VII SA/Wa 1287/08
WyrokWSA w Warszawie2009-02-04
Skład orzekający: Bożena Więch - Baranowska, Jolanta Zdanowicz, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu odwoławczego, które zostało wydane w sprawie już wcześniej rozstrzygniętej ostatecznym postanowieniem, jest dotknięte wadą nieważności z powodu naruszenia zasady powagi rzeczy osądzonej?Ratio decidendi
Zaskarżone postanowienie organu odwoławczego, wydane w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej ostatecznym postanowieniem, jest obarczone wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 3 kpa. Zasada powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) chroni przed ponownym rozstrzyganiem tej samej sprawy, co dotyczy również postanowień, gdy pierwsze z nich ma charakter ostateczny.Stan faktyczny
E. S. złożyła wniosek o zawieszenie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, który został odmówiony przez Prezydenta. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Po uchyleniu przez WSA wyroku oddalającego skargę, Wojewoda ponownie rozpatrzył zażalenie i wydał nowe postanowienie. Skarżąca wniosła skargę, wskazując na nieważność postanowienia z powodu naruszenia zasady powagi rzeczy osądzonej. Organ odwoławczy przyznał, że wydał postanowienie omyłkowo i wniósł o stwierdzenie jego nieważności.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia, stwierdził, że nie podlega ono wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od Wojewody na rzecz E. S. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Asesor WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2009 r. sprawy ze skargi E. S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania. I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz E. S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
VII SA/Wa 1287/08
UZASADNIENIE
Prezydent [...] działając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa postanowieniem z dnia [...] stycznia 2007r, Nr [...] odmówił E. S. zawieszenia wszczętego na jej wniosek postępowania w sprawie pozwolenia na budowę budynku usługowo-mieszkalnego na działkach nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. K. w W..
W uzasadnieniu odmowy organ wskazał, że wniosek o wydanie pozwolenia na budowę był niekompletny, wobec czego pismem z dnia 3 stycznia 2007r. wezwano inwestora w trybie art. 64 § 2 kpa do jego uzupełnienia w zakreślonym terminie z pouczeniem, że nie usunięcie braków spowoduje pozostawienie wniosku bez dalszego biegu.
Pomimo wezwania, inwestor nie uzupełnił wniosku, lecz w dniu 15 stycznia 2007r złożył wniosek o zawieszenie postępowania w trybie art. 97 § 1 kpa do czasu rozpatrzenia przez Sąd Rejonowy [...] wniosku o ustanowienie służebności drogi koniecznej na działkach nr [...] z obrębu [...] oraz wyrażenie zgody na dysponowanie tymi działkami na cele budowlane.
W ocenie organu, złożenie przez inwestora wniosku do sądu nie stanowiło zagadnienia wstępnego uzasadniającego zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa.
Zażalenie na to postanowienie złożyła E. S., wskazując, iż organ I instancji powinien zawiesić postępowanie, gdyż sprawa sposobu korzystania z nieruchomości jest sprawą cywilną, a więc odrębną od sprawy administracyjnej, jaką jest wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę.
Wojewoda [...] po rozpatrzeniu zażalenia inwestora, postanowieniem
z dnia [...] lipca 2007r, Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu pierwszej instancji odnośnie braku przesłanek do obligatoryjnego zawieszenia postępowania, o którym mowa w art. 97 § 1 kpa, uznając również brak przesłanek z art. 98 § 1 kpa do fakultatywnego zawieszenia postępowania.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2007r, Nr [...] wniosła E. S..
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 grudnia 2007r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1691/07, skargę E. S. oddalił.
Wojewoda [...]i postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008r. znak [...] ponownie rozpatrzył zażalenie E. S. na postanowienie Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2007r. odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę budynku usługowo-mieszkalnego przy ul. K. w W..
Rozpoznając ponownie zażalenie i oceniając zasadność odmowy zawieszenia organ podał, że wskazany przez wnioskodawcę powód zawieszenia nie mógł być podstawą uprawniającą do zawieszenia postępowania.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2008r, wniosła E. S..
W uzasadnieniu skargi wskazała, że mimo zapadłego wcześniej rozstrzygnięcia (postanowienia z dnia [...] lipca 2007r.) oraz wyroku Sądu, Wojewoda [...] jako organ odwoławczy ponownie rozstrzygnął sprawę już raz rozstrzygniętą ostatecznym postanowieniem z dnia [...] lipca 2007r. nr [...], wobec czego postanowienie z dnia [...] czerwca 2008r. dotknięte jest wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 3 kpa.
W kontekście całej sprawy skarżąca podniosła, że Wojewoda [...] nie rozstrzygnął natomiast jej zażalenia złożonego w dniu [...] czerwca 2007r. na nie wydanie przez Prezydenta [...] decyzji w sprawie pozwolenia na budowę budynku usługowo-mieszkalnego przy ul. K. w W.. Wskazała także, że bezczynność Wojewody [...] stała się przedmiotem jej odrębnej skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.
Następnie w piśmie z dnia [...] listopada 2008 r. organ odwoławczy przyznał, iż omyłkowo ponownie rozpatrzył zażalenie skarżącej na postanowienie Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2007r. odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę budynku usługowo-mieszkalnego przy ul. K. w W..
Wniósł o wyeliminowanie postanowienie z dnia [...] czerwca 2008r. poprzez stwierdzenie jego nieważności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skargę należało uwzględnić bowiem zaskarżone postanowienie dotyczyło sprawy już poprzednio rozstrzygniętej takim samym postanowieniem, a zatem było obarczone wadą nieważności wskazaną w art. 156 § 1 pkt 3 kpa.
Przepis art. 156 § 1 pkt 3 kpa spełnia rolę gwarancyjną w stosunku do zasady trwałości decyzji administracyjnej ostatecznej, wyrażonej w art. 16 k.p.a., rozciągając tę gwarancję na samą decyzję oraz na sprawę, którą ona załatwia.
Konstrukcja ta ma zastosowanie również do postanowień, dotyczyć może również sytuacji, gdy kolejno po sobie wydane zostały dwa postanowienia, z których pierwsze ma charakter ostateczny. Zasada ta przyjmowana jest we wszystkich procedurach prawnych, a polega na ochronie powagi rzeczy osądzonej (res iudicata).
Zaistnienie tej przesłanki wymaga ustalenia tożsamości sprawy administracyjnej pod względem podmiotowym i przedmiotowym. Tożsamość podmiotowa będzie miała miejsce wtedy, gdy w sprawie występują te same strony. Natomiast sprawy są tożsame pod względem przedmiotowym, gdy podstawa prawna rozstrzygnięcia, stan faktyczny oraz prawa i obowiązki stron, które z nich wynikają są identyczne.
Powagę rzeczy osądzonej istnieje tylko co do tego, co w związku z podstawą prawną stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko pomiędzy tymi samymi stronami.
W sprawie niniejszej obydwa elementy tożsamości występują. Postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2007r, Nr [...] oraz dnia [...] czerwca 2008 r. wiązały się z rozpoznaniem tego samego zażalenia E. S. na to samo postanowienie Prezydent [...] z dnia [...] stycznia 2007r., Nr [...] o odmowie zawieszenia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę budynku usługowo-mieszkalnego przy ul. K. w W..
Postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2007r. było ostateczne a jego prawidłowość została potwierdzona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2007 r. w sprawie VII SA/Wa 1691/07.
Oba postanowienia zawierają takie samo rozstrzygnięcie, a organ w odpowiedzi na skargę poinformował, że zaskarżone obecnie postanowienie wydane zostało omyłkowo. Są to jednak dwa rozstrzygnięcia dotyczące tej samej sprawy co jest sprzeczne z art. 156 § 1 pkt 3 kpa.
W odniesieniu do argumentacji skargi, wskazać należy na marginesie, iż w niniejszej sprawie Sąd nie jest władny wypowiadać się co do stanu bezczynności organu I instancji w sprawie wydania pozwolenia na budowę budynku usługowo-mieszkalnego przy ul. K. w W..
W tym stanie rzeczy, na mocy art. 145 § 1 pkt 2, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło