VII SA/Wa 1024/08
WyrokWSA w Warszawie2008-11-13
Skład orzekający: Halina Kuśmirek, Mirosława Kowalska, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji budowlanej prawidłowo zastosował art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nakazując inwestorowi wykonanie określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego do stanu zgodnego z prawem, w sytuacji gdy budynek został wybudowany z naruszeniem przepisów dotyczących odległości od granicy działki sąsiedniej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zastosowały art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nakazując inwestorowi wykonanie robót budowlanych w celu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem. Postępowanie naprawcze jest właściwe, gdy budowa, mimo odstępstw od zgłoszenia lub przepisów, nadal kwalifikuje się do wykonania na podstawie zgłoszenia, a celem jest wyeliminowanie uchybień, a nie nakazanie rozbiórki jako środka zbyt radykalnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi B.K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą inwestorowi wykonanie robót budowlanych w celu doprowadzenia wybudowanego budynku gospodarczego do stanu zgodnego z prawem. Budynek został wybudowany z naruszeniem przepisów dotyczących odległości od granicy działki sąsiedniej (0,30 m zamiast wymaganej odległości) oraz z odstępstwami od zgłoszenia. Skarżący zarzucał m.in. naruszenie jego własności przez wylanie fundamentów przekraczających granicę działki oraz niezbadanie przebiegu granicy.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2008r. sprawy ze skargi B.K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót w celu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem. skargę oddala
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] znak [...], działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz.U. z 2006 r., nr 156, poz. 1118 ze zm./ oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. -zwanej dalej k.p.a./ po ponownym rozpatrzeniu pobudowanego budynku gospodarczo murowanego na działce nr ew. [...] położonej w m. G., gm. M. - nakazał S.K. wykonanie w terminie 3 miesięcy określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia wybudowanego budynku gospodarczego do stanu zgodnego z prawem poprzez:
- wybudowanie przy granicy działki sąsiedniej stanowiącej własność B.K. ściany murowanej powiązanej ze ścianą szczytową przedmiotowego budynku, do jego wysokości, zlokalizowanego na działce własnej, oznaczonej nr ew. [...].
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż sporny budynek został wybudowany w odległości 0,30m od granicy z działką sąsiednią co stanowi naruszenie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /Dz.U. z 2002 r, nr 75, poz.690 ze zm./. Przepisy te wskazują, że budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż 4 m w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi i drzwiowymi w stronę granicy i 3 m w przypadku gdy budynek zwrócony jest ścianą bez takich otworów w stronę tej granicy. Nadto organ podał, iż powołane przepisy wprawdzie przewidują pewne odstępstwa sytuowania ściany bez otworów okiennych lub drzwiowych, np.: bezpośrednio przy granicy działki sąsiedniej, nie zaś w jak w niniejszej sprawie - w pewnej odległości.
Organ podsumowując wskazał więc, że należy wyeliminować powstałą odległość pomiędzy budynkiem i granicą z działką sąsiednią, doprowadzając w ten sposób przedmiotową budowę do stanu zgodnego z prawem.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł B.K.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] znak [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ drugiej instancji uzasadniając swoją decyzję wskazał, że inwestor realizując budowę budynku gospodarczego na podstawie zgłoszenia dokonał odstępstw od tego zgłoszenia. W rezultacie bowiem powstał budynek o powierzchni zabudowy 6 m x 5,8 m, a nie jak w zgłoszeniu 6 m x 4,8 m. Nadto budynek miał znajdować się 0,50 m od granicy z działką sąsiednią, a znajduje się w odległości 0,30 m. Zasadnie więc organ I instancji nałożył na inwestora obowiązek doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z przepisami i normami technicznymi, a postępowanie naprawcze przeprowadzone według tych wskazówek ma służyć wyłącznie wykluczeniu uchybień powstałych podczas budowy obiektu.
Organ zauważył jednocześnie, że skoro obowiązujące przepisy przewidują możliwość doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem to nakazanie rozbiórki w takim przypadku byłoby środkiem zbyt radykalnym i sprzecznym z interesem społecznym.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł B.K.
Skarżący podniósł, iż inwestor dokonał szeregu odstępstw od zgłoszenia zamiaru budowy, w efekcie czego powstał budynek o większych wymiarach od zamierzonego, z niezachowaniem odległości rozpiętości konstrukcji oraz odległości od granicy z jego działką. Zarzucił organom, że w wyniku decyzji pierwszoinstancyjnej inwestor wylał fundament pod budowę ściany naruszając własność skarżącego, ponieważ fundament ten przekracza granicę z jego działką. Skarżący zarzucił także organom niezbadanie przebiegu granicy pomiędzy działkami inwestora i swoją, co w konsekwencji doprowadziło do tego, że skarżący sam musiał wznowić granicę na własny koszt. B.K. podniósł także, że już teraz okap dachu budynku inwestora jest wysunięty 15 cm poza lico ściany budynku i woda z dachu budynku inwestora zalewa działkę skarżącego, więc sytuacja się pogorszy, gdy inwestor dobuduje ścianę o szerokości 31 cm lub więcej. Podsumowując skarżący dodał, iż wybudowanie tej ściany uniemożliwi mu uprawę działki rolnej i korzystanie z niej zgodnie z jej przeznaczeniem.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r, Nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej jest przez sądy administracyjne sprawowana pod względem zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Na podstawie art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a./ Sąd rozstrzyga nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, uwzględnienie zaś skargi w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona.
Przedmiotem oceny Sądu w niniejszym postępowaniu była decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...], którą organ ten nałożył na inwestora obowiązek doprowadzenia budowy do stanu zgodnego z prawem w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Obowiązek został nałożony z uwagi na wybudowanie spornego budynku bez zachowania prawidłowej odległości od granicy /0,30 m od granicy/ oraz z odstępstwami od dokonanego zgłoszenia.
Należy więc wskazać, że zgodnie z § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /Dz.U. z 2002 r, nr 75, poz. 690 ze zm./ sytuowanie ściany budynku dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy z działką sąsiednią lub bezpośrednio przy granicy, jeżeli wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo gdy nie jest możliwe zachowanie odległości 3 m (ściana bez otworów), bądź 4 m (ściana z otworami) od granicy, ze względu na rozmiary działki.
W oparciu zaś o art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane obowiązującej w dniu wydania decyzji przez organ stopnia powiatowego, tj. w dniu 24 grudnia 2007 r. przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, właściwy organ w drodze decyzji nakłada na inwestora obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.
Postępowanie prowadzone w oparciu o przepis art. 51 Prawa budowlanego jest postępowaniem o charakterze naprawczym mającym na celu doprowadzić do stanu zgodnego z prawem budowę prowadzoną na podstawie prawidłowo dokonanego zgłoszenia w oparciu o art. 30 Prawa budowlanego. W ten sposób organy administracji publicznej wykluczają uchybienia powstałe podczas budowy.
Należy przypomnieć, iż postępowanie administracyjne odnośnie budynku gospodarczego zgłoszonego do organów architektoniczno - budowlanych przez S.K., było już dwukrotnie przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wyrokiem z dnia 14 września 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 41/05 została uchylona decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] października 2004 r. oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie budynku gospodarczego. Z wytycznych Sądu zawartych w uzasadnieniu tego wyroku wynika, iż organy nie wyjaśniły wszystkich okoliczności dotyczących zgłoszenia budynku gospodarczego, które pozwalałyby na ocenę czy ten obiekt wymagał dokonania zgłoszenia budowy czy też uzyskania pozwolenia na jego budowę. W dniu 11 października 2007 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1207/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S.K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2007 r. w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. Kontrolą w tej sprawie objęta była po raz kolejny decyzja wydana, tym razem, w trybie art. 138 § 2 k.p.a. Wytyczne organu odwoławczego oprócz kwestii nieprawidłowego przyjęcia bezprzedmiotowości postępowania nakazywały organowi I instancji, w przypadku dostrzeżenia naruszenia przepisów warunków technicznych, zastosowanie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego.
Przy kolejnym rozpoznawaniu sprawy organy administracyjne bezspornie przyjęły, iż budynek gospodarczy z uwagi na jego parametry - wymagał jedynie zgłoszenia jego budowy (art. 29 ust. 1 a - Prawa budowlanego) - co inwestor uczynił.
Wobec braku sprzeciwu organów architektoniczno - budowlanych, na dokonane zgłoszenie - zgłoszenie stało się skuteczne. A więc budowa budynku gospodarczego nie mogła być uznana za samowolę budowlaną.
W niniejszej sprawie inwestor realizując budowę dokonał pewnych odstępstw od zgłoszenia. Budynek został wybudowany 0,30 m od granicy, a nie 0,50 m jak przewidywało zgłoszenie, pozostałe zaś parametry budynku pomimo niewielkiej zmiany nie kolidowały z przepisami dotyczącymi dokonania zgłoszenia. Odpowiadając na zarzut skargi wskazać bowiem należy, że budynek o zmienionych przez inwestora parametrach nadal mieścił się w kategorii budowy, której można dokonać na podstawie zgłoszenia. Ustalając zaś, iż inwestycja z uwagi na badany zakres kwalifikowała się do zgłoszenia, organ mógł przeprowadzić postępowanie naprawcze w trybie art. 51 Prawa budowlanego.
Jak wyżej wykazano, ani przepisy Prawa budowlanego ani przepisy warunków technicznych nie przewidują stawiania ściany budynku w odległości 0,30 czy też 0,50 m od granicy, dlatego też organ nakazał inwestorowi zlikwidować tę różnicę dobudowując ścianę bezpośrednio przy granicy. Z akt sprawy oraz ze skargi wynika jednocześnie, iż na działce sąsiedniej należącej do skarżącego nie ma przy spornej granicy żadnego budynku, a i sam skarżący budowy jakiegokolwiek budynku w tym miejscu nie planuje. Skarżący podczas rozprawy wskazał również, że zabudowania na terenie swojej nieruchomości już posiada, jednakże w innym miejscu, oddalonym od budynku inwestora. Przy granicy z działką, przy której stoi sporna ściana inwestora skarżący posiada zaś jedynie pole uprawne.
O ile więc przepisy przewidują możliwość przeprowadzenia postępowania w trybie naprawczym, tj. wykluczenia zaistniałych uchybień i doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, czyli w oparciu o przepisy art. 50 i 51 Prawa budowlanego, należy je zastosować.
A taka właśnie sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Biorąc pod uwagę stan faktyczny sprawy, nic nie stało bowiem na przeszkodzie, aby inwestor zlikwidował niezgodną z przepisami odległość pomiędzy ścianą spornego budynku a granicą z działką sąsiednią. Wybudowanie ściany umożliwi ewentualnie w przyszłości zaprojektowanie obiektów u skarżącego zblokowanych z budynkiem gospodarczym inwestora, a więc pozwoli na lepsze zagospodarowanie nieruchomości skarżącego.Dlatego też organ prawidłowo zobowiązał inwestora do wykonania określonych robót, na podstawie przepisu art. 51 Prawa budowlanego, do czego był zobligowany.
Pomimo drobnych uchybień w przeprowadzonym postępowaniu, Sąd podziela stanowisko organów obu instancji orzekających w sprawie.
Skarga nie zawiera w zasadzie zarzutów dotyczących wydanych decyzji. Podnosi ona okoliczność przeprowadzenia w związku z przedmiotową inwestycją postępowania rozgraniczającego, którego skutki finansowe obciążyły wyłącznie skarżącego. Kwestia ta nie może być przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie. Ponadto skarżący zarzuca, iż inwestor nieprawidłowo wykonuje nałożony decyzją obowiązek, bowiem zalane fundamenty wkraczają na jego nieruchomość. Należy podnieść, iż w ramach kontroli w niniejszej sprawie, Sąd bada legalność wydanej decyzji, a nie jej realizację, która może podlegać ocenie organów administracyjnych w nowej sprawie.
Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, dlatego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ skargę, jako bezzasadną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło