VII SA/Wa 1578/08

WyrokWSA w Warszawie2009-04-16

Skład orzekający: Bożena Więch-Baranowska, Leszek Kamiński, Jolanta Zdanowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka, na którą przeniesiono pozwolenie na budowę, posiada interes prawny i legitymację procesową do wniesienia skargi na postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę, po tym jak pierwotny inwestor sprzedał udziały w nieruchomości i przeniósł pozwolenie?
Ratio decidendi
Spółka, na którą przeniesiono pozwolenie na budowę w trybie art. 40 Prawa budowlanego, utraciła interes prawny i legitymację procesową do wniesienia skargi na postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę, ponieważ przeniesienie pozwolenia oznacza przyjęcie wszystkich warunków pierwotnej decyzji i skutkuje brakiem możliwości kwestionowania jej ważności przez poprzedniego inwestora.
Stan faktyczny
Spółka wniosła o zawieszenie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, wskazując na toczące się postępowanie sądowe dotyczące decyzji o warunkach zabudowy. Organ I instancji odmówił zawieszenia, uznając, że postępowanie sądowe nie jest zagadnieniem wstępnym. Organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, stwierdzając, że uchylenie decyzji o warunkach zabudowy jest podstawą do wznowienia postępowania o pozwolenie na budowę, a nie do stwierdzenia jego nieważności. Skarżąca spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących zawieszenia postępowania, prawdy obiektywnej, zaufania obywateli i czynnego udziału strony. Sąd oddalił skargę z powodu braku interesu prawnego i legitymacji procesowej skarżącej spółki, która wcześniej przeniosła pozwolenie na budowę na inną spółkę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, , Sędzia WSA Leszek Kamiński (spr.), Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania skargę oddala Wnioskiem z dnia 26 listopada 2007 r. "[...]" Sp. z o.o., na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, ze zm.), zwanej dalej: k.p.a., wniosła o zawieszenie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta K. Nr [...] z dnia [...], którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia "[...]" Sp. z o. o. na wykonanie robót budowlanych polegających na przebudowie i rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem wraz z instalacjami wewnętrznymi oraz wjazdem na terenie działki nr [...], obręb [...], przy ul. [...] w K. Decyzją z dnia [...], Nr [...] ww. decyzję przeniesiono na "[...]" Sp. z o.o. Wnioskodawca wskazał, że przed sądami administracyjnymi, tj. Wojewódzkim oraz Naczelnym Sądem Administracyjnym trwa postępowanie w sprawie uchylenia decyzji Prezydenta Miasta K. w sprawie ustalenia warunków zabudowy Nr [...] z dnia [...] utrzymanej w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] Nr [...] dla opisanego powyżej zamierzenia inwestycyjnego. W dniu 7 listopada 2007 r. wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 20 września 2007 r. sygn. ll SA/Kr 741/06, uchylającego przywołane powyżej decyzje organu I i II instancji. Ze względu na to, że orzeczenie sądu administracyjnego rozstrzyga w sprawie decyzji, w oparciu o którą wydano decyzję pozwolenia na budowę, w przedmiocie której prowadzone jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności, wynik sprawy sądowej będzie miał wpływ na przebieg tego postępowania. Tym samym wyczerpana została dyspozycja przepisu art. 97 § 4 k.p.a., i co za tym idzie wniosek niniejszy jest w pełni uzasadniony. Postanowieniem z dnia [...] znak:[...], Wojewoda [...], na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 i art. 101 k.p.a. oraz art. 80 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118, ze zm.), odmówił zawieszenia postępowania nieważnościowego. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że trwające postępowanie sądowo-administracyjne dotyczące decyzji z dnia [...] o ustaleniu warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego, pn. "Przebudowa i rozbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego na terenie działki nr [...] obręb [...], przy ul. [...], nie jest zagadnieniem wstępnym w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Prowadzone postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczy analizy czy w chwili jej wydania występowały przyczyny nieważności. Samo wszczęcie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, mającego na celu ocenę prawidłowości wydanej decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, która rozstrzygnęła zagadnienie wstępne ważne w innym postępowaniu administracyjnym (o pozwolenie na budowę), nie może być podstawą do zastosowania w obecnym postępowaniu administracyjnym art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zdaniem Wojewody, błędnym byłoby twierdzenie jakoby wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dawało podstawy, czy też ma znaczenie w postępowaniu prowadzonym w trybie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jeżeli w chwili wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu była prawomocna i znajdowała się w obrocie prawnym. Zażalenie od ww. postanowienia wniosła "[...]" Sp. z o.o., reprezentowana przez radcę prawnego S. K., wskazując, że w niniejszej sprawie zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zachodzi konieczność rozpatrzenia najpierw zagadnienia wstępnego, którym jest ocena prawidłowości decyzji ustalającej warunki zabudowy. Sprawa ta spełnia wszystkie cechy zagadnienia wstępnego. Zdaniem składającego zażalenie nie ma obecnie możliwości kontynuowania postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji pozwolenia na budowę aż do momentu, kiedy nie zostanie rozstrzygnięta problematyka obecności w obrocie prawnym decyzji ustalającej warunki zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego. Ponadto organ I instancji przed doręczeniem postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania najpierw doręczył stronie decyzję o stwierdzeniu nieważności decyzji Nr [...], co zdaniem składającego zażalenie stanowi naruszenie art. 101 § 3 k.p.a. i stawia pod znakiem zapytania możliwość kontroli tego fragmentu postępowania administracyjnego. Uwzględnienie bowiem powyższego zażalenia mogłoby oznaczać zawieszenie postępowania, które zostało już na poziomie I instancji zakończone. W ten sposób organ wydając decyzję merytoryczną dzień po wydaniu postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania nie uwzględnił czasu koniecznego do ewentualnego wniesienia zażalenia i jego rozpoznania przez organ II instancji. Wydaje się, że w imię realizacji zasady szybkości postępowania uregulowanej w art. 12 k.p.a. organ doprowadził tu do złamania zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a. i zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa wynikającej z art. 8 k.p.a. Postanowieniem z dnia [...], znak:[...],Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu ww. zażalenia, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ II instancji stwierdził, że rozstrzygnięcie postępowania sądowo-administracyjnego, którego przedmiotem jest decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [...] o ustaleniu warunków zabudowy, nie stanowi zagadnienia wstępnego w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na wykonanie robót budowlanych. Zdaniem organu rozpoznającego zażalenie postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma na celu ustalenie, czy w chwili wydawania badanej decyzji zachodziły przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 156 § 1 k.p.a. Wszczęcie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, którego przedmiotem jest zbadanie prawidłowości decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, nie stanowi w świetle art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zagadnienia wstępnego w sprawie dotyczącej stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji, gdyż uchylenie decyzji o warunkach zabudowy jest podstawą do wznowienia postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę (art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a.), a nie do stwierdzenia nieważności ww. decyzji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła "[...]" Sp. z o.o., reprezentowana przez radcę prawnego S. K., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie prawa administracyjnego materialnego, tj.: art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez odmowę zawieszenia postępowania pomimo istnienia przesłanki obligatoryjnego zawieszenia postępowania; art. 101 § 3 k.p.a., poprzez wydanie postanowienia dot. zawieszenia postępowania po rozstrzygnięciu sprawy co do istoty i wydaniu decyzji ostatecznej; art. 7 k.p.a., poprzez rezygnację z realizacji zasady prawdy obiektywnej w postępowaniu; art. 8 k.p.a., poprzez rezygnację z realizacji zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, art. 10 § 1 k.p.a., poprzez rezygnację z realizacji zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym, oraz art. 107 § 3 k.p.a., poprzez niewłaściwe sporządzenie uzasadnienia faktycznego i prawnego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał dotychczasowe stanowisko oraz wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu ze względu na brak interesu prawnego skarżącego do wniesienia skargi oraz przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę. Obowiązkiem Sądu jest badanie legitymacji skarżących na każdym etapie postępowania. Należy stwierdzić, iż skarżąca "[...] Sp. z o. o." nie posiadała legitymacji procesowej do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Brak zaś legitymacji po stronie skarżącej powoduje, że skarga podlega oddaleniu, bez konieczności odnoszenia się do zarzutów w niej zawartych. Jak wynika z akt sprawy na rozprawie w dniu 18 grudnia 2008 r. pełnomocnik skarżącej potwierdził, iż decyzją nr [...] z dnia [...] przeniesiono pozwolenie na budowę udzielone decyzją z dnia z [...] Nr [...] ze spółki "[...]" Sp. z o.o. na Spółkę [...] Sp. z o.o. Z tego względu Sąd odroczył rozprawę i zwrócił się do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nadesłanie ww. decyzji Prezydenta Miasta K. przenoszącej pozwolenie na budowę. Z nadesłanej kserokopii decyzji wynika, że za zgodą poprzedniego inwestora [...]" Sp. z o.o. w K. reprezentowanej przez P. K. decyzja o pozwoleniu na budowę została przeniesiona na rzecz nowego inwestora [...] Sp. z o. o. w K. Do akt sądowych dołączono także wypis aktu notarialnego repertorium A Nr [...] umowy sprzedaży zawartej w dniu [...] zawartej pomiędzy [...] Sp. z o.o. a [...] Sp. z o.o. Zgodnie z art. 40 ust. 1 Prawa budowlanego organ, który wydał decyzję określoną w art. 28 Prawa budowlanego jest obowiązany, za zgodą strony, na rzecz której decyzja została wydana, do przeniesienia tej decyzji na rzecz innego podmiotu, jeżeli przyjmuje on wszystkie warunki zawarte w tej decyzji oraz złoży oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowanego. Skarżąca [...] Sp. z o. o. poprzez sprzedaż udziału w nieruchomości oraz przeniesienie pozwolenia na budowę utraciła interes prawny w sprawie pozwolenia na budowę i postępowań dotyczących tej decyzji, a także legitymację procesową zarówno do udziału w sprawie administracyjnej jak i do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Brak zaś legitymacji do wniesienia skargi stanowi przesłankę materialnoprawną skutkującą oddaleniem skargi, bez możliwości merytorycznej kontroli zaskarżonego aktu. Zgodnie z brzmieniem art. 50 § 1 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego może wnieść każdy, kto ma w tym interes prawny, przy czym ograniczenie to nie dotyczy prokuratora, Rzecznika Praw Obywatelskich oraz organizacji społecznych w zakresie ich statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brały one udział w postępowaniu administracyjnym, a także innych podmiotów, którym ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Oznacza to, że poza wyjątkami wymienionymi wyżej, skarżący musi wykazać, iż w konkretnym przypadku istnieje związek pomiędzy jego własną prawnie gwarantowaną sytuacją (nie tylko faktyczną), a zaskarżonym przezeń aktem, polegający na tym, iż akt ten narusza (pozbawia lub ogranicza) właśnie jego interes prawny lub uprawnienie. Skarga winna zawierać uzasadnienie, w jaki sposób doszło do naruszenia prawem chronionego interesu lub uprawnienia podmiotu wnoszącego skargę. Wniesienie skargi do Sądu przez osobę, którą organ administracyjny potraktował jako stronę postępowania administracyjnego i do której skierował decyzję administracyjną, nie przesądza jeszcze o interesie prawnym skarżącego w rozumieniu art. 50 § 1 p.p.s.a., a tym samym nie zwalnia Sądu z badania interesu prawnego w znaczeniu materialnym. Por. wyrok NSA z dnia 18 września 2007 r., sygn. akt II OSK 1225/06. Zauważyć trzeba, że chociaż wniosek o zawieszenie postępowania złożyła Spółka [...] (której też doręczano rozstrzygnięcia), to zażalenie na postanowienie wniosła Spółka [...], ona też skierowała skargę do Sądu. Sąd badając przymiot strony skarżącej Spółki doszedł do wniosku, że organy administracyjne nie oceniły właściwie legitymacji skarżącej Spółki już na etapie złożenia przez nią zażalenia, a także bezrefleksyjnie doręczając jej (jako występującej obok Spółki [...]) postanowienie, chociaż od początku wiadomo było, że spośród tych dwóch Spółek tylko jedna może legitymować się interesem prawnym, skoro doszło do przeniesienia pozwolenia budowlanego w trybie art. 40 Prawa budowlanego. Okoliczności tych organ nie wziął jednak pod uwagę . Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło