VII SA/Wa 119/13
WyrokWSA w Warszawie2013-10-24
Skład orzekający: Joanna Gierak - Podsiadły, Małgorzata Miron, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków zezwalającej na przemieszczenie zabytku, została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (rażące naruszenie prawa) i art. 153 PPSA (związanie wskazaniami sądu)?Ratio decidendi
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji zezwalającej na przemieszczenie zabytku, nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego w kontekście przesłanki rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Organ nie zbadał w sposób kompleksowy potencjalnej sprzeczności między decyzją zezwalającą na translokację a wcześniejszą decyzją nakazującą prace zabezpieczające in situ, a także nie uwzględnił w pełni wskazań sądu zawartych w poprzednim wyroku dotyczącej translokacji zabytku (art. 153 PPSA). W związku z tym zaskarżona decyzja została wydana z istotnym naruszeniem art. 7 i 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., co skutkowało koniecznością jej uchylenia.Stan faktyczny
Stowarzyszenie na rzecz ochrony krajobrazu kulturowego zaskarżyło decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków zezwalającej na przemieszczenie zabytkowych obiektów. Stowarzyszenie zarzuciło, że decyzja zezwalająca na translokację dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej (art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.) oraz że organ był związany wskazaniami sądu z poprzedniego wyroku (art. 153 PPSA). Minister Kultury odmówił stwierdzenia nieważności, uznając brak tożsamości sprawy i nieistnienie przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] listopada 2012 r. oraz stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak - Podsiadły (spr.), , Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant st. ref. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2013 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia na rzecz ochrony krajobrazu kulturowego [...] z siedzibą w [...] na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] listopada 2012 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Przedmiotem skargi wniesionej przez Stowarzyszenie na rzecz Ochrony Krajobrazu Kulturowego [...] z siedzibą w [...],[...], jest decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] listopada 2012 r. znak: [...].
Orzeczeniem tym organ, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 i art. 156 § 1 pkt 3, art. 157 § 1 oraz art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej k.p.a.), po ponownym rozpatrzeniu -z wniosku ww. Stowarzyszenia na rzecz Ochrony Krajobrazu Kulturowego [...] - sprawy zakończonej decyzją Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] maja 2011 r. znak: [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z [...] maja 2011 r. Nr [...], utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Postępowanie zakończone ww. decyzją z [...] listopada 2012 r., wszczęte zostało przez organ z urzędu, a w toku tego postępowania skarżące Stowarzyszenie na mocy postanowienia z [...] marca 2012 r. znak: [...], wydanego na podstawie art. 31 § 1 i 2 k.p.a., zostało dopuszczone do udziału w sprawie. Postępowanie to dotyczyło ważności ww. decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z [...] maja 2011 r. Nr [...], którą udzielono Nadleśnictwu [...] pozwolenia na przemieszczenie zabytkowych obiektów "[...]" z miejscowości [...] gm. [...], w okolicę leśniczówki [...], na polane leśną naprzeciwko kompleksu zabytkowej [...] przy ul. [...] w [...] – zgodnie z załączoną mapką określającą miejsce translokacji.
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z [...] maja 2012 r. znak: [...], po przeprowadzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tego aktu, orzekł o odmowie stwierdzenia jego nieważności. W uzasadnieniu decyzji podał, że pismem z [...] sierpnia 2011 r. Stowarzyszenie na rzecz Ochrony Krajobrazu Kulturowego [...] wniosło o wszczęcie z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji organu wojewódzkiego zezwalającej na przemieszczenie zabytkowych obiektów "[...]" z miejscowości [...] gm. [...]. Formułując to żądanie Stowarzyszenie powołało się na przepis art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. i stwierdziło, że kwestionowana decyzja dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Organ wyjaśnił przy tym, że powołując się na ww. przepis, Stowarzyszenie wskazało na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] grudnia 2008 r. znak: [...] utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków Nr [...] z [...] grudnia 2007 r., pozwalającą na przemieszczenie "[...]"[...] gm. [...] w obręb zabytkowego kompleksu [...] w [...], która to została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 15 lipca 2009 r. sygn. akt I SA/Wa 257/09. Powyższy zarzut, jak wskazał dalej organ, jest niezasadny. Przesłanka z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. w tym przypadku nie wystąpiła, albowiem sprawa zakończona ww. decyzjami nie jest tożsama ze sprawą zakończoną decyzją z [...] maja 2011 r., obecnie badaną w postępowaniu nieważnościowym. Zaistnienie przesłanki z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. wymaga ustalenia tożsamości sprawy administracyjnej pod względem podmiotowym i przedmiotowym. W tym przypadku nie można mówić o tożsamości przedmiotowej, albowiem w obu ww. sprawach odmiennie wskazano teren, na który mogą zostać przeniesione zabytkowe obiekty "[...]"[...]. Zatem, jak przyjął organ, inna jest treść praw nadawanych ww. decyzjami. Dostrzegł nadto, że w dacie wydawania kwestionowanej decyzji z [...] maja 2011 r., decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] grudnia 2008 r. nie funkcjonowała w obiegu prawnym, albowiem wyrokiem Sądu z 15 lipca 2009 r. została uchylona. Organ stwierdził także, że w sprawie nie wystąpiło rażące naruszenie art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż przepis ten nie miał zastosowania w sprawie zakończonej badaną decyzją, odmiennej od tej, w której zapadł wyrok Sądu z 15 lipca 2009 r. o sygn. akt I SA/Wa 257/09. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest również, jak podał organ, okoliczność wskazywana w piśmie z 16 sierpnia 2011 r. (zamiast: z 26 sierpnia 2011 r.), że Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z [...] czerwca 2011 r. znak: [...], podtrzymał nakaz prac zabezpieczających w budynku "[...]"[...] gm. [...], nałożony decyzją [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków Nr [...] z [...] stycznia 2011 r. Decyzja Ministra wydana bowiem została po wydaniu wzruszanej decyzji z [...] maja 2011 r., a to nie może świadczyć o niewykonalności tej ostatniej. Konkludując, organ podał, że analiza akt nie wykazała, aby badana decyzja dotknięta była którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1.
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z [...] listopada 2012 r. znak; [...] utrzymał w mocy ww. orzeczenie własne z [...] maja 2011 r. (zamiast: z [...] maja 2012 r., v. sentencja decyzji), podtrzymując stanowisko w sprawie, w tym ocenę dokonaną w kontekście art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] listopada 2012 r., skarżące Stowarzyszenie na rzecz Ochrony Krajobrazu Kulturowego [...] w [...],[...], wniosło o jej uchylenie.
W uzasadnieniu skargi Stowarzyszenie przede wszystkimi nie zgodziło się z argumentacją organu wskazującą na brak tożsamości pomiędzy sprawą zakończoną kwestionowaną decyzją z [...] maja 2011 r. a decyzją Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] grudnia 2008 r. utrzymującą w mocy decyzję organu wojewódzkiego z [...] grudnia 2007 r. Obie sprawy w ocenie strony skarżącej dotyczyły translokacji zabytku, tj. tego samego zespołu zabytkowego, a o braku tożsamości przedmiotowej pomiędzy nimi, nie może świadczyć nieznaczna różnica (bo wynosząca około 80 m) w nowej lokalizacji zabytku. Stowarzyszenie podtrzymało tym samym swoją ocenę co do zaistnienia w sprawie przesłanki z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Wskazało również na to, iż wydając decyzję w dniu [...] maja 2011 r. organ był związany na mocy art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wskazaniami co do dalszego postępowania wynikającymi z wyroku Sądu zapadłego w sprawie dotyczącej translokacji zabytku. Nadto, Stowarzyszenie podało, iż w dniu [...] stycznia 2011 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wydał decyzję w sprawie wniosku właściciela o skreślenie "[...]"[...] z rejestru zabytków, uznając, iż możliwy jest remont budynków. W dniu [...] czerwca 2011 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wydał decyzję w sprawie nakazu zabezpieczenia in situ "[...]"[...], podtrzymując decyzję organu I instancji z [...] stycznia 2011 r., a decyzja ta została utrzymana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 6 marca 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 1501/11. Stowarzyszenie podało jednocześnie, iż "[...]"[...] jest nie tylko najstarszą, ale także jedyną tak dobrze i kompletnie zachowaną osadą leśną w Puszczy [...], w skład której poza obiektami kubaturowymi wchodzą również inne zabytki, choć nie wpisane do rejestru, tj. murowana wolnostojąca piwnica, niewielki cmentarz z grobami z XIX wieku oraz aleja dojazdowa i pomnikowe dęby rosnące wokół leśniczówki. Dlatego, jak wskazało Stowarzyszenie, translokacja samych tylko obiektów kubaturowych oznaczać będzie trwałe zniszczenie tego unikalnego zespołu. W końcu, Stowarzyszenie podniosło, iż w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją z [...] maja 2011 r. zostało pozbawione prawa uczestnictwa jako strona. Podało w tym kontekście m. in. to, że od 2004 r. bierze aktywny udział we wszystkich postępowaniach dotyczących przedmiotowego zabytku.
W odpowiedzi na skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie, choć nie wszystkie zarzuty w niej opisane należało podzielić.
Przypomnieć w tym miejscu trzeba, iż przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] listopada 2012 r. utrzymująca w mocy decyzję własną tego organu o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z [...] maja 2011 r. Nr [...]. Ostatnio wymienioną decyzją organ wojewódzki, po rozpatrzeniu wniosku z [...] lutego 2011 r., udzielił wnioskodawcy - Nadleśnictwu [...] pozwolenia na przemieszczenie zabytkowych obiektów "[...]" z miejscowości [...] gm. [...], w okolicę leśniczówki [...], na polanę leśną naprzeciwko kompleksu zabytkowej [...] przy ul. [...] w [...] – zgodnie z załączoną mapką określającą miejsce translokacji.
Jak z powyższego wynika, zaskarżona decyzja wydana została w postępowaniu nadzorczym prowadzonym w trybie stwierdzenia nieważności, którego przesłanki zastosowania enumeratywnie wymienia art. 156 § 1 k.p.a. Tryb ten jest wyjątkiem od wyrażonej w art. 16 k.p.a. zasady ogólnej trwałości decyzji administracyjnej, a organ administracji publicznej orzekający w tym trybie, posiada jedynie uprawnienia kasacyjne, tzn. rozstrzyga tylko i wyłącznie w kwestii istnienia bądź nieistnienia -w dacie wydania kontrolowanej w tym trybie decyzji- przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. Postępowanie prowadzone w trybie nieważnościowym jest więc samodzielnym postępowaniem administracyjnym, ograniczonym przesłankami wynikającymi z ww. przepisu, uzasadniającymi stwierdzenie nieważności aktu administracyjnego. Oznacza to, że organ rozpatrując sprawę w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji nie rozstrzyga jej ponownie merytorycznie, lecz orzeka wyłącznie w kwestii kwalifikowanej wadliwości kontrolowanego aktu administracyjnego (tj. wadliwości, o której mowa w art. 156 § 1 k.p.a.). Nie przeprowadza więc ponownie postępowania dowodowego w takim zakresie, w jakim ma to miejsce w postępowaniu zwykłym. Nie oznacza to jednak, że nie ma obowiązku poczynić żadnych ustaleń w sprawie. Organ ten ma obowiązek (wynikający z art. 7 i art. 77 k.p.a.) przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, przy czym w takim tylko zakresie, w jakim jest to niezbędne dla ustalenia, czy weryfikowany akt nie jest dotknięty żadną z wad wymienionych w ww. art. 156 § 1. W przypadku przesłanki rażącego naruszenia prawa oznacza to konieczność bezspornego ustalenia stanu faktycznego z daty wydania weryfikowanej decyzji (na podstawie akt postępowania zwykłego) oraz stanu prawnego wówczas obowiązującego.
Minister Kultury, orzekając we wskazanym trybie nadzwyczajnym i weryfikując ww. decyzję organu wojewódzkiego z [...] maja 2011 r. wydaną w przedmiocie pozwolenia na translokację zabytku, nie ustrzegł się błędów.
Uznał, że weryfikowana decyzja organu wojewódzkiego nie jest dotknięta żadną z wad, o której mowa w art. 156 § 1 k.p.a. Dokonując takiej oceny skoncentrował się jednak przede wszystkim na przesłance uregulowanej w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., nie przeprowadzając właściwej analizy w kontekście przesłanki uregulowanej w pkt 2 wymienionego artykułu. O ile zaś, w ocenie Sądu, można zgodzić się z organem, iż w sprawie nie wystąpiła przesłanka, o której mowa w ww. art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., to nie można przyjąć, bez przeprowadzenia prawidłowego postępowania (którego w sprawie zabrakło), że nie wystąpiła przesłanka rażącego naruszenia prawa wymieniona przez ustawodawcę w art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu.
Rozwijając powyższe wskazać trzeba, iż badana w postępowaniu nieważnościowym decyzja z [...] maja 2011 r. została wydana po rozpatrzeniu wniosku z [...] lutego 2011 r. Nadleśniczego Nadleśnictwa [...] z siedzibą w [...]. Wniosek ten dotyczył wyrażenia zgody na przemieszczenie całego zabytkowego zespołu budynków leśniczówki [...] gm. [...], wpisanego do rejestru zabytków decyzją z [...] lutego 2005 r. nr [...] (zgodnie z treścią decyzji z [...] maja 2011 r.; w aktach brak decyzji o wpisie do rejestru zabytków). Ważnym jest, iż sprawa dotycząca udzielenia pozwolenia na przemieszczenie ww. obiektu zabytkowego była już przez właściwe organy rozpatrywana. W dniu [...] grudnia 2008 r. zapadła decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego znak: [...] utrzymująca w mocy decyzję Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z [...] grudnia 2007 r. Nr [...] pozwalającą na przemieszczenie obiektu "[...]""[...] gm. [...] w obręb zabytkowego kompleksu [...] w [...]. Co istotne, postępowanie to uruchomione zostało także na wniosek Nadleśnictwa [...] z siedzibą w [...] z [...] grudnia 2007 r. Ważne jest również to, że ww. decyzje nie ostały się w obrocie prawnym, wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 15 lipca 2009 r. sygn. akt I SA/Wa 257//09, zostały uchylone. Sąd uznał bowiem, iż zapadły z naruszeniem przepisów procesowych, a to z tego względu, iż nie wykazano w sprawie konieczności dokonania translokacji zabytku, jak i nie określono w sposób precyzyjny miejsca tej translokacji. Wyrok ten stał się prawomocny od dnia 4 września 2009 r.
Powyższe jednoznacznie wskazuje na to, że Minister Kultury prawidłowo uznał, że w sprawie nie zaistniała przesłanka wymieniona w przepisie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., w myśl którego organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Wprawdzie sprawa dotycząca udzielenia pozwolenia na przemieszczenie zabytku była już rozpatrywana i zapadła decyzja ostateczna, ale decyzja ta została wzruszona wyrokiem Sądu i tym samym nie stanowiła już przeszkody do ponownego wydania decyzji w tym przedmiocie. Z tego też powodu, argumenty Stowarzyszenia w kontekście ww. art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Sąd uznał za chybione.
Niemniej, Sąd zgodził się ze stroną skarżącą, iż organ wadliwie przyjął, że nie można mówić o tożsamości pomiędzy sprawą zakończoną badaną decyzją z [...] maja 2011 r., a tą, która kontrolowana była ww. wyrokiem Sądu z 15 lipca 2009 r. Pogląd organu w tej kwestii, zdaniem Sądu, nie zasługuje na akceptację. Obie sprawy odnosiły się do tego samego obiektu i dotyczyły wydania pozwolenia w tym samym zakresie, nadto - zainicjowane zostały przez ten sam podmiot, tj. właściciela zabytku. Powyższe wskazuje zarówno na tożsamość podmiotową, jak i przedmiotową tych spraw. Wskazać przy tym należy, iż o tożsamości przedmiotowej decydują okoliczności o charakterze prawotwórczym, a te w obu sprawach są tożsame. Dostrzec także trzeba, iż na skutek ww. wyroku Sądu o sygn. akt I SA/Wa 257/09 organ wojewódzki obowiązany był ponownie rozpatrzeć wniosek właściciela obiektu z [...] grudnia 2007 r. dotyczący udzielenia pozwolenia na przemieszczenie zabytku. Z akt sprawy nie wynika, aby po wyroku Sądu, oprócz decyzji z [...] maja 2011 r., zapadła jeszcze jedna decyzja organu wojewódzkiego (załatwiająca ten wniosek). Zatem, wniosek właściciela obiektu złożony w dniu [...] lutego 2011 r. w tym samym zakresie -bo jedynie doprecyzowany bądź zmieniony co do miejsca translokacji zabytku- należało potraktować jako uzupełnienie wcześniejszego wniosku z [...] grudnia 2007 r. Nie było bowiem żadnych podstaw do tego, aby wniosek ten traktować jako kolejny i wszczynający nową sprawę, w sytuacji gdy poprzednia z wniosku tego samego podmiotu i w tym samym zakresie jeszcze nie została zakończona przed organem I instancji. Z tych też przyczyn, Sąd za całkowicie wadliwe uznał stwierdzenie Ministra Kultury, iż wydając decyzję w dniu [...] maja 2011 r. Nr [...][...] Wojewódzki Konserwator Zabytków nie był związany na mocy art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oceną prawną i wskazaniami dotyczącymi dalszego postępowania, które Sąd wyraził w uzasadnieniu wyroku z 15 lipca 2009 r. sygn. akt I SA/Wa 257/09. Tym samym Sąd za co najmniej przedwczesne uznał stwierdzenie tego organu, iż badana decyzja nie jest dotknięta wadą rażącego naruszenia prawa w związku art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak i w związku z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Stwierdzenie to, nie został bowiem poprzedzone właściwą analizą. Zabrakło w sprawie wyjaśnienia, czy sprawa zakończona decyzją z [...] maja 2011 r. Nr [...] została załatwiona w sposób nakazany przez Sąd w prawomocnym wyroku, a jeśli nie, to do jakich uchybień w tej kwestii doszło i jak w konsekwencji należy je zakwalifikować. Należało wziąć przy tym pod uwagę, że rażące naruszenie prawa określane jest w doktrynie i orzecznictwie jako oczywiste i bezsporne naruszenie przepisu prawa, a przy tym takie, które wywołuje skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. Należało także uwzględnić, iż przesłanka ta odnosi się zarówno do przepisów prawa materialnego, jak i procesowego. Przy czym, przypisanie decyzji wady nieważności w przypadku naruszenia przepisów proceduralnych dopuszczalne jest wyłącznie, gdy naruszenie tych przepisów ma charakter rażący i pozostaje w związku z ostatecznym rozstrzygnięciem sprawy.
Sprawa w tym kontekście nie została w ogóle wyjaśniona, o czym świadczy uzasadnienie zaskarżonej decyzji.
Nadto, analizując sprawę w kontekście przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. należało -w ocenie Sądu- uwzględnić stan prawny i faktyczny z daty wydania badanej decyzji.
Należało także wziąć pod uwagę (wobec zarzutów Stowarzyszenia), że [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków decyzją z [...] stycznia 2011 r. nr [...] (zgodnie z treścią decyzji Ministra Kultury z [...] maja 2012 r.) nakazał wykonanie prac zabezpieczających w budynku "[...]"[...]. Należało wyjaśnić (a to winno znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji), czy występuje jakakolwiek zależność pomiędzy tym rozstrzygnięciem organu konserwatorskiego (przewidującym prace in situ), a orzeczeniem tego samego organu z [...] maja 2011 r. zezwalającym na przemieszczenie zabytku. Warto w tym miejscu zwrócić uwagę, iż przemieszczenie zabytku ma stanowić jeden ze sposobów jego ochrony, m. in. wówczas gdy pozostawienie zabytku w jego dotychczasowym miejscu nie jest możliwe ze względu na przykład na brak możliwości zachowania jego substancji w dotychczasowych warunkach. Stąd też, należało wyjaśnić, czy wskazane decyzje tego samego organu wydane w przeciągu trzech miesięcy co do tego samego zbytku, nie pozostają ze sobą w sprzeczności i, czy w tym kontekście nie doszło do kwalifikowanego naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji z [...] maja 2011 r. Należało przy tym wziąć pod uwagę ocenę zawartą w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 6 marca 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 1501/11, którym Sąd kontrolował decyzję Ministra Kultury wydaną w przedmiocie nakazu wykonania prac konserwatorskich i odniósł się do powyżej zaakcentowanego problemu, istotnego dla skarżącego Stowarzyszenia biorącego udział w postępowaniu.
Reasumując, Sąd uznał, iż w sprawie zabrakło pełnej oceny i uwzględnienia wszystkich okoliczności wynikających z akt (w tym pism skarżącego Stowarzyszenia), a mogących mieć znaczenie w kontekście przepisu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Z tych też przyczyn Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie została poprzedzona prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym i z tego też powodu -jako wydana z istotnym naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.- wymagała uchylenia.
Ponownie orzekając w sprawie organ winien uwzględnić powyższe uwagi Sądu, w tym uzupełnić akta administracyjne w ten sposób, aby możliwa była kompleksowa ocena badanej decyzji (akta przekazane do Sądu, a więc, te (jak należy przyjąć), którymi Minister Kultury dysponował wydając skarżoną decyzję, nie zawierały m. in. decyzji o wpisie obiektu do rejestru zabytków, jak i decyzji wydanych w przedmiocie nakazu konserwatorskiego, w oparciu o które skarżące Stowarzyszenie również formułowało zarzuty w sprawie). Organ winien także pamiętać, że uzasadnienie stanowi integralną część decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu decyzji powinno znaleźć się więc pełne odzwierciedlenie i ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek dokonanego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie powinno przekonywać zarówno co do prawidłowości oceny stanu faktycznego i prawnego, jak i co do zasadności samej treści podjętej decyzji. Przez właściwe motywowanie decyzji organ realizuje zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 11 k.p.a. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre dowody zgromadzone w sprawie, czy też twierdzenia lub wyjaśnienia strony, albo nie odniesie się do faktów istotnych dla sprawy - okoliczności podnoszonych przez stronę. W tym kontekście Sąd dostrzega, iż zaskarżona decyzja została wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek skarżącego Stowarzyszenia, a skoro tak, to w uzasadnieniu organ obowiązany był odnieść się do wszystkich kwestii, które Stowarzyszenie uznało za istotne dla sprawy.
W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w pkt I i II sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło