VII SA/Wa 1220/08

WyrokWSA w Warszawie2008-12-10

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Izabela Ostrowska, Bożena Więch-Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo zastosowały art. 51 Prawa budowlanego, nakazując usunięcie otworów okiennych wykonanych w ścianie budynku w odległości mniejszej niż 4 metry od granicy działki, niezgodnie z pozwoleniem na budowę i przepisami rozporządzenia o warunkach technicznych?
Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego prawidłowo zastosowały art. 51 Prawa budowlanego, nakazując usunięcie otworów okiennych wykonanych w ścianie budynku w odległości 1,94 m od granicy działki, co narusza § 12 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przepis ten wymaga zachowania odległości co najmniej 4 metrów od granicy działki dla ściany z otworami okiennymi. Postępowanie legalizacyjne na podstawie art. 51 Prawa budowlanego jest właściwe również dla robót zakończonych, które zostały wykonane z istotnym odstępstwem od zatwierdzonego projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę.
Stan faktyczny
W. i M. N. wykonali cztery otwory okienne w ścianie budynku mieszkalnego w odległości 1,94 m od granicy sąsiedniej działki, co było niezgodne z pozwoleniem na budowę i przepisami rozporządzenia o warunkach technicznych. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał usunięcie tych otworów. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucili brak wskazania podstawy prawnej i nieuzasadnione zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego zamiast art. 66.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi W. i M. N. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia otworów okiennych skargę oddala [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2008r., Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania W. i M. N. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...] kwietnia 2008r., Nr [...], nakazującej w/w usunięcie w wyznaczonym terminie czterech otworów okiennych (nieobjętych warunkami decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] października 2005 r. Starosty O.) usytuowanych w ścianie budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego na działce nr ew. [...] przy ul. P. [...] w miejscowości D., gm. C. w, od strony nieruchomości położonej przy ul. P. [...] w miejscowości D., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż w wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych w dniu [...] listopada 2007 r. na nieruchomości położonej przy ul. P. [...] w D., gm. C. stwierdzono, że inwestorzy W. i M. N. wykonali w ścianie budynku mieszkalnego od strony nieruchomości Państwa T. cztery otwory okienne, które nie były objęte warunkami decyzji Starosty O. o pozwoleniu na budowę z dnia [...] października 2005 r., Nr [...], dotyczącej zmiany konstrukcji dachu. Odległość ściany budynku, w której znajdują się w/w okna od granicy z działką sąsiednią wynosi ok. 1,94 m. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r., Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nakazał W. i M. N. usunięcie w wyznaczonym terminie spornych otworów okiennych. Odwołanie od w/w decyzji złożyli W. i M. N. wnosząc o wyrażenie zgody na pozostawienie przedmiotowych czterech okien bez żadnych zmian. Zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, organ I instancji zasadnie zastosował przepis art. 51 Prawa budowlanego i nakazał usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Z akt niniejszej sprawy wynika bowiem, że inwestorzy W. i M. N. wykonali w ścianie budynku mieszkalnego położonego na działce nr ew. [...] przy ul. P. [...] w miejscowości D. usytuowanej od granicy działki sąsiedniej o ok. 1,94 m cztery otwory okienne niezgodnie z decyzją Starosty O. o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] października 2005 r. Takie usytuowanie otworów okiennych jest niezgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. "w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie" (Dz.U. z 2002 r., nr 75, poz. 690 ze zm.), które w chwili obecnej nie zezwalają na sytuowanie ściany budynku wraz z otworami okiennymi w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki. Ponadto z treści odwołania wynika, że w/w pozwolenie na budowę przewidywało wykonanie czterech luksferów w przedmiotowej ścianie. Inwestor natomiast wykonał otwory okienne uzasadniając tym, iż uwagi na ich usytuowanie (wysokość od podłoża) " będzie trudno utrzymać w czystości luksfery ". Organ odwoławczy stwierdził również, iż obecne przepisy nie dopuszczają usytuowanie okien w ścianie usytuowanej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy oraz, iż bez znaczenia w niniejszym przypadku jest to, że budynek na działce sąsiedniej znajduje się w odległości ok. 8 m od budynku będącego przedmiotem niniejszej sprawy. Skargę na powyższą decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli W. i M. N. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili jej: - brak wskazania podstawy prawnej, tj. konkretnego przepisu Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dziennik Ustaw z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zmianami), uznającego za niezgodne z przepisami usytuowanie otworów okiennych w ścianie budynku mieszkalnego na działce położonej w odległości 1,94 m od granic działki sąsiedniej; - nieuzasadnione zastosowanie w sprawie art. 51 ustawy Prawo budowlane, w sytuacji gdy występujące w sprawie przesłanki uzasadniały wydanie decyzji na podstawie art. 66 Prawa budowlanego. Strona skarżąca wskazał ponadto, iż wykonane okna są architektonicznie wkomponowane w istniejące już w tej samej ścianie wychodzące z łazienek na parterze i poddaszu, zaś realizacja spornych okien związana była z trudnościami w utrzymaniu w czystości luksferów, które były wcześniej zaplanowane. Nadto skarżący podnieśli, iż wszystkie budynki znajdujące się na posesjach nr [...] oraz na posesjach nr [...], posiadają w ścianach oddalonych mniej niż cztery metry od granicy działek niewielkie okna doświetlające pomieszczenia. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę materialnoprawną organów orzekających w postępowaniu administracyjnym stanowił przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji, nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Przepis powyższy znajduje zastosowanie również do robót budowlanych zakończonych. Regulacja zawarta w art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, zobowiązuje bowiem właściwy organ do wydania nakazów i obowiązków określonych w ust. 1 pkt 1 -3 tego artykułu, które należy stosować odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo 49 b, zostały wykonane (zakończone) w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1, tj. bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub w sposób mogący spowodować zagrożenie ludzi, mienia, środowiska lub na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1 lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach. Regulacja art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego dotyczy trzech alternatywnych przypadków prowadzenia postępowania legalizacyjnego (naprawczego): 1. samowolnych robót budowlanych, których nie można zalegalizować, 2. samowolnych robót budowlanych podlegających legalizacji, 3. istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę. Jeżeli w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego okaże się, że nastąpiło niedające się usunąć naruszenie prawa, wówczas właściwy organ jest obowiązany wydać decyzję zakazującą prowadzenia dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, a w przypadku szczególnym może także nakazać przywrócenie obiektu do stanu poprzedniego (art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). Jeżeli natomiast w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego okaże się, że jest możliwe doprowadzenie prowadzonych robót (bądź już zrealizowanych) do stanu zgodnego z prawem, a nie mamy do czynienia z istotnym odstępstwem od projektu budowlanego albo warunków pozwolenia na budowę, wówczas właściwy organ jest zobowiązany nałożyć obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych. Jak ustaliły organy, inwestorzy W. i M. N. wykonali w ścianie budynku mieszkalnego położonego na działce nr ew. [...] przy ul. P. [...] w miejscowości D. usytuowanej od granicy działki sąsiedniej o ok. 1,94 m cztery otwory okienne niezgodnie z decyzją Starosty O. o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] października 2005 r. W myśl postanowień § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie, budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż: 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy, 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Zasadnie więc organy stwierdziły, iż takie usytuowanie otworów okiennych jest niezgodnie z przepisami w/w rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, które nie zezwalają na sytuowanie ściany budynku wraz z otworami okiennymi w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki. Przy czym należy podkreślić, iż zakres stosowania przepisu § 12 Rozporządzenia nie dotyczy jedynie projektowania i budowy nowych budynków lecz również innych działań określonych w § 2 rozporządzenia, polegających miedzy innymi na rozbudowie i przebudowie istniejącego budynku. Powyższe ustalenia dokonane przez organ obligowały go do wydania decyzji nakładającej obowiązek wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Odnosząc się do zarzutu podnoszonego w skardze, dotyczącego możliwości zastosowania w postępowaniu administracyjnym trybu wynikającego z art. 66 Prawa budowlanego, należy uznać go za nieuzasadniony, bowiem dotyczy on użytkowania i utrzymania obiektów budowlanych i swym zakresem nie obejmuje wykonania robót budowlanych z odstępstwami od projektu budowlanego (vide wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 czerwca 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 1280/04). W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako nieuzasadnioną oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło