VI SAB/Wa 3/17
WyrokWSA w Warszawie2017-06-26
Skład orzekający: Marzena Milewska - Karczewska, Agnieszka Łąpieś - Rosińska, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek sporządzać i doręczać stronie uwierzytelnione kopie dokumentów z akt sprawy, czy też strona powinna sama dokonać ich sporządzenia w lokalu organu?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma obowiązku sporządzania i doręczania stronie uwierzytelnionych kopii dokumentów z akt sprawy. Zgodnie z art. 73 § 1 k.p.a., strona ma prawo wglądu w akta sprawy oraz sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów, co powinno być realizowane w lokalu organu w obecności pracownika. Organ nie jest zobowiązany do wykonywania kserokopii za stronę, nawet odpłatnie. Strona może żądać uwierzytelnionych kopii tylko w przypadku wykazania ważnego interesu prawnego, co nie zostało wykazane w niniejszej sprawie.Stan faktyczny
Skarżąca spółka wniosła skargę na bezczynność Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej w przedmiocie doręczenia protokołu z rozprawy dotyczącej wzoru przemysłowego. Spółka twierdziła, że uzyskana kserokopia protokołu nie była uwierzytelniona i nie dawała podstaw do kwestionowania jej treści, co ograniczało jej prawa procesowe. Urząd Patentowy wniósł o oddalenie skargi, wskazując, że protokół został odebrany osobiście przez pełnomocnika, a organ nie ma obowiązku sporządzania kserokopii dla strony, która może to zrobić samodzielnie w lokalu urzędu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Milewska - Karczewska Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś - Rosińska (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant sekr. sąd. Jarosław Kielczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi D. Sp. z o.o. z siedzibą w J. na bezczynność Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej w przedmiocie doręczenia protokołu z rozprawy oddala skargę
Pismem z dnia [...] listopada 2016r. D. sp. z o.o., z siedzibą
w J. reprezentowany przez rzecznika patentowego T. T. wniósł skargę na odmowę dostarczenia protokołu z rozprawy, z równoczesną prośbą
o nakazanie Urzędowi Patentowemu sporządzenia i dostarczenia uwierzytelnionego protokołu z rozprawy odbytej w dniu [...] czerwca 2016 r., w sprawie wzoru przemysłowego pt.: "Profilowa tarcza szlifierska do kształtowania obrzeży przedmiotów" [...], na adres pełnomocnika.
W uzasadnieniu wskazano, że uzyskana kserokopia protokołu z rozprawy, nie uwierzytelniona stosownym podpisem, nie ma mocy dokumentu, a w związku z tym, nie daje podstaw prawnych do jego kwestionowania, żądania uzupełnień
z pominiętych wystąpień, oraz innych zauważonych nieprawidłowości i mających wpływ na finalne orzeczenie. Stan ten ogranicza stronę w jej prawach procesowych. Uzyskana kserokopia protokołu z rozprawy, nie mająca mocy prawnej, świadcząca
o wielu nieprawidłowościach, pominięciu ważnych oświadczeń do protokołu, jest również dowodem na rozmijaniu się z istotą rozpatrywanego rozwiązania dokonana przez stronę powodowa. Strona uprawniona, nie ma żadnych instrumentów prawnych na skuteczne żądanie sprostowania oczywistych nieprawidłowości.
Urząd Patentowy wniósł o oddalenie skargi. Ustosunkowując się do zarzutów skargi organ zauważył, że sprowadza się ona w zasadzie do dwóch argumentów:
1. braku zrealizowania przez Urząd Patentowy żądania doręczenia protokołu
z rozprawy,
2. braku uwierzytelnienia za zgodność z oryginałem kopii ww. protokołu.
W pierwszej kolejności organ podkreślił, że protokół, którego dotyczy przedmiotowa skarga został osobiście odebrany w dniu [...] lipca 2016 r. przez profesjonalnego pełnomocnika skarżącej - rzecznika patentowego T. T. (notatka służbowa k. [...], T. [...] , [...]).
W ocenie organu żądanie strony, by organ ją wyręczał w sporządzaniu kopii
z akt, jest całkowicie bezzasadne. Należy bowiem podkreślić, iż strona nie może żądać od Urzędu Patentowego sporządzania oraz doręczenia jej kopii z akt sprawy. W świetle art. 73 § 1 i § la k.p.a. "strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania. Czynności określone w § 1 są dokonywane w lokalu organu administracji publicznej w obecności pracownika". Na gruncie powyższego przepisu utrwaliło się słuszne stanowisko judykatury, w świetle którego "strona nie może domagać się w sposób wiążący dla organu udostępnienia jej akt sprawy poprzez sporządzenie kserokopii dokumentów lub w innej wskazanej formie. To organ decyduje w jaki sposób wywiąże się z obowiązku udostępnienia akt stronie postępowania" (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2012 r., VI SA/Wa 2359/11). Opinię tę podzielił także Naczelny Sąd Administracyjny, wskazując, iż organ administracji nie ma obowiązku wykonywania nawet odpłatnie kserokopii dokumentów zawartych w aktach, gdyż utrwalanie wiadomości zawartych w aktach administracyjnych w postaci notatek lub odpisów przepis art.73 § 1 k.p.a. jednoznacznie powierza stronie, bez względu na użyte przez nią w tym celu środki techniczne.
Przy tak jednoznacznym stanowisku sądów administracyjnych, organ pragnie zauważyć, że wywiązał się z obowiązku skodyfikowanego w art.73 § 1 k.p.a. poprzez umożliwienie stronie Wykonania na miejscu kopii z akt sprawy. W przedmiotowej sprawie niewątpliwie bowiem strona skarżąca z takiej możliwości skorzystała poprzez osobiste sporządzenie kopi protokołu w dniu [...] lipca 2016 r. Tym samym zarzuty strony skarżącej są niezasadne i winny być oddalone.
Organ zauważył ponadto, że w świetle art. 72 § 2 k.p.a. strona może żądać wydania jej uwierzytelnionych kopii z akt sprawy jednie na podstawie ważnego interesu strony. Wymaga to wskazania "ważnego" interesu, a nie jakiegokolwiek interesu, strony. Kwestię czy interes jest ważny, można ustalić dopiero po jego konkretyzacji, a sama chęć posiadania dokumentów uwierzytelnionych nie stwarza takiej możliwości. Gdyby ustawodawca chciał uzależnić uprawnienie strony do żądania uwierzytelnienia odpisów od samej potrzeby ich posiadania przez stronę, to nie wprowadzałby dodatkowego wymogu aby strona udowodniła, iż posiada ów ważny interes prawny, lecz ograniczyłby ten przepis jedynie do posiadania uprawnień przez stronę (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2063/10). Uprawniony nie wskazał ważnego interesu strony do żądania wydania mu uwierzytelnionej kopii z akt sprawy.
Ponadto zdaniem organu brak poświadczenia stronie kopii odebranego osobiście protokołu z rozprawy jest dodatkowo niezrozumiały w kontekście treści art. 76a § 2 k.p.a. jak i art. art. 9 ust. 3 ustawy o rzecznikach patentowych (t.j. 2016 r., poz. 221) świetle bowiem tych przepisów profesjonalny pełnomocnik strony, tj. rzecznik patentowy T. T., mógł i może samodzielnie poświadczyć kopię dokumentu za zgodność z oryginałem. Dokument w postaci protokołu znajduje się bowiem w aktach sprawy, z którymi pełnomocnik skarżącego zapoznał się, a także sporządził z nich kopię, w dniu [...] lipca 2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, iż w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekające w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a.", Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając skargę w świetle wyżej wskazanych kryteriów należy uznać, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 73 § 1 k.p.a. strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania. Zgodnie z § 1a czynności określone w § 1 są dokonywane w lokalu administracji publicznej w obecności pracownika tego organu. Ponadto strona może żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony (§ 2).
Jak wynika z akt sprawy pełnomocnik skarżącego pismem z dnia [...] lipca 2016r. wniósł o wydanie z akt sprawy kserokopii protokołu rozprawy z dnia [...] czerwca 2016r.
W odpowiedzi pismem z dnia [...] lipca 2016 r. organ poinformował pełnomocnika skarżącej spółki, że na organie nie spoczywa obowiązek wykonywania kserokopii dokumentów i doręczania ich stronie.
W ocenie Sądu nie można stwierdzić, że organ naruszył obowiązujące przepisy. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem organ administracji nie ma obowiązku wykonywania, nawet odpłatnie, kserokopii dokumentów zawartych
w aktach i dostarczania ich stronie, gdyż utrwalanie wiadomości zawartych w aktach administracyjnych w postaci notatek lub odpisów przepis art. 73 § 1 k.p.a. jednoznacznie powierza stronie, bez względu na użyte przez nią w tym celu środki techniczne.
Naczelny Sąd Administracyjny, w swoim orzecznictwie, zwracał uwagę, iż trzeba odróżnić nakazaną prawem czynność organu udostępnienia stronie akt sprawy, od czynności udostępnienia akt sprawy we wskazanej przez stronę formie (wyrok NSA z dnia 12 października 2010 r., sygn. akt II OSK 104/10, LEX nr 746399).
Z przepisu art. 73 k.p.a. nie można wywieść, że strona może domagać się
w sposób wiążący dla organu udostępnienia jej akt sprawy poprzez sporządzenie przez organ kserokopii znajdujących się w aktach sprawy dokumentów, czy poprzez sporządzenie kserokopii całości akt sprawy (wyrok z dnia 13 lutego 2014 r. I OSK 1806/12, LEX nr 1449865).
Zgodnie z art. 73 § 1 k.p.a., organ ma obowiązek umożliwienia stronie sporządzenia odpisu dokumentu czy kopii dokumentu, ale nie ma obowiązku wykonywać tego odpisu za stronę.
Tak więc żądanie strony sporządzenia i wydania (przesłania) kopii (kserokopii) potwierdzenia odbioru pisma z akt sprawy, nie znajduje oparcia w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego (porównaj wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2063/10, publikowany w zbiorze LEX nr 1138055).
Stąd też zasadnie w tej sprawie organ administracji odmówił sporządzenia
i przesłania kserokopii wskazanego dokumentu. Jednocześnie wbrew zarzutom skargi z akt sprawy nie wynika, aby strona żądała wydania jej na podstawie art.72 § 2 k.p.a. uwierzytelnionej kopii protokołu rozprawy.
Ponadto dysponowanie przez stronę wyłącznie kopią protokołu nie ograniczało jej prawa do zgłaszania zarzutów co treści protokołu.
Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło