VII SA/Wa 1515/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant ref. staż. Magdalena Bąba, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2015 r. sprawy ze skargi D. O. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia oceny technicznej I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. zasądza od [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej D. O. kwotę 757 zł (siedemset pięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym postanowieniem nr [...] z dnia [...] maja 2015 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia D. O., utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...]kwietnia 2015 r., nakładające na D. O. obowiązek przedłożenia oceny technicznej prawidłowości robót budowlanych polegających na nadbudowie i adaptacji strychu na cele mieszkalne w budynku mieszkalnym w zabudowie szeregowej przy ul. [...] w W. w zakresie poprowadzenia instalacji wodno-kanalizacyjnej w ścianie szczytowej i w ścianie kominowej wraz z oceną akustyczną ściany szczytowej sąsiadującej z budynkiem przy ul. [...] w zakresie poziomu przepuszczalnego dźwięku od instalacji zlokalizowanej w ścianie oraz zgodności z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., nr 75, poz. 690 ze zm., dalej: rozporządzenie). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że w związku z wnioskiem L. R. (właścicielki sąsiedniego segmentu, przy ul. [...] w W.) organ pierwszej instancji przeprowadził oględziny wykonanej nadbudowy i adaptacji strychu na cele mieszkalne w budynku przy ul. [...] stwierdzając, że nadbudowę budynku wykonano zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym. W trakcie adaptacji dokonano montażu instalacji wodno-kanalizacyjnej przeprowadzając ją częściowo przez ścianę szczytową segmentu przy ul. [...] w parterze budynku i w poziomie pierwszego piętra oraz wprowadzając ją w ścianę kominową nadbudowanego poddasza. Ściana szczytowa licowana jest płytkami glazurowanymi, co świadczy o wkuciu instalacji we wskazaną ścianę. Na poziomie nadbudowanego poddasza instalacja przebiega w ścianie kominowej. W pozostałym zakresie inwestycja zgodna jest z dokumentacją projektową. Zdaniem organu pierwszej instancji roboty budowlane polegające na nadbudowie i adaptacji strychu na cele mieszkalne dotyczące prawidłowości poprowadzenia instalacji wodno-kanalizacyjnej w ścianie szczytowej i w ścianie kominowej oraz w odniesieniu do akustyczności ściany szczytowej w której poprowadzona jest instalacja budzą uzasadnione wątpliwości co do prawidłowości poprowadzenia instalacji wodno-kanalizacyjnej. Podczas oględzin nie okazano atestów czy aprobat technicznych dla wyrobów budowlanych, których użyto do poprowadzenia instalacji wodno-kanalizacyjnej. Brak jest możliwości weryfikacji, czy ewentualny hałas słyszalny przez właścicielkę sąsiedniego segmentu L. R. jest skutkiem zastosowania niewłaściwych materiałów, czy też zajścia innych przyczyn ingerujących w ścianę wspólną budynków. W związku z opisanymi ustaleniami Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015r wydanym na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane nałożył na D. O. obowiązek przedłożenia oceny technicznej prawidłowości robót budowlanych, polegających na nadbudowie i adaptacji strychu na cele mieszkalne w zakresie poprowadzenia instalacji wodno-kanalizacyjnej w ścianie szczytowej i w ścianie kominowej wraz z oceną akustyczną ściany szczytowej sąsiadującej z budynkiem przy ul. [...]. Rozpatrując zażalenie D. O. organ odwoławczy stwierdził, że organ pierwszej instancji w sposób należyty wykazał zasadność nałożenia obowiązku oraz brak możliwości dokonania niezbędnych ustaleń we własnym zakresie, na podstawie jedynie przeprowadzonych oględzin. Organ zgodził się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji, że dokonanie ustaleń stanu faktycznego w zakresie prawidłowości wykonanych robót budowlanych i ich zgodności z § 323 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie możliwe jest jedynie poprzez uzyskanie stosownego opracowania technicznego, sporządzonego przez osobą posiadającą właściwe uprawnienia budowlane oraz w wyniku dokonania stosownych pomiarów i obliczeń, których organy nadzoru budowlanego nie są w stanie wykonać we własnym zakresie. Ustalenia zawarte w żądanym opracowaniu technicznym stanowić będą podstawę do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w przedmiotowej sprawie. