VII SA/Wa 1547/16

WyrokWSA w Warszawie2017-05-26

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Bogusław Cieśla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uchylił decyzję stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę, uznając, że projekt budowlany nie narusza rażąco przepisów prawa, mimo że decyzje o warunkach zabudowy dotyczyły innej funkcji i parametrów budynku niż projektowane?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uznając, że organ ten naruszył zasady postępowania administracyjnego, w tym art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Kluczowe naruszenie polegało na pominięciu przez organ odwoławczy faktu, że decyzje o warunkach zabudowy dotyczyły wyłącznie budynku mieszkalnego z garażem, podczas gdy projekt budowlany obejmował budynek mieszkalny z garażem i usługami, co stanowi rażące naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.
Stan faktyczny
B. i J. G. wnieśli skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która uchyliła decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę wydanego przez Prezydenta Miasta. GINB uznał, że projekt budowlany nie naruszał rażąco przepisów, mimo pewnych uchybień w parametrach budynku i odległościach od granic. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów Prawa budowlanego i k.p.a., wskazując m.in. na niezgodność projektu z decyzjami o warunkach zabudowy, które dotyczyły innej funkcji i parametrów budynku. Sąd uwzględnił skargę.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędziowie sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska (spr.), sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant ref. staż. Agata Abramowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 maja 2017 r. sprawy ze skargi B. G. i J. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz B. G. i J. G. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania B. i J. M., od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., [...], stwierdzającej, na wniosek B. i J. G., nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lipca 2015 r., Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej p.p. M. pozwolenia na budowę budynku jednorodzinnego wolnostojącego z garażem wbudowanym oraz usługami przy ul. [...] w O. na działce nr ew. [...] - uchylił zaskarżoną decyzję i odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji. Organ wskazał, że wnioskodawcy nie brali udziału w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Stwierdził, że działka wnioskodawców nr ew. [...], znajduje się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji wyznaczonym w oparciu o § 271 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Z projektu budowlanego wynika, że budynek usytuowano 4,16 m od granicy z działką nr ew. [...]. Zgodnie z § 271 ww. rozporządzenia odległość między zewnętrznymi ścianami budynków niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego, a mającymi na powierzchni większej niż 65% klasę odporności ogniowej (E), dla budynków ZL (tj. budynki mieszkalne) nie powinna być mniejsza niż 8 m. W projekcie nie wskazano, czy ściana budynku od strony działki nr ew. [...], jest ścianą oddzielenia przeciwpożarowego. Właściciele nieruchomości, chcąc zrealizować pewne kategorie przedsięwzięć, aby zachować 8 metrową odległość od budynku musieliby odsunąć obiekt od granicy z działką o nr ew. [...] na więcej niż 3 m wynikające z § 12 ust. 1 pkt 2 cyt. rozporządzenia. Przepisy przeciwpożarowe wymuszają także zwiększenie o 50% odległości 8 m w przypadku, gdy zewnętrzna ściana budynku od kwestionowanego budynku była ścianą rozprzestrzeniającą ogień. Dalej organ wskazał, że zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.) - wg stanu na dzień wydania spornej decyzji, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Natomiast zgodnie z art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego inwestor powinien dołączyć powyższe dokumenty do wniosku o pozwolenie na budowę. Inwestorzy złożyli oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością inwestycyjną (działka nr ew. [...]) na cele budowlane. Nie doszło więc do rażącego naruszenia art. 32 ust. 4 pkt 2 i art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego. Organ podał, że inwestorzy w dniu złożenia wniosku dysponowali decyzją Prezydenta Miasta O. z dnia [...] stycznia 2014 r. o warunkach zabudowy, zmienioną decyzją SKO w O. z dnia [...] czerwca 2014 r. [...]. Nie doszło zatem do rażącego naruszenia art. 32 ust. 4 pkt 1 i art. 33 ust. 2 pkt 3 Prawa budowlanego. Zdaniem organu rozwiązania projektowe nie naruszają rażąco ww. decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. W szczególności parametry budynku nie naruszają w sposób rażący ustaleń zabudowy co do rodzaju zabudowy; nieprzekraczalnej linii zabudowy 4 m od granicy działki nr [...], stanowiącej pas drogowy ul. [...]; powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni terenu inwestycji - od 17% do 28%; wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej - do 7,1 m; geometrii dachu - dach płaski; liczby miejsc parkingowych - w minimalnej ilości 2 miejsc parkingowych dla samochodów osobowych. Jakkolwiek projektowany budynek w niewielkim stopniu narusza warunki zabudowy co do szerokości elewacji frontowej od ul. [...] (wymagana - od 11,5 m do 14,35 m; projektowana - 11, 05 m), a ponadto co do powierzchni biologicznie czynnej (wymagana min 50%; projektowana - ok. 45%), niemniej stwierdzone uchybienia są znikome (powierzchnia biologicznie czynna jest mniejsza o ok. 5%, a długość elewacji frontowej mniejsza od wymaganej o 45 cm), brak jest zatem skutków społeczno-gospodarczych niemożliwych do zaakceptowania w praworządnym państwie. Tym samym nie można uznać powyższych naruszeń za rażące. Organ stwierdził, że wprawdzie naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z pkt 2 decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r., o warunkach zabudowy, zmienionej decyzją SKO w O. z dnia [...] czerwca 2014 r. jest bezsprzeczne, niemniej skutki uchybień nie są niemożliwe do zaakceptowania w praworządnym państwie, bowiem w żaden sposób nie wpływają na sferę praw i obowiązków właścicieli nieruchomości sąsiednich i nie zaburzają miejscowych stosunków przestrzennych. Bez istotnego znaczenia w postępowaniu nieważnościowym pozostaje zatem, że w decyzji z dnia [...] lipca 2015 r. błędnie przywołano decyzję z dnia [...] października 2012 r. o warunkach zabudowy, która nie funkcjonowała w obrocie prawnym, gdyż w dacie składania wniosku o pozwolenie inwestorzy legitymowali się ostateczną decyzją o warunkach zabudowy, a sporna inwestycja nie narusza rażąco jej ustaleń. Organ dalej wskazał, że ww. decyzja nie narusza również rażąco przepisów cyt. rozporządzenia, w tym § 12. Analiza projektu budowlanego wykazała bowiem, że ścianę budynku z otworami drzwiowymi zlokalizowano 4,16 m od granicy z działką nr ew. [...] (działka budowlana); elewację północno-wschodnią z otworami okiennymi zaplanowano 4 m od granicy z działką drogową nr ew. [...]; elewację południowo-zachodnią 4,38 m od granicy z działką nr ew. [...]. Ponadto inwestycja nie narusza rażąco § 13 (przesłaniane obiektów budowlanych), § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi) oraz § 60 ust. 2 (m.in. nasłonecznienie pokoi mieszkalnych). Analiza projektu zagospodarowania terenu wykazała również, że cztery miejsca parkingowe znajdują się ok. 3 m od granicy z działką nr ew. [...], co odpowiada § 19 ust. 2 pkt 1 ww. rozporządzenia. Miejsce na kontenery śmietnikowe zaprojektowano 2 m od granicy działki nr ew. [...], co jest zgodne z § 23 ust. 3 ww. rozporządzenia. GINB nie stwierdził, aby kontrolowana decyzja obarczona była innymi wadami wymienionymi w art. 156 § 1 k.p.a. Z podanych względów uchylił decyzję organu I instancji i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lipca 2015 r. Skargę na powyższą decyzję złożyli B. i J. G. zarzucając naruszenie: 1) art. 32 ust. 4 pkt 1 i art. 33 ust. 2 pkt 3 Prawa budowlanego w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa poprzez przyjęcie, że w sprawie nie doszło do rażącego naruszenia powyższych przepisów ponieważ pomimo, że decyzja została wydana w oparciu o nie istniejącą w obrocie prawnym decyzję o warunkach zabudowy nr [...] z dnia [...] .10.2012 r.; projekt budowlany nie narusza rażąco ustaleń w decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] stycznia 2014 r. o warunkach zabudowy, zmienionej decyzją SKO w O. z dnia [...] czerwca 2014 r. co do rodzaju, funkcji zabudowy i parametrów zabudowy działki nr [...], 2) art. 35 ust 1 pkt 1, 34 ust 1 Prawo budowlane w zw. z art. 55 i art. 64 ust. 1 u.p.z.p. zważywszy na art. 156 § 1 pkt 2 kpa, polegające na przyjęciu, że projekt budowlany w niewielkim stopniu narusza warunki zabudowy lecz w ocenie organu stwierdzone uchybienia są znikome i brak jest skutków społeczno-gospodarczych niemożliwych do zaakceptowania w praworządnym państwie. Naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy w związku z pkt 2 decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] stycznia 2014 r. o warunkach zabudowy zmienionej decyzją SKO w O. z dnia [...] czerwca 2014 r. jest bezsprzeczne, niemniej organ przyjął, że skutki uchybień nie mogą być uznane za niemożliwe do zaakceptowania w praworządnym państwie, a stwierdzone uchybienia w żaden sposób nie wpływają na sferę praw i obowiązków skarżących właścicieli działki [...] bezpośrednio sąsiadującej z działką nr [...] mimo, że w sprawie wydania pozwolenia skarżąca nie została uznana za stronę tego postępowania, 3) art. 7 Kpa art. 1, 2, 7 i 32 ust. 1 Konstytucji, art. 140 kc poprzez naruszenie konstytucyjnych zasad praworządności, sprawiedliwości, równości wobec prawa i ochrony własności skarżących. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty i zasądzenie kosztów. Dalej wskazali, że stwierdzenie zgodności projektu zagospodarowania działki z decyzją o warunkach zabudowy (art. 35 Prawa budowlanego) w przypadku, gdy decyzja z dnia [...].10.2012 r. nie była ostateczna, gdyż została wyeliminowana z obrotu prawnego, stanowi rażące naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawo budowlane w zw. z art. 156 § pkt 2 Kpa. Przepis ten odnosi się wyłącznie do ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, gdyż tylko taka decyzja jest wykonalna i może wywoływać skutki w sprawie pozwolenia na budowę. Organ natomiast nie zbadał zgodności projektu zagospodarowania działki [...] z decyzją ostateczną będącą w obrocie prawnym tj. z decyzją Prezydenta Miasta O. z dnia [...].01.2014r. o ustaleniu warunków zabudowy dla terenu działki nr [...], zmienioną decyzją SKO z dnia [...] czerwca 2014 r. Według skarżących decyzja powyższa dotyczy innej funkcji terenu rodzaju tj. domu jednorodzinnego i innych parametrów technicznych niż decyzja z dnia [...] lipca 2015 r. Dopóki w obrocie prawnym jest decyzja ostateczna Prezydenta Miasta O. z dnia [...].01.2014 r. zmieniona decyzją SKO w O. z dnia [...].06.2014 r. o warunkach zabudowy dla terenu działki nr [...], organ nie miał prawa wydać decyzji o pozwoleniu na budowę rażąco naruszającej art. 55 w związku z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. oraz art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Inwestor zobligowany był do wystąpienia z wnioskiem o wydanie pozwolenia zgodnie z postanowieniami decyzji ostatecznej o warunkach zabudowy, którą dysponował w momencie składania wniosku, a organ obowiązany był zbadać zgodność projektu z ustaleniami tej właśnie decyzji i tylko stwierdzenie pełnej zgodności warunkowało wydanie pozwolenia. Zgodnie z art. 55 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i art. 35 ust 1 pkt 1 Prawa budowlanego decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający decyzje o pozwoleniu na budowę, tj. organ architektoniczno-budowlany nie może weryfikować decyzji o warunkach zabudowy, nie wolno mu też postąpić wbrew ustaleniom tej decyzji. Organ nie ma prawa kontrolować lub modyfikować decyzji o warunkach zabudowy, gdyż to nie należy do jego kompetencji. Projekt budowlany musi być bezwzględnie zgodny z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Związanie wynikające z art. 55 w zw. z art. 64 upzp oznacza nie tylko obowiązek sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, ale także zakaz postępowania wbrew wszystkim wymogom wynikającym z takiej decyzji. Organ tego obowiązku nie wykonał, co stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art.156 § 1 pkt 2 Kpa. Rozszerzająca wykładnia ustaleń decyzji o warunkach zabudowy na niekorzyść skarżących jest sprzeczna z konstytucyjną zasadą ochrony prawa własności określoną w art. 140 kc i stanowi rażące naruszenie decyzji o pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy podejmując decyzję wskazał, że decyzja narusza prawo ale w całości nie stanowi rażącego naruszenia prawa, nie uczynił tym samym zadość obowiązkowi wynikającemu wprost z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawo budowlane, co stanowi rażące naruszenie prawa. Decyzja organu odwoławczego nie odnosi się w ogóle do kwestii zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji z dnia [...].01.2014 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania działki nr [...], w odniesieniu do: rodzaju, funkcji i parametrów budynku. Przed tą decyzją nie było w obrocie prawnym ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, co w ogóle warunkuje możliwość dokonania oceny zgodności projektu z decyzją w tym przedmiocie, tymczasem GINB pomija zupełnie tę zasadniczą kwestię, o której mowa w decyzji Wojewody [...] str. 8 trzeci akapit. Warunki decyzji Prezydenta Miasta O. o warunkach zabudowy z [...].10.2012 r. nigdy nie nabrały mocy prawnej, a stanowiły przedmiot oceny zgodności projektu z warunkami zabudowy, co dostrzegł organ I instancji. Szerokość elewacji frontowej zgodnie z wymaganiami decyzji winna wynosić od 11,50 do 14,35 m, a wynosi 11,05 m, udział powierzchni biologicznie czynnej ustalony w decyzji na min 50% nie został zachowany. Zastrzeżenie budzi odległość budynku od granicy działki, które nie są zgodne z warunkami technicznymi. Ponadto, decyzja o warunkach zabudowy z dnia [...].01.2014 r. ustala budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem dwustanowiskowym, a projekt sporządzony jest na budowę budynku jednorodzinnego wolnostojącego z garażem wbudowanym oraz z usługami. Organ odwoławczy nie uwzględnił braku sprawdzenia przez organ I instancji zgodności projektu budowlanego z § 271 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Organ wprawdzie zauważa, że z projektu budowlanego nie wynika czy ściana projektowanego budynku od działki nr [...] jest ścianą oddzielenia przeciwpożarowego. Organ ponadto stwierdza, że analiza projektu budowlanego wskazuje, że usytuowanie planowanego budynku może ograniczać zagospodarowanie działki skarżących [...]. Oznacza to, że organ I instancji nie mógł i nie dokonał w tym zakresie sprawdzenia zgodności projektu budowlanego, co rażąco narusza art. 7 i art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Zdaniem skarżącej, organ odwoławczy nie jest kompetentny do oceny, iż niespełnione wymogi projektu budowlanego z przepisami zaburzają czy nie miejscowe stosunki przestrzenne. Organ stwierdza, że bezsprzecznie doszło do naruszeń lecz suma tych naruszeń nie może być oceniona jako rażąca. Z art. 35 ust 1 pkt 1 Prawa budowlanego jasno wynika, że projekt budowlany ma być zgodny z decyzją ostateczną o warunkach zabudowy. W orzecznictwie wskazuje się, że inwestor legitymujący się decyzją ustalającą warunki zabudowy musi jeszcze spełniać przesłanki techniczne warunkujące wydanie pozwolenia na budowę, a funkcją pozwolenia na budowę nie jest modyfikacja warunków ustalonych dla zabudowy decyzja właściwego organu, tylko zapewnienie zgodności pozwolenia z treścią decyzji. Organ koncentruje się na obronie szeregu naruszeń prawa, którymi dotknięte jest pozwolenie na budowę, nie są one jednak zdaniem organu rażące. Całkowicie pomija przy ocenie stopnia naruszeń, iż inwestycja dotyczy obiektu o funkcji także usługowej, a działka skarżących zabudowana jest obiektem o funkcji wyłącznie mieszkalnej, co winno także wpływać na ocenę stopnia naruszenia prawa. Art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego nie określa żadnych skutków decyzji, dlatego też stwierdzenie organu odwoławczego, że naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w związku z pkt 2 decyzji PMO z dnia [...].01.2014 r., zmienionej decyzją SKO w O. z dnia [...] czerwca 2014 r. jest bezsprzeczne, niemniej należy stwierdzić, że skutki analizowanych uchybień, nie mogą być uznane za niemożliwe do zaakceptowania w praworządnym państwie. Stwierdzone uchybienia w żaden sposób nie wpływają na sferę praw i obowiązków skarżących jak również nie zaburzają miejscowych stosunków przestrzennych. Taki kierunek wskazuje na wyraźne rozluźnienie przez organ odwoławczy rygorów oceny ważności decyzji i jest rażąco sprzeczne z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego oraz z konstytucyjną zasadą przestrzegania przez organy zasady praworządności. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie przypomnieć należy, że postępowanie w niniejszej sprawie toczyło się w trybie nieważnościowym. Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji będąca nadzwyczajnym środkiem weryfikacji decyzji administracyjnych stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych wyrażonej w art. 16 k.p.a., a służącej takim wartościom, jak ochrona porządku prawnego, ochrona praw nabytych, pewność, stabilność i bezpieczeństwo obrotu prawnego. Z tego powodu tryb ten może być stosowany tylko w sytuacji bezspornego ustalenia wystąpienia przesłanek określonych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a., które to przesłanki z racji ich wyczerpującego wyliczenia nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej. Jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. jest rażące naruszenie prawa. Nie każde naruszenie prawa można zakwalifikować jako "rażące". Stwierdzenie nieważności decyzji z tej przyczyny może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy organ ustali, że decyzja w sposób oczywisty i bezsporny narusza konkretny przepis prawa a charakter tego naruszenia powoduje, że owo rozstrzygnięcie nie może być akceptowane jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. W postępowaniu toczącym się w trybie nieważnościowym organ nie rozstrzyga o istocie sprawy będącej przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, lecz jego działanie obejmuje wyłącznie kontrolę decyzji w aspekcie wystąpienia przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Podkreślić ponadto trzeba, że w postępowaniu nieważnościowym, tak jak w postępowaniu zwykłym, organ winien wydać rozstrzygnięcie z zachowaniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego wymienionych w art. 7, 77 § 1 kpa oraz art. 107 § 3 kpa. Organ odwoławczy rozpoznaje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie, co oznacza, że ma obowiązek rozpoznać wszystkie istotne okoliczności i zająć stanowisko wobec całego materiału dowodowego. Analiza zaskarżonej decyzji wskazuje, że organ odwoławczy naruszył ww. zasady, pomimo iż w znacznej części należało podzielić przedstawioną argumentację, a w szczególności stanowisko co do braku rażącego naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez nieznaczną zmianę szerokości elewacji frontowej, powierzchni biologicznie czynnej (powierzchnia biologicznie czynna jest mniejsza o ok. 5%, a długość elewacji frontowej mniejsza od wymaganej o 45 cm). Zasadnie również wskazał organ odwoławczy, że samo błędne powołanie się w weryfikowanej decyzji na decyzję z dnia [...] października 2012 r. o warunkach zabudowy, która już nie funkcjonowała w obrocie prawnym, nie mogło być uznane za rażące naruszenie prawa, skoro w dacie złożenia wniosku o wydanie pozwolenia budowlanego ([...] czerwca 2015r.) inwestorzy legitymowali się decyzją Prezydenta Miasta O. z dnia [...] stycznia 2014 r., o warunkach zabudowy, zmienioną decyzją SKO w O. z dnia [...] czerwca 2014 r. Niemniej uszło uwadze organu odwoławczego, że obie wyżej wymienione decyzje o warunkach zabudowy (pierwotna i zmieniająca) dotyczyły wyłącznie lokalizacji na terenie inwestycyjnym budynku mieszkalnego z wbudowanym garażem, a nie budynku jednorodzinnego z wbudowanym garażem oraz usługami (auto – kosmetyki – czyszczenia mycia tapicerki i mycia ręcznego samochodów), jak wynika z treści weryfikowanej decyzji o pozwoleniu na budowę. Przypomnieć w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawo budowlane uprawnienia kontrolne organu architektoniczno-budowlanego, obejmują sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami m.in. decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Negatywny wynik takich ustaleń oraz nieusunięcie wskazanych nieprawidłowości przez inwestora, wyklucza możliwość wydania pozytywnej decyzji o pozwoleniu na budowę. Decyzja o pozwoleniu na budowę nie jest decyzją uznaniową, co oznacza, że organ nie może udzielić pozwolenia na budowę inwestorowi, który nie spełni wszystkich prawem przewidzianych wymagań. Projekt budowlany musi być zatem bezwzględnie zgodny z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, które to akty określą przeznaczenie działki, sposób zagospodarowania i warunki jej zabudowy (por. wyrok NSA z 11 października 2012 r., sygn. akt II OSK 1094/11, wyrok NSA z dnia 24 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2581/11, http://orzeczenia.nsa. gov.pl, Zgodnie z art. 55 w zw. z art. 64 u.p.z.p. postanowienia decyzji o warunkach zabudowy wiążą nie tylko organ, który ją wydał, ale także organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę. Związanie organu zatwierdzającego projekt i wydającego pozwolenie na budowę postanowieniami planu lub decyzją o warunkach zabudowy oznacza, że organ ten nie może kształtować warunków inwestycji odmiennie od ustalonych w decyzji. Organ ten jest związany przedmiotowym zakresem rozstrzygnięcia tego aktu. Kwestia powyższa, choć kluczowa dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, została całkowicie pominięta przez organ odwoławczy, pomimo iż powinna być poddana ocenie w aspekcie rażącego - w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Wobec naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i 107 § 3 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa w. zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego skarga podlegała uwzględnieniu. Na koniec Sąd zauważa, że decyzją z dnia [...] września 2015r. Prezydent Miasta O. ([...]) uchylił, we wznowionym postępowaniu, decyzję z dnia [...] lipca 2015r. Wprawdzie w aktach brak informacji, co do ostateczności tej decyzji, niemniej nawet ostateczne usunięcie z obrotu prawnego ww. decyzji nie stanowiłoby przeszkody do stwierdzenia jej nieważności. Przypomnieć bowiem trzeba, iż skutkiem stwierdzenia nieważności decyzji jest wyeliminowanie jej z obrotu prawnego z mocą wsteczną (ex tunc) – od chwili jej wydania, tak, jakby nigdy nie powstała. Uchylenie natomiast aktu prawnego oznacza jego wyeliminowanie od daty uchylenia – ze skutkiem ex nunc. Do tego czasu akt prawny pozostaje natomiast w obrocie i wywołuje skutki prawne. W sytuacji uprzedniego uchylenia aktu administracyjnego brak jest bezprzedmiotowości postępowania nieważnościowego w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. Uchylona decyzja nadal może być zastosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego jej uchylenie, a tylko w trybie stwierdzenia nieważności możliwa jest całkowita eliminacja decyzji z obrotu – w szerszym zakresie, niż w przypadku uchylenia aktu (patrz: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 407/11, orzeczenia.nsa.gov.pl). Rzeczą Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie zatem dokonanie oceny weryfikowanej zgodnie ze wskazaniami Sądu. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.). O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło