VII SA/Wa 1485/11

WyrokWSA w Warszawie2011-10-21

Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Joanna Gierak-Podsiadły, Paweł Groński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może wnieść sprzeciw wobec zgłoszenia budowy przyłącza wodociągowego, jeśli inwestor nie wykazał prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, mimo że wcześniej uzyskał pozwolenie na budowę obejmujące to przyłącze?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i postanowienie, uznając, że organy nie wyjaśniły w sposób wyczerpujący stanu faktycznego sprawy. W szczególności, nie ustaliły, czy zgłoszenie nie pokrywa się z projektem budowlanym zatwierdzonym wcześniej decyzją o pozwoleniu na budowę, która obejmowała przyłącza wodociągowe. Ponadto, organy naruszyły zasadę informowania stron (art. 9 k.p.a.), nie wyjaśniając skarżącej, dlaczego załączone dokumenty nie potwierdzają jej prawa do dysponowania sporną działką i w jakim trybie powinna uzyskać stosowną zgodę.
Stan faktyczny
Skarżąca zgłosiła zamiar budowy przyłącza wodociągowego. Organ pierwszej instancji wezwał ją do uzupełnienia dokumentacji, w tym oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane dla działki nr 8/10. Po nieuzupełnieniu braków w sposób satysfakcjonujący organ, organ pierwszej instancji wniósł sprzeciw. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę, argumentując, że posiada prawo do dysponowania działką nr 8/10, a ponadto uzyskała wcześniej pozwolenie na budowę obejmujące przyłącze wodociągowe.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta [...] i postanowienie Prezydenta [...]. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły ( spr.), Sędzia WSA Paweł Groński, Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2011 r. sprawy ze skargi B. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszenia budowy przyłącza wodociągowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, a także postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] września 2010 r., nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Przedmiotem skargi B. J. jest decyzja Wojewody [...] z [...] kwietnia 2011 r. Nr [...], wydana po rozpatrzeniu odwołania skarżącej od decyzji Prezydenta [...] z [...] października 2010 r. Nr [...] wnoszącej sprzeciw wobec zgłoszenia budowy przyłącza wodociągowego na terenie działek o nr ewid. [...],[...],[...] i [...] z obrębu [...] oraz na terenie działki nr ewid. [...] z obrębu [...] przy ul. G. w W. Zaskarżonym orzeczeniem Wojewoda [...] utrzymał w mocy wskazaną decyzję organu I instancji, w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu 9 września 2010 r. B. J. zgłosiła zamiar przystąpienia do wykonania przyłącza wodociągowego zgodnie z załączonym projektem budowlano-wykonawczym, na działkach o nr ewid. [...],[...],[...] z obrębu [...] przy ul. G. w W. Do zgłoszenia B. J. załączyła m.in. projekt przyłącza wodociągowego (w drodze dojazdowej do ul. G.j oraz do budynków działki nr ewid. [...] i [...],W.), decyzję Prezydenta [...]z [...] października 2009 r. zezwalającą na lokalizację przyłącza wodociągowego w pasie drogowym drogi gminnej ul. G. – działka nr ewid. [...] i [...], a także oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Postanowieniem z [...] września 2010 r. Nr [...] Prezydent [...], działając na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm., dalej: Prawo budowlane) nałożył na inwestora – B. J. obowiązek uzupełnienia wniesionego zgłoszenia, wyznaczając na to termin do dnia 4 października 2010 r. Nałożony postanowieniem obowiązek dotyczył uzupełnienia zgłoszenia o wniosek obejmujący wszystkie działki ewidencyjne, na których planowana jest inwestycja oraz złożenia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane obejmującego wszystkie działki pod inwestycję wraz z podaniem dokumentów, z których to prawo wynika. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, iż przedłożona przez inwestora przy zgłoszeniu dokumentacja jest niepełna, nie odpowiada warunkom określonym w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego. W zakreślonym terminie B. J. uzupełniła zgłoszenie o wniosek, w którym podała, iż inwestycja ma być realizowana na działkach o nr ewid. [...],[...],[...],[...] z obrębu [...]oraz [...] z obrębu [...] przy ul. G. w W. Złożyła także trzy oświadczenia o posiadany prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w których wskazała, iż działki nr ewid. [...] i [...] stanowią jej własność, a pozostałe działki stanowią własność Miasta [...], a dysponuje nimi na podstawie decyzji Prezydenta [...] z [...] kwietnia 2009 r. i decyzji tego samego organu z [...] października 2009 r. (pierwsza z wymienionych decyzji wydana została w przedmiocie wyrażenia zgody na lokalizację zjazdu, a druga – w przedmiocie zezwolenia na lokalizację w pasie drogowym urządzenia niezwiązanego z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego). Po zapoznaniu się ze złożonymi przez inwestora dokumentami, Prezydent [...] w dniu [...] października 2010 r. wydał decyzję Nr [...], którą na podstawie art. 30 ust. 6 ustawy – Prawo budowlane wniósł sprzeciw do zgłoszenia B. J. z 9 września 2010 r. w sprawie budowy przyłącza wodociągowego na terenie działek o nr ewid. [...],[...],[...]i [...] z obrębu [...] oraz na terenie działki nr ewid. [...] z obrębu [...] przy ul. G. w W. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, iż pomimo złożonych wyjaśnień wymagane dokumenty nie zostały w pełni uzupełnione z uwagi na to, że inwestycja obejmuje swoim zasięgiem m.in. działkę nr ewid. [...] z obrębu [...], wobec której inwestor nie wykazał się prawem do dysponowania na cele budowlane. Żaden z przywołanych w oświadczeniu dokumentów nie obejmuje ww. działki. W odwołaniu od tej decyzji B. J. wskazała, że -wbrew stanowisku organu- posiada prawo do dysponowania nieruchomością oznaczoną jako działka nr ewid. [...] z obrębu [...]. Podała, że działka ta powstała w wyniku podziału działki nr ewid. [...], z przeznaczeniem na poszerzenie drogi publicznej ul. G. W opinii organu działka ta nie stanowi części pasa drogowego i dlatego też nie została uwzględniona w decyzji z [...] października 2009 r. zezwalającej na lokalizację przyłącza w pasie drogowym ul. G. Powołując się na wyrok NSA z 16 października 2007 r. sygn. akt I OSK 1462/06 odwołująca się w tym miejscu podniosła, że kwestia formalnego zakwalifikowania działki (włączenia jej do pasa drogowego) ma charakter wtórny i to nie ona przesądza o tym, czy i kiedy działka staje się drogą, a staje się to z mocy prawa powszechnie obowiązującego. W konsekwencji odwołująca się stwierdziła, że jej prawo do dysponowania na cele budowlane działką nr ewid. [...]ma taką samą podstawę jak prawo do dysponowania działką nr [...]. W dalszej części uzasadnienia odwołania B. J. podała, że w dniu [...] kwietnia 2009 r. została wydana decyzja w sprawie wyrażenia zgody na lokalizację zjazdu z ul. G., a na jej podstawie w dniu [...] maja 2009 r. organ wydał decyzję Nr [...]w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dwóch budynków jednorodzinnych wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr ewid. [...]i [...]oraz zjazdem na teren działki z pasa drogowego na terenie działek nr ewid. [...]i [...]. Decyzją z [...] kwietnia 2011 r. Wojewoda [...] -w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.)- utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż organ I instancji zasadnie nałożył na inwestora -postanowieniem z [...] września 2010 r.- obowiązki celem uzupełnienia zgłoszenia. Zastrzeżenia budzi jedynie sposób nałożenia tych obowiązków, z uwagi na krótki termin wyznaczony na ich wykonanie (inwestor od otrzymania postanowienia do 4 października 2010 r. miał tylko 3 dni). I dalej organ odwoławczy podał, że inwestor stosując się do postanowienia nakładającego obowiązki złożył dokumenty, ale z uwagi na ich treść nie mogą stanowić one o wypełnieniu tych obowiązków w pełni. Wskazał, że organ I instancji słusznie zauważył, iż inwestycja objęta zgłoszeniem obejmuje swoim zasięgiem m.in. działkę nr ewid. [...], co do której inwestor nie posiada prawa do dysponowania na cele budowlane (prawa tego nie wykazał w złożonej na wezwanie dokumentacji). Obecnie właścicielem tej działki jest Prezydent [...], w którego gestii leży wydanie stosownej zgody. Decyzja Prezydenta [...] z [...] października 2009 r. zezwalająca na lokalizację w pasie drogowym drogi gminnej przedmiotowej w sprawie inwestycji, wbrew stanowisku inwestora nie obejmuje powyższej działki. Prezydent [...] ww. decyzją umorzył wniosek inwestora w części dotyczącej wskazanej działki z uwagi na fakt, iż powyższa działka nie stanowi części pasa drogowego. Wojewoda [...] podniósł przy tym, że nie posiada kompetencji do oceny powyższego rozstrzygnięcia Prezydenta [...]. Na koniec, Wojewoda [...] zauważył, że organ I instancji w decyzji wnoszącej sprzeciw wskazał niewłaściwą podstawę prawną, tj. art. 30 ust. 6, zamiast art. 30 ust. 2 prawa budowlanego. Powyższe, jak stwierdził organ odwoławczy, pozostaje jednak bez wpływu na treść podjętego rozstrzygnięcia i stanowi uchybienie małej wagi. Organ odwoławczy stwierdził w konsekwencji, iż sprzeciw w niniejszej sprawie był w pełni uzasadniony oraz, że oznacza on brak zgody organu administracji architektoniczno-budowlanej na przystąpienie przez inwestora do realizacji zamierzonej działalności budowlanej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję Wojewody [...] z [...] kwietni 2011 r. skarżąca – B. J. podniosła, iż w jej ocenie żądanie od niej oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania działką o nr ewid. [...]na cele budowlane jest nieuzasadnione. Działka ta stanowi część drogi publicznej ul. G., a organ I instancji wydając skarżącej pozwolenie na budowę wyraził tym samym zgodę na budowę przyłączy do sieci miejskich. Skarżąca wskazała jednocześnie, że na podstawie ww. pozwolenia na budowę wybudowała 2 budynki mieszkalne, do których nie można podłączyć wody. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddaleniem podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie – stwierdzenie jego wydania z naruszeniem prawa, v. art. 145 § 1 p.p.s.a.). Przy czym, zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na podstawie art. 135 p.p.s.a., sąd stosuje zaś przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. -Dokonując kontroli legalności zaskarżonej w sprawie decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 2011 r. -w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw- Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie z przyczyn, które należało wziął pod uwagę również z urzędu niezależnie od jej treści. Uwzględniając skargę Sąd za konieczne uznał uchylenie zaskarżonej decyzji oraz -w oparciu o art. 135 p.p.s.a.- poprzedzającej ją decyzji Prezydenta [...] z [...] października 2010 r. Nr [...] i postanowienia organu I instancji wydanego w dniu [...] września 2010 r. w oparciu o art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego. Uchylenie obu ww. decyzji oraz wskazanego postanowienia było w ocenie Sądu konieczne i uzasadnione wagą popełnionych przez organy orzekające w sprawie naruszeń przepisów procesowych. -Przed wskazaniem dostrzeżonych w sprawie uchybień i błędów organów orzekających przypomnieć trzeba, iż sprawa toczyła się z wniosku B. J. stanowiącego zgłoszenie zamiaru przystąpienia do wykonania przyłącza wodociągowego zgodnie z załączonym projektem budowlano-wykonawczym. Budowa przyłączy wodociągowych nie wymaga pozwolenia na budowę (stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 20 Prawa budowlanego), natomiast na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 1a ustawy – Prawo budowlane wymaga zgłoszenia właściwemu organowi (z zastrzeżeniem art. 29a). Do zgłoszenia należy dołączyć wskazane w przepisach prawa dokumenty, których organ -w razie konieczności- może żądać uzupełnienia (w oparciu o art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego). Stosownie do treści art. 30 ust. 2 omawianej ustawy, do zgłoszenia należy dołączyć m.in. oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, tj. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W niniejszej sprawie wnosząc sprzeciw do zgłoszenia organy orzekające wskazały na to, iż skarżąca -pomimo zobowiązania jej postanowieniem- nie uzupełniła w pełni braków w dokumentacji załączonej do zgłoszenia, bo nie wykazała się prawem do dysponowania działką nr 8/10 (stanowiącą obecnie własność Miasta [...]). To zaś uzasadniało zastosowanie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego i orzeczenie o sprzeciwie. Dostrzegając obowiązujący stan prawny stwierdzić trzeba, że co do zasady postępowanie organów było prawidłowe. W przypadku stwierdzenia braków w dokumentacji załączonej do zgłoszenia, w tym braku oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, organ architektoniczno-budowlany winien wezwać inwestora na podstawie art. 30 ust. 2 (postanowieniem) do ich uzupełnienia. W sytuacji niewykonania przez inwestora nałożonego na niego -w oparciu o art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego- obowiązku, organ jest zaś obowiązany wnieść sprzeciw do zgłoszenia, bo o tym wyraźnie stanowi wymieniony przepis. Jednakże, wniesienie sprzeciwu w niniejszej sprawie (wobec okoliczności w niej występujących) -w oparciu o ww. art. 30 ust. 2- było w ocenie Sądu co najmniej przedwczesne. Przede wszystkim, organy orzekające nie wyjaśniły podstawowej w tej sprawie kwestii (podstawowej bo mające niewątpliwie wpływ na byt tego postępowania administracyjnego), a mianowicie tego, czy przedmiot zgłoszenia nie został objęty decyzją o pozwoleniu na budowę wydaną przez Prezydenta [...] w dniu [...] maja 2009 r. (decyzja Nr [...]). -Rozszerzając powyższe Sąd zauważa, iż skarżąca dokonała zgłoszenia obejmującego budowę przyłącza wodociągowego. Z dokumentów jakie złożyła (w tym z projektu) wynika, że przyłącze wodociągowe ma być doprowadzone do 2 budynków mieszkalnych jednorodzinnych na działkach nr ewid. [...] i [...] przy ul. G. w W., zrealizowanych na podstawie ww. decyzji o pozwoleniu na budowę z [...] maja 2009 r. Projekt budowlano-wykonawczy załączony do zgłoszenia wskazuje, że planowana inwestycja obejmuje budowę przyłącza wodociągowego w drodze dojazdowej do ul. G. w W. oraz 2 szt. przyłączy do budynków zlokalizowanych na działkach o nr ewid. jw. przy ul. G. (W.). Z projektu zagospodarowania terenu (znajdującego się w projekcie budowlano-wykonawczym) wynika, że inwestycja objęta zgłoszeniem ma być zrealizowana na działkach o nr ewid. [...],[...],[...],[...] i [...] przy ul. G. w W. Z treści decyzji Prezydenta [...] z [...] maja 2009 r. Nr [...], na podstawie której zrealizowano budowę (czy też realizowana jest nadal budowa) ww. budynków na działkach o nr ewid. [...]i [...]przy ul. G. w W. wynika, iż zatwierdza ona projekt budowlany i udziela pozwolenia na budowę dwóch budynków jednorodzinnych położonych na terenie działek nr ewid. [...]i [...]przy ul. G. w W. wraz z infrastrukturą techniczną (zbiorniki bezodpływowe, przyłącza wodociągowe i energetyczne) oraz zjazdem na teren działki z pasa drogowego ul. G. na terenie działek [...] i [...]. Na decyzję tę powołała się skarżąca tak w odwołaniu, jak i w skardze podnosząc, że z decyzji tej wynika jej prawo do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane. Wskazaną decyzję w kopii skarżąca złożyła do akt sądowych sprawy. Organy orzekające w sprawie, decyzją tą nie dysponowały. Nie włączyły jej (oraz zatwierdzonego nią projektu budowlanego) w poczet materiału dowodowego pomimo tego, że skarżąca powołała się na tę decyzję w odwołaniu (wywodząc na tej podstawie określone dla siebie skutki prawne) oraz pomimo tego, że dokonane zgłoszenie i załączone do niego dokumenty wskazywały na potrzebę analizy sprawy z jej uwzględnieniem. W ocenie Sądu, wobec treści ww. decyzji o pozwoleniu na budowę -udzielającej pozwolenia na budowę budynków wraz z infrastrukturą techniczną (a więc urządzeniami związanymi z tymi obiektami budowlanymi i mającymi zapewnić możliwość ich użytkowania zgodnie z przeznaczeniem, v. art. 3 pkt 1 lit. a i pkt 9 Prawa budowlanego), w tym z przyłączami wodociągowymi- należało w sprawie, wyjaśnić czy zgłoszenie skarżącej nie pokrywa się z projektem budowlanym zatwierdzonym ww. decyzją z [...] maja 2009 r. Nie wykluczone bowiem, że przedmiotowe przyłącze wodociągowe, w takim kształcie jak wynikające z dokumentacji załączonej do zgłoszenia, zostało przez organ architektoniczno-budowlany już zatwierdzone ww. decyzją z [...] maja 2009 r. Zauważyć przy tym trzeba, że projekt budowlany zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę stanowi jej integralną część, a wobec tego dla ustalenia zakresu tej decyzji niezbędna jest nie tylko analiza tego orzeczenia, ale także zaakceptowanego tym orzeczeniem projektu budowlanego. Dostrzegając powyższe Sąd miał na względzie argumentację skarżącej, ale także uzasadnienie wymienionej decyzji z [...] maja 2009 r. Wynika z niego, że inwestor wraz z wnioskiem o pozwolenie na budowę przedstawił organowi architektoniczno-budowlanemu opinię z [...] marca 2009 r. Nr [...]Prezydenta [...] (Zespołu Uzgadniania Dokumentacji Projektowej Sieci Uzbrajania Terenu), którą wypowiedziano się pozytywnie w sprawie lokalizacji m.in. sieci wodociągowej dla inwestycji zlokalizowanej na działkach nr ewid. [...]i [...]przy ul. G. w W. W opinii tej wskazano, że jest ona ważna wraz z załącznikiem mapowym. Opinia ta znalazła się również w dokumentacji załączonej do zgłoszenia, a nadto – została przywołana w decyzji Prezydenta [...] z [...] października 2009 r. Nr [...] zezwalającej na lokalizację przyłącza wodociągowego w pasie drogowym drogi gminnej ul. G. w W., także stanowiącej załącznik do przedmiotowego w sprawie zgłoszenia. To wszystko w ocenie Sądu przesądza o tym, iż organy orzekające nie wyjaśniły w sposób wyczerpujący stanu faktycznego sprawy, w szczególności nie wyjaśniły podstawowej kwestii wyłaniającej się w tej sprawie, tj. tego, czy inwestor (wobec treści decyzji z [...] maja 2009 r.) obowiązany był w ogóle dokonywać zgłoszenia dotyczącego przyłącza wodociągowego do inwestycji zrealizowanej na podstawie wskazanego pozwolenia na budowę. Oceny w przedstawionym zakresie w niniejszej sprawie zabrakło, a co najmniej na etapie postępowania odwoławczego przedstawione zostały przez skarżącą okoliczności wskazujące na potrzebę analizy sprawy pod tym kątem. Z tego też powodu Sąd przyjął, iż działanie organów obu instancji było wadliwe, naruszające art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., a w konsekwencji również art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego (zastosowany co najmniej przedwcześnie, bo w oparciu o niepełną ocenę okoliczności faktycznych występujących w sprawie, w tym dokumentacji załączonej do zgłoszenia). Jednocześnie Sąd stwierdza, iż w przypadku ustalenia, że decyzja o pozwoleniu na budowę z [...] maja 2009 r. zatwierdziła projekt budowlany wraz z przyłączami wodociągowymi w takim kształcie jak przedstawiony w zgłoszeniu, dokonanie tego zgłoszenia należałoby uznać oczywiście za zbędne. -Przepisy procesowe, a w szczególności art. 9 k.p.a., w którym ustawodawca uregulował zasadę informowania stron, zostały naruszone przez organy orzekające w sprawie -w sposób istotny- również z innych niż powyżej wskazane powodów. Dokonując takiej oceny Sąd miał na względzie zachowanie organu I instancji uchybiające ww. przepisowi, a zaakceptowane przez organ odwoławczy. Prezydent [...] orzekając w sprawie, postanowieniem z [...] września 2010 r. Nr [...] nałożył na inwestora -w oparciu o art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego- obowiązek uzupełnienia zgłoszenia o wniosek obejmujący wszystkie działki inwestycyjne oraz o oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane uwzględniające wszystkie te działki wraz z podaniem dokumentów, z których to prawo wynika. W wydanym orzeczeniu Prezydent [...] nie wyjaśnił jednak w żaden sposób swojego postępowania. Nie wskazał zupełnie na jakiej podstawie uznał, że zgłoszenie zawiera braki wymagające uzupełnienia. Tym samym skarżąca mogła nie wiedzieć ani tego, na czym dokładnie jej wadliwe postępowanie w sprawie polegało ani tego, jak powinna zareagować na wezwanie organu do uzupełnienia zgłoszenia (i do końca tego nie wiedziała na co wskazują akta sprawy i treść skargi). Zaznaczyć przy tym trzeba, że w zgłoszeniu skarżąca podała oznaczenie działek objętych inwestycją, a do zgłoszenia załączyła oświadczenia o prawie do dysponowania wskazanymi w zgłoszeniu nieruchomościami na cele budowlane i powołała w nich, a także załączyła dokumenty mające na to prawo wskazywać. Organ nie wskazał jednak dostrzeżonych nieprawidłowości czy niespójności w zgłoszeniu, jak i nie ocenił załączonych do tego zgłoszenia dokumentów, tj. tych mających potwierdzać prawa skarżącej do działek przeznaczonych pod inwestycję. Skarżąca natomiast w zgłoszeniu wskazała m.in. sporną w sprawie działkę nr ewid. [...] (jako objętą inwestycją) i załączyła oświadczenie o prawie do dysponowania tą nieruchomością na cele budowlane, a nadto dokument mający stanowić podstawę tego uprawnienia. Stosując się do postanowienia organu I instancji z [...] września 2010 r., skarżąca ponownie złożyła oświadczenie przewidziane w art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego dotyczące ww. działki, wypełnione w ten sam sposób (tj. powołujące ten sam dokument, co poprzednio). W tym miejscu zgodzić się trzeba z organem po pierwsze co do tego, że w świetle treści art. 4 Prawa budowlanego może on żądać od inwestora (w razie wątpliwości) wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a po drugie co do tego, że skarżąca (stosując się do ww. postanowienia z [...] września 2010 r.) nie wykazała się prawem do dysponowania działką nr ewid. [...]. Żaden z przedstawionych przez nią dokumentów nie stanowi bowiem o jej prawie do dysponowania ww. działką na cel budowlane. Jednakże, w ocenie Sądu, zachowanie skarżącej w tym zakresie mogło być efektem wadliwego postępowania organu, który stwierdzając braki w zgłoszeniu nie uzasadnił dokładnie swojego stanowiska w tej kwestii. Takie postępowanie organu -niezgodne z treścią art. 9 k.p.a. i skutkujące wadliwym zastosowaniem art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego- nie może natomiast powodować dla skarżącej (inwestora w sprawie) negatywnych skutków prawnych. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że wskazana działka stanowi własność Miasta Stołecznego Warszawy. Skarżąca w złożonych oświadczeniach o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane podała, że jej prawo do tej działki wynika z decyzji z [...] kwietnia 2009 r. Nr [...] wyrażającej zgodę na lokalizację zjazdu i decyzję tę do zgłoszenia załączyła. Kwestionując to oświadczenie i wydając postanowienie wzywające do uzupełnienia braków zgłoszenia (w tym poprzez ponowne złożenie oświadczenia uregulowanego w art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego), organ obowiązany był wskazać wyraźnie powody takiego zachowania. Wprawdzie postanowienie to nie ma charakteru zaskarżalnego, a wobec tego organ nie miał obowiązku jego uzasadnienia (v. art. 124 § 2 k.p.a.). Stosowanie jednak do treści art. 9 k.p.a. organ ten był obowiązany do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Miał też obowiązek czuwać nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielać im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. W ocenie Sądu, przepis ten został w sprawie w sposób bezsporny naruszony, a stanowi o tym treść postanowienia organu I instancji wydanego w oparciu o art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego. Organ nie wyjaśnił w tym orzeczeniu skarżącej, że załączone przez nią dokumenty nie wskazują na jej prawo do dysponowania działką nr ewid. [...]na cele budowlane. Nie wyjaśnił, że prawo to nie wynika ani z ww. decyzji wyrażającej zgodę na lokalizację zjazdu, ani też z decyzji (tego samego organu) Prezydenta [...]z [...] października 2009 r. zezwalającej na lokalizację przyłącza wodociągowego w pasie drogowym drogi gminnej ul. G. (którą to skarżąca również do zgłoszenia załączyła i na którą powołała się w odwołaniu). Ostatnia z wymienionych decyzji wydana została w oparciu o przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.) i organ przyjął w niej, że do działki nr ewid. [...] przepisów tej ustawy zastosować nie może. Stąd też w pkt. IV decyzji umorzył postępowanie z wniosku B. J. w zakresie wydania zezwolenia na lokalizację przyłącza wodociągowego na ww. działce. Decyzja ta nie była przez skarżącą kwestionowana w drodze odwołania (na co wskazują akta sprawy) i stała się ostateczna. To powoduje, iż zgodę na dysponowanie działką nr ewid. [...] skarżąca winna uzyskać w innym trybie niż wynikający z ustawy o drogach publicznych, na co organ w postanowieniu z [...] września 2010 r. powinien wskazać (a tego nie uczynił). Organ winien również wyznaczyć odpowiedni (realny) termin do uzyskania potrzebnej w sprawie zgody, a trzeba w tym miejscu dostrzec, że upoważnionym do wydania takiej zgody był (i jest nadal) Prezydent [...]. Nic więc nie stało na przeszkodzie, aby w postanowieniu wydanym w oparciu o art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego znalazły się informacje w jakim trybie skarżąca winna uzyskać zgodę na dysponowanie działką nr ewid. [...] (a więc, co powinna uczynił, aby w pełni wykonać postanowienie tego organu z [...] września 2010 r.). Trzeba również raz jeszcze w tym miejscu zauważyć, iż ten sam organ – Prezydent [...] wydał decyzję z [...] października 2009 r. zezwalającą na lokalizację przyłącza wodociągowego w pasie drogowym drogi gminnej ul. G., a także decyzję z [...] maja 2009 r. Nr [...]o pozwoleniu na budowę 2 budynków mieszkalnych na działce nr ewid. [...]i [...]przy ul. G. w W. wraz m.in. ze zjazdem z pasa drogowego ul. G. na terenie działek nr ewid. [...]i [...]. Zauważyć przy tym też należy, że wydając ww. pozwolenie na budowę budynków wraz ze zjazdem, ww. organ nie kwestionował prawa inwestora do dysponowania działką nr ewid. [...], a z akt sprawy nie wynika, aby sytuacja prawna tej działki kształtowała się inaczej niż w niniejszej sprawie, ze zgłoszenia skarżącej. Reasumując, sposób procedowania organu I instancji w niniejszej sprawie świadczy o naruszeniu przez ten organ w szczególności art. 9 k.p.a., ale także art. 8 tej ustawy (przewidującego zasadę pogłębiania zaufania obywateli), a to stanowiło dodatkową i niezależną okoliczność przemawiającą za wzruszeniem wydanych w sprawie rozstrzygnięć. W ocenie Sądu, nie do zaakceptowania jest zachowanie organu architektoniczno-budowlanego, który poprzez podjęcie stosownych decyzji, opinii pozwala inwestorowi na realizację określonego przedsięwzięcia, a na końcowym etapie tego przedsięwzięcia swoim działaniem (pozostającym w sprzeczności z wcześniej podjętymi czynnościami, rozstrzygnięciami) uniemożliwia jego zakończenie i użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem, bo nie wyraża zgody na budowę przyłącza wodociągowego. -Prowadząc ponownie postępowanie w sprawie Prezydent m. st. Warszawy winien uwzględnić poczynione powyżej uwagi Sądu. Winien także pamiętać, iż przewidziany w art. 30 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane termin do wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru budowy jest terminem prawa materialnego, co też potwierdza się bez zastrzeżeń w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Zachowanie tego terminu jest konieczne z tej przyczyny, że instytucja zgłoszenia ma charakter uproszczony i jej celem jest umożliwienie inwestorowi szybkiego przystąpienia do realizacji inwestycji. Wskazany termin ma charakter także kompetencyjny, a to znaczy, że określa czas trwania kompetencji organu architektoniczno-budowlanego do skorzystania z prawa wniesienia sprzeciwu. Po upływie tego terminu właściwy przedmiotowo organ traci kompetencję do wydania decyzji w sprawie sprzeciwu (por. wyrok NSA z 26 października 2009 r., sygn. akt II OSK 1674/08). Z tych też przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku, a na podstawie art. 152 p.p.s.a. - orzekł jak w pkt 2.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło