VI SAB/Wa 23/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Danuta Szydłowska po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sprawie ze skargi A. S. na bezczynność Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie konkursu na stanowisko w służbie cywilnej postanawia odmówić A. S. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego W dniu [...] czerwca 2008 r. A. S. (dalej jako skarżący) złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego, Sąd wezwał skarżącego do usunięcia w terminie 14 dni braków wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie: a) zeznania podatkowego skarżącego za rok 2007, ewentualnie zaświadczenia właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodu uzyskanego w tym okresie, b) dokumentów wskazujących źródło dochodu pozwalające na pokrycie kosztów utrzymania wykazanych przez skarżącego w rubryce 4 formularza, c) dokumentów potwierdzających wykazany w rubryce 4 formularza fakt zadłużenia skarżącego na kwotę 65.000 zł, d) udokumentowanie sytuacji finansowej skarżącego: w przypadku wykonywania pracy zarobkowej - przedstawienie zaświadczenia pracodawcy wskazującego wysokości wynagrodzenia, w przypadku posiadania statusu bezrobotnego - przedstawienie zaświadczenia właściwego Urzędu Pracy o posiadanym statusie osoby bezrobotnej, e) wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, f) dokumentów potwierdzających ponoszenie miesięcznych wydatków koniecznych do utrzymania, oraz innych obciążeń. Pismem z dnia [...] sierpnia 2008 r. skarżący wyjaśnił, iż nie posiada dokumentów wskazujących źródło dochodów, bowiem ich nie uzyskuje. Wnioskodawca podkreślił nadto, iż nie posiada rachunków bankowych, jak również nie gromadzi dokumentów potwierdzających wydatki związane z utrzymaniem. Do pisma skarżący załączył decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. orzekającą o utracie przez wnioskodawcę prawa do zasiłku dla osoby bezrobotnej od dnia [...] maja 2007 r. (przy czym, jak wynika z treści decyzji skarżący pobierał zasiłek od dnia [...] listopada 2006 r. do dnia [...] maja 2007 r.) oraz kopię zeznania podatkowego za rok 2007, w którym wykazano dochód z innych źródeł wynoszący 3 055 zł. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 1 października 2008 r. odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu wskazano, że podstawą odmownego rozpatrzenia wniosku był fakt, iż skarżący nie uprawdopodobnił w wystarczający sposób okoliczności świadczących o zasadności przyznania mu prawa pomocy W dniu [...] października 2008 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z dnia 1 października 2008 r., w którym skarżący dość obszernie zawarł swoje niezadowolenie z wydanego rozstrzygnięcia. Do złożonego sprzeciwu skarżący nie dołączył żadnych dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) - cytowana dalej jako "p.p.s.a." od zarządzeń i postanowień wydanych na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ww. ustawy strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw. W związku z tym należy uznać, iż właściwy do rozpatrzenia sprzeciwu jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Zgodnie z art. 260 p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Sprawa przyznania prawa pomocy rozpatrywana jest od początku w świetle przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym, jest możliwe, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno - "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319) Biorąc pod uwagę zarówno informacje ujęte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak też zakres przedstawionych przez skarżącego dokumentów, stwierdzić należy, iż nie uprawdopodobnił on w wystarczający sposób okoliczności świadczących o zasadności przyznania mu prawa pomocy. Przede wszystkim skarżący nie przedstawił dokumentów obrazujących jego aktualną sytuację majątkową. Nie można bowiem za taki dokument uznać decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. orzekającej o utracie przez wnioskodawcę prawa do zasiłku dla osoby bezrobotnej. Wynika z niej jedynie fakt utraty prawa do zasiłku od dnia [...] maja 2007 r. Nie odzwierciedla ona natomiast statusu wnioskodawcy w chwili obecnej, czyli po upływie ponad roku czasu od jej wydania. Ponadto wnioskodawca oszacował ponoszone przez niego koszty utrzymania na 1 600 zł. miesięcznie, nie wskazując jednakże źródła dochodu pozwalającego mu na ich pokrycie, co więcej stwierdzając, iż nie uzyskuje dochodu z żadnych źródeł. Jak podniósł natomiast w postanowieniu z dnia 4 stycznia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (sygn. akt II SA/Gd 758/04) przepisy art. 245 § 3 i art. 246 § 1 p.p.s.a. stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zatem rzeczą skarżącego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione (LEX nr 203329). Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, iż skarżący w sprawie niniejszej tak we wniosku o przyznanie prawa pomocy jak i w nadesłanych na wezwanie Sądu dokumentach nie uprawdopodobnił w wystarczający sposób okoliczności świadczących o zasadności przyznania mu prawa pomocy. Informacji takich nie zawarł także w treści przedmiotowego sprzeciwu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.