VI SAB/Wa 234/11
PostanowienieWSA w Warszawie2012-05-09
Skład orzekający: Joanna Kruszewska-Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zespół adwokacki, będący osobą prawną, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) bez przedłożenia dokumentów źródłowych potwierdzających jego złą sytuację majątkową, pomimo wezwania sądu do ich uzupełnienia?Ratio decidendi
Zespół adwokacki, jako osoba prawna, ubiegający się o prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), musi wykazać brak wystarczających środków na pokrycie kosztów postępowania. Ciężar udowodnienia tej okoliczności spoczywa na wnioskodawcy. Niewykonanie wezwania sądu do przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących stanu majątkowego i dochodów uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Zespół adwokacki złożył skargę kasacyjną od postanowienia WSA w Warszawie o odrzuceniu skargi na bezczynność Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. Do skargi kasacyjnej dołączył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), argumentując znacznym obniżeniem dochodów. Sąd wezwał zespół do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie szeregu dokumentów finansowych, jednak zespół ich nie przedłożył.Rozstrzygnięcie
Odmówiono Zespołowi Adwokackiemu nr [...] w K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Zespołu Adwokackiego nr [...] w K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Zespołu Adwokackiego nr [...] w K. na bezczynność Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w przedmiocie rozwiązania zespołu adwokackiego p o s t a n a w i a: odmówić Zespołowi Adwokackiemu nr [...] w K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Postanowieniem z dnia 13 stycznia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Zespołu Adwokackiego nr [...] w K. (reprezentowanego przez Kierownika Zespołu Adwokackiego adwokata [...]) na bezczynność Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w przedmiocie rozwiązania zespołu adwokackiego. Od powyższego orzeczenia skarżący wniósł skargę kasacyjną, do której załączył złożony na urzędowym formularzu PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy.
W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący zespół adwokacki podniósł, że w związku z uchwałami: Okręgowej Rady Adwokackiej w P. o jego rozwiązaniu oraz Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej o umorzeniu postępowania odwoławczego, jego dochody obniżyły się tak znacznie, że nie jest w stanie bez uszczerbku dla swojej prawidłowej działalności ponieść kosztów związanych z wniesioną skargą kasacyjną.
W oświadczeniu o majątku i dochodach skarżący podał, iż według bilansu na dzień 31 grudnia 2011 r. poniósł stratę. Nadto skarżący wskazał, że na rachunku bankowym prowadzonym w Banku [...] S.A. posiada debet w wysokości 70 zł (według stanu na dzień 31 grudnia 2011 r.).
Pismem Sądu z dnia [...] marca 2012 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedstawienie w terminie 14 dni następujących dokumentów:
1) wyciągów i wykazów z posiadanych przez zespół adwokacki rachunków bankowych z okresu ostatnich sześciu miesięcy,
2) uchwał dotyczących preliminarzy dochodów i wydatków zespołu adwokackiego za ostatnie dwa lata,
3) deklaracji o wysokości dochodu (straty) osiągniętego przez zespół adwokacki w roku 2010 oraz w roku 2011,
4) ostatniej deklaracji o wysokości dochodu (straty) osiągniętego od początku bieżącego roku podatkowego,
5) dokumentów potwierdzających wysokość zysku (straty) i środków trwałych, które zostały wskazane w rubryce 7 i 8 formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPPr), tj.: bilans, rachunek zysków i strat, sprawozdanie finansowe - za okres ostatnich dwóch lat, ewentualnie innych dokumentów wskazujących środki finansowe będące w posiadaniu zespołu adwokackiego za ostatnie dwa lata.
Powyższe wezwanie doręczono skarżącemu w dniu [...] marca 2012 r. i dotychczas nie zostało ono wykonane.
Zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 (dalej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie prawnej, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z treści powyższego przepisu wynika, iż ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. W związku z tym musi on przedstawić Sądowi argumentację, która potwierdzałaby jego niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie tych kosztów. Jeżeli zatem strona nie dopełniła w całości lub w części obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego i dochodów, to fakt ten uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy (patrz: J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wyd. II, Warszawa 2006 s. 527).
W niniejszej sprawie skarżący - pomimo wezwania Sądu – nie przedłożył żadnych dokumentów źródłowych dotyczących jego stanu majątkowego oraz dochodów. Tym samym skarżący nie wykazał, iż znajduje się w sytuacji uzasadniającej zwolnienie go od kosztów sądowych.
W tym miejscu zaznaczyć należy, że jedyną kwestią braną pod uwagę przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie prawnej jest jej stan majątkowy. Wydanie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy umotywowane innymi przyczynami niż sytuacja materialna wnioskodawcy jest niedopuszczalne, ponieważ nie znajduje uzasadnienia w art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 118/05 – niepubl.).
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło