VII SA/Wa 1423/13

Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 sierpnia 2013 r. po rozpoznaniu wniosku E. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi E. Z. i S. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: odmówić E. Z. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 29 lipca 2013 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy E. Z. w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, którego domaga się skarżąca, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny należy rozumieć dopiero takie zachwianie sytuacji materialnej i bytowej wnioskodawcy, iż nie byłby on w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt: II FZ 137/05, niepub. ). Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia). Z powyższego wynika, że strona ma prawo do ubiegania się o zwolnienie od kosztów sądowych ale po spełnieniu przesłanek wskazanych w przepisie art. 246 § 1 p.p.s.a. Z przepisu tego wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Oceniając dane przedstawione w formularzu uznano, że wnioskodawczyni nie kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z nadesłanego formularza wynika, że wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe wraz z mężem. Wspólnie utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur w łącznej wysokości 5.788,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawczyni podała, że posiada 1/2 domu o pow. 167 m ². Oświadczyła, że ½ domu o pow. 167 m² posiada małżonek oraz działkę niezabudowaną o pow. 1000 m ². Oświadczyła, że posiada oszczędności pieniężne w wysokości 600,00 złotych. Biorąc pod uwagę powyższe dane stwierdzono, że wnioskodawczyni jest w stanie samodzielnie ponosić w całości koszty sądowe bez spowodowania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu dla siebie i małżonka. Zaznaczyć bowiem należy, iż instytucja prawa pomocy może mieć zastosowanie jedynie wobec osób znajdujących się w skrajnie trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej zaspokojenie bieżących potrzeb. Mając na uwadze powyższe tj. osiągany stały dochód przez wnioskodawczynię i jej małżonka oraz stan posiadania uznano, że do takich osób niewątpliwie nie można jej zaliczyć. Podkreślić należy, że prawo pomocy nie może być nadużywane w sytuacji gdy, wnioskodawczyni wraz z małżonkiem posiada stały i niemały dochód. W przedmiotowej sprawie wnioskodawczyni z mężem mają zapewnione potrzeby bytowe o czym świadczy wysokość miesięcznego dochodu jaki wspólnie uzyskują tj. kwotę 5.788,00 złotych miesięcznie. Posiadanie przez wnioskodawczynię i jej małżonka miesięcznych dochodów w takiej wysokości wyklucza możliwość, uznania jej za osobę wykazującą trudności w zakresie zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych i nie będącą w stanie ponieść kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Jeżeli natomiast strona ma jakiekolwiek środki majątkowe, a w szczególności posiada stały miesięczny dochód, to powinna partycypować w kosztach postępowania sądowego. Mając na uwadze powyższe uznano, że poniesienie kosztów sądowych w całości przez wnioskodawczynię nie spowoduje utraty jej płynności finansowej i nie przyczyni się do uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla niej i jej małżonka. Nadto z akt sprawy wynika, że skarżący uiścili wpis sądowy od wniesionej skargi w należnej wysokości tj. 500,00 złotych. Świadczy to o tym, że wnioskodawczyni jest w stanie zgromadzić z uzyskiwanych dochodów środki na ponoszenie pozostałych kosztów sądowych w sprawie, które nie będą wyższe niż te dotychczas poniesione. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.