VII SA/Wa 1016/14
WyrokWSA w Warszawie2014-08-28
Skład orzekający: Małgorzata Jarecka, Tadeusz Nowak, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoby, które nie były stronami w postępowaniu o przeniesienie pozwolenia na budowę, mogą żądać stwierdzenia nieważności decyzji o przeniesieniu pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Osoby, które nie były stronami w postępowaniu o przeniesienie pozwolenia na budowę, nie posiadają przymiotu strony w rozumieniu art. 28 K.p.a. w kontekście tego postępowania. Zgodnie z art. 40 ust. 3 Prawa budowlanego, stronami w takim postępowaniu są jedynie podmioty, między którymi może być dokonane przeniesienie pozwoleń. W związku z tym, organ administracji publicznej powinien wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, jeśli żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną.Stan faktyczny
Skarżący H. K. i Z. K. domagali się stwierdzenia nieważności decyzji Starosty o przeniesieniu pozwolenia na budowę. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie Wojewody odmawiające wszczęcia postępowania w tej sprawie, uznając skarżących za osoby niebędące stronami w postępowaniu o przeniesienie pozwolenia na budowę. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów K.p.a. oraz prawa materialnego, twierdząc, że decyzja o przeniesieniu pozwolenia została uzyskana w drodze przestępstwa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jarecka, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant spec. Agnieszka Wrzodak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi H. K. i Z. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2011 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego skargę oddala.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] września 2012r. znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt I w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) zwanej dalej K.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia H. i Z. K. utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2012r., znak: [...]; odmawiające wszczęcia, na wniosek H. i Z. K. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2004r" znak: [...]: przenoszącej decyzję Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] lipca 1974t\. Nr [...]: udzielającą M. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wg projektu typowego WB 3305 adaptowanego na działce nr hip. [...]. położonej w [...]. na nowych inwestorów E. i S. C. oraz A. C.
W uzasadnieniu decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że zgodnie z art. 61 a § 1 K.p.a. gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, ze pojęcie strony, jakim posługuje się art. 28 K.p.a. oraz pozostałe przepisy kodeksu może być wyprowadzone tylko z administracyjnego prawa materialnego, to jest z konkretnej normy prawnej, która może stanowić podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku prawnego. Interes prawny pojawia się wówczas, gdy istnieje związek między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegający na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego.
Organ wyjaśnił również, iż biorąc pod uwagę iż żądanie wszczęcia postępowania przez H. i Z. K. dotyczy sprawy o przeniesienie pozwolenia na budowę na rzecz innego podmiotu to w tym przypadku nie ma zastosowania art. 28 K.p.a., określający strony w postępowaniu administracyjnym bowiem artykuł 40 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca I994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016) określa jednoznacznie, że stronami w postępowaniu o przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę lub o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych są jedynie podmioty, między którymi może być dokonane przeniesienie tych pozwoleń (wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2008r" sygn. akt VII SA/Wa 1222/07). Takie ujęcie strony jest normą lex specialis w stosunku do ujęcia z art. 28 K.p.a.. gdzie przymiot strony związany jest bezpośrednio z interesem prawnym mającym swe źródło w przepisach prawa materialnego (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 10 czerwca 2008r., sygn. akt II SA/Gd 116/08).
Organ wyjaśnił również, że zmiana inwestora w trybie art. 40 Prawa budowlanego nie jest środkiem, który mógłby prowadzić do ponownej oceny bądź wzruszenia pozwolenia na budowę. Jest to wyłącznie zmiana adresata decyzji o pozwoleniu na budowę. Istotą zawężenia kręgu podmiotów będących stroną w postępowaniu o przeniesienie pozwolenia na budowę, jest umożliwienie swobodnego dysponowania (pod pewnymi warunkami) swoim uprawnieniem w postaci pozwolenia na budowę uzyskanym w wyniku postępowania w którym udział brało znacznie więcej podmiotów posiadającym interes prawny. Skoro podmiot już to pozwolenie uzyskał, to brak jest merytorycznych argumentów, które uzasadniałby możliwość wpływania przez osoby trzecie na kwestię przeniesienia takiego pozwolenia.
Z uwagi na brak przymiotu strony skarżących Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że nie może poddać pod rozwagę zarzutów zawartych tak we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2004r., znak: [...]: jak również zawartych w zażaleniu na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2012r., znak: [...].
W skardze skierowanej do Sądu H. i Z. K. zarzucili zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 7,8, 75- 78 K.p.a.
Zdaniem Skarżących, organ naruszył przepisy prawa materialnego poprzez odmowę zbadania decyzji Prezydenta Miasta [...] "uzyskanej w drodze przestępstwa decyzji nr [...] a następnie przeniesienie tej uzyskanej w drodze przestępstwa decyzji w dniu [...].11.2004r. na kolejnych inwestorów i uznanie tej bezprawnej operacji za prawne skuteczne przeniesienie."
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ((tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga, więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.
Dokonując, w tak zakreślonych granicach, oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie narusza prawo.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Głównego Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2012r., odmawiające wszczęcia, na wniosek H. i Z. K. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2004r przenoszącej decyzję Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] lipca 1974 Nr [...]: udzielającą M. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wg projektu typowego WB 3305 adaptowanego na działce nr hip. [...]. położonej w [...]. na nowych inwestorów E. i S. C. oraz A. C.
Decyzja Starosty [...] z dnia [...] listopada 2004 wydana została na podstawie art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca I994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016). Zgodnie z tym przepisem organ, który wydał decyzję określoną w art. 28, jest obowiązany, za zgodą strony, na rzecz której decyzja została wydana, do przeniesienia tej decyzji na rzecz innego podmiotu, jeżeli przyjmuje on wszystkie warunki zawarte w tej decyzji oraz złoży oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2.
Ust. 3 w/w przepisu art. 40 Prawa budowlanego określa jednoznacznie, że stronami w postępowaniu o przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę lub o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych są jedynie podmioty, między którymi może być dokonane przeniesienie tych pozwoleń. Przepis ten wyłącza zatem stosowanie art. 28 KPA, zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu, ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Nie ulega wątpliwości ,że powyższy przepis Prawa budowlanego ma niewątpliwie charakter szczegółowy w stosunku do art. 28 k.p.a. z woli ustawodawcy, który postanowił, że nikt poza inwestorem oraz podmiotem mającym realizować dane pozwolenie we własnym imieniu nie może posiadać interesu prawnego w sprawie wydania wskazanej decyzji.
Kodeks postępowania administracyjnego przewidział w takim przypadku instytucję odmowy wszczęcia postępowania tj w sytuacji gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 K.p.a. , zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte - art. 61 a K.p.a. Zgodnie z art. 61 a § 1 K.p.a. gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
Zatem w przypadku złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji przez osobę niebędącą jednym z podmiotów, między którymi było dokonane przeniesienie tych pozwoleń organ po takim wstępnym ustaleniu, powinien wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania bowiem żądanie dotyczyło sprawy o przeniesienie pozwolenia na budowę na rzecz innego podmiotu w którym to przypadku nie ma zastosowania art. 28 K.p.a., określający strony w postępowaniu administracyjnym.
Mając powyższe na względzie stwierdzić więc trzeba, iż w przedmiotowej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zasadnie utrzymał w mocy odmowę wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności w/w decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2004r przenoszącej decyzję Naczelnika Gminy w [...] z dnia 30 lipca 1974 r. Nr [...] udzielającą M. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), skargę jako bezzasadną należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło