VII SA/Wa 1207/13

WyrokWSA w Warszawie2014-01-22

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Maria Tarnowska, Bożena Więch-Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie odmawiające stwierdzenia nieważności innego postanowienia, które z kolei utrzymywało w mocy postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, jest prawidłowe, jeśli wnioskodawca nie wykazał posiadania przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, ponieważ wnioskodawca nie wykazał posiadania przymiotu strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Nieruchomości skarżącej nie znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji, co wyklucza posiadanie przez nią interesu prawnego w kwestionowaniu decyzji. W związku z tym, postanowienia odmawiające stwierdzenia nieważności nie były dotknięte wadami kwalifikowanymi z art. 156 § 1 kpa, a skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia GINB z lutego 2013 r., które utrzymywało w mocy postanowienie Wojewody z listopada 2011 r. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z listopada 2004 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę obory. Skarżąca zarzuciła naruszenie jej praw jako strony oraz błędne ustalenie braku obszaru oddziaływania inwestycji na jej nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę J. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) kwietnia 2013 r. znak (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia skargę oddala I. Stan sprawy 1. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2013 r., znak (...) po rozpatrzeniu wniosku J. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej postanowieniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) lutego 2013 r., znak (...), odmawiającym stwierdzenia na wniosek J. W. nieważności postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) grudnia 2011 r., znak: (...), utrzymującego w mocy postanowienie Wojewody (...) z dnia (...) listopada 2011 r., znak(...), odmawiające wszczęcia, na wniosek J. W., postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty (...)z dnia (...) listopada 2004 r., Nr(...), zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. H. pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego (wolnostanowiskowej bezściółkowej obory o obsadzie 200 DJP), zamkniętego szczelnego zbiornika na płynne odchody zwierzęce i dwukomorowego szczelnego zbiornika na ścieki socjalno-bytowe na działce nr ew. (...), położonej we wsi (...), gm. (...) – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowienie to zostało wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 oraz art. 144 kpa. 2. W uzasadnieniu postanowienia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że postanowieniem z dnia (...) lutego 2013 r., znak (...), Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia, na wniosek J. W, nieważności własnego postanowienia z dnia (...) grudnia 2011 r., znak: (...), utrzymującego w mocy postanowienie Wojewody (...) z dnia (...) listopada 2011 r., znak: (...); odmawiające wszczęcia, na wniosek J. W. z dnia (...) grudnia 2008 r., uzupełniony pismem z dnia 29 października 2011 r., postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty (...) z dnia (...) listopada 2004 r., Nr (...), zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. H. pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego (wolnostanowiskowej bezściółkowej obory o obsadzie 200 DJP), zamkniętego szczelnego zbiornika na płynne odchody zwierzęce i dwukomorowego szczelnego zbiornika na ścieki socjalno-bytowe na działce nr ew. (...), położonej we wsi (...), gm. (...). Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej powyższym postanowieniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) lutego 2013 r. złożyła w ustawowym terminie J. W. 3. W uzasadnieniu postanowienia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, powołując się na art. 28 kpa, art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, po dokonaniu ponownej analizy postanowienia z dnia (...) grudnia 2011 r., znak: (...) stwierdził, że nie jest ono obarczone żadną z wad, o których mowa w art. 156 § 1 kpa. W szczególności uznając, że J. W. nie posiada legitymacji procesowej do skutecznego żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenie nieważności decyzji Starosty (...) z dnia (...) listopada 2004 r., Nr (...), Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie naruszył rażąco prawa. Organ zauważył, że J. W. nie brała udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem kwestionowanej decyzji Starosty (...) z dnia (...) listopada 2004 r. Organ rozpoznając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazał, że J. W. legitymuje się prawem własności działek nr ew. (...) i (...), położonych we wsi (...), gm. (...), które nie graniczą bezpośrednio z działką objętą sporną inwestycją, jako że oddzielone są od niej działką nr ew. (...). Wskazał również, że ze znajdującego się w aktach sprawy raportu o oddziaływaniu ww. przedsięwzięcia na środowisko z kwietnia 2007 r., oraz z aneksu nr 2 do ww. raportu z listopada 2007 r., wynika, że oddziaływanie ww. inwestycji zamknie się w granicach działki inwestora, nr ew. (...). Po analizie dokumentacji projektowej z której wynika, że sporne zamierzenie inwestycyjne obejmuje budowę obory o wysokości 5,95 m oraz zbiornika szczelnego na gnojowicę o pojemności 1211 m³, organ uznał, że nieruchomości skarżącej nie znajdują się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji. Sporne przedsięwzięcie nie powoduje jakichkolwiek ograniczeń - które wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa - w zakresie możliwości zagospodarowania działek o numerach ew. (...) i (...). W szczególności projektowana inwestycja nie niesie ze sobą ograniczeń związanych z przesłanianiem obiektów na nieruchomości skarżącej, ponieważ wysokość projektowanego obiektu (tj. 5,95 m), oraz odległość dzieląca go od nieruchomości skarżącej (tj. ok. 41 m), sprawiają, że działki o numerach ew. (...) i (...), z całą pewnością nie znajdują się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji, wyznaczonym na podstawie przepisu § 13 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ponadto nieruchomości należące do J. W. nie znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji wyznaczonym w oparciu o przepis § 12 (odległość budynku od granicy z sąsiednią działką budowlaną), przepis § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi) oraz § 60 ust. 1 (m. in. nasłonecznienie pokoi mieszkalnych) ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. Dodatkowo dokumentacja projektowa nie przewiduje zmiany spływu wód powierzchniowych na nieruchomości należące do J. W. (przepis § 29 w/w rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.), jak również nie przewiduje pozbawienia powyższych nieruchomości dostępu do drogi publicznej oraz mediów (woda, ciepło, prąd, telekomunikacja). Sporna inwestycja nie niesie ze sobą również ponadnormatywnych uciążliwości w zakresie emisji pól elektromagnetycznych (przepis § 314 w/w rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. oraz rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów) oraz nie wpływa na warunki ochrony przeciwpożarowej budynków (istniejących lub potencjalnych) usytuowanych na działkach o numerach ew. (...) i (...) (§ 271 i następne ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.). Również zachowane są odległości wynikające z § 36 ust. 1 warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, ponieważ odległość pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe wynosi ok. 33 m od granicy z działkami o nr ew. (...) i (...), a także wynikające z § 6 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie, gdyż zbiornik na płynne odchody zwierzęce zaprojektowany został w odległości ok. 52 m od działek J. W. Konkludując organ stanął na stanowisku, że planowane przedsięwzięcie nie wpływa na możliwości zagospodarowania działek o numerach ew. (...) i (...). Tak więc nie ma podstaw, aby J. W. uznać za stronę postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty (...) z dnia (...) listopada 2004 r., Nr (...). Dodatkowo organ zauważył, że sama wnioskodawczyni nie wykazała swego interesu prawnego w kwestionowaniu ww. decyzji organu powiatowego, tj. nie wykazała, jaki z dotychczas dopuszczalnych sposobów zagospodarowania należących doń nieruchomości, będzie niedopuszczalny - w świetle przepisów prawa - wskutek zrealizowania spornego przedsięwzięcia. Oceniając zarzuty podniesione we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ stwierdził, że nie zasługują one na uwzględnienie. 4. Zdaniem Sądu, stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia nie budzi wątpliwości. II. Zarzuty podniesione w skardze i stanowiska pozostałych stron 1. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła J. W., dochodząc stwierdzenia nieważności zaskarżonego jak i poprzedzającego go postanowienia. Skarżąca zarzuciła naruszenie: - art. 45 Konstytucji RP i art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, przez pozbawienie jej przymiotu strony; - art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z naruszeniem prawa materialnego wynikającego z art. 28 kpa; - art. 170 ppsa, poprzez pominięcie wiążących ustaleń Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 208/06 w zakresie interesu prawnego skarżącej w pozwoleniu na budowę oraz ustaleń o sposobie wyznaczania obszaru oddziaływania inwestycji na jej nieruchomości; - art. 61a kpa w związku z art. 3 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. (Dz. U. Nr 6 poz. 18 ) z dnia 10 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jako niedopuszczalne prawnie zastosowanie art. 61a w skarżonym postanowieniu Wojewody (...) z dnia (...) listopada 2011 r.; - art. 75 § 1, art. 80, art. 107 kpa w związku z art. 144 kpa, poprzez pozornie wnikliwe odniesienie się do zarzutów skarżącej w zakresie oddziaływania inwestycji na jej nieruchomość np. w kwestii zacieniania i odległości przeciwpożarowych, natomiast pominięcie niewykonania obowiązku wyznaczenia obszaru oddziaływania przez organ pierwszej instancji - Wojewodę (...). Skarżąca powołała się na wyrok NSA z dnia 28 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 208/06, który jej zdaniem przyznaje jej interes prawny w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę spornej inwestycji. Zdaniem skarżącej dokonana przez organ analiza pod kątem spełnienia warunków technicznych w budownictwie rolniczym w stosunku do działki skarżącej jest zbyt zawężona w stosunku do zaleceń wyroków NSA. Skarżąca wskazała, że w obiegu prawnym funkcjonuje ostateczna decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) stwierdzająca nieważność decyzji o warunkach zabudowy przedmiotowej inwestycji (z dnia (...) grudnia 2004 r., znak: (...), (...) ) i ostateczne postanowienie SKO w (...) stwierdzające nieważność postanowienia Starosty (...) uzgadniającego w zakresie środowiska (z dnia (...) lipca 2011 r., znak (...)), z którego wynika nieważność raportu oddziaływania na środowisko z kwietnia 2007 oraz aneksu nr 2 do tego raportu. Ponadto istnieje postanowienie (...) Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego stwierdzające o nieważności raportu (z dnia (...) czerwca 2008 r., Nr (...)). Skarżąca wskazała również, że jest stroną postępowania z uwagi na oddziaływanie faktyczne kwestionowanej obory na nieruchomości skarżącej w postaci immisji pośrednich, takich jak: siarkowodór, azot, metale ciężkie, kurz z dojazdu od działki inwestora, pojawienie się w dużych ilościach much, szczurów, myszy i innych owadów roznoszących nieczystości z obory. W skardze zarzucono organom nie respektowanie wyroku WSA w Białymstoku z dnia 2 lutego 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 564/05, wyroku NSA z dnia 28 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 208/06, wyroku NSA z dnia 7 maja 2008 r., sygn. akt II OSK 84/08, wyroku WSA w Warszawie z dnia 16 września 2010 r., sygn. akt VII SA/Wa 683/10. W ocenie skarżącej z powyższego wnika, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie może zajmować się obszarem oddziaływania ani kwestią interesu prawnego skarżącej, jako że kwestie te posiadają powagę rzeczy osądzonej. Skarżąca podała, że jej zamiar co do sposobu zagospodarowania nieruchomości przez podział na 3 działki nie był jeszcze przedmiotem decyzji o warunkach zabudowy. Zdaniem skarżącej skoro Wojewoda (...) postanowieniem z dnia (...) września 2010 r. wznowił postępowanie, to następnie nie mógł postanowieniem z dnia (...) listopada 2011 r. odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61 a kpa, gdyż powinien wydać decyzję. 2. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. III. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 1. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. Nr 270 ze zm.), dalej: "ppsa". Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 ppsa, Sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tak więc dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia Sąd może uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które podnoszono w skardze. 2. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżonemu jak również poprzedzającemu postanowieniu nie można zarzucić naruszenia przepisów prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Przedmiotem sądowej kontroli, w rozpoznawanej sprawie, była odmowa stwierdzenia nieważności postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę. 3. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w nadzwyczajnym trybie postępowania administracyjnego, jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Przepisy te stosuje się odpowiednio do postanowień. Tryb ten stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnych wyrażonej w art. 16 kpa. Stwierdzenie nieważności decyzji tworzy możliwość prawną eliminacji z obrotu prawnego decyzji dotkniętych przede wszystkim wadami materialnoprawnymi, a zatem wadami powodującymi nieprawidłowe ukształtowanie stosunku materialnoprawnego zarówno pod względem podmiotowym jak i przedmiotowym. Należy przy tym podkreślić, że kontrola orzeczenia w ramach postępowania nieważnościowego na podstawie art. 156 § 1 kpa, polegała nie na merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy, lecz na przeprowadzeniu weryfikacji ostatecznej decyzji wyłącznie z punktu widzenia, tego, czy jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych wskazanych enumeratywnie w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa, przy czym niedopuszczalna jest rozszerzająca wykładnia przesłanek określonych ww. przepisie. W postępowaniu tym organ nadzorczy nie poddaje analizie całego postępowania zwykłego, lecz jedynie mając na uwadze zaskarżone orzeczenie kontroluje, czy jego wydanie może wiązać się z zaistnieniem którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie. Innymi słowy organ nadzoru jest w tym przypadku kontrolerem prawidłowości samej decyzji administracyjnej i orzeka o stwierdzeniu nieważności badanej decyzji, tylko wówczas, gdy wystąpiła jedna z przesłanek ściśle określonych w art. 156 § 1 kpa i jednocześnie nie zachodzi żadna z negatywnych przesłanek stwierdzenia nieważności określonych w art. 156 § 2 kpa, a więc nie upłynął termin dopuszczalności stwierdzenia nieważności badanego rozstrzygnięcia, ani też rozstrzygnięcie to nie wywołało nieodwracalnych skutków prawnych. W niniejszej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo ocenił, iż badane w postępowaniu nieważnościowym postanowienie z dnia (...) kwietnia 2013 r. oraz poprzedzające je postanowienie z dnia (...) lutego 2013 r. nie zawiera żadnej z wad, mogących skutkować stwierdzeniem ich nieważności. 4. Zgodnie z przepisem art. 157 § 2 kpa postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Organ zobligowany jest w pierwszej kolejności zbadać czy wniosek w przedmiocie wszczęcia postępowania nieważnościowego pochodzi od podmiotu, który legitymuje się przymiotem strony tj. od osoby, która ma legitymację procesową. Odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje wówczas, gdy żądanie zostało wniesione przez podmiot nie będący stroną w sprawie albo gdy wniosła je strona nie mająca zdolności do czynności prawnych (wyrok NSA z dnia 8 listopada 1995 , III SA 182/95, ONSA 1996 , nr 4, poz. 167). Wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania z przyczyn podmiotowych jest właściwe zawsze wtedy, gdy żądanie takie złoży podmiot nie będący stroną w sprawie. Zatem w związku ze złożeniem przez J. W. wniosku o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę organ zobowiązany był do stwierdzenia czy wniosek ten pochodzi od strony. W ocenie składu orzekającego, organ prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy i stwierdził, że J. W. nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty (...) z dnia (...) listopada 2004 r., Nr(...), zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. H. pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego (wolnostanowiskowej bezściółkowej obory o obsadzie 200 DJP), zamkniętego szczelnego zbiornika na płynne odchody zwierzęce i dwukomorowego szczelnego zbiornika na ścieki socjalno-bytowe na działce nr ew. (...), położonej we wsi(...), gm. (...). Co z kolei oznacza, że organy prawidłowo domówiły wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności ww. pozwolenia na budowę, a zatem nie było podstaw do uznania, że odmowa wszczęcia postępowania nastąpiła z naruszeniem prawa powodującym konieczność stwierdzenia jej nieważności. 5. Zgodnie z art. 28 kpa stroną jest każdy kto ma interes prawny. Tak więc osoba, która składała wniosek musi wykazać swój interes prawny w sprawie. Interes prawny w postępowaniu administracyjnym oznacza ustalenie powszechnie obowiązującego przepisu prawa - najczęściej materialnego na podstawie którego formułuje się żądania i obowiązki. Tylko zatem taki przepis prawa stanowiąc podstawę interesu prawnego, stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową w postępowaniu administracyjnym. O tym, czy podmiot ten ma interes prawny nie może decydować jedynie sama wola tego podmiotu z różnych przyczyn zainteresowanego prowadzeniem tegoż postępowania. Interes prawny nie jest tożsamy z interesem faktycznym, który oznacza, iż określony podmiot jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, lecz to "zainteresowanie" nie znajduje oparcia w przepisach prawa powszechnie obowiązującego, które stanowiłoby podstawę żądania stosownych czynności organu administracji. Pojęcie "interes prawny" nie zostało zdefiniowane w przepisach kodeksu, doktryna i orzecznictwo przyjmuje, że oznacza interes oparty na prawie lub chroniony przez prawo. Cechami interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Podkreślić należy, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji/postanowienia w przedmiocie decyzji o pozwoleniu na budowę podstawę materialnoprawną uznania podmiotu za stronę w tym postępowaniu stanowi art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który jest przepisem o charakterze lex specialis w stosunku do normy wyrażonej w art. 28 kpa. Zgodnie z tym przepisem stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę jest inwestor oraz właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca nieruchomości znajdujących się obszarze oddziaływania obiektu. Za obszar oddziaływania obiektu zgodnie z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Prawidłowo w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, organ wskazał, iż żadna z nieruchomości należnych do skarżącej nie znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Z raportu oddziaływania na środowisko z kwietnia 2007 r. oraz aneksu nr 2 do ww. raportu z listopada 2007 r. wynika, że oddziaływanie ww. inwestycji zamknie się w granicach działki inwestora nr ew. (...). Z raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wynika, że planowana inwestycja nie narusza interesów osób trzecich w rozumieniu art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego i nie ogranicza korzystania z terenów sąsiadujących. Ponadto, jak podkreślił w uzasadnieniu postanowienia organ, J. W. jest właścicielką nieruchomości - działek nr (...)i (...) położonych we wsi (...), które nie graniczą w sposób bezpośredni z działką inwestora o nr (...) położonej we wsi I(...) gdyż są od niej oddzielone działką nr ew. (...). Również prawidłowo organ ocenił, że nieruchomości skarżącej nie doznają w efekcie wykonania spornej inwestycji żadnych ograniczeń w sposobie ich zagospodarowania, a wynikających z przepisów prawa. W świetle powyższego słusznie organ uznał, iż nieruchomości J. W. i nie znajdują się sferze oddziaływania przedmiotowej inwestycji. 6. Mając powyższe argumenty na względzie, w ocenie Sądu organ miał pełną podstawę do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Oznacza to, że organ prawidłowo stwierdził, że kontrolowane w postępowaniu o stwierdzenie nieważności postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) grudnia 2011 r. i utrzymane nim w mocy postanowienie Wojewody (...) z dnia(...) listopada 2011 r. nie jest nie jest dotknięte żadną z kwalifikowanych wad o których stanowi art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa. 7. Odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, że organ przeprowadził postępowanie zgodnie z wymogami art. 7, 77, 80 kpa, a podjęte rozstrzygnięcie zostało uzasadnione stosownie do wymogów jakie uzasadnieniu postanowienia stawia art. 124 i art. 107 § 3 w zw. z art. 126 kpa. Wskazane przez skarżącą oddziaływania faktyczne kwestionowanej obory w postaci immisji nieprzyjemnych zapachów czy kurzu, są niewątpliwie uciążliwe, jednakże nie przesądzają one o posiadaniu przez skarżącą przymiotu strony. Jeśli zaś chodzi o wskazany przez skarżącą zamiar co do sposobu zagospodarowania nieruchomości przez podział na 3 działki, należy wskazać, że jest to tylko plan na przyszłość, a więc zdarzenie przyszłe i niepewne, tak więc nie może być brany pod uwagę przy wydawaniu orzeczenia. Również niezasadny jest zarzut skargi dotyczący braku możliwości wydania odmowy wszczęcia postępowania na podstawie art. 61 a kpa, po wcześniejszym wznowieniu postępowania. Po pierwsze odmowa wszczęcia postępowania dotyczyła postępowania o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę, zaś postanowienie z dnia (...) września 2010 r. dotyczyło wznowienia postępowania administracyjnego. Po drugie postępowanie wznowieniowe i nieważnościowe są trybami nadzwyczajnymi postępowania administracyjnego umożliwiającymi wzruszenie decyzji ostatecznej, przy czym są to tryby oddzielne i niezależne od siebie. Oznacza to, że fakt wznowienia postępowania nie może przesądzać w jakiej formie oraz jakie rozstrzygnięcie organ powinien wydać w efekcie zapoznania się z wnioskiem o stwierdzenie nieważności. Wbrew twierdzeniom skarżącej jej interes prawny nie został przesądzony w wyroku NSA z dnia 28 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 208/06, ponieważ w wyroku tym Sąd wskazał, że nie można wykluczyć, że skarżącej może przysługiwać interes prawny. Jednakże nie jest to tożsame ze stwierdzeniem, że skarżącej przysługuje przymiot strony w postępowaniu. Sąd doszedł do takiego wniosku na podstawie oceny przymiotu strony skarżącej dokonanego przez organ i uznał, że "organ odwoławczy nie wykazał w uzasadnieniu decyzji, iż nieruchomość skarżącej nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektów budowlanych", gdyż ocena organów była zbyt powierzchowna. Także w wyroku z dnia 16 września 2010 r., sygn. akt VII SA/Wa 683/10 WSA w Warszawie nie wypowiedział się wiążąco co do interesu prawnego skarżącej. Do uchylenia tym wyrokiem zaskarżonej decyzji doszło z uwagi na "nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz brak szczegółowej analizy obszaru oddziaływania obiektu w kontekście art. 28 ust. 2 prawa budowlanego określającego krąg stron postępowania". W wyroku z dnia 2 lutego 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 564/05 WSA w Białymstoku uznał, że skarżącej przysługuje przymiot strony ale w postępowaniu w sprawie warunków zabudowy. W tym miejscu należy wyjaśnić, że jest to odrębne postępowanie od postępowania w sprawie pozwolenia na budowę i rządzące się swoimi prawami, a wiec krąg stron tych postępowań jest ustalany na postawie różnych przepisów. Podobnie NSA w wyroku z dnia z dnia 7 maja 2008 r., sygn. akt II OSK 84/08 przyjął, że skarżąca J. W. posiadała legitymację ale w zakresie zaskarżenia uchwały Rady Gminy (...) z dnia (...) października 2006 r., nr (...)w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części gminy (...), obejmującego część wsi: (...), (...), (...), (...), (...) i (...). Jak to wskazał Sąd w tym wyroku "sam fakt, że skarżącej przyznano przymiot strony w innym postępowaniu nie przesądza o posiadaniu interesu prawnego w niniejszej sprawie. W każdym postępowaniu administracyjnym organ, który je prowadzi jest bowiem zobowiązany do ustalenia stron postępowania, który może kształtować się odmiennie w zależności od przedmiotu sprawy". Z analizy powyższych wyroków wynika, że - przeciwnie niż twierdzi skarżąca - organy mają zajmować się obszarem oddziaływania, i w tym kontekście kwestią interesu prawnego skarżącej J. W., gdyż kwestie te nie posiadają powagi rzeczy osądzonej. A skoro, zgodnie z art. 61 § 1 kpa, postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu, to obowiązkiem organu, przy każdym żądaniu wszczęcia każdego postępowania administracyjnego jest zbadać, czy wniosek taki pochodzi od strony. 8. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę jako bezzasadną należało oddalić. ----------------------- 11

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło