VII SA/Wa 1549/19

PostanowienieWSA w Warszawie2020-01-16

Skład orzekający: Sędzia WSA Grzegorz Antas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania sądowego, wniesiona po upływie pięciu lat od uprawomocnienia się orzeczenia, podlega odrzuceniu, nawet jeśli została wniesiona z zachowaniem terminu określonego w art. 277 p.p.s.a.?
Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania sądowego, wniesiona po upływie pięcioletniego terminu określonego w art. 278 p.p.s.a. od uprawomocnienia się orzeczenia, podlega odrzuceniu, nawet jeśli została wniesiona z zachowaniem terminu określonego w art. 277 p.p.s.a. Termin pięcioletni jest terminem materialnym, który nie podlega przywróceniu i biegnie niezależnie od terminu wniesienia skargi o wznowienie.
Stan faktyczny
Skarżąca J. S. wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 listopada 2008 r. oddalającym jej skargę na decyzję Wojewody w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. Skarga została wniesiona w lipcu 2019 r., po upływie ponad dziesięciu lat od uprawomocnienia się wyroku. Po wezwaniu do usunięcia braków formalnych, skarżąca uzupełniła skargę, wskazując podstawy prawne i faktyczne oraz datę dowiedzenia się o podstawie wznowienia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Antas po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 listopada 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 1437/08 w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z 27 listopada 2008 r. sygn. VII SA/Wa 1437/08 oddalił skargę J. S. na decyzję Wojewody M. z [...] lipca 2008 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. Pismem z [...] lipca 2019 r. skarżąca wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego ww. wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 listopada 2008 r. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 15 lipca 2019 r. skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania sądowego poprzez nadesłanie, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, jej odpisu, wskazania numeru PESEL, wskazania podstawy prawnej i faktycznej skargi o wznowienie postępowania sądowego, a także podania, w jakiej dacie dowiedziała się o podstawie wznowienia. Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącej [...] sierpnia 2019 r. (k. 70). Przy piśmie z [...] sierpnia 2019 r. skarżąca nadesłała odpis skargi, wskazała numer PESEL, a także przytoczyła podstawy wznowienia (art. 271 pkt 2 p.p.s.a. – brak zdolności sądowej; art. 273 § 2 p.p.s.a. - wykrycie nowych okoliczności faktycznych i środków dowodowych) i je uzasadniła, wyjaśniając dodatkowo, że o możliwości wznowienia postępowania dowiedziała się z otrzymanej [...] lipca 2019 r. informacji z Ministerstwa Sprawiedliwości (k. 59-60). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325), dalej: p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Badanie merytorycznej zasadności skargi o wznowienie postępowania jest poprzedzone sprawdzeniem jej wymagań formalnych, gdyż zgodnie z art. 280 § 1 p.p.s.a. sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Badanie, o którym mowa w art. 280 p.p.s.a., nie jest badaniem zasadności skargi o wznowienie. Celem bowiem tego badania jest stwierdzenie, czy spełnione zostały warunki, które umożliwiają rozpatrzenie samej skargi o wznowienie postępowania. Wymaganie dotyczące zbadania, czy skarga została wniesiona w terminie ma związek z ustanowieniem przez ustawodawcę warunku, że skarga o wznowienie postępowania może zostać wniesiona w terminie trzymiesięcznym, przy czym termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy (art. 277 p.p.s.a.). Jednocześnie, w art. 278 p.p.s.a. został ustanowiony ogólny warunek, zgodnie z którym po upływie lat pięciu od uprawomocnienia się orzeczenia nie można żądać wznowienia, z wyjątkiem przypadku, gdy strona była pozbawiona możności działania lub nie była należycie reprezentowana. Termin przewidziany w art. 278 p.p.s.a. jest terminem materialnym i nie podlega przywróceniu. Biegnie niezależnie od terminu wniesienia skargi o wznowienie postępowania przewidzianego w art. 277 p.p.s.a. W związku z tym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalił się pogląd, że skarga o wznowienie postępowania nawet wniesiona z zachowaniem terminu określonego w art. 277 p.p.s.a., ale po upływie terminu przewidzianego w art. 278 p.p.s.a., podlegała odrzuceniu bez konieczności badania merytorycznej zasadności wskazanych w niej podstaw (por. postanowienie NSA z 29 stycznia 2016 r. sygn. II OZ 1374/15) W rozpoznawanej sprawie pięcioletni termin, o którym mowa w art. 278 p.p.s.a., od uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 listopada 2008 r., co nastąpiło 30 grudnia 2008 r., upłynął 30 grudnia 2013 r. Przyjąć zatem należy, że skarżąca wniosła skargę o wznowienie postępowania po upływie terminu. W sprawie nie zaistniały podstawy wiążące się z pozbawieniem skarżącej możności działania lub brakiem należytej reprezentacji, wobec czego upływ terminu spowodował, że utraciła uprawnienie do podważania wydanego przez Sąd prawomocnego orzeczenia z uwagi na obarczające go, jej zdaniem, inne wadliwości traktowane przez nią jako podstawy wznowienia. Ponadto, Sąd zauważa, że pomimo wezwania skarżąca nie wykonała prawidłowo obowiązku podania, w jakiej dacie dowiedziała się o przytoczonych przez siebie podstawach wznowienia. Jeżeli skarżąca przyjmuje, że wezwanie Sądu o wykazanie, kiedy dowiedziała się o powołanych przez siebie podstawach wznowienia, wykonała poprzez ujawnienie w piśmie z [...] sierpnia 2019 r., iż nastąpiło to [...] lipca 2019 r., gdy otrzymała informację z Ministerstwa Sprawiedliwości o możliwości zastosowania w jej przypadku trybu przewidzianego w Dziale VII p.p.s.a., to zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego brak obarczający złożoną przez nią skargę nie został poprawnie uzupełniony. Rozróżnieniu powinny bowiem podlegać zdarzenia wiązane z faktycznym dowiedzeniem się o podstawie wznowienia od okoliczności polegającej na pouczeniu skarżącej, że dana okoliczność może stanowić podstawę do wystąpienia ze skargą o wznowienie postępowania (por. postanowienie NSA z 8 lutego 2017 r. sygn. II OZ 89/17). Jeżeli zasadę tę odnieść m.in. do podstawy wynikającej z art. 273 § 2 p.p.s.a., to wykrycie nowych okoliczności faktycznych i środków dowodowych, a zatem dowiedzenie się o ich istnieniu otwiera termin, o którym mowa w art. 277 p.p.s.a. i jego bieg jest niezależny od tego, kiedy strona dowiedziała się o znaczeniu prawnym tychże okoliczności i środków dowodowych, w szczególności została pouczona przez określone instytucje państwowe o istnieniu nadzwyczajnego trybu wzruszenia orzeczeń prawomocnych i ewentualnej możliwości zastosowania tego rodzaju trybu w jej sprawie. W tych warunkach wezwanie do podania, w jakiej dacie strona dowiedziała się o przytaczanych przez siebie podstawach wznowienia musi być rozumiane jako wymaganie nakazujące stronie szczegółowo wyjaśnić, kiedy dowiedziała się o podstawach, z zaistnieniem których powiązała swoje żądanie wznowienia postępowania zakończonego wyrokiem z 27 listopada 2008 r., czemu skarżąca w niniejszej sprawie niewątpliwie uchybiła. Niejasne w tym kontekście jest również powiązanie art. 277 p.p.s.a. z art. 9 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (Dz. U. z 2019 r. poz. 916), gdyż, jak wynika z przedstawionego przez skarżącą dokumentu (kopia pisma Zastępcy Burmistrza [...] W. z [...] października 2019 r. znak: [...], k. 94-95) stan prawny działki nr ew. [...] obręb [...] przy ul. [...] w W. uniemożliwiał dokonanie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntu w prawo własności. Potwierdzeniem tego było nieotrzymanie przez skarżącą zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie, na co skarżąca zresztą zwraca sama uwagę w piśmie z [...] sierpnia 2019 r., wobec czego brak jest związku pomiędzy tym faktem a sferą ustaleń, które łączą się z kwestią biegu terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło