VII SA/Wa 1619/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak po rozpoznaniu w dniu 8 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2007 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia odrzucić wniosek J. S. o przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 5 grudnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2007 r. W dniu 7 lutego 2008 r. (data prezentaty) wpłynął do Sądu wniosek J. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia [...] marca 2008 r. przyznane zostało J. S. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata, w pozostałym zakresie wniosek został oddalony. Pismem z dnia 3 kwietnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zwrócił się do Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] o wyznaczenie adwokata z urzędu dla J. S.. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] pismem z dnia 10 kwietnia 2008 r. poinformowała Sąd, iż pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego została wyznaczona adw. J. C. Pismem z dnia 16 kwietnia 2008 r. adw. J. C. została poinformowana przez Sąd o stanie sprawy. Z akt sprawy wynika, iż pismo to zostało doręczone wyznaczonemu pełnomocnikowi w dniu 24 kwietnia 2008 r. W dniu 5 maja 2008 r. (data prezentaty Sądu) J. S. reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu - adw. J. C., wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 grudnia 2007 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przywrócił J. S. termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Zdaniem Sądu wniosek J. S. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżący przed przyznaniem przez Sąd i wyznaczeniem przez Okręgową Radę Adwokacką w [...] pełnomocnika z urzędu, nie miał możliwości skutecznego wniesienia skargi kasacyjnej. Ustanowiony w sprawie pełnomocnik z urzędu, w przewidzianych przez prawo terminach dokonał czynności niezbędnych do dalszego rozpatrywania sprawy. Na powyższe postanowienie zażalenie złożył uczestnik postępowania E. M., wnosząc o jego uchylenie i odmowę przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Zdaniem wnoszącego zażalenie skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy dopiero po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej a wniosek o przywrócenie terminu został złożony z uchybieniem terminu wynikającego z art. 87 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r., sygn. akt [...], Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] maja 2008 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu Sąd II instancji wskazał, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przywracając zaskarżonym postanowieniem J. S. termin do wniesienia skargi kasacyjnej naruszył przepis art. 87 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, iż z praktyki orzeczniczej sądów administracyjnych i sądów powszechnych wynika, że w przypadku ustanowienia pełnomocnika z urzędu po upływie terminu na wniesienie środka zaskarżenia, pełnomocnik ten wraz z tym środkiem zobowiązany jest złożyć wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Przy czym powszechnie przyjmuje się iż, przyczyna uchybienia terminu o której mowa w powołanym wyżej przepisie ustaje w momencie, gdy pełnomocnik ma pełną możliwość działania w sprawie. Zazwyczaj uznaje się, iż ma to miejsce w chwilą podpisania pełnomocnictwa. Sąd II instancji zauważył, iż w sprawie niniejszej pełnomocnictwo do działania w sprawie zostało udzielone przez J. S. adwokatowi z urzędu w dniu 17 kwietnia 2008 r., wniosek zaś o przywrócenie terminu na złożenie skargi kasacyjnej wraz z tym środkiem zaskarżenia został złożony w dniu 25 kwietnia 2008 r. a zatem z przekroczeniem 7 dniowego terminu określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a. W konkluzji Naczelny Sąd administracyjny uznał, iż sąd wojewódzki niezasadnie zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r. przywrócił J. S. termin do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku tego Sądu z dnia 5 grudnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 i 87 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 p.p.s.a: uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1) i dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4). Jednocześnie ustawodawca w art. 88 p.p.s.a. postanowił, iż spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu Sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Wnioskiem spóźnionym jest wniosek złożony z uchybieniem terminu wskazanego w art. 87 § 1 p.p.s.a., a więc złożony po upływie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W rozpoznawanej sprawie skarżący reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu wnosił o przywróceniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 grudnia 2007 r. Zgodnie z poglądem przyjętym zarówno przez orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego jak i Sądu Najwyższego, przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej przez pełnomocnika ustanowionego przez Sąd ustaje w dniu, w którym miał on rzeczywistą możliwość wniesienia kasacji (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2007 r., II OZ 1253/07, niepubl., lub postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 czerwca 2000 roku, sygn. akt I CZ 62/00, opubl. OSNC 2001/1/7). Stanowisko to znalazło również poparcie wśród komentatorów ustawy - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi. (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, str. 217). Na podstawie art. 153 Ppsa ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W niniejszej sprawie, z uzasadnienia postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanego w dniu [...] lipca 2008 r. wynika, iż wniosek o przywrócenie terminu został złożony przez skarżącego z uchybieniem terminu. W dniu 17 kwietnia 2008 r. skarżący J. S. umocował adw. J. C. do reprezentowania w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tym dniu zatem, pełnomocnik skarżącego powziął wiadomość o sprawie, został prawidłowo umocowany i miał możliwość wniesienia skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna sporządzona przez J. S. reprezentowanego przez adw. J. C. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej złożenia została złożona do Sądu dopiero w dniu 25 kwietnia 2008 r. (data nadania w UP), a więc z uchybieniem terminu o którym mowa w art. 87 § 1 Ppsa. Mając na uwadze powyższe, a także wytyczne zawarte w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] lipca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie z art. art. 88 w związku z art. 153 w/w ustawy orzekł, jak w sentencji postanowienia.