VI SAB/Wa 4/11

PostanowienieWSA w Warszawie2012-02-21

Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Andrzej Czarnecki, Pamela Kuraś – Dębecka, Dorota Wdowiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny może uchylić własne postanowienie w przedmiocie odmowy wyłączenia składu orzekającego, jeśli w zażaleniu na to postanowienie podniesiono zarzut nieważności postępowania z uwagi na udział sędziego, wobec którego toczy się postępowanie w sprawie wniosku o jego wyłączenie?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny może na posiedzeniu niejawnym uchylić własne postanowienie w przedmiocie odmowy wyłączenia składu orzekającego, jeśli zażalenie na to postanowienie zarzuca nieważność postępowania z uwagi na udział sędziego, wobec którego toczy się postępowanie w sprawie wniosku o jego wyłączenie. Sąd z urzędu bada przesłanki nieważności postępowania, a udział sędziego, wobec którego toczy się postępowanie o wyłączenie, stanowi sprzeczność składu sądu z przepisami prawa.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o wyłączenie składu orzekającego WSA w Warszawie z uwagi na wątpliwości co do umocowania sądu. Postanowieniem z dnia 29 lipca 2011 r. WSA oddalił ten wniosek. Skarżąca wniosła zażalenie na to postanowienie, jednak nie uiściła wymaganego wpisu sądowego. W konsekwencji, postanowieniem z dnia 30 grudnia 2011 r., WSA odrzucił zażalenie. Następnie skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie odrzucające jej zażalenie, podnosząc m.in. zarzut nieważności postępowania z uwagi na udział sędziego, który powinien być wyłączony. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając to zażalenie, uchylił swoje wcześniejsze postanowienie o odrzuceniu zażalenia i ponownie rozpoznał zażalenie skarżącej na postanowienie o odmowie wyłączenia składu orzekającego.
Rozstrzygnięcie
1. Uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 grudnia 2011 r., sygn. akt VI SAB/Wa 4/11. 2. Odrzucił zażalenie skarżącej M. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 lipca 2011 r. o odmowie wyłączenia składu orzekającego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Borowiecki po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia M. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 grudnia 2011 r. odrzucające zażalenie M. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 lipca 2011 r. o odmowie wyłączenia składu orzekającego w sprawie ze skargi M. W. na bezczynność Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego w przedmiocie ustalenia ważności umowy ubezpieczenia obowiązkowego postanawia: 1. uchylić postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 grudnia 2011 r., sygn. akt VI SAB/Wa 4/11; 2. odrzucić zażalenie skarżącej M. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 lipca 2011 r. o odmowie wyłączenia składu orzekającego. Na rozprawie w dniu 8 lipca 2011 r., w sprawie ze skargi M. W. na bezczynność Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego w przedmiocie ustalenia ważności umowy ubezpieczenia obowiązkowego, pełnomocnik skarżącej wniósł do protokołu rozprawy wniosek o wyłączenie składu orzekającego w osobach: sędziego WSA Andrzeja Czarneckiego, sędziego WSA Pameli Kuraś – Dębeckiej i sędziego WSA Doroty Wdowiak, od rozpoznania sprawy z uwagi na fakt, iż w jego ocenie "Sąd nie jest należycie umocowany do reprezentowania Państwa i wydawania w jego imieniu wyroków". Postanowieniem z dnia 29 lipca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek o wyłączenie składu orzekającego. Pismem z dnia 4 sierpnia 2011 r. skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła zażalenie na ww. postanowienie Sądu. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 sierpnia 2011 r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu od powyższego zażalenia w kwocie 100 złotych. Pismem z dnia 2 września 2011 r. skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na w/w zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 sierpnia 2011 r. wydane w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu od zażalenia wniesionego na postanowienie Sądu z dnia 29 lipca 2011 r. Postanowieniem z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GZ 457/11, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił powyższe zażalenie strony skarżącej. W konsekwencji powyższego postanowienia NSA, Przewodniczący Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarządzeniem z dnia 27 października 2011 r. poinformował stronę skarżącą o obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie WSA w Warszawie z dnia 29 lipca 2011 r. Jednocześnie Przewodniczący Wydziału poinformował stronę o skutkach nieuiszczenia stosownego wpisu w wyznaczonym terminie. Z akt sprawy wynika, że żądany wpis nie został uiszczony w wyznaczonym terminie. Postanowieniem WSA w Warszawie z dnia 30 grudnia 2011 r., sygn. akt VI SAB/Wa 4/10, wydanym w składzie jednoosobowym - Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki - odrzucono zażalenie skarżącej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 lipca 2011 r. z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego od zażalenia. Jako podstawę prawną Sąd wskazał przepis art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W dniu 13 stycznia 2012 r. do WSA w Warszawie wpłynęło zażalenie strony skarżącej, w którym strona wskazała m.in., iż w jej ocenie w niniejszej sprawie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki nie powinien brać udziału w wydawaniu orzeczeń. W konsekwencji strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej także: p.p.s.a.), jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo (tzw. względna dewolutywność zażalenia). Powołana wyżej norma prawna kierowana jest do wojewódzkiego sadu administracyjnego, który podejmuje przewidziane prawem działanie, nie będąc związanym podniesionym w zażaleniu zarzutami. Pogląd ten znajduje uzasadnienie m.in. w tym, że art. 194 § 3 p.p.s.a., który określa wymagania, jakie dodatkowo powinno spełniać zażalenie, nie wskazuje na obowiązek formułowania zarzutów. W związku z tym należy przyjąć, że wojewódzki sąd administracyjny w zakresie stwierdzenia przesłanek nieważności postępowania nie jest związany brakiem zamieszczenia takiego zarzutu w zażaleniu. Przesłanka nieważności postępowania mieści się w przesłance oczywistej zasadności, którą sąd nie jest związany. Podkreślenia wymaga fakt, że sąd z urzędu rozważa nieważność postępowania – co wynika z art. 183 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z treścią art. 183 § 2 pkt 4 p.p.s.a. nieważność postępowania zachodzi, jeżeli skład sądu orzekającego był sprzeczny z przepisami prawa albo jeżeli w rozpoznaniu sprawy brał udział sędzia wyłączony z mocy ustawy. Skład sprzeczny z przepisami prawa to skład inny niż określa to konkretny przepis prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Należy zauważyć, że nieważność postępowania zachodzi zawsze, gdy ten skład jest sprzeczny z przepisami prawa (zob. uchwała SN z 18 grudnia 1969 r. III CZP 119/69, OSPIKA 1970, nr 1, poz. 4), a więc także - co ma miejsce w niniejszej sprawie - gdy zaskarżone postanowienie wydał sędzia, wobec którego toczy się postępowanie w sprawie wniosku strony skarżącej o wyłączenie tego sędziego. Mając na uwadze powyższe, Sąd - działając na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. - dokonał reasumpcji wydanego w dniu 30 grudnia 2011 r. postanowienia. W związku z powyższym, po ponownym rozpoznaniu zażalenia strony skarżącej z dnia 4 sierpnia 2011 r. na postanowienie WSA w Warszawie z dnia 29 lipca 2011 r. w przedmiocie oddalenia wniosku o wyłączenie składu orzekającego, Sąd zważył, co następuje. W konsekwencji postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GZ 457/11, oddalającego zażalenie skarżącej na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI z dnia 10 sierpnia 2011 r. w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, strona skarżąca pismem z dnia 28 listopada 2011 r. została poinformowana o obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia wniesionego na postanowienie Sądu z dnia 29 lipca 2011 r. Na uiszczenie stosownego wpisu od zażalenia został stronie zakreślony termin 7 dni od dnia doręczenia ww. pisma pod rygorem odrzucenia zażalenia. Powyższa informacja została doręczona stronie skarżącej w dniu 7 grudnia 2011 r. (k. 96 akt sądowych), a więc termin do uiszczenia wpisu minął w dniu 14 grudnia 2011 r. Oddział Finansowo-Budżetowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie poinformował, iż do dnia 28 grudnia 2011 r. nie wpłynęła na rachunek Sądu jakakolwiek opłata z tytułu wpisu od ww. zażalenia (k. 100v. akt sądowych). W tej sytuacji należy stwierdzić, iż w terminie zakreślonym przez Sąd, strona skarżąca nie uiściła wpisu sądowego od zażalenia wniesionego na postanowienie WSA w Warszawie z dnia 29 lipca 2011 r. Powyższa okoliczność stanowi ewidentną przesłankę do odrzucenia zażalenia na podstawie przepisu art. 220 § 3 p.p.s.a. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie przepisu art. 195 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzekł, jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. Jednocześnie Sąd, rozstrzygając w oparciu o przepis art. 220 § 3 p.p.s.a., orzekł o odrzuceniu zażalenia wniesionego przez skarżącą na postanowienie WSA w Warszawie z dnia 29 lipca 2011 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło