VII SA/Wa 1233/17
WyrokWSA w Warszawie2018-05-30
Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Marta Kołtun-Kulik, Jadwiga Smołucha
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, może narzucić organowi pierwszej instancji sposób oceny prawnej stanu faktycznego, opierając się na przepisach, które nie obowiązywały w dacie wydania pierwotnej decyzji?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, stosując art. 138 § 2 k.p.a., nie może narzucać organowi pierwszej instancji sposobu oceny prawnej stanu faktycznego, zwłaszcza gdy opiera się na przepisach, które nie obowiązywały w dacie wydania pierwotnej decyzji. W przypadku stwierdzenia nieważności decyzji, ustalenie kręgu stron powinno nastąpić z uwzględnieniem przepisów prawa materialnego obowiązujących w dacie wydania kwestionowanej decyzji. Zastosowanie przepisów intertemporalnych, takich jak art. 13 ust. 2 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, jest kluczowe dla prawidłowego określenia stron postępowania nadzorczego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która uchyliła decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Starosty o pozwoleniu na budowę elektrowni wiatrowej. GINB uznał, że Wojewoda naruszył przepisy postępowania, nie ustalając prawidłowo stron, w szczególności P. D., którego interes prawny miał wynikać z przepisów ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, obowiązującej od 16 lipca 2016 r. Skarżąca E. sp. z o.o. zarzuciła GINB naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. oraz art. 138 § 2 k.p.a. poprzez narzucenie oceny prawnej opartej na przepisach, które nie obowiązywały w dacie wydania pierwotnej decyzji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądził od GINB na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Sędziowie: WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.) WSA Jadwiga Smołucha Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2018 r. sprawy ze skargi E. sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej E. sp. z o.o. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2017 r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB"), po rozpatrzeniu odwołania P. D. oraz E. sp. z o.o. z siedzibą w W. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2016 r., znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji – uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Ww. decyzją z dnia [...] października 2016 r. Wojewoda [...] stwierdził, po wszczęciu postępowania z urzędu, nieważność decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2013 r., Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej D. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej wraz z infrastrukturą techniczną, obejmującą linie kablowe, złącze kontrolno-pomiarowe zk-sn, plac manewrowy i drogę wewnętrzną, na działce nr ew. [...] w J., gmina P.(przeniesionej decyzją Starosty [...] z dnia [...] października 2015 r., znak: [...], na rzecz E. sp. z o.o. z siedzibą w W.) oraz decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., Nr [...] zmieniającej ww. decyzję Starosty [...] z dnia [...] marca 2013 r..
Odwołanie od ww. decyzji wniosła E. sp. z o.o. oraz w terminie dla stron postępowania – P. D., który nie brał udziału w postępowaniu przed Wojewodą [...].
Po rozpatrzeniu ww. odwołań, GINB ww. decyzją z dnia [...] marca 2017 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, stwierdzając, że Wojewoda wydając decyzję z dnia [...] października 2016 r. naruszył art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Organ odwoławczy wskazał, że organ administracji publicznej zobowiązany jest z urzędu ustalić, kto ma w danej sprawie interes prawny lub obowiązek, ponieważ niedopuszczalne jest prowadzenie postępowania administracyjnego bez uprzedniego zawiadomienia stron postępowania o jego wszczęciu. Jak wyjaśnił organ, stosownie do art. 28 k.p.a., stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Pojęcie interesu prawnego, na którym oparta jest legitymacja procesowa strony w postępowaniu administracyjnym, należy ustalać według norm prawa materialnego, natomiast mieć interes prawny oznacza tyle, co ustalić powszechnie obowiązujący przepis prawa, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu w związku z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. W postępowaniu w sprawie dotyczącej decyzji o pozwoleniu na budowę tak rozumiany interes prawny ustala się w oparciu o art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 290 z późn. zm.), który, jako przepis szczególny względem przywołanego wyżej art. 28 k.p.a., ogranicza pojęcie strony w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę do inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości, znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przez obszar oddziaływania obiektu budowlanego należy natomiast rozumieć, zgodnie z unormowaniem art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane, teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy tego terenu.
GINB podkreślił, że zarówno w sprawie o pozwolenie na budowę, prowadzonej w zwykłym trybie, jak i w trybach nadzwyczajnych, jak w niniejszej sprawie, krąg podmiotów uznanych za strony powinien być identycznie ustalony na podstawie przepisu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który jest normą szczególną w stosunku do art. 28 k.p.a. Na podstawie akt sprawy organ ustalił, że P. D. nie brał udziału w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją o pozwoleniu na budowę. Z powyższej okoliczności skarżący uczynił podstawowy zarzut odwołania. Swój interes prawny wywodzi on z tytułu przysługującego mu prawa własności nieruchomości m.in. zabudowanych działek nr ew. [...] i [...], położonych w obr. [...] w miejscowości J. (co potwierdza Księga wieczysta nr [...], prowadzona przez Sąd Rejonowy w R., IV Wydział Ksiąg Wieczystych).
Dalej organ odwoławczy podniósł, że w przypadku elektrowni wiatrowych obszar oddziaływania, o którym mowa w art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane jest, co do zasady, wyznaczany w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2016 r., poz. 961). Zgodnie z tym przepisem odległość, w której mogą być lokalizowane i budowane budynki mieszkalne albo budynki o funkcji mieszanej, w skład którego wchodzi funkcja mieszkaniowa - od elektrowni wiatrowej - jest równa lub większa od dziesięciokrotności wysokości elektrowni wiatrowej mierzonej od poziomu gruntu do najwyższego punktu budowli, wliczając elementy techniczne. Z kolei, art. 5 ust. 1 tej ustawy określa co rozumie się przez odległość o której mowa w art. 4 ust. 1.
Na podstawie przywołanych przepisów organ stwierdził, że działki zlokalizowane w odległości mniejszej niż 1543,8 m od okręgu, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych mogą, w związku z tym przepisem, podlegać ograniczeniom w zagospodarowaniu.
Z akt sprawy wynika, że w odległości mniejszej niż 1543,8 m od przedmiotowej elektrowni znajdują się m.in. zabudowane działki o nr ew. [...] i [...] (w odległości ok. 1,1 km), należące do P. D., co zdaniem GINB przemawia za uznaniem jego interesu prawnego w sprawie dotyczącej pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji.
GINB podkreślił także, że w przedmiotowej sprawie z wnioskami o uznanie za stronę i dopuszczenie do udziału w postępowaniu występowało wiele różnych osób, zamieszkałych w miejscowościach J. i W., znajdujących się w mniejszej, niż podana wyżej, odległości od planowanej inwestycji. W ocenie GINB oznacza to, że ponownej oceny wymaga sprawdzenie, czy nieruchomości ww. osób znajdują się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji, a więc czy przysługuje im przymiot strony w niniejszym postępowaniu.
GINB podkreślił też, że zgodnie z art. 62 k.p.a., w sprawach, w których prawa lub obowiązki stron wynikają z tego samego stanu faktycznego, z tej samej podstawy prawnej, i w których właściwy jest ten sam organ, można wszcząć i prowadzić jedno postępowanie, ale tylko w razie kumulatywnego spełnienia tych przesłanek. Zdaniem GINB, w niniejszej sprawie, nie zachodziły przesłanki do zastosowania art. 62 k.p.a.
Skargę na decyzję GINB z dnia [...] marca 2017 r. złożyła E. sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej uzasadnienia, tj. w zakresie wskazującym jako okoliczność, którą należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, konieczność ustalenia kręgu podmiotów posiadających interes prawny w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych oraz w zakresie oceny prawnej stanu faktycznego wywiedzionego w oparciu o ww. normę.
Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. oraz art. 138 § 2 k.p.a. poprzez wskazanie jako okoliczność, którą należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, konieczność ustalenia kręgu podmiotów posiadających interes prawny w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, a w konsekwencji nieprawidłowe uznanie, że ww. przepis stanowi normę prawa materialnego kształtującą interes prawny, którego dotyczą skutki stwierdzenia nieważności decyzji.
W uzasadnieniu skargi Spółka stwierdziła m.in., że organ drugiej instancji wykonując obowiązek wskazania, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, w rzeczywistości, formułując wywody dotyczące art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, dokonał oceny, która wiązałaby organ pierwszej instancji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W ocenie skarżącej organ, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, nie może narzucać mu treści rozstrzygnięcia, a organ ten nie może zostać skutecznie związany ocenami prawnymi organu drugiej instancji.
E. sp. z o.o. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części jej uzasadnienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargi Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
W zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie zaś z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57 a.
W niniejszej sprawie takie naruszenia i wady wystąpiły, dlatego skarga została uwzględniona.
Zaskarżoną do tutejszego Sądu decyzją z dnia [...] marca 2017 r., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości decyzję organu I instancji z dnia [...] października 2016 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2013 r., Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej D. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej wraz z infrastrukturą techniczną obejmującą linie kablowe, złącze kontrolno-pomiarowe zk-sn, plac manewrowy i drogę wewnętrzną, na działce nr ew. [...] w miejscowości J., gmina P. (przeniesionej decyzją Starosty [...] z dnia [...] października 2015 r. na rzecz E. sp. z o.o. z siedzibą w .) oraz decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., Nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji z dnia [...] marca 2013 r. i przekazał organowi I instancji sprawę do ponownego rozpoznania.
Zaskarżona decyzja wydana została na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, gdy organ odwoławczy stwierdzi, że decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Przekazując sprawę, organ ten winien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Dokonując oceny legalności powyższej decyzji Sąd zobligowany jest skontrolować czy zachodziły przesłanki uprawniające organ do uchylenia rozstrzygnięcia organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, czy też materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia reformacyjnego rozstrzygnięcia, bądź zachodziła potrzeba jego uzupełnienia w niewielkim zakresie, a organ odwoławczy mimo to uchylił się od rozstrzygnięcia sprawy, co do jej istoty. Należy przy tym mieć na uwadze, że decyzja wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. jest dopuszczalna wyjątkowo i stanowi odstępstwo od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy.
Wskazać jednocześnie należy, że zgodnie z ogólną zasadą postępowania administracyjnego – zasadą dwuinstancyjności – każda sprawa rozstrzygnięta decyzją organu pierwszej instancji podlega, na skutek złożonego odwołania, ponownemu rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez organ odwoławczy. Dwukrotne rozpoznanie sprawy oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnego postępowania wyjaśniającego. Przekazując sprawę, organ powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Wskazać przy tym należy, że stosownie do art. 136 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję.
Z powyższych przepisów wynika, że w zasadzie organ odwoławczy powinien ponownie merytorycznie rozpatrzyć i rozstrzygnąć sprawę uprzednio rozpoznaną przez organ I instancji. Jeżeli zachodzi potrzeba uzupełnienia postępowania wyjaśniającego, to w pierwszej kolejności organ odwoławczy powinien rozważyć zastosowanie cytowanego wyżej art. 136 k.p.a.
Brak należycie przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego jest wadą postępowania, jednak należy zauważyć, że nie wszystkie naruszenia przepisów postępowania mogą być podstawą stosowania art. 138 § 2 k.p.a. Przewidziana w omawianym przepisie możliwość przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji jest wyjątkiem od zasady merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy. Przepis art. 138 k.p.a., realizując zasadę dwuinstancyjności postępowania, ukształtował bowiem postępowanie przed organem odwoławczym jako postępowanie merytoryczne (zob. wyrok NSA z 25 września 2009 r. sygn. akt II OSK 1441/08 opublikowany w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych www.nsa.gov.pl). Pogląd ten jest nadal aktualny, mimo zmiany art. 138 § 2 k.p.a. obowiązującej od dnia 11 kwietnia 2011 r., dokonanej ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. (Dz. U. Nr 6, poz. 18). Przyjąć zatem należy, że organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną jedynie wówczas, gdy organ pierwszej instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania w ogóle nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego albo przeprowadził je w taki sposób, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. To organ odwoławczy ma podjąć wszelkie, oczywiście możliwe kroki, do merytorycznego załatwienia sprawy, a nie uwalniać się od obowiązku orzekania przekazaniem sprawy organowi pierwszej instancji.
Odmiennie jednak należy ocenić potrzebę ustalenia kręgu podmiotów które winne brać udział w postępowaniu, którego przedmiotem jest stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę określonego zamierzenia inwestycyjnego.
Mając na uwadze powyższe rozważania należy stwierdzić, iż w sprawie nie zaistniała sytuacja prawna wyczerpująca dyspozycję art. 138 § 2 k.p.a., a organ odwoławczy z naruszeniem powyższego przepisu uchylił się od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, bowiem w ocenie Sądu nie istnieje w sprawie niniejszej konieczność weryfikacji kręgu stron w stosunku do postępowania przed organem I instancji.
Niewątpliwie postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji organu administracji jest postępowaniem w nowej sprawie. Konsekwencją rozpoznania nowej sprawy jest konieczność ustalenia kręgu stron postępowania, a zatem podmiotów, które wykażą istnienie interesu prawnego, wynikającego z możliwości zastosowania wobec nich normy prawa materialnego. Przyjmuje się, że stroną w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest nie tylko strona postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, zakończonego wydaniem kwestionowanego rozstrzygnięcia, ale również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności tego rozstrzygnięcia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 grudnia 1999 r., IV SA 2520/98, LEX nr 48669).
Interes prawny nie jest kategorią abstrakcyjną i nie można wypowiedzieć się co do jego istnienia bądź nieistnienia bez wszechstronnego zbadania prawdopodobnego wpływu decyzji na sferę praw określonego podmiotu.
Oczywiście nie zawsze zachodzić musi tożsamość podmiotów występujących w postępowaniu zwykłym i w postępowaniu, którego przedmiotem jest stwierdzenie nieważności decyzji. Niemniej jednak punktem wyjścia przy ustalaniu kręgu stron postępowania jest przedmiot rozstrzygnięcia pierwotnego. Skoro zatem w rozpoznawanej sprawie przedmiotem decyzji, której dotyczył wniosek o stwierdzenie nieważności, była decyzja o wydaniu pozwolenia na budowę, to należy odnieść się do przepisów, które określały krąg podmiotów mogących występować jako strony tegoż postępowania.
Kwestię ustalenia stron postępowania reguluje art. 28 ust 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 28 k.pa. W świetle tego przepisu stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, a w konsekwencji także w sprawie stwierdzenia nieważności takiego pozwolenia są - oprócz inwestora - właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Zgodnie z art. 3 pkt 20 ustawy - Prawo budowlane pod pojęciem obszaru oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Na tle tych przepisów prawa w orzecznictwie podkreśla się, że wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu powinno nastąpić na potrzeby każdej konkretnej sprawy przy wzięciu pod uwagę funkcji, formy, konstrukcji projektowanego obiektu i innych jego cech charakterystycznych oraz sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanego zamierzenia.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wydając zaskarżoną decyzję stwierdził, iż interes prawny P. D. należy wywodzić z art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, zgodnie z którym odległość, w której mogą być lokalizowane i budowane budynek mieszkalny albo budynek o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa - od elektrowni wiatrowej - jest równa lub większa od dziesięciokrotności wysokości elektrowni wiatrowej mierzonej od poziomu gruntu do najwyższego punktu budowli, wliczając elementy techniczne, w szczególności wirnik wraz z łopatami (całkowita wysokość elektrowni wiatrowej).
Ze stanowiskiem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie sposób się zgodzić.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że decyzja, której dotyczyło pozwolenie na budowę została wydana przed wejściem w życie przepisów ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (16 lipiec 2016r.), skoro zapadła w dniu [...] marca 2013 r.
Organ II instancji oceniając wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę miał obowiązek ocenić, czy z wnioskiem tym wystąpił inwestor bądź też właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca takiej nieruchomości, co do której realizacja inwestycji wskazanej w pozwoleniu na budowę spowoduje powstanie ograniczeń w jej zagospodarowaniu w świetle przepisu powszechnie obowiązującego prawa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wskazał na przepisy ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, z których jego zdaniem mogły wynikać dla osoby występującej z wnioskiem o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę ograniczenia w możliwości zagospodarowania jej nieruchomości, pomijając jednakże okoliczność, że wskazana regulacja prawna nie obowiązywała w dacie wydania kwestionowanego pozwolenia na budowę, a nawet w dacie wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności ( [...] czerwca 2016 r.).
Konkludując wskazać należy, że organ wydając zaskarżoną decyzję bezpodstawnie przyjął, że obszar oddziaływania omawianej elektrowni wiatrowej, o którym mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego winien być rozpatrywany na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych w zw. z art. 5 ust.1 tej ustawy. Określenie stron postępowania nadzorczego powinno nastąpić z uwzględnieniem przepisów prawa materialnego obowiązujących w dacie wydania kwestionowanej decyzji. Przyznanie podmiotowi stosownej legitymacji z uwagi na zaistniałą zmianę stanu prawnego nie znajduje, w ocenie Sądu, racjonalnego uzasadnienia.
Nie do zaakceptowania jest zaproponowany przez organ odwoławczy retroaktywny charakter normy art. 4 ust.1 i 5 ust. 1 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych w odniesieniu do ukształtowanego decyzją z [...] marca 2013 r. stosunku administracyjnego.
Nadto podkreślić należy, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prezentując w uzasadnieniu decyzji swój pogląd prawny oparty na interpretacji art. 4 ust.1 i 5 ust.1 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych jednocześnie pominął inne regulacje w niej zawarte. W szczególności zaniechał oceny art. 13 ust. 2, który jako przepis intertemporalny wskazuje, że do spraw o pozwolenie na budowę wszczętych i niezakończonych należy stosować przepisy dotychczasowe.
W ocenie Sądu z przyczyn, o których mowa powyżej, przepis ten należy stosować także do postępowania nadzorczego, którego przedmiotem jest pozwolenie na budowę.
Wobec powyższego, przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ odwoławczy dokona merytorycznej oceny decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2016 r. oraz odniesie się do zarzutów odwołań.
Mając powyższe na względzie należało uznać, iż zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 28 ust 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 13 ust. 2 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozstrzygniecie o kosztach Sąd oparł na podstawie art. 200 przywołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło