VII SA/Wa 1576/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Michał Podsiadło Sędziowie: sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.) sędzia WSA Elżbieta Granatowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi K. P. na postanowienie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 18 kwietnia 2025 r. znak: DGL-WOP.734.97.2024.KS w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy oddala skargę Minister Klimatu i Środowiska postanowieniem z dnia 7 października 2024 r. na podstawie art. 106 § 1, 3 i 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572, dalej "K.p.a."), art. 53 ust. 4 pkt 4a i ust. 5, art. 60 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1130, dalej "u.p.z.p."), art. 72 ust. 1 pkt 2 i art. 125 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 54, dalej "P.o.ś."), art. 95 ust. 1, art. 161a ust. 1 i 2, art 161b pkt 5 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1290, dalej "P.g.g."), po rozpatrzeniu wniosku Wójta Gminy K. o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy dla zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych z infrastrukturą towarzyszącą na części działki nr ewid. [...], obręb [...], gmina K. - odmówił uzgodnienia. W uzasadnieniu organ podał, że wniosek o uzgodnienie na rzecz K.P. decyzji o warunkach zabudowy wpłynął do Ministra Klimatu i Środowiska w dniu 2 października 2024 r. Minister wskazał, że jako organ współdziałający - dokonuje uzgodnienia projektów decyzji o warunkach zabudowy w zakresie: - udokumentowanych złóż kopalin objętych prawem własności górniczej wymienionych w art. 10 ust. 1 P.g.g., - złóż kopalin, które zostały uznane za złoża strategiczne, - kompleksów podziemnego składowania dwutlenku węgla i podziemnych bezzbiornikowych magazynów substancji (art. 161a ust. 1 i 2 P.g.g.). Organ ustalił, że pod nieruchomością na której planowana jest inwestycja, nie występują złoża kopalin uznane za strategiczne oraz udokumentowane kompleksy podziemnego składowania dwutlenku węgla i podziemne bezzbiornikowe magazyny substancji, jednak przedmiotowa działka w całości znajduje się w granicach złoża węgla brunatnego "[...]" [...]. Zgodnie z Bilansem zasobów złóż kopalin w Polsce wg. stanu na 31 grudnia 2023 r. oraz kartą złoża pochodzącą z systemu MIDAS przedmiotowe złoże posiada zasoby bilansowe wynoszące 483 122 tys. t udokumentowanych w kategorii A+B, 339 534 tys. t w kategorii Ci oraz 16 656 tys. t w kategorii C2 oraz zasoby pozabilansowe wielkości 36 235 tys. t w kategorii A+B, 49 409 tys. t w kategorii Ci i 42 140 tys. t w kategorii C2. Zasoby te zostały zatwierdzone decyzją Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa nr [...] wg stanu na 31 sierpnia 1990 r. Ponadto złoże "[...]" [...] jest częścią bardzo cennego kompleksu złóż węgla brunatnego L. ([...]) o łącznych zasobach wynoszących około 3,5 mld ton. Organ dokonał analizy czy planowany sposób zagospodarowania nieruchomości nie naruszy chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich tj. w tym przypadku nakazu ochrony udokumentowanych złóż kopalin (art. 6 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p.). Złoża kopalin podlegają ochronie polegającej na racjonalnym gospodarowaniu ich zasobami oraz kompleksowym wykorzystaniu kopalin, w tym kopalin towarzyszących (art. 125 ust. 1 P.o.ś.). Ochrona udokumentowanych złóż kopalin jest realizowana w procesie planowania i zagospodarowania przestrzennego, a jej celem jest zabezpieczenie możliwości ich eksploatacji lub wykorzystania przez obecne lub przyszłe pokolenia (art. 95 ust. 1 pkt 1 i ust. 2. P.g.g i art. 72 ust. 1 pkt 1 P.o.ś). Organ administracji geologicznej podczas uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy kieruje się koniecznością ochrony udokumentowanych złóż kopalin przed zagospodarowaniem w sposób wykluczający ich eksploatację w przyszłości (art. 161b pkt 5 P.g.g.). W ocenie Ministra Klimatu i Środowiska uzgodnienie przedmiotowej decyzji naruszyłoby przepisy prawa, ponieważ realizacja zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych z infrastrukturą towarzyszącą uniemożliwiłaby eksploatację i wykorzystanie złoża węgla brunatnego "[...]" [...]. Taki rodzaj zabudowy, w warunkach zalegania złoża węgla brunatnego, skutkowałby w przyszłości uniemożliwieniem jego eksploatacji w obszarze objętym inwestycją, (art. 95 ust. 1 pkt 1 i art. 161b pkt 5 P.g.g. oraz art. 72 ust. 1 pkt 2 i art. 125 ust. 1 P.o.ś.) W przypadku złoża węgla brunatnego przewidywanym sposobem wydobycia byłaby metoda odkrywkowa. Ochrona złóż kopalin w procesie planowania i zagospodarowania przestrzennego nie jest uzależniona od tego, czy planowane jest zagospodarowanie złoża kopaliny. W orzecznictwie wskazuje się, że ustawodawca wprowadził ochronę złóż kopalin niezależnie od tego, czy złoża już podlegają eksploatacji, czy będą eksploatowane w przyszłości, jak również że samo istnienie złoża generuje obowiązek jego ochrony (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 maja 2015 r., sygn. akt II OSK 394/15 oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 listopada 2021 r., sygn. akt. VII SA/Wa 1427/21). Mimo, że planowana inwestycja jest niezwykle istotna z punktu widzenia inwestora, to podejmując zamierzenie budowlane inwestor musi brać pod uwagę istniejący stan prawny. Przedmiotowa inwestycja stoi na przeszkodzie chronionemu prawem interesowi publicznemu, jakim jest ochrona złoża. Minister Klimatu i Środowiska postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2015r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 127 § 3 w związku z art. 144 K.p.a., po rozpatrzeniu wniosku K.P. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Ministra Klimatu i Środowiska z 7 października 2024 r. odmawiającym uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych z infrastrukturą towarzyszącą na działce nr ewid. [...] (przed podziałem: [...]), obręb [...], gmina K. - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu Minister Klimatu i Środowiska podał, że skarżący we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podnosił, iż organ nie uwzględnił wszystkich okoliczności sprawy, nie przeanalizował historii inwestycji i będących w obiegu prawnym dokumentów i zezwoleń, na mocy których inwestor zrealizował i realizuje zamierzenie budowlane, tj.: a) dla etapu I, tj. budowy 28 budynków w zabudowie bliźniaczej wraz z infrastrukturą podziemną i drogą dojazdową wydana została decyzja WZ nr [...] z [...] listopada 2023 r. Inwestor uzyskał pozwolenie na budowę i w chwili obecnej realizowane są budynki mieszkalne. b) w związku z koniecznością rozbudowy gminnej infrastruktury technicznej, pozyskał decyzję lokalizacji inwestycji celu publicznego nr [...] z [...] dnia listopada 2023 r. dla rozbudowy sieci kanalizacji sanitarnej i sieci wodociągowej na działkach nr [...] (część), [...] (część) i [...] (część) obręb [...]. Powyższe uzbrojenie terenu przewidziane zostało dla etapu I jak i II planowanego osiedla mieszkaniowego. c) 15 kwietnia 2024 r. wydana została na rzecz inwestora decyzja nr 182/24 o pozwoleniu na budowę obejmująca rozbudowę sieci kanalizacji sanitarnej i sieci wodociągowej - etap I i II, na mocy której realizowana jest budowa infrastruktury podziemnej. d) 28 czerwca 2024 r. wydana została decyzja znak GP.622O.4.2O23.KM.26 o środowiskowych uwarunkowaniach, stwierdzająca brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pn.: "Budowa zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w S. na dz. nr [...], gmina K. powiat legnicki" 2) inwestycja realizowana jest zgodnie z przepisami prawa, polityką rozwojową Gminy K., nie wpływa negatywnie na środowisko, a inwestor poniósł już znaczące nakłady finansowe na etap II zamierzenia. 3) celem obecnej polityki rządowej, jest odejście od spalania węgla i rozwoju w kierunku proekologicznych rozwiązań w zakresie ogrzewania, oświetlenia itd. 4) organ powinien uwzględnić regulacje prawne krajowe i europejskie zmierzające do dekarbonizacji, a wątpliwości rozstrzygać na korzyść strony. W toku postępowania odwoławczego organ przeprowadził z urzędu uzupełniające postępowanie dowodowe polegające na analizie: dokumentacji geologicznej oraz karty informacyjnej złoża węgla brunatnego "[...]" [...]. Wójt Gminy K. pismem z 7 października 2024 r. zwrócił się do organu o uwzględnienie wniosku skarżącego i wskazał, że inwestycja ma istotne znaczenie dla rozwoju Gminy K., natomiast ograniczenia związane z ochroną złóż kopalin stanowią barierę dla tego rozwoju. Organ wezwał Wójta Gminy K. do udzielenia informacji czy: 1) projekty decyzji WZ nr 81/22 z 1 października 2022 r. dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na części działki nr ewid. [...] oraz nr [...] z [...] listopada 2023 r. dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych z infrastrukturą towarzyszącą na części działki nr [...], zostały uzgodnione z właściwym organem administracji geologicznej. 2) dla działek znajdujących się w okolicy planowanej inwestycji wydane zostały decyzje o ustaleniu warunków zabudowy oraz czy ich projekty zostały uzgodnione z właściwym organem administracji geologicznej. W odpowiedzi Wójt Gminy K. wyjaśnił, że: - projekt decyzji WZ nr 81/22 z dnia 13 października 2022 r. został uzgodniony przez Geologa Wojewódzkiego przy Urzędzie Marszałkowskim Województwa Dolnośląskiego we Wrocławiu (wniosek o uzgodnienie skierowany został do Geologa Wojewódzkiego 16 września 2022 r.), - projekt decyzji WZ nr [...] z [...] listopada 2023 r. został uzgodniony przez Geologa Wojewódzkiego przy Urzędzie Marszałkowskim Województwa Dolnośląskiego we Wrocławiu (wniosek o uzgodnienie skierowany został do Geologa Wojewódzkiego 13 września 2023 r.), - działki nr [...] oraz [...] zostały wydzielone w celu poszerzenia istniejącej drogi. Warunki zabudowy obejmujące m. in. teren przedmiotowych działek zostały wydane przed 2002 r., - 11 grudnia 2023 r. decyzja nr 62/23 dla działki nr [...] oraz części działki nr [...], obręb K.; projekt decyzji został uzgodniony z Marszałkiem Województwa Dolnośląskiego, - 11 grudnia 2023 r. decyzja nr 63/23 dla działki nr [...] oraz części działki nr [...], obręb K.; projekt decyzji został uzgodniony z Marszałkiem Województwa Dolnośląskiego, - 11 grudnia 2023 r. decyzja nr 64/23 dla działki nr [...] oraz części działki nr [...], obręb K.; projekt decyzji został uzgodniony z Marszałkiem Województwa Dolnośląskiego, - 11 grudnia 2023 r. decyzja nr 65/23 dla działki nr [...] oraz części działki nr [...], obręb K.; projekt decyzji został uzgodniony z Marszałkiem Województwa Dolnośląskiego, Dodatkowo Wójt Gminy K. wskazał, że dla nieruchomości zlokalizowanych w odległości do 200 m od granic działki nr [...] obręb [...], Rada Gminy K. podjęła uchwałę nr XXV/185/01 z 19 listopada 2001 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zabudowy mieszkaniowo-usługowej "S.2". Uchwała obejmuje teren działek: [...] obręb [...] - przeznaczenie symbol A.1MNU: tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej; tereny usług z zielenią towarzyszącą. Dla działek [...] położonych w obrębie S. oraz działek nr [...] położonych w obrębie [...] zostały wyznaczone strefy oznaczone symbolem A.2MNU - funkcja zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oraz tereny usług z zielenią towarzyszącą. Dalej, działki nr [...] zostały oznaczone symbolem A.3MNU - przeznaczenie: tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i tereny usług z zielenią towarzyszącą. Dla nieruchomości gruntowych nr [...] obręb [...], Rada Gminy K. podjęła uchwałę nr XXIV/146/96 z 28 listopada 1996 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z przeznaczeniem na mieszkalnictwo i usługi. Analizując ponownie zgromadzony materiał dowodowy organ wskazał, że ustawowy obowiązek uzgodnienia projektu decyzji WZ z organem administracji geologicznej w odniesieniu do udokumentowanych złóż kopalin istnieje od 1 stycznia 2015 r., co związane było z wejściem w życie przepisów ustawy z 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy - Prawo geologiczne i górnicze oraz niektórych innych ustaw. Minister Klimatu i Środowiska wezwał Wójta Gminy K. do wyjaśnienia, czy decyzje WZ nr 81/22 z 1 października 2022 r. oraz nr [...] z [...] listopada 2023 r. zostały uzgodnione przez Geologa Wojewódzkiego czy też przez Marszałka Województwa Dolnośląskiego działającego przy pomocy Geologa Wojewódzkiego oraz z czego wynika różnica w opisie organu uzgadniającego projekty decyzji WZ. W odpowiedzi Wójt Gminy K. wyjaśnił, że projekty decyzji WZ nr 81/22 z 1 października 2022 r. oraz nr [...] z [...] listopada 2023 r. zostały skierowane do uzgodnienia do Geologa Wojewódzkiego działającego z ramienia Marszałka Województwa Dolnośląskiego. W przypadku projektów decyzji WZ zawartych w pkt 1 i 3 pisma z 14 grudnia 2024r. Wójt kierował pismo o uzgodnienie do Geologa Wojewódzkiego działającego z ramienia Marszałka Województwa Dolnośląskiego, jak wynikało ze struktury organizacyjnej Urzędu Marszałkowskiego. W toku postępowania organ ustalił, że działka nr [...] uległa podziałowi na działki nr [...]. Decyzja z 9 grudnia 2024 r. zatwierdzająca ww. podział jest ostateczna. Inwestor skorygował wniosek w zakresie numeru ewidencyjnego działki. Obszar inwestycji obejmuje zachodnią część nowo wydzielonej działki nr [...] obręb [...] oraz zgodny jest z obszarem określonym w projekcie decyzji. Minister Klimatu i Środowiska wezwał ponownie Wójta Gminy K. do udzielenia informacji: 1) czy projekt decyzji z 3 listopada 2023 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nr [...] na działkach nr 22/3, [...] i [...] został uzgodniony z właściwym organem administracji geologicznej; 2) w jakiej dacie/datach zostały wszczęte postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy, w wyniku których 11 grudnia 2023 r. wydano cztery decyzje o ustaleniu warunkach zabudowy: nr 62/23, nr 63/23, nr 64/23, nr 65/23; 3) w jakiej dacie/datach Wójt Gminy K. wysłał do organu administracji geologicznej wnioski o uzgodnienie projektów decyzji WZ , o których mowa w pkt 2. W odpowiedzi Wójt Gminy K. wyjaśnił, że: 1) projekt decyzji z 3 listopada 2023 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nr [...] doręczono Marszałkowi Województwa Dolnośląskiego 29 września 2023 r. Projekt decyzji został przez Marszałka uzgodniony milcząco. Postępowanie administracyjne zostało wszczęte na wniosek inwestora 12 września 2023 r., 2) postępowania w sprawie uzgodnienia decyzji nr 62/23, nr 63/23, nr 64/23, nr 65/23 zostały zainicjowane na wniosek inwestora 21 września 2023 r., 3) projekty decyzji nr 62/23, nr 63/23, nr 64/23, nr 65/23 zostały milcząco uzgodnione przez Marszałka Województwa Dolnośląskiego, data doręczenia Marszałkowi projektów ww. decyzji to 8 listopada 2023 r. Minister Klimatu i Środowiska wezwał Wójta Gminy K. do uzupełnienia wyjaśnień poprzez wskazanie, w jakiej dacie/datach Wójt Gminy K. wysłał do Marszałka Województwa Dolnośląskiego wnioski o uzgodnienie projektów decyzji nr 62/23, nr 63/23, nr 64/23, nr 65/23. Dodatkowo wezwał do przesłania mapy stanowiącej załącznik do decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nr [...] z [...] listopada 2023 r. m.in. na działce nr [...]. Wójt Gminy K. przesłał mapę oraz wyjaśnił, że wnioski o uzgodnienie projektów decyzji nr 62/23, nr 63/23, nr 64/23, nr 65/23 zostały wysłane do Marszałka 8 listopada 2023 r. Po tych wyjaśnieniach Minister Klimatu i Środowiska stwierdził, że bezsporne jest, iż na terenie planowanej inwestycji znajduje się udokumentowane złoże węgla brunatnego "[...]" [...] i istniała konieczność uzgodnienia projektu decyzji WZ z właściwym organem administracji geologicznej. Proces planowania przestrzennego powinien uwzględniać wymagania ochrony środowiska (art. 1 ust. 2 pkt 3 u.p.z.p.) oraz zapewniać warunki utrzymania równowagi przyrodniczej i racjonalną gospodarkę zasobami środowiska, w szczególności przez uwzględnienie obszarów występowania złóż kopalin oraz obecnych lub przyszłych potrzeb eksploatacji tych złóż - art. 72 ust. 1 pkt 2 P.o.ś. Szczegółowe zasady gospodarowania złożem kopaliny określają przepisy P.g.g. (art. 81 ust. 3 P.o.ś.). Złoża te podlegają ochronie polegającej na racjonalnym gospodarowaniu ich zasobami oraz kompleksowym wykorzystaniu kopalin, w tym kopalin towarzyszących (art. 125 ust. 1 P.o.ś.). Zasadę "racjonalnego gospodarowania zasobami złóż" należy rozumieć szeroko, nie tylko jako eksploatację (wydobycie kopaliny ze złoża), lecz także jako zachowanie (ochronę) dla potrzeb eksploatacji w przyszłości, co implikuje zakaz zabudowy. Przesłanki ochrony złóż nie zostały sprecyzowane na gruncie przepisów P.g.g. i P.o.ś. Ustawodawca wprowadził ochronę złóż kopalin niezależnie od tego czy już podlegają eksploatacji, czy będą eksploatowane w przyszłości. W obrębie działki nr ewid. [...] (przed podziałem: [...]) wskazanej w projekcie decyzji znajduje się rozpoznane i udokumentowane w stosownej dokumentacji geologicznej złoże węgla brunatnego "[...]" [...]. Ustalenia tego dokonano na podstawie przebiegu granic udokumentowanych złóż kopalin, istniejących w systemie Geoportal oraz Systemie Gospodarki i Ochrony Bogactw Mineralnych Polski "MIDAS" prowadzonym przez państwową służbę geologiczną na podstawie art. 162 ust. 1 pkt 4 P.g.g., dostępnym na stronie internetowej Państwowego Instytutu Geologicznego. System "MIDAS" w 2012 r. został zgłoszony do ewidencji zbiorów oraz usług danych przestrzennych objętych Infrastrukturą Informacji Przestrzennej (IIP), w której otrzymał nr PL.ZIPGL.326. Powszechne jest wykorzystywanie zawartych w nim danych przy realizacji zadań, a także w celu pozyskania wiedzy o udokumentowanych złożach kopalin na potrzeby prowadzonych postępowań uzgodnieniowych. Dokumentacja geologiczna złoża kopaliny zawiera m.in. informacje o położeniu złoża, jego budowie geologicznej, granicach i formie, warunkach jego ochrony, a także geologiczno-górniczych warunkach wydobycia kopaliny. Ten ostatni element jest szczególnie istotny z punktu widzenia oceny czy planowany sposób zagospodarowania nie wpłynie negatywnie na możliwość ewentualnej eksploatacji złoża w przyszłości. W przypadku złoża węgla brunatnego, najbardziej prawdopodobną metodą eksploatacji jest metoda odkrywkowa. Wymaga ona zdjęcia warstw gruntu i skał znajdujących się nad złożem, co oznacza konieczność uprzedniego usunięcia jakiejkolwiek zabudowy na powierzchni terenu. Składowanie nadkładu następuje na zwałowisku zewnętrznym, na które także musi zostać przewidziany wolny teren. Obszar inwestycji obejmuje zachodnią część nowo wydzielonej działki nr [...], obręb [...]. Z przekazanych przez Wójta Gminy K. informacji wynikało, że dla działki nr [...] wydano dwie decyzje WZ nr 81/22 z 1 października 2022 r. oraz nr [...] z [...] listopada 2023 r. Projekty obu decyzji zostały uzgodnione z właściwym w tamtym czasie organem administracji geologicznej, tj. Marszałkiem Województwa Dolnośląskiego. Dla działki nr [...] wydana została również decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nr [...] z 3 listopada 2023 r., której projekt został uzgodniony z właściwym w tamtym czasie organem administracji geologicznej, tj. Marszałkiem Województwa Dolnośląskiego. W odniesieniu do działek nr [...], projekty decyzji zostały milcząco uzgodnione przez Marszałka Województwa Dolnośląskiego, ale w tamtym czasie właściwym rzeczowo organem administracji geologicznej był minister do spraw środowiska. Dla sąsiadujących z działką nr [...] (przed podziałem: [...]) od północy - działką nr [...] i od południa - działką nr [...], decyzje wydane zostały przed 2002 rokiem, tj. przed wejściem w życie przepisów nakazujących uzgadnianie projektów decyzji WZ z organami administracji geologicznej. Dla działki nr [...] sąsiadującej bezpośrednio od strony zachodniej z działką nr [...] obowiązuje obecnie m.p.z.p. Działka skarżącego nie sąsiaduje bezpośrednio z każdej strony z działkami zabudowanymi. Za nieuzasadniony uznano zarzut dotyczący nieuwzględnienia zezwoleń, na mocy których inwestor realizuje już zamierzenie budowlane w granicach działki nr [...] sprzed jej podziału. Decyzje WZ nr [...] z [...] listopada 2023 r. i nr 81/22 z 13 października 2022 r. wydane dla działki nr [...] zostały uzgodnione przez właściwy w tamtym czasie organ administracji geologicznej tj. Marszałka Województwa Dolnośląskiego jednak z naruszeniem zasady ochrony złóż kopalin. Marszałek nie uwzględnił faktu, że oprócz znajdujących się na wschód od działki nr [...] zabudowań, które powstały na terenie objętym planem miejscowym, cały pozostały obszar na północ, zachód i południe od działki nr [...] (obecnie: [...]) był niezabudowany. Zbagatelizował fakt, że działka nr [...] granicząca bezpośrednio od strony zachodniej z działką nr [...] (obecnie: [...]) oraz działki położone jeszcze dalej w kierunku na zachód, oznaczone są w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy K. jako tereny eksploatacji złóż (G-PG). Na północy i południu rozciągają się nieruchomości przeznaczone w Studium pod cele rolnicze (R). Działka nr [...] oraz działki znajdujące się na północ i południe nie są objęte m.p.z.p. Obszar nieobjęty planem zasadniczo pokrywa się z obszarem, który w Studium przeznaczony jest pod cele rolnicze. Nie było zatem podstaw do zaniechania ochrony złoża węgla brunatnego "[...]" [...], którego dopuścił się Marszałek. Zabudowa działek nr [...] powstałych z podziału działki nr [...] doprowadzi do przesunięcia linii zabudowy w głąb złoża. Milczące uzgodnienie przez Marszałka projektów ww. decyzji było wadliwe. Okoliczność, że ówcześnie doszło do wadliwego uzgodnienia decyzji WZ nie może wpływać na sposób realizacji ustawowych zadań Ministra jako organu administracji geologicznej. Każde rozstrzygnięcie jest wynikiem odrębnego postępowania administracyjnego, uwzględniającego okoliczności, specyfikę i jego indywidualny charakter. Argumentacja ta ma zastosowanie także do decyzji WZ wydanych dla działek nr [...], obręb K.. Rozstrzygnięcia wydane w tych sprawach, oprócz tego, że naruszają zasadę ochrony złóż kopalin są wadliwe również z powodu braku właściwości rzeczowej Marszałka Województwa Dolnośląskiego, do którego Wójt Gminy K. wysłał projekty decyzji celem uzgodnienia. Na mocy ustawy z dnia 16 czerwca 2023 r. o zmianie ustawy - Prawo geologiczne i górnicze oraz niektórych innych ustaw ("nowelizacja P.g.g.’’), w dniu 28 października 2023 r. weszły w życie m.in. przepisy dotyczące zmiany art. 161 P.g.g. Zgodnie z jego aktualnym brzmieniem, organem administracji geologicznej pierwszej instancji jest marszałek województwa, z wyjątkiem spraw określonych w ust. 2-4 oraz w art. 161a ust. 1 i 2 P.g.g. Przepis art. 161a ust. 1 i 2 P.g.g. jest kluczowy, gdyż obowiązywał w dacie wpływu (8 listopada 2023 r.) do Marszałka Województwa Dolnośląskiego wniosków Wójta Gminy K. o uzgodnienie projektów decyzji WZ dla inwestycji planowanych na działkach: [...]. Minister właściwy ds. środowiska jest organem administracji geologicznej właściwym w sprawach uzgodnienia projektu decyzji WZ w zakresie udokumentowanych złóż kopalin, o których mowa w art. 10 ust. 1 P.g.g. (objętych własnością górniczą), złóż kopalin określonych w art. 10 ust. 3 P.g.g. (objętych prawem własności nieruchomości gruntowej), które zostały uznane za złoża strategiczne, a także w zakresie kompleksów podziemnego składowania dwutlenku węgla oraz podziemnych bezzbiornikowych magazynów substancji. Fakt wydania decyzji pozwolenia na budowę nr 182/24 obejmującego rozbudowę sieci kanalizacji sanitarnej i sieci wodociągowej etap I i II, na mocy której, realizowana jest budowa infrastruktury podziemnej, czy też decyzji środowiskowej znak GP.6220.4.2023.KM.26 o środowiskowych uwarunkowaniach, stwierdzająca brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pn.: "Budowa zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w S.na dz. nr [...]" - nie powodują wyłączenia obowiązku ochrony złóż kopalin. Inwestor, podejmując zamierzenie inwestycyjne na działce, która nie jest objęta planem miejscowym, musi liczyć się z ryzykiem, że postępowanie w zakresie wydania decyzji WZ nie zakończy się pozytywnie. Sposób wykorzystania kopaliny i ewentualne tego skutki (ekologiczne, środowiskowe, związane z polityką rozwojową Gminy itp.) nie podlegają ocenie w niniejszym postępowaniu - którego zadaniem jest realizacja ustawowego obowiązku ochrony złóż kopalin. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 19 P.g.g. złożem kopaliny jest naturalne nagromadzenie minerałów, skał oraz innych substancji, których wydobywanie może przynieść korzyść gospodarczą. Udokumentowanie złoża kopaliny jest zatem równoznaczne z uznaniem, że jego wydobycie może przynieść korzyść gospodarczą. Złoża kopalin, ze względu na swój ograniczony i nieodnawialny charakter, podlegają ochronie, która koncentruje się na ich racjonalnym wykorzystaniu. Z kolei art. 95 ust. 1 i 2 P.g.g. wskazuje, że obowiązek ochrony udokumentowanych złóż kopalin realizowany jest w procesie planowania i zagospodarowania przestrzennego, w celu zabezpieczenia możliwości ich eksploatacji lub wykorzystania. Skarżący doznał ograniczenia w korzystaniu ze swojej działki jednakże, ograniczenie to ma na celu realizację zasady ochrony złóż kopalin zgodnie z art. 125 P.o.ś. i realizowane jest w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy, których unormowania mają oparcie konstytucyjne. Żaden przepis prawa nie uzależnia ochrony złóż kopalin od realizowanych lub wyznaczonych na przyszłość kierunków rozwoju obszaru energetyki. Trwała zabudowa działki nr [...] (przed podziałem: [...]), obręb [...], zlokalizowanej na terenie występowania złoża węgla brunatnego "[...]" [...] skutkowałaby znacznym utrudnieniem lub nawet uniemożliwieniem jego eksploatacji. Interes skarżącego stoi w ewidentnej kolizji z interesem społecznym, co powoduje konieczność ograniczenia słusznego interesu strony, przez odmową uzgodnienia projektu decyzji WZ dla planowanej Inwestycji. Krzysztof Patyk wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Klimatu i Środowiska z 18 kwietnia 2025 r. zarzucając mu naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności: - art. 72 ust. 1 pkt 2 i art. 125 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (dalej "p. o. ś"), - art. 95 ust. 1, art. 161a ust. 1 i 2 i art. 161 pkt 5 ustawy Prawo geologiczne i górnicze (dalej "p. g. g."), w zw. z art. 7, art. 106 § 1, § 3 i § 5, oraz art. 127 § 3 w zw. z art. 144 k. p. a. - na skutek wadliwego uznania administracyjnego i odmowy ustalenia warunków zabudowy dla zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych z infrastrukturą towarzyszącą na działce nr ewid. [...], obręb [...], gmina K.. Skarżący domagał się uchylenia wydanych w sprawie postanowień. W uzasadnieniu skargi podał, że odmowa uzgodnienia jest skutkiem wadliwej interpretacji i błędnego zastosowania przywołanych przepisów oraz niewłaściwego skorzystania z uznania administracyjnego: a) przekroczenia granic uznania oraz błędną ocenę, że przepis prawa nakazuje przyjęcie danego rozstrzygnięcia; b) naruszenia Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz Konstytucją RP. Błędna była ocena organu, że samo istnienie na danym terenie złoża kopalin "implikuje zakaz zabudowy". Przepis art. 161b pkt 5 p. g. g. nie powinien mieć zastosowania w tej sprawie, ponieważ jego nieruchomość nie leży na połaci złoża strategicznego. Organ bez oceny tego, czy w przyszłości dojdzie do eksploatacji złoża wskazał, że samo jego istnienie uzasadnia zakaz zabudowy. Tak pojmowany interes społeczny jest nieuprawniony. Doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego. Działka nr [...], nigdy nie będzie miejscem eksploatacji złoża kopaliny, ponieważ sąsiaduje z działkami już zabudowanymi na podstawie wcześniej wydanych i uzgodnionych decyzji o warunkach zabudowy (decyzja nr 81/22 z 1 października 2022 r. i nr [...] z 9 listopada 2023). Uzgodnienie warunków zabudowy nastąpiło pomimo istnienia tego samego złoża kopaliny. Złoże zostało już częściowo zabudowane przez zespół budynków mieszkalnych jednorodzinnych wraz z infrastrukturą (I etap inwestycji). Występowanie zabudowy mieszkaniowej oraz infrastruktury na działkach sąsiednich, wyklucza eksploatację złoża na działce nr [...]. Ta okoliczność była kluczowa przy wykładni pojęcia "interesu społecznego", a została pominięta. Cel ochrony złoża, który legł u podstaw odmowy uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy na działce nr [...] jest iluzoryczny. Organ uznał, że słuszny interes strony musi ustąpić interesowi społecznemu, który w jego przeświadczeniu ma charakter nadrzędny, dominujący. Skarżący uzyskał uzgodnienie warunków zabudowy na działkach sąsiednich i nie mógł przewidzieć, że w identycznym stanie prawnym dojdzie do odmowy uzgodnienia na działce nr [...]. Uzyskał już pozwolenie na budowę instalacji podziemnych obsługujących inwestycję zaplanowaną na działce nr [...] (II etap inwestycji) i pozwolenie to zrealizował mając zaufanie do władzy publicznej. Zarzucone naruszenia prawa materialnego muszą być widziane na tle gwarancji praw jednostki wynikających z Konstytucji RP (art. 21 oraz 31 ust. 3) i Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (art. 1 do Protokołu nr 1 Konwencji). Organ nie przeprowadził testu proporcjonalności w odniesieniu do ingerencji w prawo własności skarżącego, o którym mowa w art. 33 ust. 3 Konstytucji RP. Minister Klimatu i Środowiska w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Skarga była bezzasadna. Minister Klimatu i Środowiska zaskarżonym postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2025 r., utrzymał w mocy postanowienie własne z 7 października 2024 r. odmawiające uzgodnienia na rzecz K.P. projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych z infrastrukturą towarzyszącą na działce nr ewid. [...] (przed podziałem nr ewid. [...]), obręb [...], gmina K.. Bezsporne w sprawie było to, że pod działką nr ewid. [...], obręb [...], znajduje się rozpoznane i udokumentowane złoże węgla brunatnego "[...]" [...]. Cała nieruchomość przeznaczona pod planowaną inwestycję, zlokalizowana jest w granicach tego złoża. Zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1130, dalej "u.p.z.p.") w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zasady dotyczące planowania przestrzennego wskazane w art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2024 r. poz. 54, dalej "P.o.ś."), należy stosować odpowiednio przy wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy. Stosownie do art. 53 ust. 4 pkt 4a w związku z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym decyzje o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z ministrem właściwym do spraw środowiska - w odniesieniu do udokumentowanych złóż kopalin, o których mowa w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1290, dalej "P.g.g."). Z kolei z art. 53 ust. 5 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. wynika, że uzgodnień, dokonuje się w trybie art. 106 k.p.a., z tym że zażalenie przysługuje wyłącznie inwestorowi. W przypadku niezajęcia stanowiska przez organ uzgadniający w terminie 2 tygodni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie - uzgodnienie uważa się za dokonane. Instytucja uzgodnienia ma na celu uzyskanie stanowiska wyspecjalizowanego w danej dziedzinie organu, co do realizacji planowanych inwestycji. Zgodnie z art. 161a ust. 2 P.g.g. do ministra właściwego do spraw środowiska należą sprawy związane z uzgadnianiem projektu decyzji o warunkach zabudowy w zakresie udokumentowanych złóż kopalin, o których mowa w art. 10 ust. 1, oraz złóż kopalin określonych w art. 10 ust. 3, które zostały uznane za złoża strategiczne, a także w zakresie kompleksów podziemnego składowania dwutlenku węgla i podziemnych bezzbiornikowych magazynów substancji. Złoża kopalin są wartością podlegającą prawnej ochronie, która znajduje swój wyraz zarówno w przepisach prawa geologicznego i górniczego jak i prawa ochrony środowiska. Z art. 125 ustawy Prawo ochrony środowiska stanowiącego, że złoża kopalin podlegają ochronie polegającej na racjonalnym gospodarowaniu ich zasobami oraz kompleksowym wykorzystaniu, wynika zasada ich ochrony niezależnie od tego, czy są już eksploatowane, czy dopiero będą eksploatowane w przyszłości. Minister Klimatu i Środowiska prawidłowo argumentował, że zasadę racjonalnego gospodarowania zasobami złóż, należy rozumieć szeroko, nie tylko, jako eksploatację (wydobycie kopaliny) lecz także, jako np. zachowanie złoża dla potrzeb eksploatacji w przyszłości, co zasadniczo implikuje zakaz zabudowy. Podstawowym argumentem organu, będącym przyczyną odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy, było to, że projektowane zamierzenie budowlane zlokalizowane jest w całości na udokumentowanym złożu węgla brunatnego, co uniemożliwi jego eksploatację. Skarżący twierdził natomiast, że konieczność ochrony złoża węgla brunatnego na działce nr [...] jest abstrakcyjna i hipotetyczna, gdyż działka ta nigdy nie będzie miejscem eksploatacji złoża, albowiem sąsiaduje z działkami już zabudowanymi na podstawie wcześniej wydanych decyzji o warunkach zabudowy. Sąd stwierdza, że Minister Klimatu i Środowiska dokonał szczegółowej i rzetelnej analizy stanu zagospodarowania terenów okolicznych, w odniesieniu do działki inwestycyjnej nr [...]. Organ prawidłowo ustalił, że działka skarżącego nie sąsiaduje bezpośrednio z każdej strony z działkami zabudowanymi. Tym samym realizacja inwestycji skutkowałaby przesunięciem linii zabudowy w głąb złoża oraz stwarzałaby możliwości dalszej jego zabudowy. Słusznie organ stwierdził, że zabudowa działki nr [...] ograniczy, a nawet całkowicie uniemożliwi eksploatację złoża w przyszłości. Zasadnie też wskazał, że ówcześnie wydane decyzje o warunkach zabudowy nie mogą wpływać na sposób realizacji jego ustawowych zadań jako organu administracji geologicznej. Każde rozstrzygnięcie jest wynikiem odrębnego postępowania administracyjnego, uwzględniającego okoliczności, specyfikę i indywidualny charakter. Wcześniej wydane rozstrzygnięcia, nawet w podobnych stanach faktycznych i prawnych, nie mogą przemawiać za wydawaniem kolejnych, jeżeli miałyby one naruszać prawo. Bezzasadny był zarzut przekroczenia uznania administracyjnego przez błędną wykładnię pojęcia "interesu społecznego". Sposób rozstrzygania kolizji interesu społecznego ze słusznym interesem obywateli, wynikał z konieczności zastosowania wiążącego organ przepisu prawa. W przypadku przedmiotowej inwestycji organ uznał za niezbędne zabezpieczenie interesu publicznego. Choć samo stwierdzenie istnienia złoża kopaliny na danym terenie nie oznacza zawsze zakazu zabudowy, to jednocześnie ochrona terenu pod którym znajduje się złoże kopaliny nie jest implikowana prawdopodobieństwem jej wydobywania, ponieważ nie taki jest cel postępowania. Celem postępowania było zabezpieczenie terenu złoża w taki sposób, aby zapewnić możliwość ewentualnej jego eksploatacji na jak największym obszarze. W przypadku złoża węgla brunatnego najczęstszą metodą wydobycia jest metoda odkrywkowa, co powoduje konieczność wzmożonej ochrony powierzchniowej złoża. Organ uzgadniający zasadnie powołał interes publiczny, który musi być pojmowany szerzej niż obecne potrzeby, w szczególności uwzględniać musi potrzeby przyszłych pokoleń, co wynika m.in. z art. 72 ust. 1 pkt 2 P.o.ś. W ocenie Sądu, organ prawidłowo ustalił wszystkie okoliczności faktyczne i prawne, które były istotne dla rozstrzygnięcia. Podkreślenia wymaga, że wydane do tej pory decyzje administracyjne, na mocy których inwestor realizuje już zamierzenie budowlane w granicach działki nr [...] sprzed jej podziału, nie mogły mieć decydującego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Choć decyzje o warunkach zabudowy nr [...] z [...] listopada 2023 r. i nr 81/22 z 13 października 2022 r. wydane dla działki nr [...], zostały uzgodnione przez właściwy w tamtym czasie organ administracji geologicznej tj. Marszałka Województwa Dolnośląskiego – to jednak jak wykazał Minister, nastąpiło to z ewidentnym naruszeniem zasady ochrony złóż kopalin. Z taką oceną Sąd się zgodził, gdyż Marszałek nie uwzględnił faktu, że oprócz znajdujących się na wschód od działki o ówczesnym nr [...] zabudowań, które zrealizowane są na terenie objętym planem miejscowym, cały pozostały obszar na północ, zachód i południe od działki nr [...] (obecnie nr [...]) pozostaje niezabudowany. Istotne jest to, że działka nr [...] granicząca bezpośrednio od strony zachodniej z działką nr [...] (obecnie nr [...]) oraz działki położone dalej w kierunku na zachód oznaczone są w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy K. jako tereny eksploatacji złóż (G-PG). Na północy i południu rozciągają się nieruchomości przeznaczone w Studium pod cele rolnicze (R). Działka nr [...] oraz działki znajdujące się na północ i południe nie są objęte planem i zasadniczo znajdują się na obszarze, który w Studium przeznaczony jest pod cele rolnicze. Nie było zatem ówcześnie podstaw do zaniechania ochrony złoża węgla brunatnego "[...]" [...]. Trafne było stwierdzenie Ministra Klimatu i Środowiska, że przesuwanie linii zabudowy w głąb złoża stanowi dla niego zagrożenie. Także wydanie decyzji nr 182/24 o pozwoleniu na rozbudowę sieci kanalizacji sanitarnej i sieci wodociągowej etap I i etap II, na mocy której, realizowana jest budowa infrastruktury podziemnej czy decyzji znak GP.6220.4.2023.KM.26 stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla budowy zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w S. na dz. nr [...] - nie powodują wyłączenia obowiązku ochrony złóż kopalin. Inwestor musi zawsze liczyć się z ryzykiem, że postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o warunkach zabudowy nie zakończy się korzystnym dla niego rozstrzygnięciem. Organ prawidłowo wskazał, że ochrona zasobów złóż kopalin jest niezbędna dla zagwarantowania bezpieczeństwa surowcowego i musi być realizowana w kontekście długiego horyzontu czasowego. Dlatego niezasadny był w ocenie Sądu zarzut naruszenia przez Ministra Klimatu i Środowiska przepisów art. 72 ust. 1 pkt 2 i art. 125 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, art. 95 ust. 1, art. 161a ust. 1 i 2 i art. 161 pkt 5 ustawy Prawo geologiczne i górnicze w zw. z art. 7, art. 106 § 1, 3 i 5 k. p. a. Należy podkreślić, że ustawa Prawo geologiczne i górnicze nie uzależnia zastosowania zasady ochrony złoża od stopnia zaawansowania planów czy przyszłych zamierzeń dotyczących wydobycia kopalin. Przepisy nie różnicują ochrony złóż od tego, czy dane złoże przewidziane jest do eksploatacji. O konieczności ochrony przedmiotowego złoża przesądził fakt, że dalsza zabudowa obszaru na którym złoże się znajduje, uniemożliwi jego ewentualną eksploatację. Ocena organu, że planowana przez skarżącego inwestycja sprzeczna jest z zasadami ochrony złoża, nie była dowolna i miała rzetelne uzasadnienie w materiale dowodowym. Zasada wolności zabudowy (art. 6 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p.) oraz konstytucyjna zasada ochrony prawa własności wyrażona w art. 64 ust. 1 oraz ust. 3 Konstytucji RP, nie są zasadami bezwzględnymi. Ochrona złóż wiąże się z wprowadzeniem ograniczeń w wykonywaniu prawa własności. Nie można podzielić poglądu skarżącego, że Minister nie uzasadnił należycie swojego stanowiska, a także odstąpił od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw. Sąd nie znalazł podstaw do uznania, że organ naruszył art. 7 i 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a., gdyż zebrał, a następnie ocenił kompletny materiał dowodowy. Argumentacja zawarta w uzasadnieniach postanowień, jest zdaniem Sądu przekonująca. Z uwagi na niezasadność podniesionych w skardze zarzutów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.