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na wyżej opisane rozstrzygnięcie wniosła D. O., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na bezpodstawnym i dowolnym przyjęciu, że D. O. jako właścicielka domu zlokalizowanego w W. przy ul. [...]dokonała nadbudowy i adaptacji strychu na cele mieszkalne w budynku mieszkalnym w zabudowie szeregowej w zakresie poprowadzenia instalacji wodno-kanalizacyjnej w ścianie szczytowej i w ścianie kominowej w sposób naruszający prawa sąsiada poprzez wkucie się z instalacją w te ściany i nie przedłożyła oceny technicznej prawidłowości wykonanych robót. Skarżąca wskazała, że w roku 1996, kiedy wykonywana była nadbudowa i przebudowa strychu, w postępowaniu administracyjnym o sygn. akt [...] Urząd Gminy [...] Dzielnica [...]Wydział Architektury i Nadzoru Budowlanego w trybie nadzoru przeprowadził postępowanie administracyjne, w którym uznał za prawidłowe ze względów projektowo-technicznych i wykonawczych wszystkie prace, których obecne postępowanie dotyczy, zaś po tym terminie żadne prace nie były wykonywane. W toczącym się wówczas postępowaniu wszczętym również na wniosek L. R. skarżąca przedłożyła zatwierdzony projekt wykonawczy i oświadczenie inż. B. M. – K. z którego wynikało, że całość robót budowlanych dokonanych przy ul. [...] jest wykonana z zachowaniem zasad sztuki budowlanej i budynek nadaje się do użytkowania zgodnie ze swoim przeznaczeniem oraz nie zagraża bezpieczeństwu ani nie godzi w interes sąsiadki. Wtedy to również Inspektor Nadzoru Budowlanego mgr. inż. Z. F. w oświadczeniu z dnia 5 października 1993 r. po zbadaniu stanu faktycznego ustalił, że nadbudowana ściana o grubości 12 cm znajduje się w granicach działki inwestora W. O. (nieżyjącego już męża skarżącej) i że tak ta ściana, jak i wszystkie instalacje w niej przeprowadzone nie naruszają segmentu i jego konstrukcji należącego do L. R.. Podnosząc powyższe, skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z akt sprawy [...] oraz o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji lub jego zmianę i uznanie, że nie obciąża jej obowiązek wynikający z zaskarżonego postanowienia. Ponadto skarżąca wniosła o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji rozstrzygnięcia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Oceniając zaskarżone postanowienie w świetle powyższych kryteriów sąd stwierdził, że zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sprawie nie został dokładnie wyjaśniony stan faktyczny w rozumieniu art. 7 k.p.a., jak również nie został wyczerpująco rozpatrzony cały materiał dowodowy zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a., a ponadto decyzja nie odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Skarżąca w zażaleniu podnosiła, że "w ramach adaptacji strychu w roku 1997 wszystkie czynności budowlane były należycie wykonane zgodnie z projektem i z materiałów nim objętych i prawnie uzgodnione". Roboty budowlane związane z adaptacją strychu na cele mieszkalne zostały zakończone decyzją Prezydenta [...] z dnia [...]października 1997r, Nr [...]zezwalającą na użytkowanie adaptowanego strychu. Z uzasadnienia decyzji wynika, że realizację adaptacji strychu rozpoczęto na podstawie pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...] czerwca 1994r. Inwestor odstąpił od warunków określonych w pozwoleniu dlatego do zawiadomienia o zakończeniu robót budowlanych załączył dokumentację powykonawczą z naniesionymi zmianami. Wizja przeprowadzona w dniu 3 kwietnia 1997r potwierdziła zakończenie prac budowlanych oraz uporządkowanie terenu. Wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie ma takie znacznie, iż prace związane z realizacją adaptacji strychu nie mogą podlegać ponownemu sprawdzaniu pod kątem legalności ich wykonania przez organy nadzoru budowlanego. Decyzja o pozwoleniu na użytkowanie, jest bowiem swoistym potwierdzeniem legalności obiektu budowlanego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 09.04.2013 r., II OSK 2370/11; z 20.05.2011 r., II OSK 887/10 – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej w skrócie: "CBOSA"). W takiej sytuacji nie ma prawnych możliwości prowadzenia postępowania naprawczego, o jakim mowa w art. 50-51 Prawa budowlanego. W niniejszej sprawie organ nadzoru budowlanego nie ustalił daty wykonania robót budowlanych polegających na poprowadzeniu instalacji wodno-kanalizacyjnej przyjmując, że przedmiotowa instalacja została wykonana w warunkach samowoli budowlanej. Tymczasem skarżąca zaprzecza, aby po dniu wydania pozwolenia na użytkowanie były prowadzone jakiekolwiek prace budowlane. Kwestia ustalenia daty wykonania robót budowlanych polegających na poprowadzeniu instalacji wodno-kanalizacyjnej ma kluczowe znaczenie dla możliwości prowadzenia postępowania naprawczego. Jedynie bowiem w sytuacji gdy prace te zostały wykonane po dniu wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie istnieją podstawy do prowadzenie postępowania naprawczego w trybie art. 51 Prawa budowlanego. Natomiast kiedy prace budowlane zostały zrealizowane przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie postępowanie jest bezprzedmiotowe gdyż organ nie może wydać decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty. Ponownie rozpoznając sprawę organ nadzoru budowlanego powinien uwzględnić wskazaną wyżej ocenę prawną. W związku z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny podstawie art 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił obie decyzje. O kosztach orzeczono zgodnie z art. 200 w/w ustawy.