VII SA/Wa 1350/18
WyrokWSA w Warszawie2019-01-31
Skład orzekający: Jadwiga Smołucha, Joanna Gierak-Podsiadły, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek uwzględnić orzeczenie lekarskie stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, czy też może je weryfikować w toku postępowania o cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej jest związany ostatecznym orzeczeniem lekarskim stwierdzającym istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami i ma obowiązek wydać decyzję o cofnięciu uprawnień. Organ ten nie ma kompetencji do weryfikacji ani oceny merytorycznej treści orzeczenia lekarskiego, ponieważ postępowanie w tym zakresie ma charakter szczególny i odrębny od procedury administracyjnej.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia R. B. uprawnień do kierowania pojazdami kategorii AB na podstawie orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych. Starosta wydał decyzję o cofnięciu uprawnień, którą następnie utrzymało w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Skarżący zarzucał wadliwość orzeczenia lekarskiego oraz brak odniesienia się do jego zarzutów przez SKO. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy były związane orzeczeniem lekarskim.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jadwiga Smołucha, Sędziowie sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant ref. staż. Kamil Mazański, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi R. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r. znak [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami oddala skargę
Starosta [...] decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) oraz art. 103 ust. 1 pkt. 1 lit a ustawy z 5 stycznia 2011 o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2017 r. poz. 978) po rozpatrzeniu sprawy R. B., orzekł o cofnięciu R. B. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii AB (dokument nr: [...] druk nr: [...] wydany 2004-11-[...] przez Starostę [...]). Decyzji został nadany rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 §1 K.p.a.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...].09.2017 r. wszczął postępowanie administracyjne na wniosek Prokuratura Rejonowego [...] w sprawie skierowania R. B. na badanie lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W dniu [...].10.2017 r. R. B. odebrał decyzję Starosty z dnia [...].09.2017 r. o skierowaniu na badanie.
W dniu [...].01.2018 r. do organu wpłynęło orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...].01.2018 r. z [...] Instytutu [...] w [...], stwierdzające u R. B., istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami m.in. kat. AB. Organ wskazał, że w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, Starosta wydaje decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami na podstawie art. 103 ust. 1 pkt. 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U.
2017 r. poz. 978).
W związku z powyższym organ wydał decyzję o cofnięciu R.B. uprawnienia do kierowania pojazdami.
R. B. złożył odwołanie od ww. decyzji wnosząc o jej uchylenie i wstrzymanie natychmiastowego wykonania decyzji. W odwołaniu wniósł o przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia materiałów i dowodów lub zobowiązanie organu I instancji do zwrócenia się o ponowne przeprowadzenie badań lekarskich. Decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania polegające na jej wydaniu bez przeprowadzenia postępowania oraz prowadzenie w tej samej sprawie innego postępowania bez zachowania praw przysługujących stronie, a także naruszenie prawa uwzględnienie orzeczenia lekarskiego, które nie spełnia wymogów, rozporządzenia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...].04.2018 r. nr [...] działając w oparciu o art. 127 § 2 w związku z art. 17 pkt 1 Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r. poz. 570), orzekło na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu organ wskazał, że jak stanowi art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o kierujących pojazdami starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem.
Treść tego przepisu wskazuje, że decyzja o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem wydawana przez właściwy organ na podstawie tego przepisu nie jest decyzją wydawaną w ramach uznania administracyjnego. Oznacza to, że w przypadku zaistnienia wskazanej przesłanki, to jest gdy na podstawie orzeczenia lekarskiego stwierdzone zostanie istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, organ administracyjny zobowiązany jest cofnąć uprawnienia do kierowania pojazdem. Ustawodawca nie pozostawił organowi możliwości wyboru innego rodzaju rozstrzygnięcia.
R. B. został skierowany decyzją Starosty [...] z dnia [...].09.2017 r. nr [...] na badania lekarskie przeprowadzone w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Decyzja ta została doręczona stronie [...].10.2017 r.
Z akt sprawy wynika, że w dniu [...].01.2018 r. wpłynęło do organu I instancji orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...].01.2018 r. z [...] Instytutu [...] w [...] stwierdzające u R. B. istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem.
Wbrew zarzutom odwołania, orzeczenie to jest zgodne z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 17 lipca 2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dz. U. z 2017 r. poz. 250 ze zm.).
Mając na względzie powyższe Kolegium stwierdziło, że Starosta [...] miał obowiązek wszcząć z urzędu postępowanie administracyjne i orzec o cofnięciu R. B. uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi kat. A B z powodu istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.
Organ wskazał, że z uwagi na związany charakter decyzji nie było konieczne przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia materiałów i dowodów lub zobowiązanie organu I instancji do zwrócenia się o ponowne przeprowadzenie badań lekarskich. Organ wskazał też, że dla sprawy nie ma znaczenia dołączona do odwołania dokumentacja - Opinia Sądowo - Psychiatryczna z dnia [...].07.2017 r., a organy orzekające w niniejszej spawie nie mają kompetencji do kwestionowania, weryfikacji i oceny załączonej kserokopii Karty Badania Lekarskiego stanowiącej podstawę wydania orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...].01.2018 r.
Z akt sprawy wynika, że postępowanie w sprawie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy. R. B. został zawiadomiony o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie i miał prawo do czynnego udziału w postępowaniu. Organ I instancji zebrał w sprawie wyczerpujący materiał dowodowy, który był wystarczający do podjęcia zaskarżonej decyzji.
Biorąc powyższe pod uwagę, a w szczególności okoliczność, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. rozstrzygnięcie złożył R.B..
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 77 § 1 i 2 oraz art. 80 i 81 kpa, oraz naruszenie § 4 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17.07.2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców poprzez utrzymanie w mocy decyzji Starosty Wołomińskiego wydanej na podstawie orzeczenia lekarskiego, które nie spełnia wymogów zawartych w powyższym rozporządzeniu.
Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu wskazał, że w dniu [...].05.2017 r. spowodował zdarzenie drogowe (zniszczenie szlabanu wjazdowego) i w związku z tą okolicznością Prokuratura Rejonowa [...] prowadziła przeciwko skarżącemu sprawę karną. Prokurator zlecił w tej sprawie zbadanie skarżącego przez dwóch biegłych lekarzy psychiatrów z [...] Centrum Psychiatrii "[...]" i wydanie opinii sądowo - psychiatrycznej. W opinii z dnia [...].07.2017 r. biegli stwierdzili, że w chwili czynu skarżący miał całkowicie zniesioną zdolność do rozpoznania znaczenia czynu, a także, że "nie istnieje wysokie prawdopodobieństwo ponownego popełnienia czynu zabronionego pod warunkiem podjęcia systematycznego leczenia w warunkach ambulatoryjnych". Wobec powyższego, postępowanie karne w tej sprawie zostało umorzone.
Jednocześnie na podstawie art. 75 ust. 1 pkt 5 ukp, prokurator wystąpił o przeprowadzenie badania lekarskiego w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Badanie to zostało przeprowadzone w [...] Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w [...], Oddział w [...]. W dniu [...].12.2017r. wydano orzeczenie lekarskie nr [...] stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.
Nie zgadzając się z wydanym orzeczeniem, skarżący złożył wniosek o ponowne badanie lekarskie do [...] Instytutu [...] w [...].
Jak wynika z karty badania lekarskiego, badanie ogólne stanu zdrowia zakończyło się orzeczeniem "zdolny". Okulista badający wzrok także wydał orzeczenie "zdolny". Badanie narządu słuchu, również zakończyło się stwierdzeniem "zdolny", wydanym przez lekarza laryngologa. Podobnie, orzeczenie "zdolny" wydał lekarz neurolog badający układ nerwowy. Ostatecznie ten sam lekarz, który występował w roli neurologa - psychiatry (inna pieczątka) badał stan psychiczny skarżącego stwierdził: "Schizofrenia paranoidalna w okresie remisji, w toku terapii farmakologicznej. Niezdolny". Ta jedyna wzmianka, o występującej u skarżącego chorobie psychicznej, dodatkowo będącej w fazie remisji i w trakcie terapii, przesądziła o finalnym wyniku całego badania, w którym uznano, iż w przypadku skarżącego występują przeciwwskazania do prowadzenia pojazdów.
Takie orzeczenie skarżący uznał za bezpodstawne i z nim się nie zgadza. W ocenie skarżącego powyższe badanie, przeprowadzone przez lekarza psychiatrę nie spełnia wymagań § 4 ust. 2 rozporządzenia w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców. Jednakże, niezależnie od tego, Starosta [...] na podstawie tego badania, w dniu [...].02.2018r. wydał decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami i decyzji tej nadał rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzją z dnia [...].04.2018r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Skarżący podkreślił, że SKO nie odniosło się do przedstawionych zarzutów. Organ odwoławczy ograniczył się jedynie do lakonicznego stwierdzenia, że orzeczenie wydane zostało zgodnie z rozporządzeniem. Skarżący natomiast wykazał, że zaświadczenie lekarskie wydane zostało na podstawie badania, które było przeprowadzone niezgodnie z ww. rozporządzeniem. Do takiego wniosku prowadzi bowiem sprzeczność pomiędzy uznaniem przez lekarza, że moja choroba znajduje się w fazie remisji (zatem nie stanowi w żaden sposób zagrożenia), że jestem stale pod kontrolą lekarską i systematycznie stosuję zleconą farmakoterapię a tym, że w moim przypadku istnieją przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami.
Co więcej, opiniujący w postępowaniu karnym dwaj biegli lekarze psychiatrzy stwierdzili w opinii z dnia [...].07.2017r., że nie istnieje wysokie prawdopodobieństwo ponownego popełnienia czynu zabronionego pod warunkiem podjęcia systematycznego leczenia w warunkach ambulatoryjnych. Samo występowanie u skarżącego schizofrenii nie może automatycznie prowadzić do wykluczenia skarżącego z powodu tej choroby z życia społecznego poprzez cofniecie uprawnień do prowadzenia pojazdów. Podkreślił, że to, iż cierpi na schizofrenie nie jest równoznaczne z tym, że stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia swojego lub innych osób. Podjęcie systematycznego leczenia w warunkach ambulatoryjnych prowadzi do remisji choroby i umożliwia funkcjonowanie bez żadnych przeszkód w społeczeństwie. Fakt pozostawania pod stałą opieką lekarską potwierdził składając odpowiednie dokumenty.
Badający lekarz orzecznik w żaden sposób nie odniósł się do tego, nie uwzględnił stopnia zaawansowania objawów chorobowych i ich dynamiki, rokowań co do możliwości rozwoju choroby, jak i cofania się jej objawów, oraz nie rozważył ewentualnego zagrożenia dla bezpieczeństwa ruchu drogowego w przyszłości, co zgodnie z § 4 ust. 2 ww. rozporządzenia było jego obowiązkiem.
Dlatego też orzeczenie lekarskie, stanowiące następnie podstawę do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami jest obarczone wadą, a decyzja powyższa wadę tę recypuje, co w konsekwencji stanowi również o wadliwości samej decyzji. Mimo wskazania przez skarżącego powyższych zarzutów w odwołaniu do SKO, organ drugiej instancji w żaden sposób się do nich nie odniósł wskazując jedynie, że "ustawodawca nie pozostawił organowi możliwości innego rozstrzygnięcia" i organ administracyjny zobowiązany był cofnąć uprawnienia do kierowania pojazdem.
Biorąc pod uwagę opisane powyżej okoliczności, wydane przez lekarza orzeczenie, w którym wbrew wymogom wynikającym § 4 ust. 2 pkt 8 ww. rozporządzenia nie uwzględniono takich okoliczności jak możliwości rozwoju choroby, cofania się jej objawów, oraz nie rozważono zagrożeń dla bezpieczeństwa ruchu drogowego, jakie mogą mieć miejsce w przypadku kierowania przez mnie pojazdami jest wydane w sposób sprzeczny z przepisami prawa. Oparcie na tym dokumencie decyzji administracyjnej narusza przepisy § 4 ust. 2 ww. rozporządzenia i pozostaje w sprzeczności z art. 77 § 1 i art. 81 kpa
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
W wyniku analizy akt sprawy Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza bowiem ani prawa materialnego, ani też organ odwoławczy nie naruszył reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania. Tymczasem, zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a., dopiero stwierdzenie tego rodzaju naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie skargi.
Zgodnie z art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o kierujących pojazdami starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem.
Treść cytowanego przepisu art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a) ww. ustawy jest jednoznaczna i nie wywołuje w orzecznictwie większych wątpliwości. Przede wszystkim podkreślić należy, że sformułowanie "starosta wydaje decyzję" wskazuje na bezwzględnie obowiązujący charakter tego przepisu. Wydanie decyzji cofającej uprawnienia do kierowania pojazdami nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu i jego ocenie, co do zasadności wydania takiej decyzji. W przypadku bowiem stwierdzenia przez uprawnionego lekarza w orzeczeniu lekarskim istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania przez stronę pojazdami silnikowymi, starosta ma obowiązek wydania decyzji cofającej kierowcy uprawnienia do kierowania pojazdami. Jest to rozstrzygnięcie o charakterze związanym. Oznacza to, że starosta, dysponujący orzeczeniem o istnieniu u danej osoby przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, nie ma żadnego luzu decyzyjnego (nie dysponuje w żadnym zakresie uznaniem administracyjnym); jest wprost zobligowany do wydania decyzji cofającej posiadane przez tą osobę uprawnienie do kierowania pojazdem. Ratio legis takiego rozwiązania jest oczywiste; chodzi o wyeliminowanie zagrożenia w ruchu drogowym, jakie potencjalnie choćby tylko stwarza kierowca, u którego stwierdzono istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Dobrem chronionym jest w tym przypadku bezpieczeństwo samego kierowcy wobec którego stwierdzono takie przeciwskazania jak i innych uczestników ruchu drogowego.
Zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami podlega osoba posiadająca prawo jazdy, jeżeli istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do stanu jej zdrowia. Zgodnie natomiast z art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b) Starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na badanie lekarskie, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia.
Tryb postępowania w sprawie wydania orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie lub brak przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami został uregulowany w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 17 lipca 2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dz. U. z 2014 r. poz. 494), dalej jako "rozporządzenie".
W przypadku skierowania kierowcy na badania na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b w związku z art. 75 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami, takie badania są przeprowadzone we właściwym terytorialnie wojewódzkim ośrodku medycyny pracy (§ 10 ust. 1 rozporządzenia), zaś organem odwoławczym od orzeczenia wydanego w takim ośrodku jest jeden z podmiotów enumeratywnie wymienionych w § 11 ust. 2. W niniejszej sprawie jest to zgodnie z § 11 ust. 2 lit. f rozporządzenia - [...] Instytut [...] w [...]. Postępowanie, którego celem jest ocena stanu zdrowia kierowcy, jest prowadzone przez uprawnionych lekarzy posiadających szczególne uprawnienia i kwalifikacje w tym zakresie. Tylko na tym etapie strona może kwestionować wynik badań, przedstawiać posiadane dokumenty lekarskie i opinie medyczne, a także posiadane wyniki innych badań.
Na podstawie art. 79 ust. 7 ustawy o kierujących pojazdami, orzeczenie lekarskie uprawnionego lekarza podmiotu odwoławczego jest ostateczne. Kopię takiego orzeczenia, w przypadku gdy zostały stwierdzone przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdem, uprawniony lekarz ma obowiązek przesłać staroście właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania osoby badanej. Przesłanie do organu kopii ostatecznego orzeczenia lekarskiego kończy pierwszy, diagnostyczno - orzeczniczy, etap postępowania w przedmiocie weryfikacji uprawnień kierowcy ze względu na stan jego zdrowia w oparciu o regulacje ustawy o kierujących pojazdami.
Przedstawiona powyżej procedura jest określona w sposób precyzyjny przez wskazane przepisy, zaś ostateczność orzeczenia uprawnionego lekarza podmiotu odwoławczego świadczy o tym, że nie są dopuszczalne żadne środki odwoławcze od tego orzeczenia w normalnym toku postępowania. Procedura ta ma charakter szczególny i odrębny od procedury administracyjnej, a zatem nie mają do niej zastosowania ogólne zasady postępowania administracyjnego. Orzeczenie lekarskie nie podlega weryfikacji przez organy administracji publicznej w prowadzonych przez nie postępowaniach o wydanie lub cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi. Organy są związane takim orzeczeniem i nie mają jakichkolwiek podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią takiego orzeczenia.
Jak wynika z akt sprawy w sprawie zostało wydane przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] w dniu [...] grudnia 2017 r. orzeczenie nr [...], w którym stwierdzono istnienie u skarżącego przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Wprawdzie orzeczenia tego brak jest w aktach administracyjnych, ale wobec niekwestionowania jego treści przez skarżącego, Sąd przyjął treść tego orzeczenia zgodnie z jego opisem zawartym przez skarżącego w skardze.
Stosownie do art. 79 ust. 4 ustawy o kierujących pojazdami, skarżący wystąpił z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania lekarskiego w jednostce określonej w przepisach wydanych na podstawie na podstawie art. 81 ww. ustawy.
W wyniku ponownego badania lekarskiego, przeprowadzonego w trybie odwoławczym, w dniu [...] stycznia 2018r. w [...] Instytucie [...] w [...] wydano orzeczenie lekarskie nr [...] w którym również stwierdzono u skarżącego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1, B, B+E, T. Orzeczenie lekarskie wydane po przeprowadzeniu ponownego badania lekarskiego jest ostateczne (art. 79 ust. 4 ustawy).
Orzeczenia te nie budzą wątpliwości i ani w tej sprawie organy administracji publicznej nie miały możliwości oceny treści merytorycznej tych orzeczeń, ani też Sąd oceniając jedynie legalność zaskarżonych decyzji nie dokonuje prawidłowości orzeczeń lekarskich.
Podnoszone przez skarżącego w odwołaniu i skardze argumenty dotyczące poprawy jego stanu zdrowia nie mogą zatem skutecznie podważyć wiarygodności orzeczenia lekarskiego (remisja choroby). Należy wskazać, że z powoływanych wcześniej przepisów prawa w sposób niebudzący wątpliwości wynika, iż starosta nie prowadzi żadnych ustaleń co do stanu zdrowia kierowcy ale w tym zakresie obowiązany jest do uwzględnienia orzeczenia lekarskiego. Takich ustaleń nie może dokonywać również sąd administracyjny. Organy administracji nie mogą zajmować się oceną przesłanek na podstawie, których zostało wydane orzeczenie lekarskie, ale mają obowiązek uwzględnić jego treść.
Orzeczenie lekarskie wydawane w tym szczególnym trybie stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 2 k.p.a. Oznacza to, że orzeczenie stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone i korzysta z domniemania prawdziwości oraz domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Dopóki bowiem orzeczenia lekarskie wydane wobec skarżącego w zakresie oceny przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami będą ważne i nie zostaną wydane we właściwym trybie postępowania medycznego kolejne orzeczenia lekarskie stwierdzające brak takich przeciwskazań wobec skarżącego, dopóty orzeczenia te stanowią wystarczającą podstawę do wydania zaskarżonych w tej sprawie decyzji.
Należy podkreślić, że treść obu orzeczeń jest zgodna, potwierdzają one istnienie przeciwwskazań zdrowotnych u skarżącego do kierowania pojazdami w posiadanych przez niego kategoriach prawa jazdy. Trzeba tu dodać, że przepisy prawa nie przewidują uzasadnienia orzeczenia lekarskiego, które jest wydawane według wzoru będącego załącznikiem do rozporządzenia.
Ponadto, badania lekarskie na podstawie których wydano orzeczenia lekarskie, stanowiące podstawę materialnoprawną zaskarżonych decyzji, zostały wykonane w placówkach medycznych, określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 17 lipca 2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawienia do kierowania pojazdami i kierowców - § 10 ust. 1 i § 11 pkt 2 lit. f rozporządzenia.
Tym samym orzeczenia lekarskiego z badania przeprowadzonego w jednostkach medycznych wskazanych w powyższym rozporządzeniu nie może zastąpić jakiekolwiek inne orzeczenie lekarskie.
Należy jednak wskazać, że związanie, o którym wyżej mowa, nie oznacza braku jakiejkolwiek możliwości zakwestionowania dokumentu urzędowego, jakim jest omawianie orzeczenie o istnieniu przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. Możliwość ta nie może wykraczać poza dozwolone według art. 76 § 3 k.p.a. przeprowadzenie dowodu przeciwko treści dokumentu. Dodatkowe zawężenie możliwości kwestionowania takiego orzeczenia w toku postępowania prowadzonego przez starostę wynika ze szczególnego charakteru tego dokumentu. Skoro dokumentem urzędowym jest orzeczenie lekarskie stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem wymagające wiedzy specjalnej, wytworzone w toku szczególnej procedury, to może być zweryfikowane tylko w tej szczególnej procedurze przewidzianej przepisami ustawy o kierujących pojazdami.
W tej sprawie, co już było przedmiotem oceny Sądu, organ administracji orzekający w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi nie miał żadnych podstaw prawnych do oceny dokumentacji medycznej lub tym bardziej oraz wyników badań, w oparciu o które wydano orzeczenie lekarskie. Powyższe czynności nie tylko przekraczałyby kompetencje organu, lecz wręcz byłoby to niemożliwe, gdyż organ nie posiada specjalistycznej wiedzy medycznej. Wiedzy takiej nie posiada także Sąd. Wydanie decyzji cofającej uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu i jego ocenie co do zasadności wydania takiej decyzji, przy tym organy administracji są związane orzeczeniami lekarskimi i nie mają jakichkolwiek podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią tych orzeczeń. Weryfikacja następuje bowiem w odpowiednim trybie, przewidzianym w ustawie o kierujących pojazdami (por. wyrok NSA z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 532/10), a zatem postępowanie administracyjne zmierzające do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami ma jedynie charakter następczy.
Przy czym, jeśli stan zdrowia skarżącego uległ poprawie i nie stanowi w chwili obecnej przeciwwskazań do kierowania przez niego pojazdami, to nic nie stoi na przeszkodzie, aby skarżący stosownie do obowiązujących przepisów i uregulowanego w nich trybu ubiegał się o przywrócenie cofniętych uprawnień.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że w tej sprawie organy administracji nie naruszyły przepisów postępowania ani też przepisów prawa materialnego i prawidłowo wydały zaskarżone decyzje. Organy miały obowiązek wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania przez skarżącego pojazdami, skoro ostateczne orzeczenie lekarskie stwierdzało istnienie przeciwskazań dla skarżącego do kierowania pojazdami. Takim orzeczeniem organy były związane.
Zaskarżona decyzja zawiera konieczne uzasadnienie faktyczne oraz uzasadnienie prawne i w sposób przejrzysty wyjaśnia motywy podjętego rozstrzygnięcia (art. 107 § 3 k.p.a.). Prowadzenie postępowania dowodowego w zakresie opisanym w skardze było niedopuszczalne w związku z zastosowaniem szczególnego trybu postępowania w sprawach o cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi.
Tym samym skarga nie mogła być uwzględniona, wyniki oceny przeprowadzonego postępowania i stanowisko organów nie dają bowiem podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Sąd uchyla natomiast zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 p.p.s.a. tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień, dlatego należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło