VII SA/Wa 1095/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.), , Sędzia NSA Halina Kuśmirek, Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Marzena Godlewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2006 r. sprawy ze skargi M. i J. S. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Sygnatura akt VII SA/Wa 1095/06 UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia [...] września 2003r. M. i J. S. wystąpili o wszczęcie postępowania w sprawie budowy budynku gospodarczego w granicy działki nr ew. [...] w miejscowości [...] zrealizowanej przez K. W.. Pismem z dnia [...] listopada 2003r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 61 § 1 i 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej Kpa) zawiadomił o wszczęciu postępowania wyjaśniającego w sprawie budowy budynku gospodarczego w granicy działki nr ew. [...] w miejscowości [...] zrealizowanej przez K. W.. W trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu [...] grudnia 2003r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [....] ustalił, że inwestor w 1991r. wybudował samowolnie budynek gospodarczy konstrukcji drewnianej, w granicy działki, o spadku dachu ma teren działki sąsiedniej (brak orynnowania), o wymiarach 6,50 x 2,85m. Stan techniczny budynku organ I instancji określił jako niestwarzający zagrożenia dla otoczenia. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2004r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nakazał inwestorowi opracowanie powykonawczej inwentaryzacji geodezyjnej oraz inwentaryzacji architektoniczno - budowlanej wraz z oceną techniczną przedmiotowego budynku gospodarczego. Inwestor nałożone obowiązki wykonał, wobec czego organ I instancji decyzją z dnia [...] listopada 2004r. Nr 56, na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974r. – Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229), nakazał mu wykonanie przeróbek polegających na: wykonaniu ściany oddzielenia przeciwpożarowego z cegły pełnej palonej gr. 25 cm wzdłuż ściany graniczącej z działką nr ew. [...], rozebraniu ściany drewnianej od strony granicy działki i od strony budynku mieszkalnego inwestora, wykonaniu rynny leżącej i rury spustowej z odprowadzeniem wód opadowych na teren własnej działki. W toku oględzin przeprowadzonych w dniu [...] lipca 2005r., jak też w dniu [...] sierpnia 2005r. stwierdzono, że inwestor wykonał mur oddzielenia przeciwpożarowego z bloczków betonu komórkowego, zamiast z cegły palonej pełnej. Ponadto rozebrał drewnianą ściankę wewnętrzną i w jej miejsce wykonał murowaną. W celu zachowania stabilności ściany tylnej zrealizował ścianę szczytową murowaną od strony budynku mieszkalnego inwestora. Na ścianie murowanej od strony nieruchomości sąsiedniej zamontował rynnę leżącą z blachy cynkowanej wraz z wypustem skierowanym do rynny, co spełniło warunek odprowadzenia wód opadowych na teren własnej działki. Decyzją z dnia [...] września 2005r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], działając na podstawie art. 42 Prawa budowlanego z 1974r. w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r., Nr 207, poz. 2016) oraz na podstawie art. 104 Kpa, udzielił K. W. pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego wybudowanego na działce nr [...] w miejscowości [...]. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ wskazał na wykonanie zaleceń wynikających z poprzedniej decyzji administracyjnej. Odwołanie od w/w decyzji złożyli M. i J. S., wnosząc o jej uchylenie. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006r., Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2003r., Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania M. i J. S. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] Nr [...] z dnia [...].09.2005r. udzielającej K. W. pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego wybudowanego na działce nr ew. [...] w miejscowości [...], gm. [...], utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że podstawą do wydania przez organ I instancji pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego było stwierdzenie zdatności do użytku samowolnie wykonanego budynku. Bowiem zarówno konstrukcja budynku gospodarczego, sposób jego wykonania, jak i aktualny stan techniczny umożliwia jego bezpieczne użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem i nie powoduje zagrożenia pożarowego. Ponadto wykonano orynnowanie budynku zapewniając tym samym odprowadzenie wód opadowych na teren działki inwestora. Organ odwoławczy stwierdził także, że ściana została wykonana przez inwestora, z innych materiałów niż określono w decyzji nakazowej, jednak zdaniem organu, spełnia wymogi określone dla ścian oddzielenia przeciwpożarowego. Skargę na powyższą decyzję wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. i J. S.. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że sąsiad wykonał roboty budowlane niezgodnie z decyzją [...] listopada 2004r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, gdyż ściana została wymurowana z gazobetonu gr. 24 cm na zaprawie wapiennej, a nie z pełnej palonej cegły gr. 25 cm. na zaprawie cementowej. Zdaniem M. i J. S. organ "nie zwrócił na to uwagi" i udzielił sąsiadowi pozwolenia na użytkowanie. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu - art.145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, wobec czego skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 Kpa organy administracji publicznej mają obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia dostępnego materiału dowodowego tak, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. To na organie administracji publicznej, na mocy art. 77 § 1 Kpa, ciąży ciężar dowodu, nie może on więc jedynie biernie oczekiwać na dowody zgłoszone przez stronę. Rządząca postępowaniem administracyjnym zasada oficjalności (art. 7 i art. 77 Kpa) wymaga, aby w toku postępowania organy podejmowały wszelkie niezbędne kroki do wyjaśnienia i załatwienia sprawy i dopuszczały jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem, a więc by z urzędu przeprowadzały dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy (zob. wyrok NSA z 29 listopada 2000 r., V SA 948/00, LEX nr 50114). Zauważyć należy, iż istota administracyjnego postępowania odwoławczego polega na ponownym rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej, a organ orzeka w tym postępowaniu merytorycznie. Zgodnie zaś z art. 140 Kpa organ ten, tak samo, jak organ I instancji związany jest przepisami art. 7 Kpa, art. 77 Kpa, i art. 107 Kpa, a dodatkowo jeśli w ocenie organu II instancji istnieją braki w materiale dowodowym, zgromadzonym przez organ I instancji, to może on skorzystać z przepisu art. 136 Kpa, dającego możliwość przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy trzeba stwierdzić, że zarówno organ I, jak i II instancji naruszył omówione wyżej przepisy oraz zasady prawa procesowego i to w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. W przedmiotowej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] listopada 2004r., Nr [...], nakazał inwestorowi wykonanie przeróbek polegających na: wykonaniu ściany oddzielenia przeciwpożarowego z cegły pełnej palonej gr. 25 cm wzdłuż ściany graniczącej z działką nr ew. 36, rozebraniu ściany drewnianej od strony granicy działki i od strony budynku mieszkalnego inwestora, wykonaniu rynny leżącej i rury spustowej z odprowadzeniem wód opadowych na teren własnej działki. Inwestor odstąpił od obowiązków wynikających z w/w decyzji administracyjnej, poprzez: wykonanie ściany oddzielenia przeciwpożarowego z bloczków z betonu komórkowego, zamiast cegły i w konsekwencji wydłużył ścianę o 28 cm. Ponadto wykonał wewnątrz budynku ściankę murowaną działową, która nie była określona w projekcie, a także zamocował prowizoryczny element rynny zamiast rury spustowej wzdłuż ściany spustowej budynku gospodarczego. Zdaniem Sądu wydłużenie ściany o 28 cm nie jest istotnym odstąpieniem. Natomiast wykonanie ściany oddzielenia przeciwpożarowego z innych materiałów niż wskazane w decyzji w danej sytuacji może być uznane za istotne. W ocenie Sądu organ I instancji uznając, że powyższe odstępstwo nie jest istotne powinien to wyjaśnić i podać dlaczego w okolicznościach niniejszej sprawy zamiana materiału, a także inne zmiany jakich dokonał inwestor nie stanowią istotnego odstępstwa od warunków określonych w projekcie. Przedstawione wyżej okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy nie zostały wyjaśnione ani w toku postępowania przed organem I instancji, ani też przed organem odwoławczym. Nie przesądzając ostatecznego rozstrzygnięcia Sąd stwierdza, iż sprawa nie dojrzała do jej merytorycznego rozstrzygnięcia na obecnym jej etapie. Mając powyższe na uwadze należy zauważyć, że " niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie oraz nieuzasadnienie postanowienia w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji" (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 marca 1998r., II SA 96/98). Ponownie rozpoznając sprawę organ powinien zbadać i ocenić czy przedmiotowe odstępstwo ma charakter istotny. W szczególności należy zbadać i wyjaśnić, czy w/w odstępstwo nie narusza uzasadnionych interesów osób trzecich. Organ wydając kontrolowaną w tym postępowaniu decyzję powyższej analizy nie przeprowadził, co oznacza, iż wydanie zaskarżonej decyzji zapadło z naruszeniem art. 7 i 77 Kpa. Na marginesie rozpoznawanej sprawy należy podkreślić, że Sąd zgadza się z argumentem skarżących, że postępowanie pierwszoinstancyjne prowadzone było opieszale i przewlekle. W związku z tym postanowieniem z dnia 3 października 2006r., sygn. akt VII SA/Wa 1095/06 poinformował [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o istotnym naruszeniu prawa przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w postaci nie przekazania odwołania w ustawowym terminie. Ujawnione naruszenie omówionych wyżej przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia powoduje uchylenie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego, jak i decyzji organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na podstawie art. 152 cytowanej ustawy orzeczono o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.