VI SA/Wa 993/04

WyrokWSA w Warszawie2005-03-22

Skład orzekający: Sędzia WSA, Sędzia WSA

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kierowcy zatrudnieni na stanowisku akwizytora, którzy prowadzą pojazd służbowy, podlegają przepisom ustawy o czasie pracy kierowców i obowiązkowi posiadania kart drogowych, jeśli pojazd jest wyposażony w urządzenie kontrolno-pomiarowe starego typu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ administracji publicznej naruszył zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 kpa) i nie zebrał wyczerpująco materiału dowodowego. Organ nie rozważył argumentów skarżącej spółki dotyczących statusu zatrudnienia kierowców jako akwizytorów, nie odniósł się do złożonych dokumentów (umowy o pracę, zakresy czynności, wyjaśnienia Ministerstwa Infrastruktury) i nie poczynił ustaleń w zakresie stosowania przepisów ustawy o czasie pracy kierowców do "innych kierowców wykonujących przewozy drogowe". Brak było dowodów na naruszenie przez skarżącego art. 36 ustawy o czasie pracy kierowców.
Stan faktyczny
Spółka M. Sp. z o.o. została ukarana karą pieniężną za brak kart drogowych podczas kontroli drogowej. Kierowcy pojazdu byli zatrudnieni na stanowisku akwizytorów i posiadali umowy o pracę oraz zakresy czynności potwierdzające ten status. Pojazd był wyposażony w urządzenie kontrolno-pomiarowe starego typu. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję o nałożeniu kary, uznając, że kierowcy podlegają przepisom ustawy o czasie pracy kierowców. Spółka wniosła skargę do WSA, argumentując, że akwizytorzy nie są kierowcami w rozumieniu tej ustawy.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego i stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2005r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. z siedzibą w R. na z dnia [...] kwietnia 2004r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganych kart drogowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 roku nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 36 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku o czasie pracy kierowców /Dz.U. Dz 2001r. nr 123, poz. 1354 ze zm./, art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym /Dz. U. nr 125, poz. 1371 ze zm./ oraz lp.1.11.8. ust. 1 załącznika do ustawy z dnia 6 września o transporcie drogowym w związku z art. 9 ustawy z dnia 23 lipca 2003 roku o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw /Dz.U. nr 149, poz. 1452/, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez M. Sp. z o.o. [...] w R. od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] grudnia 2003 roku nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3200.00 złotych, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Powyższe decyzje zapadły w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i rozważania prawne: W dniu [...] listopada 2003 roku, na drodze krajowej nr [...] zatrzymany został do kontroli pojazd marki [...] o nr rej. [...] wraz z naczepą z załoga dwuosobową. W trakcie kontroli stwierdzono, iż w/w pojazd jest wyposażony w urządzenie kontrolno-pomiarowe starego typu [...], a kierowcy nie okazali do kontroli kart drogowych, które są wymagane, gdy tachograf nie rejestruje aktywności kierowcy. Zgodnie z art. 36 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku o czasie pracy kierowców, kierowcy, o których mowa jest w rozdziale 3 prowadzą karty drogowe służące do rejestrowania dnia pracy i obowiązani są do przedstawiania ich do wglądu na żądanie osób uprawnionych do przeprowadzenia kontroli. Ponadto art. 9 ustawy z dnia 23 lipca 2003 roku o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw stanowi, iż kierowcy pojazdów samochodowych używanych do przewozu osób lub rzeczy, które zostały wyposażone w przyrządy kontrolne niespełniające wymagań ustawy, uwierzytelnione przed 1 stycznia 2003 roku prowadzą karty drogowe, o których mowa w art. 36 ust. 1 ustawy wymienionej w art. 6, do końca okresu ważności dowodu uwierzytelnienia, jednak nie dłużej niż di dnia uzyskania przez Rzeczypospolita Polską członkostwa w Unii Europejskiej. W wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono brak 8 kart drogowych. Konsekwencją braku wymaganych kart było nałożenie kary pieniężnej w łącznej wysokości 3200.00 złotych zgodnie z art. 92 ust. 1 ustaw z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym oraz lp. 1.11.8 ust.1 załącznika do ustawy. Podnoszone w odwołaniu argumenty o braku obowiązku prowadzenia kart drogowych z racji zatrudnienia na stanowisku akwizytorów nie mogły stanowić podstawy, zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego, do uwzględniania odwołania. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku o czasie pracy kierowców, przepisy ustawy mają zastosowanie do kierowców zatrudnionych w ramach stosunku pracy oraz innych kierowców wykonujących przewozy drogowe. Natomiast pod pojęciem kierowcy należy rozumieć osobę uprawniona do kierowania pojazdem silnikowym, zatem posiadającą prawo jazdy odpowiedniej kategorii. Stanowi tak art. 2 pkt 21 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku prawo o ruchu drogowym. Wysokość nałożonych kar jest ściśle określona w załączniku do ustawy. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2004 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła M. Sp. z o.o. [...] w R. W skardze podniosła, iż kontrolowani kierowcy są zatrudnieni na stanowisku akwizytorów i nie podlegają przepisom ustawy o czasie pracy kierowców. Inny jest ich status zatrudnienia. W przedmiotowym stanie faktycznym ustawa prawo o ruchu drogowym nie ma zastosowania albowiem nie ma żadnego uzasadnionego związku za statusem nawiązania stosunku pracy i umowa o pracę, którą reguluje kodeks pracy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, chodzi o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania nie zaś według kryteriów słusznościowych. Kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powyższych kryteriów sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Naczelną zasadą postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej. Została ona wyrażona w art. 7 kpa. Z zasady tej wynika obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, co jest niezbędnym elementem właściwego zastosowania normy prawa materialnego. Realizację tej zasady zapewniają przede wszystkim przepisy regulujące postępowanie dowodowe. Zgodnie z art. 77 § 1 kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy, a więc podjąć ciąg czynności procesowych mających na celu zebranie całego materiału dowodowego i następnie go rozpatrzyć. W niniejszej sprawie Główny Inspektor Transportu Drogowego uchybił powyższej zasadzie. Ograniczył się tylko do oceny stanu faktycznego stwierdzonego w toku kontroli, przeprowadzonej w dniu [...] listopada 2003 roku. Nie zbadał wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Nie rozważył mianowicie argumentów podnoszonych przez skarżącą spółkę w toku postępowania administracyjnego i w odwołaniu od decyzji organu I instancji, na poparcie których złożyła stosowne dokumenty w postaci umów o pracę, zakresów czynności, wyjaśnień Ministerstwa Infrastruktury. Stwierdzenie, że wskazywane przez stronę przyczyny, dla których kierowcy nie posiadali kart drogowych, w świetle obowiązujących przepisów prawa nie mogą stanowić podstawy do uwzględnienia odwołania, jest niewystarczające. Organ na poparcie swojego stanowiska organ przywołał obowiązujące w dacie wydania decyzji przepisy, a mianowicie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku o czasie pracy kierowców oraz art. 2 pkt 21 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku prawo o ruchu drogowym. Pierwszy z nich dotyczy zakresu stosowania ustawy o czasie pracy kierowców. Drugi natomiast pojęcia kierowcy w rozumieniu ustawy prawo o ruchu drogowym. Wbrew twierdzeniom organu, przywołane przepisy nie dowodzą słuszności jego stanowiska. Bezspornym w sprawie jest, że prowadzący przedmiotowy pojazd kierowcy, w załodze dwuosobowej, nie okazali w czasie kontroli kart drogowych. Zdaniem organu winni je posiadać i okazać na żądanie kontrolujących. Prowadzony przez nich pojazd wyposażony był w urządzenia kontrolno-pomiarowe starego typu, które nie rejestruje aktywności kierowcy. Zatem kierowcy winni posiadać karty drogowe zgodnie z art. 36 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku o czasie pracy kierowców w związku z art. 9 ustawy z dnia 23 lipca 2003 roku o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku o czasie pracy kierowców /Dz.U. 01.123.1354 ze zm./, w brzmieniu z daty decyzji ostatecznej, przepisy ustawy mają zastosowanie do kierowców zatrudnionych w ramach stosunku pracy oraz innych kierowców wykonujących przewozy drogowe. Z brzmienia przepisu wynika, że przepisy ustawy o czasie pracy kierowców dotyczą dwóch kategorii kierowców: zatrudnionych na stanowisku kierowcy w ramach stosunku pracy oraz innych kierowców wykonujących przewozy drogowe. Zatem osoby zatrudnione w ramach stosunku pracy na stanowisku np. akwizytora i prowadzące pojazd służbowy a niezatrudnione na stanowisku kierowcy, nie podlegają przepisom ustawy albowiem przepisy ustawy mają zastosowanie do kierowców zatrudnionych na takim stanowisku w ramach stosunku pracy. Akwizytorzy kierowcami nie są, co jest dość oczywiste. Niewątpliwie prowadzący pojazd nie byli zatrudnieni na stanowisku kierowcy. Dowodzą tego dołączone do akt umowy o pracę i zakresy czynności. Wynika z nich, że każdy z prowadzących pojazd zatrudniony był na stanowisku akwizytora. Do zawarcia umowy doszło w okresie znacznie poprzedzającym czas kontroli a więc nie na użytek toczącego się postępowania. Skarżący powoływał się na wyjaśnienie Ministra Infrastruktury, które dołączył do akt postępowania, jednakże Główny Inspektor nie odniósł się do niego w żaden sposób. Przepisy ustawy o czasie pracy kierowców dotyczą także innych kierowców wykonujących przewozy drogowe. Zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy o czasie pracy kierowców, użyte w ustawie określenie przewóz drogowy oznacza - każde przemieszczenie pojazdu po drogach publicznych, z osobami lub ładunkiem albo bez osób lub ładunku, przeznaczonego do przewozu osób lub rzeczy w ramach transportu drogowego lub niezarobkowego przewozu drogowego. Zasady podejmowania i wykonywania transportu drogowego reguluje ustawa z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym. Zdaniem organu, przedsiębiorca, u którego byli zatrudnieni prowadzący pojazd w sprawie niniejszej, wykonywał przewóz na potrzeby własne, w związku z czym kierujących pojazdami należało traktować jako kierowców podlegających przepisom ustawy o czasie pracy kierowców. Na te okoliczność brak jakichkolwiek ustaleń. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ podjął próbę uzasadnienia zajętego stanowiska. Sąd nie kontroluje jednak odpowiedzi na skargę a decyzję. Z decyzji wynika natomiast, że kierujących pojazdami organ zalicza do innych kierowców. Nie czyni natomiast ustaleń i rozważań w tym przedmiocie. Odwołuje się tylko do ustawy prawo o ruchu drogowym, zwłaszcza pojęcia kierowcy. Rację ma skarżący twierdząc, że przepisy ustawy prawo o ruchu drogowym nie mają w niniejszej sprawie zastosowania. Dotyczą innej materii. Mają znaczenie o tyle i ile wiążą się z uprawnieniami do prowadzenia pojazdu mechanicznego. Ta kwestia tej sprawy nie dotyczy. Mając powyższe na uwadze sąd uchylił zaskarżoną decyzję przyjmując, że organ nie wykazał naruszenia przez skarżącego przepisu art. 36 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku o czasie pracy kierowców. Tym samym naruszył przepisy postępowania, mogące mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Odwołanie przenosi na organ odwoławczy kompetencje do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy rozstrzygniętej decyzją organu I instancji, czego w niniejszej sprawie Główny Inspektor Transportu Drogowego nie uczynił. Zebranego materiału dowodowego nie rozpatrzył, zwłaszcza nie odniósł się do okoliczności podnoszonych przez skarżącego, nie poczynił też ustaleń i rozważań w zakresie drugiej kategorii kierowców tj. kierowców wykonujących przewozy drogowe, do których przepisy ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku o czasie pracy kierowców maja zastosowanie. Zważywszy na powyższe i na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1)c) Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd orzekł jak w wyroku. W przedmiocie wykonalności uchylonej decyzji sąd orzekł na podstawie art. 152 ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło