VII SA/Wa 1633/20
WyrokWSA w Warszawie2021-02-09
Skład orzekający: Grzegorz Antas, Marta Kołtun - Kulik, Wojciech Sawczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca demontaż nośnika reklamowego, zainstalowanego na elewacji budynku, jest zasadna, gdy inwestycja narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a jej legalizacja jest niemożliwa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że instalacja wielkoformatowej siatki reklamowej z oświetleniem na elewacji budynku, która nadwisa nad sąsiednią działką i narusza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, stanowi samowolę budowlaną, której nie można zalegalizować. W związku z tym, organy nadzoru budowlanego prawidłowo wydały decyzję nakazującą demontaż nośnika reklamowego wraz z konstrukcją i oświetleniem, ponieważ tworzą one jedną całość techniczną i nie spełniają wymogów planu miejscowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej demontaż nośnika reklamowego (wielkoformatowej siatki z oświetleniem) zainstalowanego na elewacji hotelu. Reklama nadwieszała się nad sąsiednią działką, a jej instalacja nie została zgłoszona. Organy nadzoru budowlanego uznały, że jest to samowola budowlana, której nie można zalegalizować ze względu na naruszenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca kwestionowała ustalenia faktyczne i prawne, twierdząc m.in. że część reklamy nie narusza planu, a ona dysponuje zgodą współwłaścicieli sąsiedniej działki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Antas, Sędziowie sędzia WSA Marta Kołtun - Kulik (spr.), sędzia WSA Wojciech Sawczuk, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 lutego 2021 r. sprawy ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z [..] lipca 2020 r., znak [..], [..] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "[..]", "organ odwoławczy") - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 256, dalej: "k.p.a.") oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 z późn. zm., dalej: "p.b.") po rozpatrzeniu odwołania [..] z siedzibą w Warszawie (dalej: "skarżąca") - utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [..] (dalej: "PINB", "organ I instancji") z [..] marca 2020 r., nr [..], nakazującą [..] doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez demontaż nośnika reklamowego.
Decyzja organu odwoławczego zapadła w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Pismem z [..] października 2019 r. Wydział Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [..] Urzędu [..] zwrócił się do PINB o podjęcie działań w zakresie samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na instalacji oświetlenia w postaci 16 lamp halogenowych na elewacji budynku [..] przy ul. [..]w [..], nadwieszonych nad działką ew. nr [..] w obrębie [..], której współwłaścicielami są osoby prywatne. Wskazano także, że na elewacji budynku została zamontowana wieloformatowa siatka reklamowa. W załączeniu przekazano zdjęcia z wizji [..]września i [..] października 2019 r. oraz pismo współwłaściciela ww. działki, S. P., w którym podniósł m.in., że "prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego dla [...] z dnia 5 maja 2017 r., sygn. akt [...] Sąd zobowiązał dłużnika [..] m.in. (pkt I wyroku): do usunięcia ruchomości w postaci banera reklamowego, jego oświetlenia oraz konstrukcji, na której jest on zawieszony, znajdujących się na budynku [..] (...), które to ruchomości znajdują się na terenem działki nr ew. [..] W ocenie wierzyciela dłużnik nie wykonał w całości zobowiązania. Ponadto S. P. wskazał, że gdyby na budynku hotelu nad działką nr ew. [..] miałby ponownie zawisnąć baner reklamowy to tego typu działanie podlegałoby zgłoszeniu i ocenie organu.
[..] października 2019 r. upoważniony przedstawiciel PINB, przeprowadził oględziny, w wyniku których ustalił, że na elewacji budynku brak jest zamontowanej siatki reklamowej. Wskazano na pozostawione kotwy służące do montażu siatki ucięte w płaszczyźnie elewacji oraz na zdemontowane nadwieszone nad działką ew. nr [..] w obrębie [..] lampy na wysięgnikach, pozostawiono natomiast lampy nad działką 1 w obrębie [..] w ilości 4 sztuk oraz kotwy z napinaczami. PINB podniósł, że Przedstawiciel [..] przedłożył do protokołu kopię pisma właściciela hotelu [..] z [..]października 2019 r. wraz z postanowieniem Sądu Rejonowego [...] Wydział [...] z [...] października 2019 r., którym zakończono postępowanie egzekucyjne, prowadzone w oparciu o tytuł wykonawczy w postaci prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego [...] z [...] maja 2017 r., którym nakazano usunięcie banera reklamowego, oświetlenia oraz konstrukcji, znajdujących się nad terenem działki ew. nr [..]. Wskazano również, że Sąd upoważnił wierzycieli do wykonania ww. czynności w przypadku zwłoki dłużnika, zaś [..] października 2019 r. wierzyciel przy asyście komornika sądowego zrealizował przyznane wyrokiem uprawnienie do wykonania zastępczego. Kotwy mocujące ze względów technicznych nie mogły być usunięte w całości, wobec czego zostały ucięte w płaszczyźnie elewacji. Podczas oględzin przedłożono także kopię decyzji Prezydenta [..] z [..]marca 2010 r., nr [..], którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę inwestorowi: [..] sp. z o.o. dla inwestycji: remont elewacji budynku hotelu [..], zlokalizowanego przy ul. [..] w [..]. W protokole sporządzonym podczas oględzin [..] października 2019 r. odnotowano także, że każda ewentualna nowa konstrukcja banneru i jego oświetlenia, byłaby nadwieszona nad działką ew. nr [..], w związku z czym każde wystąpienie w postaci zgłoszenia do organu administracji architektoniczno - budowlanej, wymagałoby zgody wszystkich współwłaścicieli ww. działki, a zainstalowanie konstrukcji byłoby czynnością przekraczającą pojęcie zarządu nieruchomością.
Pismami z [..] grudnia 2019 r. i [..] grudnia 2019 r. S. P. wystąpił do PINB z dokumentacją zdjęciową informując, że [..] grudnia 2019 r. ponownie zamontowano nośnik reklamowy na elewacji budynku hotelu [..] od strony ul. [..]. Ww. piśmie wskazano, że nośnik reklamowy, w postaci konstrukcji wsporczej, siatki z nadrukiem reklamowym i oświetlenia lampami na wysięgnikach, nadwieszono nad działką [..] bez zgody współwłaścicieli tej nieruchomości.
Pismem z[..] grudnia 2019 r., Wydział Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [..] Urzędu [..] poinformował o samowolnie wykonanych robotach budowlanych, polegających na instalacji wielkoformatowej siatki reklamowej i oświetlenia w postaci lamp halogenowych, na elewacji budynku [..]przy ul. [..] w [..] – załączając zdjęcie z wizji.
Zawiadomieniem z [..] grudnia 2019 r., organ I instancji wszczął postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych związanych z montażem oświetlenia w postaci lamp halogenowych oraz wielkoformatowej siatki reklamowej na elewacji budynku hotelu [..] przy ul. [..] w [..], nadwieszonych nad działką ew. nr [..]i [..] w obrębie [..].
Pismem z [..]stycznia 2020 r., Wydział Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [..] Urzędu [..], przekazał archiwalną dokumentację dotyczącą montażu reklamy winylowej na zachodniej elewacji hotelu [..] przy ul. [..] w[..]. Wynika z niej, że pismem z 19 stycznia 2001 r. [..] wystąpiła ze zgłoszeniem zamiaru zainstalowania siatki z nadrukiem reklamowym na elewacji hotelu [..] w [..] - ściana szczytowa, równoległa do [..]. Następnie, pismem z [..] lutego 2001 r. Wydział Urbanistyki, Architektury i Ochrony Środowiska Urzędu Dzielnicy [..] Gminy [..] potwierdził przyjęcie ww. zgłoszenia. Jednocześnie wskazał okres użytkowania reklamy do [..]marca 2001 r. Nośnik reklamowy będący przedmiotem niniejszego postępowania zamontowany jest na elewacji wschodniej, od strony ul. [..], nie był objęty ww. zgłoszeniem.
[..] stycznia 2020 r., organ I instancji [..] stycznia 2020 r. przeprowadził oględziny przy udziale przedstawicieli [..] [..] [..] oraz współwłaścicieli działki ew. nr [..] w obrębie [..], w trakcie których nie stwierdził zamontowania wielkoformatowej siatki reklamowej na elewacji budynku. Natomiast organ I instancji ustalił: zamontowane 16 szt. lamp halogenowych na wysięgnikach, po 8 na górze i 8 na dole elewacji, z czego 12 nadwieszonych jest nad działką ew. nr [..]. Do elementów pozostawionych - stan opisany w protokole z [..] października 2019 r. zostały zamontowane nowe kotwy napinające pod montaż siatki. Przedstawiciel [..] oświadczył, że ww. spółka korzysta z elewacji na podstawie umowy najmu elewacji.
Pismem z [..] stycznia 2020 r. organ I instancji poinformował strony o toczącym się postępowaniu administracyjnym oraz o możliwości zapoznania się z aktami sprawy.
[..] lutego 2020 r. przeprowadzono czynności kontrolne, w trakcie których PINB stwierdził zmianę stanu faktycznego. Na elewacji frontowej budynku hotelu [..] przy ul. [..] w [..]zamontowano bowiem (za pomocą konstrukcji wsporczej w postaci kotew napinających) wielkoformatową siatkę z nadrukiem reklamowym oraz lampy oświetleniowe na wysięgnikach po 8 szt. w dolnej i górnej krawędzi nośnika (16 szt. łącznie).
Ww. decyzją z [..] marca 2020 r., PINB nakazał [..] doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez demontaż nośnika reklamowego w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym wraz z konstrukcją służącą montażowi siatki i oświetleniem lampami halogenowymi (zlokalizowanymi nad i pod nośnikiem), zamontowanymi na elewacji frontowej (wschodniej, od strony ul. [..]) budynku, usytuowanego przy ul. [..] w [..].
Skarżąca złożyła odwołanie od decyzji PINB z [..] marca 2020 r., wnosząc o jej uchylenie.
[...] WINB, utrzymując w mocy (decyzją z [..] lipca 2020 r.) rozstrzygnięcie PINB wskazał, że powstała konstrukcja banera wraz z elementami i oświetleniem jest nowym nośnikiem reklamowym powstałym po [..] października 2019 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, że prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego [...] w [...] z [...] maja 2017 r., sygn. akt: [...] Sąd nakazał "usunięcie ruchomości w postaci banera reklamowego, jego oświetlenia oraz konstrukcji, na której jest on zawieszony, znajdujących się na budynku [..] (...) które to ruchomości znajdują się nad terenem działki [..] z obrębu [..]". W toku postępowania ustalono, że ww. wyrok został zrealizowany 7 października 2019 r. przy udziale komornika sądowego, co potwierdza postanowienie Sądu Rejonowego dla [..] w [..] z [...] października 2019 r., sygn. akt [...].
[..] (analogicznie jak organ I instancji) uznał, że przedstawione dokumenty inwestora z 1999 r., 2001 r., 2010 r., nie mogą być uznane jako dowód w sprawie. W przypadku bowiem ponownego montażu nośnika reklamowego inwestor powinien wystąpić z nowym zgłoszeniem do właściwej miejscowo komórki organizacyjnej Prezydenta [..]. [..] wskazał, że przedstawiona dokumentacja nie może stanowić o legalności obiektu budowlanego, którego usunięcie (wyrokiem z [...] maja 2017 r., sygn. akt: [...]) nakazał Sąd Rejonowy dla [..] w [..]. Organ odwoławczy podniósł, że przedmiotem niniejszego postępowania jest nośnik reklamowy wraz ze wszystkimi jego elementami niezbędnymi do jego funkcjonowania stanowiący całość techniczno - użytkową. A zatem wskazał, że w przedmiotowym zakresie bez wpływu pozostaje zakres przedmiotowy postępowania egzekucyjnego w ramach wykonania prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego dla [..] w [..]z dnia [...] maja 2017 r., sygn. akt: [...].
[...] WINB zaznaczył, że przytoczone postępowanie egzekucyjne przesądza tylko o ponownym montażu nośnika reklamowego na elewacji. Organ odwoławczy odnosząc się do przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania, które wykazało, że kotwy mocujące ze względów technicznych nie mogły być usunięte w całości, wobec czego zostały ucięte w płaszczyźnie elewacji wskazał, że powyższy stan faktyczny został zaakceptowany i znalazł następnie odzwierciedlenie w postanowieniu Sądu Rejonowego dla [..] w [..]z [..] października 2019 r., sygn. akt [...] stwierdzającym zakończenie postępowania egzekucyjnego.
[...] WINB podzielił stanowisko organu I instancji wskazując, na konieczność przeprowadzenia postępowania administracyjnego w trybie art. 50 – 51 Prawa budowlanego.
Organ odwoławczy, powołując się na ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych, podkreślił, że przez przepisy o których mowa w art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego należy rozumieć także przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jednocześnie wskazał, że sporny nośnik reklamowy narusza ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [..] w rejonie ulicy [..] zatwierdzonego Uchwałą Rady [..] z [..] listopada 2017 r., nr [..]
Odnosząc się do zarzutów skarżącej, że elewacja wykracza poza zasięg miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i tym samym inwestor był uprawniony do instalacji przedmiotowej reklamy – [..] stwierdził, że są one chybione. Z postępowania wyjaśniającego wynika bowiem, że nośnik reklamowy nie jest elementem konstrukcyjnie samodzielnym i oderwanym od całości obiektu budowlanego na działce nr [..], którego niewątpliwie obejmują zapisy ww. mpzp, a tym samym § 7 pkt 5 ustalający zakaz rozmieszczania reklam na budynkach z wyjątkiem reklam remontowo-budowlanych i szyldów. Przedmiotowy nośnik reklamowy nie jest zarówno szyldem, jak i reklamą remontowo-budowlaną.
Organ odwoławczy wskazał, że podobnie wypowiedziała się spółka [..] (użytkownik wieczysty) w ramach postępowania przed Sądem Rejonowym w sprawie sygn. akt: [...] wskazując, że "fasada hotelu [..] nieznacznie przekroczyła granice działki nr [..] i weszła na zachodni fragment działki [..], która w tej części jest nierozerwalnie związana z normalnym funkcjonowaniem hotelu [..]. W związku z powyższym [..] stwierdził, że powyższy zapis planu miejscowego rozciąga się także na elewację takiego obiektu pomimo jej lokalizacji nad działką nr [..].
[..] zwrócił uwagę na konieczność dokonania zgłoszenia budowlanego, którego skuteczność winna być uwarunkowana załączeniem zgody współwłaścicieli działki [..]. Organ odwoławczy zaznaczył, że [..] taką zgodą nie dysponowała. W toku postępowania [..] ustalił również, że pismem z [..]grudnia 2019 r. współwłaściciele działki nr ew. [..] – S. P., K. P.- P., S. Sz., M. K., A. S., A. R., A. R. – Z. i E.G. (dysponujący łącznie udziałem ponad wynoszącym 74% całości) - nie wyrażali zgody na montaż elementów konstrukcji banera, jego oświetlenia oraz samego banera nad działką [..]. Jakkolwiek same mocowanie konstrukcji obejmuje budynek hotelu [..], to jednak fakt, że baner, jego konstrukcja i oświetlenie nadwieszają się nad działką [..] decyduje, że to zgoda współwłaścicieli tej działki jest także konieczna w aspekcie skutecznego zgłoszenia prac budowlanych w ww. zakresie. Powyższe przesądził w prawomocnym wyroku Sąd Rejonowy dla [..] w[..] z [...] maja 2017 r., sygn. akt: [...]. Wskazano, że [..] jako mniejszościowy współwłaściciel działki [..] nie ma prawnej możliwości dysponowania przedmiotową nieruchomością na cele budowlane. Spółka ta nie jest upoważniona do podejmowania jakichkolwiek czynności związanych z zarządzaniem nieruchomością - działką [..]. Zważywszy, że nieruchomość jest objęta współwłasnością podejmowanie czynności zwykłego zarządu wymaga współdziałania większości współwłaścicieli, tj. współwłaścicieli, których udziały reprezentują ponad 50 % całości (art. 201 Kodeksu cywilnego), natomiast czynności przekraczające zwykły zarząd wymagają zgody wszystkich współwłaścicieli (art. 199 kodeksu cywilnego).
[..] ocenił, że organ I instancji prawidłowo nakazał doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Organ odwoławczy wskazał, że nie było możliwości nałożenia na inwestorów obowiązków z art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane bowiem całość nośnika reklamowego narusza przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zaznaczył, że niezgodność inwestycji z obowiązującymi przepisami prawa, w tym ww. przepisami planistycznymi uniemożliwia jej legalizację, ponadto nakłada na organy nadzoru budowlanego obowiązek wydania decyzji likwidującej stan niezgodności z prawem.
Skargę na decyzję [..] z [..] lipca 2020 r. złożyła skarżąca, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Ponadto skarżąca wniosła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy to jest: art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodów wnioskowanych przez skarżącą, tym samym niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego w sytuacji, gdy dowody te miały wykazać okoliczności mające znaczenie dla sprawy.
W konsekwencji zarzuciła organowi:
błędne ustalenie, że cały nośnik stanowi jedną całość techniczno-użytkową, w sytuacji gdy z akt sprawy [..] jednoznacznie wynika, że w różnych okresach czasu elementy mocujące reklamę były wykorzystywane do montażu nośników reklamowych w różnych częściach elewacji w tym między innymi we fragmencie elewacji od strony ul. [..], który nie znajdował się nad działką [..]. Usunięcie przez inwestora w postępowaniu egzekucyjnym banera, konstrukcji oraz oświetlenia nie obejmowało natomiast w ogóle elementów zlokalizowanych na elewacji w zakresie w jakim elewacja ta nie znajduje nad obszarem działki [..]a ponadto nie obejmowało kotew wbudowanych w elewację. Skarżąca podkreśliła, że demontaż w postępowaniu egzekucyjnym dezaktualizował wcześniejsze zgłoszenia i pozwolenia, mogłoby to dotyczyć wyłącznie elementów zdemontowanych w tym postępowaniu egzekucyjnym, a nie elementów, które zostały wcześniej zainstalowane zgodnie z obowiązującymi przepisami i nie zostały zdemontowane w postępowaniu egzekucyjnym. Elementy te wbrew twierdzeniom organu nie stanowiły bowiem jednej całości techniczno-użytkowej lecz mogły być i były wykorzystywane do ekspozycji reklamy w różnych częściach elewacji, niezależnie od siebie;
błędne ustalenie, że współwłaściciele nieruchomości stanowiącej działkę [..] nie wyrażają zgody na ekspozycję reklam w przestrzeni ponad tą działką, w sytuacji gdy skarżąca dysponowała taką zgodą udzieloną po [..] grudnia 2019 r., a więc doszło do zmiany stanu faktycznego w stosunku do stanu przyjętego jako podstawę wydania zaskarżonej decyzji (co było sygnalizowane w odwołaniu i pismach pełnomocnika skarżącej);
błędne przyjęcie organu, że skarżąca nie złożyła umowy z [..] stycznia 2020 r., pomimo, że taka umowa została złożona wraz z pismem z [..]lipca 2020 r., które dotarło do organu przed wydaniem zaskarżonej decyzji.
Zdaniem skarżącej powyższe naruszenia miały istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ wydana decyzja, została oparta o błędnie ustalony i niepełny stan faktyczny co najmniej w zakresie w jakim organ przyjął, że demontaż reklamy przez inwestora dezaktualizował wcześniejsze zgłoszenia, w sytuacji gdy nie została przez niego zdemontowana część reklamy i jej konstrukcji, która to część objęta była wcześniejszym zgłoszeniem w sprawie [..], a także, że współwłaściciele nie wyrażają zgody na ekspozycję reklamy w przestrzeni nad działką [..].
Naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 i art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane i w zw. z § 1 ust. 1-3 uchwały Rady [..], nr [..] z [...] listopada 2017 r. w sprawie Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego [..] w rejonie ul. [..]oraz § 2 i pkt 1 i § 7 ust. 5 tej uchwały, poprzez ich zastosowanie w sytuacji gdy przedmiotowa reklama i wszystkie jej elementy konstrukcyjne znajdują się w obszarze nie objętym wyżej wskazanym planem zagospodarowania przestrzennego a w konsekwencji uregulowania wyżej wskazanego planu miejscowego nie miały zastosowania a organ zobowiązany był do przeprowadzenia postępowania naprawczego.
Skarżąca podniosła, że powyższe naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, ponieważ organ przyjął, że postanowienia uchwały Rady [..], nr [..] z[..] listopada 2017 r. w sprawie Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego [..] w rejonie ul. [..] uniemożliwiały legalizację reklamy, podczas gdy przepisy te w ogóle nie miały zastosowania w sprawie.
W odpowiedzi na skargę [..] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w[..] zważył, co następuje.
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57 a.
Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja [..] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [..] lipca 2020 r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [..] z [..] marca 2020 r. w przedmiocie demontażu nośnika reklamowego w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym wraz z konstrukcją służącą montażowi siatki i oświetleniem lampami halogenowymi (zlokalizowanymi nad i pod nośnikiem), zamontowanymi na elewacji frontowej (wschodniej, od strony ul. [..]) budynku, usytuowanego przy ul. [..] w [..].
Podstawę materialnoprawną decyzji organu I instancji stanowi przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego. Stosownie do ww. przepisów "Przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego" (art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). Przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 (art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego).
Odnosząc się do trybu postępowania zawartego w przepisie art. 51 Prawa budowlanego wskazać należy, że przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 dotyczy robót budowlanych, których nie można zalegalizować, np.: gdy okaże się że nastąpiło takie naruszenie prawa, którego nie można usunąć. Wówczas organ wydaje decyzję o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części albo o doprowadzeniu go do stanu poprzedniego. Nakaz rozbiórki lub doprowadzenie do stanu poprzedniego jest rozwiązaniem ostatecznym, które stosuje się gdy nawet wykonanie dodatkowych czynności nie umożliwi doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.
Taki stan faktyczny zaistniał w rozpoznawanej sprawie, w której w wyniku kilkukrotnych czynności sprawdzających ([..]października 2019 r.,[..] grudnia 2019 r., [..]lutego 2020 r.) ustalono, że na elewacji frontowej (wschodniej, od strony ul. [..]) budynku, usytuowanego przy ul. [..] w [..], zainstalowano nośnik reklamowy w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym zamocowany do ścian za pomocą kotew (konstrukcja służąca montażowi siatki) i oświetleniem lampami halogenowymi (zlokalizowanymi nad i pod nośnikiem). Ustalono też, że nie dokonano zgłoszenia przedmiotowego nośnika w organie administracji architektoniczno-budowlanej.
W ocenie Sądu należało podzielić przyjęte przez organy nadzoru budowlanego stanowisko, że obiekt ten to urządzenie reklamowe, na instalowanie którego wymagane jest zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego dokonanie zgłoszenia właściwemu organowi.
Podkreślić należy, że przepisy art. 29 - 31 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zawierają zamknięty katalog robót budowlanych, w stosunku do których ustawodawca odstąpił od obowiązku uzyskania pozwolenia budowlanego, zastępując go wymogiem zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, uprawniając jednocześnie właściwy organ do wniesienia w określonych ustawowo warunkach i terminie decyzji o sprzeciwie.
I tak, stosownie do treści art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, obowiązkiem zgłoszenia objęte zostały roboty budowlane polegające na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowywanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Użyty, w redakcji art. 29 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy termin "instalowanie" nie obejmuje wykonywania nowego obiektu budowlanego, lecz zawiera takie prace budowlane, które są związane z już istniejącym obiektem. Jeżeli więc wykonanie jakichś robót budowlanych ma być zakwalifikowane jako instalowanie, to wówczas powinno nastąpić przymocowanie (połączenie, przyłączenia) urządzenia instalowanego do innego obiektu w sposób pozwalający na jego odinstalowanie bez uszkodzenia bądź naruszenia struktury obiektu "podstawowego" (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 858/17 ).
W ocenie Sądu, omawiany nośnik reklamowy - siatka wielkoformatowa z nadrukiem reklamowym - zamocowany do ścian za pomocą kotew wraz z zainstalowanym oświetleniem halogenowym, stanowi typowy przykład urządzenia reklamowego, zainstalowanego (przymocowanego) do innego obiektu - w sposób pozwalający na jego odinstalowanie. Tym samym roboty budowlane wykonane w przedmiotowej sprawie, a polegające na montażu reklamy siatki wielkoformatowej wraz z konstrukcją wsporczą i oświetleniem lampami halogenowymi (zlokalizowanymi nad i pod nośnikiem) na elewacji frontowej (wschodniej, od strony ul.[..] zakwalifikować należało jako roboty określone w art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Potwierdzenie, że urządzenia reklamowe w postaci jak w niniejszej sprawie są urządzeniami o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, można odnaleźć m.in. w wyrokach WSA w Warszawie z dnia 2 czerwca 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2652/15 czy z dnia 23 stycznia 2014 r., sygn.. akt VII SA/Wa 1147/13.
Sąd podzielił stanowisko organów (nieakceptowane przez skarżącą), że pomimo iż mocowanie konstrukcji obejmuje budynek hotelu [..] (na działce nr ew.[..]), to jednak fakt, że baner, jego konstrukcja i oświetlenie nadwieszają się nad działką nr ew. [..] konieczna jest zgoda współwłaścicieli tej działki. Pismem z [..] grudnia 2019 r. współwłaściciele działki nr ew. [..], dysponujący łącznie udziałem ponad wynoszącym 74% całości, nie wyrażali natomiast zgody na montaż elementów konstrukcji banera, jego oświetlenia oraz samego banera nad działką nr ew. [..].
W konsekwencji, skoro inwestor wykonał montaż urządzenia reklamowego bez zgłoszenia (i ww. zgody), to przy takiej samowoli budowlanej organy nadzoru budowlanego prowadziły postępowanie w trybie art. 50-51 Prawa budowlanego. Przepisy te mają bowiem zastosowanie do samowolnie realizowanych robót budowlanych w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 i art. 49b tejże ustawy.
Niezgodność inwestycji z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uniemożliwiała jednak jej legalizację.
Jak prawidłowo ustalił organ I instancji, w ramach postępowania przed Sądem Rejonowym w sprawie sygn. akt: [...] wskazano, że "fasada hotelu [..]nieznacznie przekroczyła granice działki nr [..] i weszła na zachodni fragment działki [..], która w tej części jest nierozerwalnie związana z normalnym funkcjonowaniem hotelu [..]." "Granica między działkami [..] i [..]częściowo pokrywa się ze ścianą budynku [..] a częściowo przebiega średnio 29 cm pod balkonami cofniętej części budynku". Z pisma Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [..] z [..] czerwca 2020 r. skierowanego do PINB wynika, że obiekt - [..] położony jest w granicach obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego [...] w rejonie ulicy [..] w jednostce 3U, zatwierdzonego Uchwałą Rady [..] z [..]listopada 2017 r., nr [..]. Dla ww. terenu plan zakazuje rozmieszczania reklam na budynkach z wyjątkiem reklam remontowo-budowlanych i szyldów (§ 7 pkt 5 planu). Niewątpliwie niniejszy nośnik reklamowy nie jest ani szyldem ani reklamą remontowo-budowlaną.
Spór w przedmiotowej sprawie sprowadza się do oceny czy w stanie faktycznym przedmiotowej sprawy mają zastosowanie przepisy ww. planu. Skarżąca stanęła na stanowisku, że skoro do działki nr ew.[..] z obrębu [..] ww. plan niewątpliwie obowiązuje, zaś dla działki nr ew. [..] z tego samego obrębu plan nie został uchwalony - to w sytuacji gdy zainstalowane elementy na frontowej elewacji (wschodniej) od strony ul. [..]- objęte zaskarżoną decyzją - "nadwisają" około 30 cm. nad działką nr ew. [..] - plan nie ma zastosowania.
Powyższego stanowiska Sąd nie podziela. Przy przyjęciu stanu faktycznego skarżącej rację ma organ odwoławczy (za organem I instancji), że zrealizowana inwestycja jest sprzeczna z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Elewacja budynku przy ul. [..], na której zainstalowana jest sporna reklama jest bowiem częścią całego obiektu budowlanego usytuowanego na działce nr ew. [..] (objętej ustaleniami ww. planu). Nośnik reklamowy (w szczególności część zwisająca nad działką nr ew. [..]) nie jest elementem konstrukcyjnie samodzielnym i oderwanym od całości obiektu budowlanego usytuowanego na działce nr ew. [..].
Tym samym słusznie [..] przyjął, że wobec niemożliwości zalegalizowania przedmiotowego urządzenia reklamowego, organy nadzoru budowlanego miały obowiązek wydania decyzji nakazującej rozbiórkę - demontaż nośnika reklamowego wraz z konstrukcją wsporczą i oświetleniem. Podkreślić należy, że zasadnym było zatem nakazanie demontażu zarówno siatki jak i konstrukcji wsporczej waz z oświetleniem, ponieważ są one związane nieodłącznie z siatką reklamową, pełnią funkcję podtrzymującą i doświetlającą zamontowaną płachtę reklamową. Istotą było to, że siatka reklamowa wraz z konstrukcją wsporczą i oświetleniem tworzą jedną funkcjonalną całość, jedno urządzenie, zamontowane na elewacji budynku usytuowanego na działce nr ew.[..] objętej ustaleniami planu.
Tym samym bezzasadne były zarzuty dotyczące naruszenia art. 51 ust. 1 pkt 1 i ust. 7 oraz art. § 7 pkt 5 planu. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie organ odwoławczy, wbrew zarzutom skarżącej, nie dopuścił się również obrazy art. 7 i 77 k.p.a. i 78 § 1 k.p.a.
Dokonując analizy zarówno zaskarżonej decyzji organu odwoławczego jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w[..] uznał, że organy wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą. Wydając obie sporne decyzje oparły się na materiale zgromadzonym w sprawie, dokonując jego rozważenia.
Decyzja spełnia wymogi ustawowe określone w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., albowiem organ wskazał wszelkie istotne przesłanki zarówno faktyczne, jak i prawne, wyjaśniając przy tym dokładnie ich znaczenie dla strony skarżącej.
Biorąc powyższe pod uwagę skarga nie zasługuje na uwzględnienie i z tej przyczyny podlega oddaleniu na podstawie przepisu art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło