VII SA/Wa 1590/16

WyrokWSA w Warszawie2017-06-02

Skład orzekający: Małgorzata Jarecka, Bogusław Cieśla, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nakazie rozbiórki nośnika reklamowego, wydana z powodu istotnych odstępstw od projektu budowlanego, jest prawidłowa, jeśli organ nie zbadał możliwości doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że orzeczenie nakazu rozbiórki było przedwczesne, ponieważ organy nadzoru budowlanego nie wykazały w sposób niewątpliwy, że usunięcie odstępstw od projektu budowlanego było niemożliwe. W przypadku stwierdzenia istotnych odstępstw, organ powinien najpierw rozważyć zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nakładając obowiązek wykonania określonych czynności lub robót w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, a dopiero w przypadku niemożności takiego działania, rozważyć nakaz rozbiórki.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej całkowitą rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego z powodu istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, w szczególności przekroczenia dopuszczalnej wysokości wynikającej z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca spółka zarzuciła organom nadzoru budowlanego błędne ustalenie stanu faktycznego, w tym pomiaru wysokości nośnika i średnicy słupa, a także niezastosowanie procedury naprawczej przewidzianej w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Spółka twierdziła, że nośnik został przywrócony do stanu zgodnego z projektem.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jarecka, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant spec. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2016 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2016r [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...].01.2016 r utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, iż decyzją nr [...] z dnia [...].01.2016r Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] działając na podstawie art. 51 ust 1 w związku z art. 51 ust 7 Prawa budowlanego nakazał spółce [...] całkowitą rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego o wysokości ok. 7,0 m, w postaci podświetlanej tablicy reklamowej (obecny numer identyfikacyjny – [...]) o wymiarach ok. 3,0 x 6,0 m, zamontowanej niesymetrycznie (asymetria prawostronna) na słupie stalowym o średnicy ok. 35 cm, połączonym z fundamentem betonowym, całkowicie zagłębionym w grancie, na działce nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w [...]. Z ustaleń organu powiatowego wynika, że przedmiotowy nośnik został wybudowany na podstawie decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...].03.2005 r. o pozwoleniu na budowę. Jednak w trakcie realizacji robót budowlanych inwestor w sposób istotny odstąpił od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę. Mianowicie Prezydent [...] decyzją nr [...] z dnia [...].03.2005r zatwierdził projekt budowlany i udzielił spółce [...] SA (poprzednikowi prawnemu [...] Sp. z o.o.) pozwolenia na wykonanie robót budowanych polegających na budowie nośnika reklamowego o wymiarach tablicy 3,0 x 6,0 m z jednostronną ekspozycją na terenie w/w nieruchomości, według projektu budowlanego autorstwa technika budowlanego A. T.. Z dokumentacji technicznej wynika, iż przedmiotowy nośnik miał posiadać tablicę reklamową o wymiarach 6,0 x 3,0m, całkowitą wysokość 6 m, tablica reklamowa miała być zamontowana do słupa stalowego o średnicy 40 cm, przy zastosowaniu asymetrii lewostronnej, fundament żelbetowy w postaci studni całkowicie zagłębiony w gruncie. Projekt nie przewidywał oświetlenia tablicy lampą. Tymczasem z ustaleń organu powiatowego dokonanych w wyniku przeprowadzonych oględzin wynika, iż inwestor w trakcie realizacji w/w nośnika reklamowego dokonał odstępstw polegających na zmianie kierunku asymetrii nośnika z lewostronnej na prawostronną, dodatkowym montażu lampy halogenowej na wysięgnikach, a przede wszystkim zmianie całkowitej wysokości nośnika - projektowana wysokość to 6,0 m natomiast wykonana to ok. 7,0 m. Odstępstwa te, w szczególności zmiana wysokości nośnika należy zakwalifikować jako odstępstwo o charakterze istotnym. Realizacja nośnika o wysokości przekraczającej 6 m jest sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwałą Rady Gminy [...] z dnia [...].10,2001 r. dotyczącego terenu osiedla [...]. Zgodnie z § 7 ust. 11 pkt 4 tego planu maksymalna wysokość wolnostojącego nośnika reklamowego, łącznie z planszą reklamową, nie może przekraczać 6 m od powierzchni terenu. W ocenie [...]WINB stwierdzonej niezgodności nie można wyeliminować w drodze nakazania wykonania projektu budowlanego zamiennego i ewentualnie dodatkowych robót budowlanych celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, gdyż niemożliwe jest nakazanie rozbiórki wykonanego obiektu budowlanego oraz jego odbudowanie z uwzględnieniem parametrów zgodnych z przepisami planistycznymi. W związku z powyższym zdaniem organu odwoławczego organ powiatowy prawidłowo nałożył na skarżącą spółkę obowiązek wynikający z art. 51 ust. 1 pkt. 1 Prawa budowlanego - polegający na nakazie rozbiórki przedmiotowego nośnika reklamowego, co jest wynikiem braku możliwości doprowadzenia tego obiektu do stanu zgodnego z prawem. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...]. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: 1/ - art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, poprzez wydanie nakazu całkowitej rozbiórki nośnika, podczas gdy został on zamontowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, a organ nie wykazał istnienia istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, które nie mogłyby zostać wyeliminowane, - art. 51 ust. 1 pkt 2 poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy organ, w przypadku stwierdzenia odstępstw od zatwierdzonego projektu, winien nałożyć obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, a organ tego zaniechał stwierdzając bez wystarczającego uzasadnienia, że nie jest to możliwe. 2/ naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w postaci: - art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, w szczególności poprzez brak ustalenia w prawidłowy sposób dokładnej wysokości nośnika, do którego zamontowana została tablica reklamowa, a także niewyjaśnienie na jakiej podstawie organ ustalił datę powstania tych odstępstw. W piśmie procesowym z dnia 21 lipca 2016r stanowiącym uzupełnienie skargi skarżąca wyjaśniła, że przedmiotowy nośnik reklamowy został przywrócony do stanu zgodnego z projektem budowlanym, co potwierdza załączona fotografia. W konkluzji skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji organu powiatowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi przez sąd następuje jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły dlatego skarga podlegała uwzględnieniu. Skarżąca trafnie zarzuca, iż organy nadzoru budowlanego nie dokonały prawidłowego ustalenia w zakresie pomiaru wysokości nośnika. Pomiar dokonany przez organ był jedynie szacunkowy, na co wskazuje użyty przez organ zwrot " około" 7.0m wysokości. Organ powinien dokładnie zmierzyć wysokość nośnika i wskazać w jaki sposób dokonał tego pomiaru. Skarżąca spółka zakwestionowała także pomiar średnicy słupa do którego została zamontowana tablica reklamowa. Organ stwierdził, że średnica słupa wynosi 35cm, natomiast według pomiarów dokonanych przez skarżącą średnica ta wynosi 40 cm, a tym samym jest zgodna z zatwierdzonym projektem budowlanym. Pomiary wysokości i średnicy słupa mogły zostać wadliwie przeprowadzone i kwestia ta wymaga ponownego zbadania. W przypadku stwierdzenia, że wysokość nośnika reklamowego przekracza dopuszczalną wysokość 6m wynikającą z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należy wdrożyć postępowanie naprawcze w trybie art. 51 ust 1 pkt. 2 Prawa budowlanego nakładając na inwestora obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem i określając termin ich wykonania. W przypadku nałożenia na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, postępowanie takie kończy się stosownie do wskazań zawartych w art. 50 ust. 3 ustawy Prawo budowlane. Zastosowanie powyższego trybu postępowania naprawczego znajduje potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2012r, II OSK 1509/11 zgodnie z którym " W przypadku prowadzenia postępowania w stosunku do obiektu już wybudowanego (i to nie w ramach samowoli budowlanej), lecz zrealizowanego ze znacznymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego, organ powinien, kierując się przepisem art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b., nałożyć obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania." W niniejszej sprawie orzeczenie nakazu rozbiórki jest przedwczesne gdyż organ nie wykazał w sposób niewątpliwy, że usunięcie odstępstw od projektu budowlanego było niemożliwe. Skarżąca zarzuca, iż zmiana wysokości nośnika reklamowego jak również demontaż lamp oświetlających tablicę reklamową jest możliwa technicznie bez konieczności rozbiórki całego nośnika. Ponadto wskazuje, że takich zmian dokonała doprowadzając nośnik reklamowy do stanu zgodnego z projektem budowlanym. Na potwierdzenie tego załączyła do pisma uzupełniającego skargę fotografię nośnika reklamowego. Ponownie rozpatrując sprawę organ nadzoru budowlanego powinien dokładnie ustalić stan faktyczny sprawy odnosząc się do twierdzeń skarżącej dotyczących dokonanych zmian w wyniku których nośnik reklamowy został doprowadzony do stanu zgodnego z projektem budowlanym. Mając na uwadze, iż w sprawie nie został dokładnie wyjaśniony stan faktyczny w rozumieniu art. 7 k.p.a. jak również nie został wyczerpująco rozpatrzony cały materiał dowodowy zgodnie z art. 77 k.p.a., Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm ) orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło