VI SAB/Wa 38/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. S. na bezczynność Komendanta Głównego Policji w zakresie wykonywania obowiązków służbowych postanawia odrzucić skargę Pismem z dnia 15 września 2007 r. skarżący Z. S., działając za pośrednictwem Komendanta Głównego Policji, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność ww. organu w zakresie wykonywania obowiązków służbowych. Postanowieniem z dnia 24 października 2007 r. sygn. akt III SA/Łd 670/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdzając swoją niewłaściwość przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie jako właściwego miejscowo do jej rozpoznania. Zarządzeniem z dnia 5 lutego 2008 r. Sąd wezwał skarżącego do sprecyzowania w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania treści skargi oraz wskazanie, czy skargę wnosi osobiście, czy też w imieniu innej osoby. W odpowiedzi na powyższe skarżący wskazał, iż w sprawie działa osobiście, a skarga dotyczy bezczynności Komendanta Głównego Policji w zakresie wykonywania obowiązków służbowych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) określającym właściwość rzeczową sądów administracyjnych, sądy wykonując kontrolę działalności administracji publicznej orzekają w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art 3 § 3 p.p.s.a.). Mając na uwadze powyższe, kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 p.p.s.a.. Dotyczy to sytuacji w których organy administracji nie podejmują nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. W przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem kontroli sądowej nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie (patrz: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- komentarz J.P.Tarno Lexis Nexis Warszawa 2004, str. 27-28). Skarga na bezczynność organów przysługuje tylko w tych sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a), oraz w tych sprawach, w których mogą być podejmowane akty lub czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. a także wówczas, gdy odrębna ustawa tak stanowi. Uwzględniając skargę, Sąd zobowiązuje organ do wydania aktu lub czynności bądź przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa (art. 149 p.p.s.a). (patrz: postanowienie NSA z 16 września 2004 r. ONSA i WSA 2004/2/30). W niniejszej sprawie wniesiona przez skarżącego skarga na bezczynność Komendanta Głównego Policji nie wyczerpuje żadnego z kryteriów określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 p.p.s.a., oraz nie dotyczy spraw poddanych kontroli sądu administracyjnego na podstawie przepisów szczególnych. Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż dotyczą one przede wszystkim braku możliwości osobistego kontaktu skarżącego z osobą pełniącą funkcję Komendanta Głównego Policji. Można zatem przyjąć, iż główną intencją strony było postawienie zarzutu wadliwej, w jego ocenie działalności organu administracji publicznej lub też jego pracownika. Takie działania skarżącego zakwalifikować należy jako rodzaj skargi w rozumieniu art. 277 i nast. K.p.a., której przedmiotem mogą być m.in. zaniedbania lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe i biurokratyczne załatwianie sprawy. Jak przyjęto w orzecznictwie sądów administracyjnych tego rodzaju skarga jest odformalizowanym środkiem obrony i ochrony różnych interesów jednostki, które nie dają podstaw do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego albo też nie mogą stanowić podstawy powództwa lub wniosku zmierzającego do wszczęcia postępowania sądowego. Skargi tego rodzaju są załatwiane w samodzielnym jednoinstancyjnym postępowaniu uproszczonym, kończącym się czynnością materialno – techniczną zawiadomienia strony o sposobie załatwienia sprawy. W przypadku wniesienie skargi do organu na postawie art. 277 i nast. K.p.a. skarżącemu nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego zarówno na bezczynność jak i na wynik takiego postępowania (v. wyrok NSA z dnia 1 grudnia 1998 r., sygn. akt III SA 1636/07 niepubl., postanowienie WSA w Warszawie z dnia 14 września 2005 r. sygn. akt IV SAB/Wa 80/05 niepubl). W tym miejscu podkreślić również należy, iż w obowiązującym systemie prawnym nie ma przepisów, które nakazywałyby Komendantowi Głównemu Policji osobistego przyjmowania interesantów, a w praktyce w sprawach skarg i wniosków osoby zainteresowane przyjmowane są przez oficerów działających z upoważnienia i w imieniu Komendanta Głównego Policji. W tym stanie rzeczy brak odpowiedzi na żądanie wnioskodawcy osobistego spotkania z Komendantem Głównym Policji nie może być zakwalifikowane jako "bezczynność organu" i rozpatrzona przez sąd administracyjny. Reasumując: w zaistniałym stanie faktycznym przedmiot skargi nie mieści się w katalogu spraw objętych przepisem art. 3 p.p.s.a. i w związku z tym skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.