VII SA/Wa 1608/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-10-28

Skład orzekający: Maciej Majewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedstawiła wszystkich wymaganych przez sąd dokumentów i wyjaśnień?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został odmówiony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, aby uzasadniała przyznanie pomocy. Mimo wezwania sądu, strona nie przedstawiła wymaganych dokumentów i wyjaśnień, co uniemożliwiło ocenę jej faktycznych możliwości finansowych.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawczyni podała swoje dochody, wydatki oraz informacje o stanie zdrowia członków rodziny. Sąd uznał złożone oświadczenie za niewystarczające i zobowiązał wnioskodawczynię do przedstawienia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów, w tym PIT-u, wyciągów z rachunku bankowego oraz informacji o świadczeniach z programu Rodzina 500 Plus. Wnioskodawczyni, mimo przedłużenia terminu, nie wykonała zarządzenia sądu.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić A. B. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 28 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. O., J. A., K. A., C. B., A. B., K. F., G. F. A. J., K. J., D. K., M. K., W. K., M. K., M. Ł., D. M., J. Z. M., A. O., H. O., T. O., M. P., K. P., T. S., T. S., J. T., T. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2016 r. znak: [...], [...] w przedmiocie umorzenie postępowania organu pierwszej instancji oraz odmowa uchylenia decyzji ostatecznej postanawia: odmówić A. B. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca w formularzu PPF wskazała, że gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z mężem, synem i córką. Utrzymują się z dochodu w wysokości 3 380 zł., (dochód z działalności gospodarczej męża wnioskodawczyni oraz z tytułu zatrudnienia wnioskodawczyni). Posiadany majątek obejmuje mieszkanie o pow. 56 m2. Wnioskodawczyni wskazała, że jej dzieci są chore na astmę oskrzelową i alergie, z tego względu są pod stałą opieką poradni specjalistycznych (alergolog, endokrynolog, gastrolog, okulista, poradnia metaboliczna, dermatolog, nefrolog). Wnioskodawczyni natomiast jest pod opieką endokrynologa i neurologa. Wydatki na leczenie to około 1 000 zł. Córka wnioskodawczyni jest uczennicą i rozpoczęła naukę w szkole ponadgimnazjalnej w N., co generuje dodatkowe koszty. Wnioskodawczyni wskazała ponoszone koszty: kredyt 120 zł., leczenie 1 000 zł., media 600 zł., podatek od nieruchomości 300 zł. (rocznie), ubezpieczenie 120 zł., przybory szkolne 200 zł., dojazdy do pracy 350 zł. Z uwagi na okoliczność, iż powyższe oświadczenie było niewystarczające do oceny faktycznych możliwości finansowych strony, na mocy zarządzenia z dnia 11 sierpnia br. wnioskodawczyni została zobowiązana na podstawie art. 255 p.p.s.a. - ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) do nadesłania dodatkowych wyjaśnień w sprawie tj. do: - podania jaki rodzaj działalności gospodarczej prowadzi mąż wnioskodawczyni, - wyszczególnienia kwoty kosztów leczenia wskazanych na 1 000 zł. miesięcznie, - wskazania czy wnioskodawczyni uzyskuje dopłatę rządową w ramach programu Rodzina 500 Plus, - wskazania z jakich środków wnioskodawczyni opłaca pełnomocnika w niniejszej sprawie, - wskazania czy wnioskodawczyni otrzymuje świadczenia z pomocy społecznej, jeśli tak, należało nadesłać ostatnie decyzje przyznające pomoc, - podania czy otrzymuje pomocy materialną bądź finansową od rodziny, bądź osób trzecich, jeśli tak należy wskazać na czym ona polega, - nadesłania kopii dokumentu PIT za 2015 r. wnioskodawczyni i wszystkich osób pozostających w gospodarstwie domowym, - nadesłania kopii wyciągu z rachunku bankowego za ostatnie 3 miesiące wnioskodawczyni i wszystkich osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, które posiadają taki rachunek. Na wykonanie ww. zarządzenia zakreślono termin 7 dni pod rygorem rozpatrzenia wniosku tylko w oparciu o zgromadzone materiały. Pełnomocnik wnioskodawcy odebrał ww. wezwanie w dniu 25 sierpnia 2016 r., a następnie po przedłużeniu - na wniosek pełnomocnika strony skarżącej, terminu o 10 dni - w dniu 19 września 2016 r. Wnioskodawca nie wykonał zarządzenia. W niniejszej sprawie zważono, co następuje. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu własnym i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu adwokata z urzędu. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Strona musi zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej zasady. W przedmiotowej sprawie wnioskodawczyni nie wykazała, aby jej sytuacja materialna była tak trudna, aby kwalifikowała do przyznania prawa pomocy. Złożone przez stronę oświadczenie jest niewystarczające dla ustalenia faktycznych możliwości finansowych strony, a na wezwanie Sądu wnioskodawczyni nie przedstawiła żądanych informacji. Należy zaznaczyć, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar przedstawienia okoliczności i wskazania faktów uzasadniających przyznanie prawa pomocy. Informacje posiadane przez Sąd są niepełne (brak jest chociażby dokumentów źródłowych – PIT, wyciągi z rachunku bankowego, brak jest informacji czy wnioskodawczyni uzyskuje dopłatę rządową w ramach programu Rodzina 500 Plus, budzi wątpliwość leczenie dzieci chorych na astmę i alergię w poradniach endokrynologicznej, gastrologicznej, okulistycznej, poradni metabolicznej, dermatologicznej, nefrologicznej), a strona nie ustosunkowała się do wyjaśnienia tych wątpliwości. Z tych względów odmówiono przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło