VII SA/Wa 102/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Sygnatura akt VII SA/Wa 102/10 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] października 2009r. Wojewoda [...] - po przeprowadzeniu wszczętego z urzędu postępowania - odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty L. z dnia [...] września 2006r. zmieniającej pozwolenie na budowę budynku usługowo - mieszkalnego (w parterze budynku piekarnia i sklep) na działkach o nr ew. gruntu [...] położonych w L. przy ul. K. wraz z wewnętrzną instalacją gazu w tym budynku, przyłącza kanalizacyjnego i energetycznego, kablowego, policznikowego na działkach o nr ew. gruntu [...], przyłącza gazowego na działkach o nr ew. gruntów [...] przyłącza wodociągowego na działce o nr ew. [...] oraz wjazdu na działkę z drogi powiatowej z dnia [...] stycznia 2005r. i zmienione decyzją z dnia [...] maja 2006r. w następujący sposób: "w miejsce dotychczasowego projektu budowlanego zatwierdzam nowy projekt budowlany, w skład którego wchodzi nowy projekt zagospodarowania działki i nowy projekt architektoniczno -budowlany (garaż)". W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał na następujące ustalenia faktyczne i prawne: W wyniku interwencji J. M. Wojewoda [...] poddał analizie akta sprawy zakończonej decyzją Starosty L. z dnia [...] września 2006r. zmieniającej pozwolenie na budowę z dnia [...] stycznia 2005r. i [...] maja 2006r. w zakresie projektu architektoniczno - budowlanego obejmującego dobudowę garażu. W wyniku przeprowadzonego postępowania decyzją z dnia [...] marca 2007r. Wojewoda [...] - w oparciu o art. 156§1 pkt. 2 kpa - stwierdził nieważność decyzji Starosty L. Decyzja ta - po rozpoznaniu odwołania E. i L. K. została utrzymana w mocy przez Głównego Inspektora Nadzoru budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2008r. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja Starosty L. została wydana z rażącym naruszeniem art. 36a Prawa budowlanego. Regulacje powołanego art., w oparciu o który została wydana decyzja Starosty L. odnoszą się jedynie do istotnych odstąpień od zatwierdzonego projekt budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę Tymczasem decyzja Starosty L. z dnia [...] września 2006r. w sposób niedopuszczalny rozszerzyła przedmiot uzyskanego pozwolenia na budowę, zaakceptowana bowiem nią zmiana dotyczyła zakresu nieobjętego pierwotną decyzją a nowego obiektu budowlanego - garażu. W wyniku rozpoznania skargi L. K. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 kwietnia 2009r. w sprawie VII SA/Wa 82/09 uchylił decyzję GINB z dnia [...].11.2008r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia [...].03.2007r. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd nie podzielił stanowiska zawartego w zaskarżonej decyzji, iż badana w postępowaniu nieważnościowym decyzja Starosty L. została wydana z rażącym naruszeniem art. 36a Prawa budowlanego, co w konsekwencji miałoby skutkować stwierdzeniem jej nieważności na podstawie art. 156§1 pkt. 2 kpa. Mając na uwadze treść art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowiącym, że ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie i bezczynność było przedmiotem zaskarżenia organ odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji. J. M. złożyła odwołanie od decyzji Wojewody [...] z [...].10.2009r. W wyniku rozpoznania odwołania decyzją z dnia [...] listopada 2009r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] w dnia [...].10.2009r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ przedstawił przebieg postępowania w niniejszej sprawie, przywołał treść uzasadnienia wyroku WSA z Warszawie z dnia 7.04.2009r. i stwierdził, iż mając na uwadze ocenę prawną zawartą w wyroku j.w. należało odmówić stwierdzenia nieważności decyzji Starosty L. z dnia [...].09.2006r. J. M. złożyła skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].11.2009r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty L. lub uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. -2- W uzasadnieniu skargi podniosła, że w nowym projekcie inwestor usytuował obiekt budowlany w odległości większej niż została wskazana w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, w którym to planie określono nieprzekraczalną linię zabudowy na 10 m liczonej od zewnętrznej krawędzi jezdni ul. K. Wojewoda [...] a wcześniej Starosta L. nie ustosunkowali się do faktu, że inwestor w budynku piekarni i sklepu usytuował 3 kominy w ścianie szczytowej, która graniczy bezpośrednio z działką odwołującej się, a która to działka jest zabudowana budynkiem mieszkalnym. Przedmiotowe kominy znajdują się w pobliżu okien i wejścia do budynku mieszkalnego. Inwestor w planie budowlanym nie wskazał usytuowania kominów. Dodatkowo skarżąca podniosła, że nie uznano ją za stronę postępowania o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę i nie doręczono ani decyzji o pozwoleniu na budowę ani dokumentów zgromadzonych w tym postępowaniu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu, który mógłby uzasadniać jej uchylenie. Natomiast zgodnie z brzmieniem art. 145§1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270, ze zm.) sąd uchyla decyzję jedynie w sytuacji gdy stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, jak trafnie wskazały organy obu instancji, ma to, że niniejsza sprawa była już przedmiotem rozpoznania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 7 kwietnia 2009r. w sprawie VII SA/Wa 82/09 uchylił zaskarżoną wówczas decyzję jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia sąd zaznaczył, że organy wówczas orzekające w sposób nieuzasadniony potraktowały dobudowę -3- garażu jako powstanie zupełnie nowego obiektu budowlanego, który wymagałby zupełnie odrębnego pozwolenia na budowę, podczas gdy nie ulega najmniejszej wątpliwości, że objęty wnioskiem o zmianę pozwolenia na budowę garaż miał jedynie zwiększyć kubaturę już projektowanego budynku a zatem mieścić się w jednym zamierzeniu inwestycyjnym. "Skoro zatem E. i L. K. zamierzali powiększyć kubaturę i powierzchnię zabudowy poprzez dobudowę pomieszczenia garażowego to trudno w takim należy uznać zastosowanie procedury określonej w art. 36a Prawa budowlanego za prawidłową". Nadto Sąd wskazał, że organy pominęły rozważania dotyczące nie tylko oczywistości przekroczenia przepisów prawa oraz także jego ciężaru gatunkowego oraz ewentualnych negatywnych skutków społeczno - gospodarczych, jakie wynikają z tego naruszenia. W ocenie sądu w niniejszej sprawie nie miał zastosowania art. 156§1 pkt. 2 kpa. Nie ulega bowiem wątpliwości, że nawet stwierdzenie ewentualnych nieprawidłowości nie powoduje w żadnej mierze konieczności automatycznego stwierdzenia nieważności w/w decyzji Sąd uznał dalej - że organy w sposób nieuzasadniony zastosowały nadzwyczajną procedurę przewidzianą w art. 156 - 159 kpa, (...), stwierdzenie nieważności było wadliwe. Wprawdzie literalne brzmienie w/w uzasadnienia wyroku Sądu wskazywałoby, że nie miała zastosowania do niniejszej sprawy procedura określona w art. 36a Prawa budowlanego jednakże Sąd uznał, że zacytowane zdanie (zawarte w cudzysłowie) zawiera oczywistą omyłkę pisarską polegająca na pominięciu słowa "nie" pomiędzy słowami: "za" i "prawidłową". Powyższe wynika z sensu rozważań Sądu. W konsekwencji powyższego organy administracji związane były stanowiskiem Sądu co do tego, że w okolicznościach niniejszej sprawy prawidłowo organ architektoniczno budowlany zakwalifikował zmiany objęte wnioskiem o zmianę pozwolenia na budowę jako istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego a zatem uruchomienia procedury określonej w art. 36a Prawa budowlanego. Jednocześnie skoro Sąd stwierdził, że w rozstrzyganej sprawie stwierdzenie nieważności było wadliwe to oznacza to, że ocenił decyzję Starosty L. z dnia [...].09.2006r. z punktu widzenia wszystkich przesłanek wymienionych w art. 156§1 kpa. -4- Prawidłowo zatem, organy prowadzące ponownie sprawę o stwierdzenie nieważności decyzji uznały, że brak jest podstaw do ingerencji w ostateczną decyzję administracyjną i odmówiły stwierdzenia jej nieważności. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę również związany jest w/w stanowiskiem Sądu zawartym w uzasadnieniu wyroku z dnia [...].04.2009r. W tej sytuacji nie może prowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji zarzut skargi odnoszący się do tego, że na skutek zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę doszło do wydania decyzji sprzecznej z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego poprzez zezwolenie na realizację inwestycji przekraczającej nieprzekraczalną linię zabudowy. Okoliczność ta znana była Sądowi rozpoznającemu sprawę dnia [...].04.2009r. i oceniona z punktu widzenia przesłanek określonych w art. 156§1 kpa. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut skarżącej, że nie brała udziału w postępowaniu o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę. Pominięcie strony w postępowaniu może stanowić, - co najwyżej - podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, nie zaś do stwierdzenia nieważności decyzji. W konsekwencji powyższego, mimo bardzo lakonicznego uzasadnienia zwłaszcza organu odwoławczego Sąd uznał, że prawidłowo organy nadzoru oceniły, że kontrolowana decyzja Starosty L. nie jest dotknięta żadną z wad wymienionych w art. 156§1 kpa. Wydanie decyzji z naruszeniem art. 107§3 kpa może stanowić podstawę do jej uchylenia jedynie w sytuacji, gdy naruszenie to mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził takiego związku pomiędzy naruszeniem prawa a treścią rozstrzygnięcia. Natomiast na marginesie należy przypomnieć, że postępowanie o stwierdzenie nieważności ma odrębną podstawę prawną i nie może być traktowane tak, jakby chodziło o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, rozstrzygającą o zastosowaniu przepisów prawa materialnego do danego stosunku administracyjno-prawnego. Takie stanowisko zajął także Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 7.03.1996 r. (III ARN 70A95 OSNP 1996\18\258), w którym stwierdził, że postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej ma na celu wyjaśnienie jej kwalifikowanej niezgodności z prawem, a nie ponowne rozpoznanie zakończonej sprawy. I wreszcie wskazać należy, że niniejsze postępowanie miało na celu zbadanie czy decyzja z dnia [...].09.2006r. nie jest dotknięta wadą skutkująca koniecznością -5- stwierdzenia jej nieważności. Jeżeli natomiast inwestorzy dokonali samowolnie (bez uprzedniego wydania decyzji w trybie art. 36a) innych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego np. co do umiejscowienia kominów w ścianie szczytowej budynku to kwestia ta winna być przedmiotem kontroli przez organy nadzoru budowlanego. Nie mają one natomiast wpływu na treść rozstrzygnięcia w sprawie o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę (czy też jego zmianę). Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. -6-