VII SA/Wa 1554/13

WyrokWSA w Warszawie2013-11-27

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Małgorzata Miron

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może zgłosić sprzeciw wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego, jeśli inwestor nie wykonał wszystkich robót budowlanych, a w szczególności ogrodzenia, w sposób zgodny z zatwierdzonym projektem budowlanym, bez uprzedniego zbadania, czy niewykonanie tych robót stanowi istotne odstąpienie od projektu?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego, zgłaszając sprzeciw wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku z powodu niewykonania wszystkich robót budowlanych, w tym ogrodzenia, musi najpierw zbadać, czy niewykonanie tych robót stanowi istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego. Niewykonanie ogrodzenia, które jest urządzeniem budowlanym i nie wchodzi w zakres projektu zagospodarowania działki, nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, jeśli jest to odstąpienie nieistotne. Zgłoszenie sprzeciwu bez takiej analizy jest przedwczesne i narusza obowiązki organu wynikające z przepisów k.p.a. dotyczących dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Stan faktyczny
Skarżący zgłosili zakończenie budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zgłosił sprzeciw, wskazując na niezgodność usytuowania ogrodzenia z projektem budowlanym. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję PINB i sam zgłosił sprzeciw, uznając, że niewykonanie wszystkich robót budowlanych (w tym ogrodzenia) wymagało uzyskania pozwolenia na użytkowanie, a nie zgłoszenia zakończenia budowy. Skarżący zaskarżyli decyzję WINB, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i Konstytucji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia, i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Małgorzata Miron, Protokolant ref. staż. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2013 r. sprawy ze skargi R. G. i A. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących R. G. i A. B. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) – dalej zwanej “k.p.a." oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623) – dalej zwanej “p.b." po rozpatrzeniu odwołania R. G. i A. B. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...].03.2013 r., nr [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję i na podstawie art. 54 w zw. z art. 55 pkt 3 p.b. orzekł, że zgłasza sprzeciw wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w P. przy ul. K.na działce nr ew. [...]. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg: Starosta [...] w P. decyzją z dnia [...].07.2007 r., nr [...], działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 p.b. oraz na podstawie art. 104 k.p.a. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego z garażem oraz szamba szczelnego na terenie działki nr ew. [...], obręb [...], przy ul. D. w P. dla A. B.i R. G.. Powyższa decyzja stała się ostateczna w dniu [...].08.2007 r. W dniu [...].03.2013 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w P. wpłynęło zawiadomienie R. G. i A. B.o zakończeniu budowy opisanego wyżej budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].03.2013 r. nr [...], działając na podstawie art. 54 i art. 83 ust. 1 p.b. oraz art. 104 k.p.a. zgłosił sprzeciw w sprawie przedmiotowego zawiadomienia. Organ w uzasadnieniu decyzji wskazał na następujące ustalenia faktyczne: Inwestor w dniu [...].03.2013 r. zawiadomił tut. inspektorat o zakończeniu budowy wymienionego wyżej obiektu. Na podstawie geodezyjnej inwentaryzacji budowlanej oraz kontroli na gruncie przeprowadzonej w dniu [...].03.2013 r. stwierdzono, iż inwestor wykonał ogrodzenie od strony ul. K. niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym. Projekt przewidywał usytuowanie ogrodzenia w linii rozgraniczającej, inwestor natomiast ogrodził się w granicach własności wychodząc poza linię rozgraniczającą oraz poza istniejące linie ogrodzeń przy ul. K.. Ogrodzenie nie ma charakteru tymczasowego, elementy konstrukcyjne to słupki stalowe zabetonowane, podmurówka betonowa, obłożona licówką. Następnie organ wskazał, że taka zmiana usytuowania ogrodzenia w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego stanowi naruszenie art. 36a ust. 5 pkt 1, zgodnie z którym: "Nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę i jest dopuszczalne, o ile nie dotyczy zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu ". Wobec powyższego w ocenie organu zasadnym jest wniesienie sprzeciwu do przedmiotowego zawiadomienia o zakończeniu budowy i przeprowadzenie postępowania naprawczego w trybie art. 51 p.b. Odwołanie od powyższej decyzji złożyli R. G. i A. B.. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].05.2013 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz na podstawie art. 83 ust. 2 p.b. po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania uchylił w całości zaskarżoną decyzję i na podstawie art. 54 w zw. z art. 55 pkt 3 p.b. orzekł, że zgłasza sprzeciw wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w P. przy ul. K.na działce nr ew. [...]. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że wniesienie sprzeciwu wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania wskazanego w decyzji budynku było zasadne, niemniej jednak nie z przyczyn wskazanych przez organ I instancji. Organ wskazał, że odstąpienie polegające na zmianie zagospodarowania działki kwalifikuje się do odstępstwa istotnego, o którym mowa w art. 36a ust. 5 pkt 1 p.b. (zgodnie z brzmieniem w/w przepisu, istotnym odstąpieniem od zatwierdzonej dokumentacji projektowej jest zmiana dotycząca zakresu zagospodarowania działki lub terenu). Stosownie do treści art. 36a ust. 1 w/w ustawy, istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ wskazał, że zgodnie z twierdzeniami skarżących istniejące aktualnie ogrodzenie działki nr ew. [...] zostało wybudowane na przełomie lipca i sierpnia 2007 r. przed uzyskaniem pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego. Według oświadczenia skarżących istniejące ogrodzenie zostanie przeniesione lub rozebrane w czasie realizacji budowy drogi publicznej, tj. ul. K.. Zdaniem R. G. i A. B.na budowę omawianego ogrodzenia nie było wymagane dokonanie zgłoszenia, gdyż w czasie budowy droga, z którą graniczy ogrodzenie nie była drogą publiczną. Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia zdaniem [...] WINB wniesienie sprzeciwu z przyczyn wskazanych przez PINB w P. nie znajdowało uzasadnienia. Jednakże nie ulega wątpliwości, iż ogrodzenie, którego budowę przewiduje projekt budowlany zatwierdzony decyzją Starosty Powiatowego w P. nr [...] z dnia [...].07.2007 r. nie zostało zrealizowane, na co zwrócili również uwagę skarżący w odwołaniu. Jak wskazano: "Docelowe ogrodzenie w liniach rozgraniczających, które było przewidywane w zatwierdzonym projekcie budowlanym nie zostało zrealizowane, co potwierdza przedłożona geodezyjna inwentaryzacja budowlana". Z powyższego wynika, że inwestorzy nie zakończyli wszystkich robót objętych w/w pozwoleniem na budowę. W tym miejscu [...] WINB wskazuje, iż zasadniczą formą zakończenia procesu inwestycyjnego jest zawiadomienie właściwego organu o zakończeniu budowy (art. 54 p.b.). Natomiast zakończenie procesu inwestycyjnego poprzez uzyskanie pozwolenia na użytkowanie jest wymagane w określonych sytuacjach. Wśród w/w sytuacji wymieniono m. in. sytuację, w której przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego ma nastąpić przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych. Mając na względzie powyższe, [...] WINB wskazuje na art. 55 pkt 3 Prawa budowlanego, z którego wynika, iż w sytuacji, gdy przystąpienie do użytkowania obiektu ma nastąpić przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych należy uprzednio uzyskać ostateczną decyzję o pozwoleniu na użytkowanie tego obiektu. W świetle powyższego [...] WINB stwierdza, że w przypadku gdy nie zostały wykonane wszystkie prace w obrębie przedmiotowej inwestycji, skarżący byli zobowiązani wystąpić z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, a nie zawiadamiać o zakończeniu budowy. W takim przypadku uznać należy, że należało wnieść sprzeciw wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w P. przy ul. K.na działce nr ew. [...], co wynika wprost z art. 55 pkt 3 Prawa budowlanego. W świetle powyższego zasadne jest uchylenie decyzji PINB w P. nr [...], z dnia [...].03.2013 r., znak: [...] i wniesienie na podstawie art. 54 w zw. z art. 55 pkt 3 Prawa budowlanego sprzeciwu w sprawie zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w P. przy ul. K. na działce nr ew. [...]. Skargę na powyższą decyzję wnieśli R. G. i A. B.(dalej zwani skarżącymi), zaskarżonej decyzji zarzucając: naruszeniem przepisów postępowania: art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 31 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. 1997.78.483), co miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia . W związku z powyższym skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej orzeczenia zgłaszającego sprzeciw wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w P. przy ul. K. na działce nr ew. [...]. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd administracyjny właściwy jest do kontroli decyzji wydawanych przez organy administracji publicznej tylko w oparciu o kryterium legalności, a więc zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi przez Sąd następuje jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły i w związku z tym zaskarżona decyzja została uchylona. W niniejszej sprawie wydanie decyzji w przedmiocie sprzeciwienia się przystąpieniu do użytkowania obiektu budowlanego było przedwczesne. Organ II instancji nie uczynił zadość obowiązkom, wynikającym z art. 7 k.p.a., oraz art. 77 k.p.a i nie ustalił z należytą starannością wszystkich faktów koniecznych dla wydania rozstrzygnięcia. Stosownie do treści art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Natomiast zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zgodnie z cytowanymi wyżej przepisami na organach administracji spoczywa obowiązek wyjaśnienia okoliczności faktycznych i ustalenia prawdy w sensie materialnym. Organ powinien ustalić fakty, które mają znaczenie dla przyszłego rozstrzygnięcia sprawy. Zakres postępowania administracyjnego wyznaczany jest treścią hipotezy normy prawnej mogącej być podstawą wydawanej decyzji (tak w: wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 kwietnia 2012 r., II SA/Gd 53/12). W niniejszej sprawie organ II instancji, powtarzając ustalenia faktyczne organu I instancji wskazał, że ogrodzenie od strony ulicy K. na działce nr ew. [...] jest usytuowane niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym oraz nie ma charakteru tymczasowego. W toku postępowania przed organem II instancji skarżący wskazali, że ogrodzenie zostało pobudowane na przełomie lipca i sierpnia 2007 r. przed wydaniem decyzji o pozwolenie na budowę z dnia [...].07.2007 r. Organ przyjął powyższe ustalenie faktyczne nie przeprowadzając w tym zakresie żadnych czynności dowodowych i opierając się jedynie na twierdzeniach skarżących. Tym samym w ocenie Sądu organ nie uczynił zadość obowiązkowi rzetelnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Organ powinien w sposób rzetelny ustalić powyższą okoliczność faktyczną, albowiem będzie ona miała istotne znaczenie dla zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie z art. 54 p.b. do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić, z zastrzeżeniem art. 55 i 57, po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji. W cytowanym wyżej przepisie ustawodawca nie przewidział przesłanek wydania przez organ administracji decyzji sprzeciwiającej się przystąpieniu do użytkowania obiektu budowlanego. W orzecznictwie Sądów oraz w doktrynie prawa administracyjnego wskazuję się, że podstawy do wniesienia sprzeciwu można ustalić w oparciu o: a) art. 57 ust 1 i 2 p.b., który wskazując jakie dokumenty inwestor powinien dołączyć do zawiadomienia o zakończeniu budowy pośrednio wskazuję również kierunki w których organ powinien dokonać kontroli (tak w: Prawo budowlane. Komentarz, pod red. Z. Niewiadomskiego, Warszawa 2013), b) art. 84 p.b. i art. 84a p.b., który wskazuje ogólne kompetencje organów nadzoru budowlanego (tak w: wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2007 r., II OSK 520/06), c) art. 55 p.b., który przewidując sytuacje wymagające uzyskania pozwolenia na użytkowanie automatycznie wyłącza możliwość przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego jedynie na podstawie zgłoszenia (por: Prawo budowlane. Komentarz, pod red. Andrzeja Glinieckiego, Warszawa 2012 s. 505). Wskazane wyżej przepisy zostaną przytoczone i omówione jedynie w zakresie istotnym dla niniejszej sprawy. Zgodnie z art. 57 ust.2 zd. 1 p.b. w razie zmian nieodstępujących w sposób istotny od zatwierdzonego projektu lub warunków pozwolenia na budowę, dokonanych podczas wykonywania robót, do zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1, należy dołączyć kopie rysunków wchodzących w skład zatwierdzonego projektu budowlanego, z naniesionymi zmianami, a w razie potrzeby także uzupełniający opis. Z powyższego przepisu należy wysnuć wniosek, że zmiany nieistotne nie stanowią podstawy do wniesienia sprzeciwu. Zgodnie z art. 84 p.b. organy nadzoru budowlanego kontrolują przestrzeganie i stosowanie przepisów prawa budowlanego, co stosownie do treści art. 84a p.b. polega między innymi na kontroli zgodności wykonywania robót budowlanych z przepisami prawa budowlanego, projektem budowlanym i warunkami określonymi w decyzji o pozwoleniu na budowę (tak w: wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2007 r., II OSK 520/06). W tym miejscu od razu należy wskazać, że organy nadzoru budowlanego badając zgodność wykonanych robót z projektem budowlanym dokonują tego w zakresie wynikającym z art. 36a p.b., czyli pomijają nieistotne odstąpienia od projektu budowlanego, chyba, że dotyczą one zakresu prac opisanych w ust 5 przedmiotowego przepisu. Natomiast zgodnie z art. 55 pkt 3) p.b. przed przystąpieniem do użytkowania obiektu budowlanego należy uzyskać ostateczną decyzję o pozwoleniu na użytkowanie, jeżeli przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego ma nastąpić przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych. Na podstawie powyższych przepisów wskazać należy, że organ może wnieść sprzeciw m.in. wtedy, gdy zgłaszający: a) w sposób istotny odstąpił od projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, b) stosując tryb zgłoszenia, nieadekwatny w takiej sytuacji zamierza przystąpić do użytkowania obiektu budowlanego przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych. Obie wskazane wyżej podstawy wydania decyzji sprzeciwiającej się przystąpieniu do użytkowania mają odmienną naturę. Pierwsza ma charakter merytoryczny i poprzedzona jest zbadaniem istoty sprawy, czyli zgodności wykonanych robót budowlanych z projektem budowlanym. Natomiast druga ma charakter formalny i oparta jest na uznaniu, że inwestor zastosował błędny tryb uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu, zamiast wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie podmiot zastosował tryb zgłoszeniowy. Organ II instancji jako podstawę do wniesienia sprzeciwu wskazał drugą z nich. Organ stwierdził, że z uwagi na niewykonanie wszystkich robót budowlanych inwestor obowiązany był złożyć wniosek o wydanie pozwolenia na użytkowanie, a nie dokonać zgłoszenia (art. 55 pkt 3) p.b.). Z uwagi na powyższe organ w ogóle nie odniósł się do treści art. 36a p.b. Jednakże w ocenie Sądu w kontekście niniejszej sprawy należało rozważyć, czy niewykonanie robót budowlanych nastąpiło w zakresie istotnym czy tez nie. Norma nakazująca, (przy wydawaniu decyzji odmawiającej przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego) zbadanie, czy odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego ma charakter istotny (art. 36a p.b.) stanowi lex specialis w stosunku do normy zgodnie z którą niewykonanie wszystkich robót budowlanych wymaga uzyskania pozwolenia na budowę (art. 55 pkt 3 p.b.). W ocenie Sądu w stanie faktycznym niniejszej sprawy niewykonanie wszystkich robót budowlanych stanowi rodzaj odstąpienia od projektu budowlanego i tym samym organ również w tym wypadku powinien zbadać przesłanki o których mowa w art. 36a ust. 5 p.b. Brak podstaw do przyjęcia, że w sytuacji gdy inwestor nie wykonuje w całości zamierzonego projektu budowlanego to nie należy badać, czy niewykonanie to miało charakter istotny czy też nie. Zgodnie z powyższym przepisem istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. A contrario odstąpienie nieistotne nie wymaga przedmiotowej decyzji. Stosując powyższy przepis w pierwszej kolejności przed zbadaniem czy odstąpienie jest istotne czy nie należy sprawdzić, czy zakres robót w których doszło do odstąpienia od projektu budowlanego nie jest objęty wyłączeniami opisanymi w art. 36a ust 5 p.b. Wskazać należy, że ustawodawca w ust. 5 cytowanego przepisu przewidział sytuacje, w których każde odstąpienie wymaga wydania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Tym samym organ w takich sytuacjach nie bada czy odstąpienie od projektu budowlanego ma charakter istotny czy nie. Zgodnie z ust. 5 pkt 1) przedmiotowego przepisu nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę i jest dopuszczalne, o ile nie dotyczy zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu. Mając na uwadze powyższe należy przeanalizować, czy projekt ogrodzenia wchodzi w zakres projektu zagospodarowania działki lub terenu. Wskazać jednocześnie należy, że ogrodzenie zgodnie z art. 3 pkt 9 p.b. jest urządzeniem budowlanym, a tylko wyjątkowo jeżeli znajduję się na działce niezabudowanej stanowi obiekt budowlany (tak w: wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 kwietnia 2012 r., II OSK 187/11). Elementy, które wchodzą w zakres projektu zagospodarowania działki zostały wskazane w art. 34 ust 3 p.b. Zgodnie z powyższym przepisem projekt budowlany powinien zawierać projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie, obejmujący: określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich Jak wynika z treści powyższego przepisu ogrodzenie nie wchodzi w zakres projektu zagospodarowania działki. Tym samym uzasadnione jest badanie czy odstąpienie od wybudowania ogrodzenia jest istotnym odstąpieniem od projektu budowlanego czy też nie. Organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 7 i 77 kpa, powyższego zagadnienia nie rozważył. Wskazać należy, że organ, ponownie rozpatrując sprawę będzie obowiązany powyższą kwestię wyjaśnić. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuję się, że ocena ta jest dokonywana w ramach uznania administracyjnego, co nie oznacza jednocześnie, że jego decyzja może być dowolna. Organ powinien wziąć pod uwagę całokształt okoliczności sprawy. W szczególności powinien mieć na uwadze, że powyższa decyzja pozbawia skarżących prawa do użytkowania budynku jednorodzinnego z uwagi na nie wybudowanie jedynie urządzenia budowlanego. Dodatkowo wskazać należy, że z przepisów materialno – technicznych nie wynika obowiązek grodzenia swoich nieruchomości. Takiego obowiązku nie przewiduje również obowiązujący na jej terenie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Reasumując, organ powinien w pierwszej kolejności ustalić w sposób nie budzący wątpliwości, czy ogrodzenie działki nr [...] od strony ul. K. zostało wybudowane przed [...].08.2007 r. (data, z którą decyzja o pozwoleniu na budowę stała się ostateczna), czy po tej dacie. W sytuacji gdy organ ustali, że ogrodzenie powstało przed tą datą będzie to dowód potwierdzający, iż skarżący nie wykonali ogrodzenia przewidzianego w projekcie co w konsekwencji spowoduje, iż organ będzie obowiązany rozważyć, czy niewybudowanie w ogóle przedmiotowego ogrodzenia stanowi istotne lub nieistotne odstąpienie od projektu budowlanego W sytuacji gdy organ ustali, że ogrodzenie to powstało po [...].08.2007 r. w następnej kolejności należy rozważyć, czy wybudowanie przedmiotowego ogrodzenia w innym miejscu niż planowane stanowi istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego i jakie prawne konsekwencje rodzi to dla inwestora w przypadku głoszenia zakończenia budowy i zamiaru przystapienia do użytkowania. W ocenie Sądu należy rozróżniać sytuacje, w których inwestor buduje ogrodzenie w innym miejscu niż przewidywał zatwierdzony przez właściwy organ projekt budowlany, od sytuacji gdy inwestor w ogóle odstępuje od budowy ogrodzenia. Reasumując, w niniejszej sprawie ogrodzenie jest urządzeniem budowlanym i nie wchodzi w zakres planu zagospodarowania działki tym samym organ jest uprawniony badać, czy nie wybudowanie ogrodzenia jest istotnym odstąpieniem od projektu budowlanego. Jednocześnie organ nie może tracić z pola widzenia, iż celem niniejszego postępowania jest skontrolowanie przez właściwy organ administracji publicznej sposobu wykonania przez inwestora udzielonego mu pozwolenia na budowę. Zgłoszenie sprzeciwu jest możliwe w szczególności, gdy organ stwierdzi, że zgłoszony przez inwestora obiekt budowlany został wykonany z naruszeniem warunków określonych w pozwoleniu na budowę i w konsekwencji wiążę się z obowiązkiem uzyskania pozwolenia na użytkowania. O zakończeniu budowy w rozumieniu art. 103 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414) świadczy spełnienie przez inwestora warunków przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego, a w szczególności złożenia zawiadomienia, o jakim mowa w art. 54 ust. 1 cyt. ustawy. W sensie techniczno-budowlanym można mówić o zakończeniu budowy obiektu budowlanego, gdy odpowiada on warunkom, jakie przewiduje prawo budowlane wobec budowy legalnej przy zawiadomieniu organu nadzoru budowlanego o zakończeniu budowy (art. 57 prawa budowlanego). Obiekt powinien być w takim stanie, by mógł zostać przeprowadzony jego odbiór i by można było przekazać go do normalnej eksploatacji i użytkowania. (tak w: wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003.12.31) we Wrocławiu z dnia 20 czerwca 1996 r., SA/Wr 2735/95) Organy nadzoru budowlanego w ramach powyższego postępowania mają skontrolować zachowanie warunków pozwolenia na budowę (tak w: Prawo budowlane. Komentarz, pod red. Andrzeja Glinieckiego, Warszawa 2012 s. 505). W świetle powyższych ustaleń Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 p.p.s.a. orzekł jak w pkt I i II sentencji. O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło