VII SA/Wa 1515/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Włodzimierz Kowalczyk po rozpoznaniu w dniu 25 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. P. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia postanawia : odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia i poprzedzających w sprawie postanowień w tym postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowanego w J. z dnia [...] znak : [...]. W dniu 15 lipca 2013 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga I. P. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] wraz z zawartym w niej wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia i poprzedzających w sprawie postanowień dotyczących nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy w oparciu o art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zaskarżonym postanowieniem organ utrzymał w mocy postanowienie własne z dnia [...] znak : [...], którym na podstawie art. 61 a § 1 w zw. z art. 156 § 1 i art. 126 kpa. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...]. Powyższym postanowieniem [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. z dnia [...] znak : [...] w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku jednocześnie wyznaczając termin na dzień 15 września 2011, jako ostateczny termin do wykonania obowiązku wynikającego z postanowienia organu I instancji, a pozostałej części, tj. przedłożenia na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane ekspertyzy stanu technicznego budynku, ze szczególnym uwzględnieniem rozpoznania przyczyn powstałych zarysowań i pęknięć, ustaleniem stopnia zagrożenia dla jego konstrukcji oraz podaniem możliwych rozwiązań usunięcia nieprawidłowości, utrzymał w mocy. W uzasadnieniu swojego wniosku o wstrzymanie skarżąca podała, że postanowienie o którym mowa powyżej jest niewykonalne, gdyż wcześniej należałoby wykwaterować osoby zamieszkałe w budynku, a wszelkie mienie ruchome wywieźć do pomieszczeń magazynowych i dopiero wówczas istniałyby warunki do wykopów przy fundamencie w mieszkaniu i odkrywania tynków itp. Dodała, że wiąże się to z wysokimi kosztami, gdyż wymagałoby zatrudnienia osób do prac tynkarskich, betoniarskich czy przy naprawie podłogi, malarskich oraz sprzątania. Zaznaczyła, że wszystko to przerasta możliwości fizyczne, psychiczne i finansowe, niepełnosprawnych osób, w tym po 82 roku życia. Skarżąca oświadczyła, że zastosowanie się do treści rozstrzygnięcia, czyli opracowanie ekspertyzy technicznej wraz ze wszystkimi załącznikami naraziłoby ją na niebezpieczeństwo znacznej szkody majątkowej. Wskazała, że konieczność zapłaty znacznego wynagrodzenia osobą uprawnionym do sporządzenia ekspertyzy i opinii będzie dużym obciążeniem, zaś ewentualny zwrot tych kwot przy istniejących zasobach inwestora może być wątpliwy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności jeśli w wyniku wykonania aktu lub czynności zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Zaznaczyć należy, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie zez stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w postanowieniu z dnia 18 maja 2004r. FZ 65/2004 uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. To na stronie spoczywa bowiem obowiązek wykazania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody (majątkowej, a także niemajątkowej) lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków stosownie do treści art. 61 § 3 ww. ustawy ( por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004r. sygn. akt GZ 138/2004, publ. Lex Polonica). W niniejszej sprawie strona skarżąca nie wykazała okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Analizując, czy w sprawie występują ustawowe przesłanki uzasadniające zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że nie dopatrzył się ich zaistnienia. Przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat. M. Niezgódka – Medek, Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, Komentarz, wyd. Zakamycze 2005, str. 166). Wstrzymanie wykonania dotyczy zatem sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne. Skutków takich nie wywołuje zaskarżone postanowienie, którym organ utrzymał w mocy własne postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] utrzymującego w mocy postanowienie organu I instancji w zakresie przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego budynku, a uchylające zaskarżone postanowienie w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku. Mając na względzie charakter i zakres zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że wykonanie go nie powoduje bezpośrednich skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Z tego względu, wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu do czasu rozpoznania skargi przez Sąd nie zasługuje na uwzględnienie. Natomiast wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. z dnia [...] znak : [...], którym nałożono na skarżącą obowiązek przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego budynku nie zasługuje także na uwzględnię, ale z innych względów. Powyższe postanowienie zostało wydane w oparciu o art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Działania organów nadzoru budowlanego podejmowane w trybie art. 81 c ust. 2, w tym także wydanie zaskarżonego postanowienia, mają na celu zebranie materiału dowodowego, mającego umożliwić im, w dalszym toku postępowania, podjęcie merytorycznej decyzji dotyczącej przeprowadzonych przez skarżącą robót budowlanych. Wskazać należy, że takie postanowienie ma jedynie charakter dowodowy, nie rozstrzyga jeszcze sprawy merytorycznie i jako takie, nie nadaje się do wykonania w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Konsekwencją jego niewykonania przez skarżącą może być co najwyżej skorzystanie przez organ nadzoru budowlanego z możliwości przewidzianej w art. 81 c ust. 4 Prawa budowlanego tj. zlecenia wykonania orzeczenia na koszt skarżącej. Dopiero ta czynność mogłaby narazić skarżącą na koszty i ewentualnie spowodować powstanie szkody. Zauważyć należy, iż w doktrynie oraz orzecznictwie podnosi się, że użycie w art. 81 c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. 2010, Nr 243, poz. 1623 j.t.). zwrotu "w razie uzasadnionych wątpliwości" oznacza, że jeżeli z treści ocen lub ekspertyz będzie wynikała zbędność ich sporządzenia, osoba zobowiązana do ich dostarczenia będzie mogła dochodzić zwrotu poniesionych wydatków (tak: R. Dziwiński, P. Ziemski: Prawo budowlane. Komentarz. ABC, 2006 - komentarz do art. 81c, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 lutego 2012 r. sygn. akt II SA/Gl 755/11, LEX nr 1113876, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 maja 2008 r. sygn. akt II SAB/Łd 8/08, LEX nr 510190). Przy tym nie bez znaczenia jest też fakt, że termin wykonania obowiązku nałożonego zaskarżonym postanowieniem już upłynął. Nie wydaje się zatem celowym wstrzymywanie wykonywania obowiązku po terminie jego wykonania. Z powyższych względów, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.