VI SAB/Wa 81/08

PostanowienieWSA w Warszawie2010-07-06

Skład orzekający: Referendarz sądowy Joanna Kruszewska - Grońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który nie posiada majątku ani dochodów, a jedynie zadłużenie, może zostać zwolniony od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Skarżący, który nie posiada majątku ani dochodów, a jedynie zadłużenie, może zostać zwolniony od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na skarżącym, a sąd ocenia jego sytuację materialną na podstawie przedstawionych dokumentów.
Stan faktyczny
Skarżący A. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący wskazał, że nie posiada majątku ani dochodów, a jego jedynym dochodem było wynagrodzenie z robót publicznych do kwietnia 2010 r. Od maja 2010 r. jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Ciąży na nim również zadłużenie w wysokości 130.000 zł. Wcześniejszy wniosek o prawo pomocy został odrzucony z powodu nieuprawdopodobnienia sytuacji materialnej.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącego A. S. od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla skarżącego A. S. adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. S. na bezczynność Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie konkursu na stanowisko w służbie cywilnej p o s t a n a w i a: 1. zwolnić skarżącego A. S. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego A. S. adwokata. Skarżący A. S. w dniu [...] maja 2010 r. wniósł (na urzędowym formularzu PPF) kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z informacji podanych przez skarżącego w ww. wniosku, a także z nadesłanych do akt dokumentów wynika, iż skarżący – prowadzący samodzielnie gospodarstwo domowe - nie posiada majątku, jak również nie uzyskuje obecnie żadnych dochodów. Jedynym dochodem skarżącego, jaki osiągał w bieżącym roku, było wynagrodzenie z tytułu zatrudnienia (w ramach robót publicznych w okresie od [...] listopada 2009 r. do [...] kwietnia 2010 r.) w kwocie ok. 1.000 zł netto miesięcznie [...]. Od dnia [...] maja 2010 r. skarżący jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych [...]. Ponadto skarżący wskazał, iż ciąży na nim zadłużenie w wysokości 130.000 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu (referendarza sądowego) w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319). W postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09) Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, iż udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata zasługuje na uwzględnienie. Skarżący bowiem aktualnie nie uzyskuje żadnych dochodów (z dniem [...] kwietnia br. ustało jego zatrudnienie w ramach robót publicznych). Jednocześnie nie posiada żadnego majątku ani oszczędności, które mógłby przeznaczyć na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Zauważyć przy tym należy, iż po rozpoznaniu poprzedniego wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy, Sąd (postanowieniem z dnia 2 października 2009 r.) odmówił przyznania mu prawa pomocy, jednakże, jak wynika z uzasadnienia ww. orzeczenia, przyczyną odmowy było nieuprawdopodobnienie przez skarżącego okoliczności świadczących o zasadności przyznania mu prawa pomocy. Natomiast składając wniosek będący aktualnie przedmiotem rozpoznania, skarżący przedstawił dokumenty, które w dostatecznym stopniu uprawdopodobniają okoliczności świadczące, iż nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło