VII SA/Wa 1608/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), Sędzia WSA Paweł Groński, Protokolant st. ref. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2012 r. sprawy ze skargi B. P. i W. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2011 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji skargę oddala. Decyzją z dnia [...] maja 2011 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego - po rozpatrzeniu odwołania B. i W. P. - utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r.. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał na następujące ustalenia faktyczne i prawne: Decyzją z dnia [...] marca 2004 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] nakazał B. i W. P. "dokonanie całkowitej rozbiórki murowanego parterowego budynku produkcyjnego o długości 7,76 m i szerokości zmiennej 6,20 m ÷ 8,30 m, z dachem płaskim, na nieruchomości przy ul. [...] w [...], wybudowanego bez pozwolenia na budowę, usytuowanego ścianą tylną w granicy nieruchomości sąsiedniej". W wyniku wniesionego przez B. i W. P. odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Pismem z dnia 29 października 2009 r. B. i W. P. wnieśli o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2004 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] marca 2004 r. Jako podstawę wznowienia postępowania wskazali przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Wnioskodawcy załączyli do w/w wniosku dowód w postaci interpretacji z dnia 30 września 2008 r. dokumentacji fotograficznej, którą otrzymali w dniu 20 maja 2008 r. w Centralnym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej. Według wnioskodawców cyt: "Na przedstawionych zdjęciach lotniczych sporządzonych w roku 1993 (cz-b) i 1997 (kolor) wyraźnie uwidoczniona została posesja przy ul. [...] , na której już w 1993 r. cała granica z posesją przy ul. [...] zabudowana jest budynkiem mieszkalnym: i przedmiotowym budynkiem gospodarczym. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. organ wojewódzki wznowił postępowanie zakończone ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2004 r. Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. [...] WINB odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] czerwca 2004 r. Z rozstrzygnięciem organu wojewódzkiego nie zgodzili się B. i W. P. wnosząc w ustawowym terminie odwołanie. Po zapoznaniu się ze złożonym środkiem zaskarżenia i aktami sprawy, GINB zważył, że wznowienie postępowania administracyjnego, jako jeden z trybów nadzwyczajnych, umożliwiających zmianę decyzji ostatecznej w przypadkach ściśle określonych w art. 145 § 1 k.p.a. jest instytucją procesową polegającą na stworzeniu prawnych możliwości ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i ponownego wydania rozstrzygnięcia w sprawie zakończonej już wydaniem decyzji ostatecznej. Przesłanki wznowienia postępowania określone w art. 145 § 1 k.p.a. to przesłanki, których wystąpienie daje możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy rozstrzygniętej już decyzją ostateczną. Z akt administracyjnych przedmiotowej sprawy wynika, iż podstawę wniosku o wznowienie stanowią nowe, istotne dla sprawy okoliczności wynikające z otrzymanej w dniu 30 września 2009 r. ekspertyzy załączonej przez wnioskodawców dokumentacji fotograficznej z dnia 20 maja 2009 r., sporządzonej w Centralnym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej. Zdaniem wnioskodawców, ekspertyza w/w dokumentacji jest dowodem na to, iż przedmiotowy budynek produkcyjny usytuowany na działce przy ul. [...] w [...] istniał już w 1993 r. na terenie w/w nieruchomości. Oceniając wniosek organ zacytował treść art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i wskazał, że dla wznowienia postępowania w oparciu o tę przesłankę niezbędne jest aby spełnione zostały łącznie trzy przesłanki: Po pierwsze, ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody, istotne dla sprawy, są nowe, przy czym przez pojęcie nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów należy rozumieć zarówno okoliczności lub dowody nowo odkryte, jak i po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Błędna ocena stanu faktycznego pod względem prawnym nie stanowi podstawy wznowienia postępowania. Podstawę wznowienia może natomiast stanowić błędne ustalenie stanu faktycznego. "Nowe okoliczności faktyczne", "nowe dowody" mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania, o ile są dla sprawy istotne "a zatem muszą dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć znaczenie prawne, mające więc w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych. Nowe okoliczności faktyczne, nowe dowody mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania, o ile są dla sprawy istotne, a zatem muszą dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć znaczenie prawne, mające więc w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych. . Drugą przesłanką jest istnienie "nowych okoliczności faktycznych", "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej. Jeżeli zatem, okoliczności faktyczne powstały po wydaniu ostatecznej decyzji, to dają one podstawę do wszczęcia postępowania w nowej sprawie, a nie będą podstawą wznowienia postępowania. Trzecią przesłanką jest, że "nowe okoliczności faktyczne", "nowe dowody" nie były znane organowi, który wydał decyzję. W omawianym przypadku — w ocenie GINB — niee zachodzi okoliczność, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj ujawniene istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nie znanych organowi, który wydał decyzję. Organ zauważył, że analiza przedłożonych przez wnioskodawców fotografii nie pozwała na stwierdzenie, iż przedmiotowy budynek produkcyjny został wybudowany przed dniem 1 stycznia 1995 r. co z kolei mogłoby mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. GINB wskazał, iż zabudowa działki przy ul. [...] w [...] przedstawiona na fotografii wykonanej w 1997 r. różni się od zabudowy przedstawionej na fotografii sporządzonej w 1993 r. W ocenie organu, na fotografii wykonanej w 1993 r. brak jest budynku produkcyjnego na działce przy ul. [...] w [...] o wymiarach i kształcie budynku produkcyjnego przedstawionego na fotografii z 1997 r., a będącego przedmiotem niniejszego postępowania. Organ wskazał także na treść uzasadnienia wyroku NSA z dnia 14 stycznia 2011 r., którym oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z dnia 9 lipca 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 617/09, oddalającego skargę pp. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2009 r., utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008 r. odmawiającą uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia [...] czerwca 2004 r. utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] marca 2004 r. Organ odwoławczy podkreślił, że ekspertyza dokumentacji fotograficznej nie może stanowić nowego dowodu w sprawie, gdyż została wykonana w dniu 30 września 2009 r., decyzja natomiast została wydana [...] marca 2004 r., a więc w chwili wydania decyzji wskazany przez skarżących nowy dowód nie istniał. Podstawą wznowienia postępowania nie mogą być okoliczności i dowody, które powstały po wydaniu decyzji ostatecznej. Załączona do wniosku o wznowienie postępowania ekspertyza dokumentacji fotograficznej z dnia 30 września 2009 r. nie daje podstawy do stwierdzenia, że przedmiotowy budynek produkcyjny został wybudowany przed dniem 1 stycznia 1995 r., co z kolei mogłoby mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie. Oceniając stan faktyczny GINB stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do uchylenia ostatecznej decyzji [...] WINB z dnia [...] czerwca 2004 r. Odnosząc się do zarzutów skarżących organ wskazał, iż w kontekście ustalonego stanu faktycznego i prawnego pozostają bez wpływu na treść podjętego rozstrzygnięcia. B. i W. P. wnieśli skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając jej naruszenie: - prawa materialnego poprzez brak oceny dowodu w sprawie stanowiącego podstawę do wszczęcia postępowania w trybie art. 145 k.p.a. - prawa procesowego poprzez naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. polegające na pominięciu innych dowodów przedstawionych w niniejszej sprawie. W konkluzji wnieśli o: - uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, wykluczenie z udziału w postępowaniu w charakterze strony L. R. i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że organ odwoławczy pominął ich argumentację co do wadliwości decyzji organu pierwszej instancji, który początkowo wznowił postępowanie uznając, że zostały spełnione warunki formalne wniosku a następnie nie uwzględnił tegoż wniosku odmawiając uchylenia decyzji jedynie z przyczyn formalnych. Powtórzyli także argumentację, która ma wskazywać na zasadność ich wniosku o wznowienie postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga podlega oddaleniu albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu . Zaskarżona decyzja wydana została w ramach postępowania prowadzonego w trybie art. 145 i nast. k.p.a., regulującego nadzwyczajne postępowanie administracyjne służące weryfikacji ostatecznych decyzji administracyjnych przez pryzmat przesłanek wznowieniowych, określonych w art. 145 § 1 i 145a § 1 oraz 145b §1 k.p.a. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte co najmniej jedną z kwalifikowanych wadliwości procesowych wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 i 145a § 1 lub 145b § 1 k.p.a. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania może zostać wszczęte z urzędu lub na wniosek strony, z tym że jeśli chodzi o przyczynę określoną w art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a. – tylko na żądanie strony (art. 147 k.p.a.). Złożenie wniosku wszczyna postępowanie wstępne, które powinno zakończyć się załatwieniem sprawy rozstrzygnięciem przewidzianym w art.149 k.p.a. A zatem obowiązkiem organu, do którego wpływa wniosek o wznowienie postępowania jest w pierwszej kolejności – w ramach badania czy spełnia on warunki formalne – ocena czy podmiot żądający wznowienia powołuje się na przesłanki określone w art. 145 § 1 i 145a § 1 lub 145b § 1 k.p.a. oraz czy wniosek został złożony w terminie określonym w art. 148 k.p.a. W przypadku uznania, że spełnione zostały ww. przesłanki wydaje postanowienie określone w art. 149 § 2 k.p.a. (o wznowieniu postępowania administracyjnego). Jeżeli w wyniku wstępnego badania wniosku stwierdzi, że wznowienie jest niemożliwe z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych – winien wydać postanowienie o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. Wydanie postanowienia w oparciu o art. 145 § 2 k.p.a. uprawnia organ do zbadania czy zastania przesłanka wznowieniowa uprawniająca do wydania rozstrzygnięcia w oparciu o art. 151 § 1 pkt 2 lub 151 §2 k.p.a. Przenosząc powyższe, ogólne, rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że prawidłowo organ ocenił, że wniosek B. i W. P. z dnia 29.10.2009 r. spełniał warunki formalne, co uzasadniało wydanie w dniu [...] grudnia 2010 r. postanowienia o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2004 r. Wnioskodawcy w sposób jednoznaczny wskazali, iż wnoszą o wznowienie postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. przy czym o "nowym dowodzie", który miałby stanowić postawę do wznowienia postępowania dowiedzieli się w dniu 30 września 2009 r. Biorąc pod uwagę, że wnioskodawcy złożyli omawiany wniosek w dniu 29 października 2010 r. (data nadania w polskiej placówce pocztowej) trafnie organ uznał, że został zachowany termin do złożenia ww. wniosku, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. W konsekwencji jako prawidłowe należało ocenić postanowienie, mocą którego organ wznowił postępowanie w niniejszej sprawie. Prawidłowa również – zdaniem Sądu – jest ocena dokonana przez organy administracji, iż "nowy dowód", na który powołują się skarżący nie może stanowić podstawy do uchylenia decyzji z dnia [...] czerwca 2004 r. Jak trafnie wskazał GINB aby dana okoliczność mogła stanowić przesłankę skutkującą uchyleniem decyzji we wznowionym postępowaniu, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. ten "nowy dowód" lub "nowa okoliczność faktyczna" musiałaby istnieć najpóźniej w dacie wydawania decyzji objętej wnioskiem o wznowienie (w niniejszej sprawie przed [...].06.2004 r.) i nie być znanym organowi w dacie wydawania tej decyzji. Tymczasem skarżący jako "nowy dowód" w niniejszej sprawie wskazują ekspertyzę zdjęcia lotniczego z 1993 r. uzyskaną w Centralnym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej. Ekspertyza ta została wykonana w dniu 30 września 2009 r. A zatem – niezależnie od innych przyczyn – nie mogą stanowić przesłanki do uchylenia decyzji dotyczącej rozbiórki. "Dowód" ten powstał bowiem 5 lat po wydaniu decyzji przez organy orzekające o nakazie rozbiórki. Niezależnie od powyższego w ocenie Sądu, "interpretacja zdjęcia lotniczego" dokonana przez uprawnionego geodetę T. L. nie może stanowić "nowego dowodu" w sprawie o wznowienie postępowania. Wprawdzie zgodnie z treścią art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko co nie jest sprzeczne z prawem, a co może przyczynić się do wyjaśnienia okoliczności sprawy jednakże nie oznacza to, że organ administracji jest zwolniony z oceny czy dany "dowód" może stanowić podstawę czynionych ustaleń. Należy bowiem podkreślić, że "ekspertyza fotogrametryczna zdjęcia lotniczego z 1993 r." jest ściśle związana z pierwszym z ww. dowodów, nie może stanowić odrębnego "dowodu" w rozumieniu art. 75 § 1 k.p.a. Ocena taka nie stanowi także dowodu z opinii biegłego w rozumieniu art. 75 § 2 oraz 84 § 1 k.p.a. albowiem ocena zdjęcia lotniczego nie wymagała "wiadomości specjalnych" dla prawidłowości ustaleń organu w tym zakresie. W konsekwencji wskazany przez skarżących "nowy dowód" w postaci ekspertyzy fotogrametrycznej należało potraktować jedynie jako polemikę z oceną dowodów dokonaną przez organy administracji w postępowaniu zakończonym decyzja z dnia [...] czerwca 2004 r. Wymaga przy tym podkreślenia, że wniosek skarżących z dnia 29 października 2010 r. jest kolejnym wnioskiem o wznowienie postępowania. M.in. przedmiotem oceny organów był wniosek o wznowienie postępowania, którego podstawa były "nowe dowody" w postaci dokumentacji fotograficznej - 2 fotografii lotniczych. Decyzja odmawiająca uchylenia decyzji o rozbiórce była przedmiotem skargi do tut. Sądu, który wyrokiem z dnia 9 lipca 2009 r., w sprawie VII SA/Wa 617/09, oddalił skargę B. i W. P. zaś Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 stycznia 2011 r., w sprawie II OSK 2008/09, oddalił skargę kasacyjną. Konkludując Sąd uznał, że prawidłowe są twierdzenia organów rozstrzygających niniejszą sprawę, iż wskazane przez skarżących okoliczności nie stanowiły przesłanki do wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. a zatem brak było podstaw do uchylenia decyzji w oparciu o art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut skarżących co do, w ich ocenie, niekonsekwencji organów, które najpierw wznowiły postępowanie uznając, że zostały spełnione warunki formalne wniosku a następnie w odmienny sposób dokonały oceny tego wniosku. Jak zostało wyżej wskazane, złożenie wniosku o wznowienie postępowania wszczyna jedynie postępowanie wstępne. W tej fazie organ miał obowiązek zbadać czy wniosek strony został złożony w terminie i czy wskazuje na ustawową przesłankę do wznowienia. Skoro przesłanki te zostały spełnione to prawidłowo organ wznowił postępowanie. Dalsze postępowanie miało na celu merytoryczną ocenę wniosku pod kątem spełnienia przesłanki wznowieniowej. Takiej oceny organ administracji również dokonał. Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270) Sąd orzekł jak w sentencji.