VII SA/Wa 1153/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2010 r. sprawy ze skargi V. N. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2010 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej V. N. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] lutego 2010r. ([...]) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 157 § 1 i 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 oraz art. 158 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.), zwana dalej k.p.a., - stwierdził z urzędu nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2008r., ([...]); uchylającej – we wznowionym na wniosek V. N. postępowaniu - decyzję własną z [...] marca 2007r. ([...]) oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z [...] lutego 2007r., ([...]); wnoszącą sprzeciw do zgłoszenia budowy zadaszonej wiaty na działce nr ew. [...], przy ul. [...] w [...] i umarzającej postępowanie w obu instancjach. Organ wskazał, że V. N. o decyzji z dnia [...] marca 2007r. dowiedziała się z zawiadomienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...], z dnia [...] czerwca 2007r., ([...]); doręczonego jej w dniu 13 czerwca 2007r., natomiast wniosek o wszczęcie postępowania wznowieniowego złożyła 31 sierpnia 2007r. Weryfikowane rozstrzygnięcie wydano zatem z rażącym naruszeniem art. 148 k.p.a., co uzasadnia stwierdzenie jego nieważności. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2010r., ([...]), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpoznaniu wniosku V. N. o ponowne rozpatrzenie sprawy - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ powtórzył argumentację przywołaną w rozstrzygnięciu wydanym w I instancji. Odnosząc się natomiast do zarzutów odwołania podniósł, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy V. N. wskazała, że o decyzji z [...] marca 2007r., dowiedziała się najprawdopodobniej w dniu 25 sierpnia 2007r., gdy została wezwana przez organ powiatowy do zapoznania się z aktami sprawy. Natomiast we wniosku o wznowienie jednoznacznie wskazała, że decyzji z [...] marca 2007r., dowiedziała się zapoznając się z aktami sprawy w siedzibie organu 13 czerwca 2007r. tj. po otrzymaniu zawiadomienia PINB z dnia 1 czerwca 2007r., doręczonego dnia 13 czerwca 2007r. Fakt ten potwierdza pismo wnioskodawczyni, opatrzone datą z 13 czerwca 2007r. Nie można było zatem jednoznacznie określić daty, kiedy strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, zaś organ wojewódzki nie wezwał skarżącej do usunięcia tego braku. Skargę na powyższą decyzję złożyła V. N. podnosząc, że 1 czerwca 2007r. otrzymała zawiadomienie od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o możliwości zapoznania się z aktami. W tym samym dniu była w siedzibie organu przy ul. [...] w [...] i zapoznała się z aktami, ale decyzji z dnia [...] marca 2007r. w aktach nie było. Skarżąca wskazała, że z rozdzielnika wynika, iż decyzja ta wpłynęła w dniu 3 czerwca 2007r. do PINB na stary adres ul. [...] w [...]. Podniosła, że z pisma p. [...] z dnia 7 sierpnia 2007r. wynika, iż on również nie mógł zapoznać się z powyższą decyzją, gdyż nie było jej w aktach. Skarżąca podała, że zapoznała się z okolicznościami stanowiącymi podstawę do wszczęcia postępowania w dniu 22 sierpnia 2007r. w Urzędzie Gminy [...]ul. [...], a wniosek o wznowienie złożyła 30 sierpnia 2007r. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Mając na uwadze powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Podkreślić należy, iż kontrolowane w niniejszej sprawie decyzje zapadły w postępowaniu nieważnościowym. Instytucja stwierdzenia nieważności będąca nadzwyczajnym środkiem weryfikacji decyzji administracyjnych stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych wyrażonej w art. 16 k.p.a. Z tego też powodu tryb ten może być stosowany tylko w sytuacji bezspornego ustalenia przesłanek określonych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Zaistnienie tych przesłanek musi być oczywiste i oczywistość tą właściwy organ ma obowiązek wykazać. Pamiętać przy tym należy, że stwierdzenie nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, może mieć miejsce tylko wtedy, gdy organ jednoznacznie, a zatem w sposób oczywisty i bezsporny wykaże, że decyzja narusza konkretny przepis prawa, a ponadto jej obowiązywanie wywołuje skutki niemożliwe do zaakceptowania w praworządnym państwie. W rozpatrywanej sprawie organy nadzoru stwierdziły, że decyzja Wojewody [...]z dnia [...] lutego 2008r., wydana we wznowionym postępowaniu, rażąco narusza art. 148 § 2 kpa, gdyż wniosek o wszczęcie tego postępowania został złożony przez skarżącą po upływie terminu, o jakim mowa w tym przepisie. Zgodnie z treścią tego przepisu termin (30 dniowy) do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. W toku postępowania ustalono bowiem, że o decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007r. skarżąca dowiedziała się z zawiadomienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] (z dnia 1 czerwca 2007r., [...]); doręczonego jej w dniu 13 czerwca 2007r., natomiast wniosek o wszczęcie postępowania wznowieniowego złożyła dopiero 31 sierpnia 2007r. Jednak wbrew ustaleniom organów z treści wniosku o wznowienie postępowania nie wynika, że skarżąca o decyzji z [...] marca 2007r. dowiedziała się z zawiadomienia PINB doręczonego jej w dniu 13 czerwca 2007r., kiedy to zapoznawała się z aktami w siedzibie organu powiatowego. We wniosku tym skarżąca wskazuje jedynie, że "o postępowaniu odwoławczym P. [...] do Wojewody dowiedziałam się otrzymując zawiadomienie PINB ul. [...] w [...] nr [...] po zapoznaniu się z aktami sprawy", co nie jest tożsame z powzięciem wiadomości o wydaniu decyzji. Organy winny mieć na uwadze, że termin "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć tak, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania (por. wyrok NSA z dnia 6 maja 2009 r. II OSK 714/08, LEX nr 574438). Skarżąca podała, że po otrzymaniu ww. zawiadomienia, tego samego dnia, to jest 13 czerwca 2007r. przeglądając akta w siedzibie organu powiatowego przy ul. [...] w [...] nie powzięła wiadomości o wydaniu ww. decyzji. Decyzję tą doręczono bowiem Powiatowemu Inspektorowi Budowlanemu na adres starej siedziby organu, to jest na ul. [...] w [...], co potwierdza znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru. W skardze skarżąca sprecyzowała, że z decyzją z dnia [...] marca 2007r. zapoznała się, gdy otrzymała zawiadomienie o wszczęciu postępowania [...] z Urzędu Gminy [...], które odebrała 16 sierpnia 2007r. Powyższe wskazywałoby, że wniosek o wznowienie postępowania z dnia 30 sierpnia nie został złożony z uchybieniem terminu określonego w art. 148 § 2 kpa, co w konsekwencji oznacza, że rozstrzygnięcia o stwierdzeniu nieważności weryfikowanej decyzji zapadły z istotnym, mającym wpływ na jego wynik naruszeniem przepisów postępowania – art. 7, 77 kpa w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 i 148 § 2 kpa. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy winny mieć na uwadze, że zgodnie z przedstawionym wyżej stanowiskiem Sądu, w sytuacji braku możliwości jednoznacznego potwierdzenia argumentacji skarżącej, nie będzie możliwe stwierdzenie nieważności decyzji z dnia lutego 2008r., wydanej w postępowaniu wznowieniowym. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 orzekł jak w pkt I i II sentencji. O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 ww. ustawy.