VI SAB/Wa 17/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Marcinkowska po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. S. na bezczynność Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie nadzoru nad prowadzonymi postępowaniami karnymi postanawia odrzucić skargę Pismem z dnia [...] października 2008 r., Z. S. - działając za pośrednictwem Ministra Sprawiedliwości - wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Ministra Sprawiedliwości. Postanowieniem z dnia 21 stycznia 2009 r., sygn. akt III SAB/Łd 4/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdzając swą niewłaściwość przekazał sprawę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jako do Sądu właściwego. Z treści skargi wynika, iż motywem działania skarżącego jest żądanie rozpoznania skargi z dnia [...] marca 2008 r., w której wnosił o zbadanie okoliczności przesłuchania J. T. i Z. S., które przeprowadzono w Prokuraturze Rejonowej[...], w dniu [...] grudnia 2007 r. Dodatkowo, podniósł iż zarówno on jak i J. T. wielokrotnie spotkali się z nagannym zachowaniem prokuratorów Prokuratury Rejonowej [...], gdzie byli osobami pokrzywdzonymi w prowadzonych postępowaniach. Dodatkowo podkreślił, iż J. T., której skarżący jest pełnomocnikiem, wielokrotnie zwracała się z prośbą do ówczesnego Ministra Sprawiedliwości o zbadanie okoliczności działania Prokuratury Rejonowej [...], jednak nie otrzymała odpowiedzi. Skarżący podkreślił, iż oczekuje że obecna władza "nie pozostanie obojętna na krzywdzenie obywateli przez organy władzy państwowej". W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wskazując na jej niedopuszczalność wniósł o jej odrzucenie. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż w reakcji na pismo skarżącego z dnia [...] marca 2008 r., Wydział Skarg i Wniosków Biura Ministra Sprawiedliwości, przesłał pisemną odpowiedź informującą o przekazaniu sprawy według właściwości do Prokuratury Apelacyjnej w [...]. Organ wyjaśnił, iż wielokrotnie udzielano stosownych wyjaśnień, wobec regularnie napływających pism skarżącego w tym przedmiocie – pisma Wydziału Skarg i Wniosków przy Biurze Ministra z dnia [...] kwietnia, [...] kwietnia, [...] kwietnia, [...] kwietnia, [...] czerwca, [...] lipca 2008 r. Dodatkowo organ wyjaśnił, iż skarżący pismem z dnia [...] czerwca 2008 r., otrzymał stosowne wyjaśnienia dotyczące zbadania okoliczności przesłuchania przeprowadzonego w dniu [...] grudnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) określającym właściwość rzeczową sądów administracyjnych, sądy wykonując kontrolę działalności administracji publicznej orzekają w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Mając na uwadze powyższe, kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 p.p.s.a.. Dotyczy to sytuacji w których organy administracji nie podejmują nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. W przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem kontroli sądowej nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie (patrz: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz J.P. Tarno, Warszawa 2004, str. 27-28). Uwzględniając skargę, Sąd zobowiązuje organ do wydania aktu lub czynności bądź przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa (art. 149 p.p.s.a). (patrz postanowienie NSA z 16 września 2004 r. ONSA i WSA 2004/2/30). Na gruncie niniejszej sprawy stwierdzić należy, że wniesiona przez skarżącego skarga na bezczynność Ministra Sprawiedliwości nie wyczerpuje żadnego z kryteriów określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 p.p.s.a., oraz nie dotyczy spraw poddanych kontroli sądu administracyjnego na podstawie przepisów szczególnych. Podkreślenia w niniejszej sprawie wymaga, iż zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 27 sierpnia 2007 r. - Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury (Dz. U. z 2007, Nr 169, poz. 1189), który w § 295, stanowi, iż wpływające do prokuratury skargi i wnioski, o których mowa w art. 227 i 241 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego podlegają załatwieniu zgodnie z przepisami działu VIII tego kodeksu oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 8 stycznia 2002 r. w sprawie organizacji przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków (Dz. U. Nr 5, poz. 46). Analiza wskazanych w treści skargi pism, co do których, w ocenie skarżącego organ pozostawał w bezczynności, jednoznacznie wskazuje, iż intencją skarżącego było postawienie zarzutu wadliwej działalności jednostki podległej Ministrowi. Powyższe pozwala przyjąć, iż pisma te stanowią skargę w rozumienia art. 227 i nast. k.p.a., której przedmiotem mogą być m.in. zaniedbania lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe i biurokratyczne załatwianie sprawy. Jak przyjęto w orzecznictwie sądów administracyjnych tego rodzaju skarga jest odformalizowanym środkiem obrony i ochrony różnych interesów jednostki, które nie dają podstaw do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego albo też nie mogą stanowić podstawy powództwa lub wniosku zmierzającego do wszczęcia postępowania sądowego. Skargi tego rodzaju są załatwiane w samodzielnym jednoinstancyjnym postępowaniu uproszczonym, kończącym się czynnością materialno – techniczną zawiadomienia strony o sposobie załatwienia sprawy. W przypadku wniesienie skargi do organu na postawie art. 227 i nast. k.p.a. skarżącemu nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego zarówno na bezczynność jak i na wynik takiego postępowania (patrz wyrok NSA z dnia 1 grudnia 1998 r., sygn. akt III SA 1636/07 niepubl., postanowienie WSA w Warszawie z dnia 14 września 2005 r. sygn. akt IV SAB/Wa 80/05 niepubl). Na marginesie rozważań należy przypomnieć, że kontrola działalności administracji publicznej uregulowana w wyżej wspomnianym Prawie o ustroju sądów administracyjnych oraz w Prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obejmuje rozstrzygnięcia administracyjne w indywidualnych sprawach, bezczynność administracji publicznej oraz inne sprawy wynikające z działalności administracji publicznej poddane właściwości sądów administracyjnych. Prawna regulacja zawarta w przytoczonych ustawach realizuje zasadę odrębności sądownictwa administracyjnego od sądownictwa powszechnego. Konkludując stwierdzić należy, że sądy administracyjne nie kontrolują działalności sądów powszechnych, jak również prokuratur, gdyż sądownictwo administracyjne i powszechne stanowią samodzielne i niezależne od siebie piony sądownictwa. Reasumując Sąd uznał, iż kierowane do Ministra Sprawiedliwości pisma - wskazane przez skarżącego w treści skargi - stanowią skargę powszechną określoną w przepisach Działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 227 i następne k.p.a.) a zatem skarga na bezczynność organu polegająca na nieudzielaniu odpowiedzi na powyższe pisma nie mieści się w katalogu spraw objętych przepisem art. 3 p.p.s.a. i jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Mając powyższe na uwadze, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.