VII SA/Wa 1583/18
WyrokWSA w Warszawie2019-02-19
Skład orzekający: Joanna Gierak-Podsiadły, Monika Kramek, Tomasz Stawecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu nadzoru budowlanego nakładająca obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego, wydana w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, może być uznana za nieważną z powodu istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, w tym zmian w usytuowaniu obiektu na gruncie i jego parametrach, a także w związku z podziałem działki?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja nakładająca obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego, wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, nie jest dotknięta wadą nieważności. Stwierdzenie istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, takich jak zmiany w usytuowaniu obiektu, jego parametrach (kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość), uzasadnia zastosowanie tego przepisu. Podział działki nie wpływa na ważność decyzji, jeśli z jej treści jednoznacznie wynika, której inwestycji dotyczy. Rażące naruszenie prawa, będące podstawą stwierdzenia nieważności, wymaga nie tylko oczywistości naruszenia, ale także uwzględnienia jego skutków społeczno-gospodarczych, a w tym przypadku wykonanie decyzji doprowadziło do stanu zgodnego z prawem.Stan faktyczny
Skarżący A. J. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji PINB z 2014 r., która nakładała na inwestorów obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego z powodu istotnych odstępstw od pozwolenia na budowę. Skarżący zarzucał m.in., że decyzja dotyczyła nieistniejącej działki po jej podziale oraz że organ nie określił wystarczająco zakresu nałożonych obowiązków. Organy nadzoru budowlanego (WINB, GINB) odmówiły stwierdzenia nieważności, uznając decyzję PINB za prawidłową. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), Sędziowie sędzia WSA Monika Kramek, sędzia WSA Tomasz Stawecki, Protokolant st. ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2019 r. sprawy ze skargi A. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2018 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę
Przedmiotem skargi A. J. ("skarżący") jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego ("GINB") z [...] maja 2018 r., znak: [...], wydana w trybie stwierdzenia nieważności decyzji, w następującym stanie sprawy:
Decyzją z [...] stycznia 2014 r., znak: [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] ("PINB"), na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.; "Prawo budowlane"), nałożył na B. K. i T. K. ("inwestorzy") obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczasowych wykonanych robót budowlanych (w zakresie zgodnym z obowiązującymi przepisami), związanych z budową budynku mieszkalnego z garażem realizowanego w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę z [...] listopada 2010 r., nr [...], na nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] i ul. [...], na działce o nr ewid. [...], w terminie do 1 kwietnia 2014 r.
Pismem z 6 lutego 2018 r. skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji PINB z [...] stycznia 2014 r. wskazując na wady, uregulowane w art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, "k.p.a."). W ocenie skarżącego decyzja ta dotyczy działki o nr [...], która w czasie jej wydania już nie istniała (zgodnie z decyzją podziałową z [...] grudnia 2013 r.), a ponadto organ, nakładając obowiązki na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nie określił wystarczająco ich zakresu, wobec czego ich wykonanie nie doprowadziłoby przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z prawem.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ("[...]WINB") decyzją z [...] kwietnia 2018 r., znak: [...], odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji PINB, albowiem nie stwierdził, aby badana decyzja dotknięta była wadą nieważności, w tym wadą rażącego naruszenia prawa. Przedstawił przy tym przebieg postępowania naprawczego, w ramach którego zapadła badana decyzja, w tym wymieniając orzeczenia wydane w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i wyrok NSA z 15 grudnia 2017 r. sygn. akt II OSK 611/17 uchylający wyrok Sądu I instancji i oddalający skargę A. J. na decyzję [...]WINB z [...] września 2016 r. znak: [...].
Odwołanie od decyzji [...]WINB złożył skarżący podtrzymując stanowisko prezentowane we wniosku inicjującym to postępowanie.
Decyzją z [...] maja 2018 r., wskazaną na wstępie, GINB utrzymał w mocy decyzję [...]WINB z [...] kwietnia 2018 r.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że pismem z 19 czerwca 2013 r. skarżący wniósł o skontrolowanie budowy, zlokalizowanej na działce narożnej między ul. [...] a ul. [...] w miejscowości [...], w zakresie odległości domu od granicy oraz wysokości budynku.
W dniu 20 sierpnia 2013 r. przedstawiciele PINB przeprowadzili czynności kontrolne na działce nr ewid. [...], w wyniku której ustalono, że inwestorzy realizują budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem i zbiornikiem bezodpływowym, na podstawie decyzji Starosty [...] z [...] listopada 2010 r., nr [...]; inwestycja ta jest w stanie surowym otwartym. W wyniku przeprowadzonych pomiarów odległości realizowanego budynku od granicy działki stwierdzono, że odległość ściany zewnętrznej konstrukcyjnej od ściany działki sąsiedniej wynosi 4 m. Z kolei w opracowanym i zatwierdzonym projekcie architektoniczno-budowlanym przewidziano ściany zewnętrzne dwuwarstwowe – pustak ceramiczny o grubości 24 cm i ocieplenie o grubości 12 cm. W dniu 22 października 2013 r. do PINB wpłynęła inwentaryzacja geodezyjna wykonana przez M. C., uprawnionego geodetę. Dokument potwierdzał, że w przypadku wykonania przewidzianego w projekcie docieplenia budynku (12 cm), nie zostanie zachowana wymagana prawem odległość 4 m od strony działki sąsiedniej do ogrodzenia w granicy nieruchomości. Wobec powyższego, PINB wszczął postępowanie w sprawie prowadzenia przez inwestorów robót budowlanych przy przedmiotowym budynku w sposób istotnie odbiegających od ustaleń i warunków określonych w decyzji Starosty [...] z [...] listopada 2010 r. Następnie, postanowieniem z [...] listopada 2013 r., znak: [...], organ ten na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 Prawa budowlanego zobowiązał inwestorów do wstrzymania prowadzenia robót budowlanych w przedmiotowym budynku mieszkalnym i nałożył obowiązek przedstawienia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych wraz z oceną techniczną budynku. W związku ze zgłoszeniem nieprawidłowości przez sąsiada, geodeta ponownie pomierzył odległości od granicy z działką nr [...]. W wyniku dokonanych pomiarów ustalono, że część mieszkalna przedmiotowego budynku bez ociepleń została wykonana w odległości 4,02 m, zaś część garażowa w odległości 3,5 m od granicy z działką [...], w związku z powyższym inwestorzy zdecydowali, że ocieplenie na odcinku części mieszkalnej zostanie wykonane od wewnątrz budynku, by uniknąć konfliktu z właścicielem działki nr [...] i zachować prawidłowe odległości od granicy z działką nr [...]. W dniu 9 stycznia 2014 r. dostarczono PINB opracowanie techniczne pt. "Inwentaryzacja i ocena stanu technicznego". W takich też okolicznościach PINB wydał decyzję z [...] stycznia 2014 r., znak: [...], którą to nałożył na inwestorów obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego dla ww. budynku. Przyjął, że doszło do istotnych odstępstw od zatwierdzonych rozwiązań projektowych, a do tych zaliczył zmianę usytuowania obiektu na gruncie oraz zmianę powierzchni zabudowy, kubatury obiektu i kąta nachylenia połaci dachowych.
Wskazując na powyższe GINB zgodził się z organem I instancji, że weryfikowana decyzja nie jest dotknięta kwalifikowanymi wadami prawnymi, powodującymi konieczność stwierdzenia jej nieważności.
Odnosząc się do zarzutów odwołania GINB wskazał, że podział działki nr [...] nastąpił [...] grudnia 2013 r. Informację o ww. podziale PINB uzyskał dopiero po wydaniu decyzji z [...] maja 2014 r., zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i wydającej pozwolenie na wznowienie robót budowlanych dla inwestorów. Dalej zaś podał, że PINB prawidłowo ustalił podmiot oraz inwestycję, dla których prowadzone było postępowanie naprawcze. Zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał w sposób nie budzący wątpliwości określić położenie realizowanej budowy (wskazana została ulica, miejscowość, usytuowanie względem sąsiadujących działek). Ponadto, stan faktyczny ustalony przez PINB nie uległ zmianie na skutek dokonanego podziału działki. Wobec powyższego stwierdził, że posłużenie się nieaktualnym w dniu wydania rozstrzygnięcia numerem działki nie ma znaczenia dla ważności decyzji z [...] stycznia 2014 r.
GINB wyjaśnił też, że materialnoprawną podstawę decyzji PINB z [...] stycznia 2014 r. stanowił art. 51 ust 1 pkt 3 Prawa budowalnego, zgodnie z którym w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę organ nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego oraz – w razie potrzeby – wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Zauważył, że stosując ten przepis organ określa jedynie kierunek działań inwestora, pozostawiając mu swobodę sposobu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. Projekt budowlany zamienny powinien przy tym uwzględniać zmiany wynikające z wykonanych już robót budowlanych, a więc powinien przedstawiać rzeczywisty stan inwestycji, a treść tego projektu wyznacza dalsze postępowanie; nadto organ nie ma możliwości przed sporządzeniem projektu budowlanego zamiennego przeprowadzenia pełnej oceny dokonanych robót budowlanych. Z kolei sam fakt złożenia projektu zamiennego nie legalizuje wykonanych z odstępstwami od pozwolenia na budowę robót budowlanych. Opierając się na powyższym GINB wskazał, że wobec stwierdzonych istotnych odstępstw od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę oraz niezakończenia realizacji przedmiotowej inwestycji, PINB nie naruszył rażąco prawa, w tym art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, nakładając na inwestora (jedynie) obowiązek wykonania projektu zamiennego.
W konsekwencji GINB uznał, że [...] WINB prawidłowo ocenił, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki do stwierdzenia nieważności badanej decyzji, a więc nie jest ona obarczona żadną z wad kwalifikowanych wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. GINB podniósł, że badana decyzja PINB z [...] stycznia 2014 r. została wydana przez właściwy organ, z zastosowaniem właściwego przepisu prawa i bez rażącego naruszenia prawa, nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, została skierowana do właściwych stron postępowania, była wykonalna w dniu jej wydania, a jej wykonanie nie wywołałoby czynu zagrożonego karą oraz nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa.
W skardze na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] maja 2018 r. znak: [...] skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji, zarzucając naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 k.p.a. w aspekcie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, polegające na popełnieniu błędu subsumcji – GINB niewłaściwie uznał, że w przedmiotowej sprawie decyzja wydana przez PINB na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego jest decyzją ważną, a nie, jak chce tego skarżący – decyzją nieważną.
W uzasadnieniu skargi wskazano m.in., że prowadzone z urzędu postępowanie w sprawie istotnych odstępstw organ nadzoru powinien w istocie umorzyć i wszcząć z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 157 § 2 k.p.a.), ponieważ decyzja Starosty [...] z [...] listopada 2010 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Organy badające sprawę nie dostrzegły tego, że pozwolenie na budowę nie jest zgodne z decyzją o warunkach zabudowy wydaną dla przedmiotowej inwestycji, tj. decyzją Burmistrza [...] z [...] stycznia 2010 r.
Ponadto, w ocenie skarżącego, wskutek podziału działki zmieniły się odległości budynku względem granic, a zatem twierdzenie organu o braku zmian stanu faktycznego jest niezrozumiałe i bezzasadne.
Poza tym skarżący podniósł, że kwestionowana decyzja PINB została wydana po terminie określonym w art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, a także, że nie została poprzedzona ustaleniami w zakresie potrzeby wykonania określonych robót i czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Brak takiej potrzeby organ powinien wyraźnie stwierdzić.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko, wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd kontrolował w niniejszej sprawie decyzję GINB z [...] maja 2018 r. znak [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji z [...] kwietnia 2018 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji PINB z [...] kwietnia 2014 r. znak: [...], nakładającej obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego.
W ocenie Sądu, organy orzekające w tej sprawie dokonały właściwych ustaleń; prawidłowo także przyjęły, że decyzja z [...] kwietnia 2014 r. nie jest dotknięta żadną z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a., w tym z przyczyn podniesionych w postępowaniu przez skarżącego.
Rozwijając tę ocenę, Sąd przede wszystkim zauważa, że celem postępowania nadzwyczajnego uregulowanego w art. 156 i nast. k.p.a., jest ustalenie, czy badana decyzja dotknięta jest jedną z wad kwalifikowanych wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Jedną z tych wad jest wydanie decyzji bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2), inną: niewykonalność decyzji w dniu jej wydania mająca charakter trwały (pkt 5), czy też: decyzja zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa (pkt 7). Co przy tym istotne, w toku postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, organ nie przeprowadza ponownie postępowania wyjaśniającego i nie rozstrzyga sprawy co do istoty; nie ma też możliwości naprawy ewentualnych wad popełnionych przy wydawaniu weryfikowanego orzeczenia. Organ nadzoru jest w tym przypadku kontrolerem prawidłowości samej decyzji administracyjnej. Działanie organu w tym postępowaniu wymaga więc zupełnie innego podejścia niż w postępowaniu zwykłym. Nastawione winno być wyłącznie na poszukiwanie najcięższych wad, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. To zaś również oznacza, że żadne inne uchybienia, nawet jeśli mają miejsce, nie mogą być w tym postępowaniu uwzględnione, bo nie mogą prowadzić do stwierdzenia nieważności badanego orzeczenia. Podkreślić przy tym trzeba, że rozpatrując sprawę w omawianym trybie, organ orzekający obowiązany jest wziąć pod uwagę stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie wydania badanej decyzji, a ewentualna późniejsza zmiana w tym zakresie nie może mieć wpływu na dokonywaną przez niego ocenę. Dodać także należy, iż w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji organ zasadniczo dokonuje oceny przez pryzmat akt postępowania zwykłego i nie przeprowadza nowych dowodów, które miałyby na celu podważanie, czy też kwestionowanie stanu faktycznego sprawy zakończonej decyzją będącą przedmiotem kontroli w postępowaniu nadzorczym. Ewentualne wady prowadzące do stwierdzenia nieważności decyzji muszą tkwić w samej decyzji, a nie w postępowaniu, które doprowadziło do jej wydania.
Uwzględniając tryb postępowania, GINB prawidłowo -badając kwestionowaną decyzję- kierował się stanem faktycznym i prawnym z daty tego orzeczenia. Z ustaleń, jakie poczynił -na podstawie akt sprawy- wynika, że decyzja z [...] stycznia 2014 r. zapadła w ramach wszczętego -na skutek interwencji skarżącego- postępowania naprawczego dotyczącego inwestycji realizowanej w oparciu o pozwolenie na budowę z [...] listopada 2010 r. nr [...]. Przeprowadzone czynności kontrolne tej inwestycji (polegającej na budowie budynku mieszkalnego z garażem na nieruchomości przy ul. [...]/ul. [...] w [...] na działce o nr ew. [...]), wykazały, że inwestorzy w sposób istotny odstąpili od zatwierdzonego projektu budowlanego. Dokonane zmiany (inwestycji będącej w trakcie realizacji) dotyczyły usytuowania obiektu na gruncie, powierzchni zabudowy, kubatury obiektu oraz kąta nachylenia połaci dachowych garażu. Okoliczności te w pełni uzasadniały zaś zastosowanie w sprawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego i nałożenia na jego podstawie na inwestorów obowiązku sporządzenie projektu budowlanego zamiennego. Wskazany przepis stanowił wówczas, że przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Jak wynika z przytoczonego przepisu, znajdował on zastosowanie w przypadku stwierdzenia istotnych odstępstw od zatwierdzonej dokumentacji budowlanej. W myśl art. 36a ust. 5 pkt 1 i 2 ww. ustawy, za istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę należało traktować m.in. takie, które dotyczy zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu oraz charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji. Skoro więc przed wydaniem kwestionowanej decyzji, w wyniku podjętego postępowania dowodowego ustalono, że inwestorzy odstąpili od zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie obejmującym m.in. zagospodarowanie działki (zbliżając się niezgodnie z projektem do nieruchomości skarżącego), to nie można stwierdzić, aby wydanie ww. decyzji z [...] stycznia 2014 r. na podstawie przywołanego art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego stanowiło o oczywistym naruszeniu tego przepisu. Zważyć przy tym trzeba, że na takie dokładnie okoliczności powołał się PINB w uzasadnieniu badanej decyzji wskazując m.in., że inwentaryzacja geodezyjna, której wykonanie zlecił inwestorom, potwierdziła realizację inwestycji niezgodnie z projektem zagospodarowania działki. Dodać przy tym trzeba, że decyzję w oparciu o ww. przepis art. 51 ust. 1 pkt 3, wbrew wywodom skargi, wydano w terminie w nim określonym; skoro bowiem postanowienie o wstrzymaniu prowadzenia robót na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego zapadło w sprawie 28 listopada 2013 r., to decyzja na podstawie art. 51 ust. 1 tej ustawy mogła być wydana do 28 stycznia 2014 r. Prawidłowości decyzji PINB z [...] stycznia 2014 r. nie podważa także wskazanie przez skarżącego na to, że w decyzji tej nie rozważono potrzeby nałożenia dodatkowo obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w sytuacji, gdy: z akt sprawy zakończonych weryfikowaną decyzją nie wynika potrzeba (rozumiana jako konieczność) sformułowania takiego obowiązku; skarżący formułując ten zarzut nie wskazuje jakiego to obowiązku w tej decyzji zabrakło i nie wskazuje również na ewentualne skutki takiego zaniechania; ww. przepis art. 51 ust. 1 pkt 3 daje organowi taką możliwość, a nie obliguje do orzeczenia w ten sposób w każdej sprawie; projekt budowlany zamienny winien obejmować także roboty budowlane konieczne do wykonania w celu doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Argumentację tę wzmacnia fakt, że badana decyzja została wykonana, w wyniku czego zapadła decyzja [...]WINB z [...] września 2016 r. znak: [...] zatwierdzająca projekt budowlany zamienny, uznana wyrokiem NSA z 15 grudnia 2017 r. sygn. akt II OSK 611/17 za prawidłową. To zaś oznacza, że dla doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem "wystarczającym" było przedłożenie projektu budowlanego zamiennego. W końcu, w kontekście stanowiska skarżącego dotyczącego nieuwzględnienia przy wydawaniu badanej decyzji tzw. decyzji podziałowej (dotyczącej nieruchomości inwestycyjnej), Sąd zauważa, że okoliczność ta, skutkująca m.in. zmianą oznaczenia działki, nie świadczy o wydaniu badanej decyzji z kwalifikowaną wadą w sytuacji, gdy z decyzji tej bezspornie wynika, jakiej inwestycji dotyczy, z uwagi na podane w niej takie dane jak: ulica, miejscowość, usytuowanie względem działek sąsiedni, a także przywołana w niej decyzja o pozwoleniu na budowę, w oparciu o którą inwestycja ta była realizowana. W takich okolicznościach nie może być wątpliwości co do nieruchomości, objętej tym orzeczeniem. Zważyć też należy, na skutek ww. decyzji podziałowej nie uległa zmianie odległość realizowanej zabudowy do granicy działki skarżącego (będąca m.in. podstawą dla wydania badanej decyzji).
Z tych też przyczyn Sąd uznał, że GINB wydał prawidłowe rozstrzygnięcie; prawidłowo bowiem uznał za organem I instancji, że nie można badanej decyzji zarzucić ani wydania jej bez podstawy prawnej, ani z rażącym naruszeniem prawa; prawidłowo także przyjął, że nie jest ona dotknięta żadną inną przyczyną nieważności.
Dlatego też Sąd nie podzielił zarzutów skargi, w tym naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie, a decyzje wydane w sprawie uznał za prawidłowe.
Sąd zauważa przy tym, że rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, ale o niedopuszczalne przekroczenie prawa, dodatkowo - w sposób jasny i niedwuznaczny. Przy czym, rażące naruszenie prawa w rozumieniu ww. art. 156 § 1 pkt 2, stanowi kwalifikowaną postać naruszenia i nie może być interpretowane rozszerzająco. W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że istnieje różnica między "zwykłym" naruszeniem prawa, a naruszeniem, które może być zakwalifikowane jako "rażące". Zarówno w orzecznictwie, jak i piśmiennictwie przyjmuje się również, że niedopuszczalne jest utożsamianie każdego uchybienia z rażącym naruszeniem prawa. Naruszenie przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, nie może być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru, jeżeli nie nosi cech rażącego naruszenia prawa. O rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują natomiast łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Przy czym, oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Niemniej, nawet ustalenie oczywistego naruszenia prawa nie przesądza jeszcze o zasadności zastosowania art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Dla gradacji naruszenia i stwierdzenia, że wystąpiła ww. przesłanka nieważności ważne jest ustalenie, jakie skutki społeczno-gospodarcze wywołuje badana/kwestionowana w omawianym trybie decyzja. Nie każde bowiem naruszenie prawa dyskwalifikuje decyzję w takim stopniu, iż niezbędna jest jej eliminacja tak, jak gdyby od początku nie została wydana.
W konsekwencji, Sąd zauważa, że nawet gdyby zgodzić się ze skarżącym, że PINB w sposób oczywisty naruszył prawo wydając decyzję na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, to trudno jednak przyjąć, aby z uwagi na "skutki" tego orzeczenia, konieczna była jego eliminacja z obrotu prawnego w ww. trybie nadzorczym; akta sprawy wskazują bowiem na to, że inwestycja objęta tą decyzją, na skutek jej wykonania, została doprowadzona do stanu zgodnego z prawem (v. ww. wyrok NSA z 15 grudnia 2017 r. sygn. akt II OSK 611/17). Oceny tej nie zmienia powołany przez skarżącego (w piśmie uzupełniającym skargę) wyrok WSA w Poznaniu z 26 lutego 2015 r. sygn. akt II SA/Po 1135/14, którym to Sąd uznał, że skarżący ma status strony w postępowaniu dotyczącym ww. inwestycji; ocenę tą zarówno organy jak i Sąd respektowały w niniejszej sprawie, ale nie mogła ona w żaden sposób wpłynąć na weryfikację badanej w tej sprawie w trybie nadzwyczajnym decyzji PINB.
Z tych też przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło