VII SA/Wa 1445/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi F. L. o wznowienie postępowania w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 892/07 postanawia: odmówić F. L. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. F. L. składając zażalenie na postanowienie z dnia 21 stycznia 2015 r. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199). Zatem prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Strona musi zatem wykazać, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej reguły. W treści art. 246 ustawy ustawodawca użył pojęcia: "wykaże", co oznacza, że wnioskodawca powinien udowodnić, iż jego sytuacja finansowa uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być zatem sporządzony w sposób rzetelny i wiarygodny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Okoliczności wynikające ze złożonego wniosku nie mogą budzić wątpliwości, a jeżeli takie występują, nie mogą być interpretowane na korzyść strony. W sytuacji, w której zachodzą rozbieżności pomiędzy poszczególnymi dokumentami lub oświadczeniami, gdy strona w sposób wybiórczy bądź ze sobą sprzeczny przedstawia okoliczności związane z sytuacją materialną, niemożliwe jest dokonanie rzetelnej oceny jej sytuacji finansowej, a tym samym uwzględnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 18 lipca 2013 r. II FZ 371/13 Lex nr 1347052, z dnia 13 stycznia 2011 r. I GZ 456/10 Lex nr 741446, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 24 września 2010 r. I SA/Rz 478/10 Lex nr 764503, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 25 kwietnia 2014 r. I SA/Bd 1172/13 Lex nr 1457060). Odnosząc powyższe uwagi do treści wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, iż brak jest uzasadnienia dla przyznania F. L. prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał w sposób nie budzący wątpliwości, iż znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uprawniałaby do skorzystania z instytucji prawa pomocy. Skarżący wskazał, że posiada dom o powierzchni 60 m2 oraz działkę budowlaną o powierzchni 950 m2. Z treści nadesłanego przy piśmie z dnia 8 marca 2015 r. odcinka emerytury wynika, że F. L. uzyskuje z tego tytułu dochód w wysokości 1814,65 zł netto miesięcznie. W złożonym wniosku skarżący do swych wydatków zaliczył: wydatki na leki – 300 zł, podatek od nieruchomości – 330 zł rocznie, opłaty za energię elektryczną – 150 zł miesięcznie, telefon – 50 zł i gaz – około 400 zł miesięcznie. Zauważyć w tym miejscu trzeba, że skarżący w złożonym wniosku nie wymienił żadnych osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, dodatkowo jednoznacznie oświadczył w rubryce nr 5 formularza, że mieszka sam. Jak wynika natomiast z pisma z dnia 8 marca 2015 r. wniesionego przez pełnomocnika skarżącego (jak również z pisma z dnia 5 listopada 2014 r.), pod tym samym adresem zamieszkuje również córka skarżącego T. L. i syn M. L.. To zaś może oznaczać, że koszty związane z utrzymaniem domu ponoszone są nie tylko przez skarżącego, lecz również przez córkę i syna i że prowadzą oni wspólnie gospodarstwo domowe. Warto zauważyć, że składając w 2007 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawie VII SA/Wa 892/07 skarżący wymienił córkę jako osobę pozostającą z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, jednocześnie oświadczył wówczas, że córka pracująca jako pielęgniarka pomaga mu finansowo. Wynikające z akt sprawy sprzeczne informacje co do tego, czy skarżący mieszka sam czy z dziećmi, nie pozwalają na bezsporne ustalenie jego możliwości płatniczych. Podkreślić trzeba, że przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy istotne są dochody i wydatki wszystkich osób pozostających we wspólnym gospodarstwie z wnioskodawcą, tylko bowiem ich zestawienie z kosztami postępowania, do których poniesienia zobowiązany jest wnioskodawca, pozwala na miarodajną ocenę, czy wnioskodawca w istocie nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 17 maja 2006 r. sygn. akt I OZ 657/06 Lex nr 181557, z dnia 12 stycznia 2012 r. sygn. akt I OZ 1105/11 Lex nr 1120720, z dnia 15 października 2013 r. sygn. akt I GZ 454/13 Lex nr 1397128). Warto ponadto zauważyć, że skarżący jest reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Ta okoliczność wskazuje, że skarżący jest w stanie ponieść koszty postępowania w niniejszej sprawie, skoro był w stanie wygospodarować środki na pokrycie kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika. Podkreślić przy tym trzeba, że jedynym kosztem sądowym w niniejszej sprawie na obecnym etapie jest wpis od zażalenia na postanowienie z dnia 21 stycznia 2015 r. w wysokości 100 zł. W świetle powyższych okoliczności uznano zatem, że brak jest podstaw do przyznania F. L. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, skarżący nie wykazał bowiem w sposób nie budzący wątpliwości, że spełnia przesłanki określone w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270). Mając powyższe względy na uwadze orzeczono jak w sentencji postanowienia.