VII SA/Wa 1647/11
WyrokWSA w Warszawie2011-11-30
Skład orzekający: Bożena Więch - Baranowska, Mirosława Kowalska, Małgorzata Miron
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może umorzyć postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe, gdy nie stwierdzi naruszenia przepisów prawa budowlanego w związku z budową budynku gospodarczego i zarzuty strony dotyczące podtapiania nieruchomości sąsiedniej?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma obowiązek umorzyć postępowanie administracyjne na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe, tj. gdy brak jest materialnoprawnych podstaw do wydania merytorycznej decyzji. W przypadku stwierdzenia, że roboty budowlane są zgodne z zatwierdzonym projektem i pozwoleniem na budowę, a zarzuty strony nie znajdują potwierdzenia, organ nie ma kompetencji do dalszego rozstrzygania i powinien umorzyć postępowanie.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie wszczęte na wniosek D. S. dotyczące podtapiania budynku mieszkalnego przez budowę budynku gospodarczego przez T. S. na działce sąsiedniej. Organ stwierdził, że budowa odbywa się zgodnie z pozwoleniem na budowę i nie powoduje podtapiania nieruchomości skarżących. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów k.p.a. i niewyczerpujące ustalenie stanu faktycznego, wskazując na podwyższenie terenu i zagrożenie pożarowe.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), Protokolant ref. staż. Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2011 r. sprawy ze skargi J. S. i D. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. skargę oddala
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a. oraz art. 83 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) umorzył postępowanie wszczęte na wniosek D. S. w sprawie podtapiania budynku mieszkalnego przez T. S. spowodowanego budową budynku gospodarczego na działce nr ewid. [...] zlokalizowanego w ostrej granicy działek w dobudowie do istniejącego budynku mieszkalnego J. i D. S. na działce nr ewid. [...] położonych we wsi Ł. gmina R.
W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ wskazał, że gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania (art. 105 § 1 k.p.a). Organ I instancji po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego stwierdził, że postępowanie w przedmiotowej sprawie jest bezprzedmiotowe.
Organ wskazał, że postępowanie zostało wszczęte na wniosek D. S. w sprawie podtapiania budynku mieszkalnego przez sąsiada T. S. spowodowanego budowaniem budynku gospodarczego na działce nr ewid. [...] zlokalizowanego w ostrej granicy działek w dobudowie do istniejącego budynku mieszkalnego J. i D. S. nr ewid. [...] położonych we wsi Ł. w gminie R.
W trakcie przeprowadzonych oględzin inspektorzy nie stwierdzili podwyższania i utwardzania terenu działki i tym samym podtapiania budynku mieszkalnego J. i D. S. zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] spowodowanego poprzez budowę przez T. S. budynku gospodarczo-garażowego na działce nr ewid. [...] zlokalizowanego w ostrej granicy działek z połączeniem z budynkiem mieszkalnym.
Ustalono, że T. S. na swojej działce nr ew. [...] realizuje budowę budynku gospodarczo-garażowy w dobudowie do budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] J. i D. S. na podstawie decyzji Starosty W. z dnia [...] października 2008 r. Nr [...] , znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej dla T. S. pozwolenia na budowę ww. obiektu.
Do dnia kontroli budynek gospodarczo-garażowy został zrealizowany w stanie surowym otwartym. Nie została w pełni zrealizowana ściana zabezpieczenia pożarowego nad połacią dachową budynku gospodarczo-garażowego przy budynku mieszkalnym J. i D. S.
Przy realizacji budynku gospodarczo-garażowego nie stwierdzono istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków pozwolenia na budowę.
Nie stwierdzono również zalewania wodami opadowymi ściany budynku mieszkalnego J. i D. S. spowodowanych budową budynku gospodarczo-garażowego.
W wyniku rozpoznania odwołania J. i D. S., [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a utrzymał w mocy powyższą decyzję.
W ocenie organu odwoławczego skarżona decyzja organu I instancji jest prawidłowa, zaś argumenty podnoszone w odwołaniu nie mają wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia.
W uzasadnieniu decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że ustalenia dokonane przez organ powiatowy są podstawą do umorzenia postępowania. Organ podkreślił, że w niniejszej sprawie brak jest przesłanki do podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie. Taka zaś sytuacja obliguje organ do wydania decyzji umarzającej postępowanie w sprawie na podstawie art. 105 k.p.a.
Organ odwoławczy odniósł się także do argumentów podnoszonych w odwołaniu. Wyjaśnił, że kwestia prawidłowości wydania decyzji o pozwoleniu na budowę nie należy do kompetencji organu nadzoru budowlanego. Podkreślono, że organy nadzoru budowlanego nie mają wpływu na naturalne ukształtowanie terenu, które może przyczynić się do zalewania posesji skarżących, szczególnie przy niesprzyjających warunkach atmosferycznych.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli J. i D. S. wnosząc o jej uchylenie i przekazanie [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego ponowne rzetelne rozpoznanie sprawy.
Zaskarżonej decyzji zarzucili organom naruszenie art. 7 i art. 77 k.p.a. W ocenie skarżących organy nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania dla ustalenia prawdy obiektywnej.
Podnieśli, że właściciel działki sąsiedniej T. S. dokonując dobudowy budynku gospodarczego przy granicy z ich działką dokonał podwyższenia terenu, co spowodowało, iż wody z działki [...] właściciela T. S. spływają na ich działkę powodując podtapianie działki łącznie z domem.
Zarzucono, że przeprowadzona wizja organu nie była rzetelna, została wykonana w okresie gdy nie było opadów, co uniemożliwiło sprawdzenie jak wygląda ich działka po opadach. Skarżący podnieśli także, że wydana decyzja o pozwoleniu na budowę narusza przepisy prawa budowlanego, została wydana po przebiegającymi liniami energetycznymi. Nadto nadmieniono, że T. S. zobowiązany był do wybudowania zabezpieczenia pożarowego, obowiązku tego nie wykonał, co potwierdza opinia inspektora dokonującego oględzin.
W ocenie skarżących dokonane przez organy ustalenia są sprzeczne z rzeczywistym stanem, umożliwiają zdewastowanie ich nieruchomości i stanowią zagrożenie pożarowe.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wyjaśnić należy, że postępowanie administracyjne wszczyna się w zasadzie na żądanie strony, która w swym podaniu wskazuje zazwyczaj przedmiot postępowania i zakres postępowania administracyjnego. Decyzja organu zgodnie z art. 104 k.p.a - rozstrzyga sprawę co do istoty w granicach żądania określonego przez stronę. W tych granicach należy także ocenić decyzję o umorzeniu postępowania odnosząc ją do ustalonego w sprawie przedmiotu i zakresu postępowania administracyjnego.
W myśl przepisu art. 105 § 1 k.p.a, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyn stało się bezprzedmiotowe organ administracji wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Bezprzedmiotowość postępowania ma miejsce w sytuacji, gdy istnieją okoliczności, czyniące wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwym z uwagi na brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli zabraknie któregoś z elementów tego stosunku materialnoprawnego ( B. Adamiak i J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 1996 r. s. 462). Sprawa administracyjna jest więc bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Wówczas - jak wskazywał wielokrotnie w swych orzeczeniach Naczelny Sąd Administracyjny - jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lutego 2006r, sygn. akt I OSK 967/05, Lex nr 201507, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2006r, sygn. akt I OSK 978/05, Lex nr 396771, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2005r., sygn. akt II OSK 286/05, Lex nr 190997.
Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż przedmiotem postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego było ustalenie, zgodnie z wnioskiem skarżących inicjującym postępowanie, czy budowa budynku mieszkalnego i gospodarczego prowadzona przez T. S. nie narusza przepisów Prawa budowlanego, zwłaszcza czy nie jest przyczyną podtapiania działki sąsiedniej.
W związku z powyższym organ wszczął postępowanie w trakcie którego przeprowadził dokładne postępowanie wyjaśniające. W wyniku przeprowadzonej kontroli organ I instancji nie stwierdził podwyższania i utwardzania terenu działki i tym samym podtapiania budynku mieszkalnego J. i D. S. zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] spowodowanego poprzez budowę przez T. S. budynku gospodarczo-garażowego na działce nr ewid. [...] zlokalizowanego w ostrej granicy działek z połączeniem z budynkiem mieszkalnym. Ponadto ustalono, że T. S. na swojej działce nr ew. [...] realizuje budowę budynku gospodarczo-garażowy w dobudowie do budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] J. i D. S. na podstawie decyzji Starosty W. z dnia [...] października 2008 r. Nr [...] , znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej dla T. S. pozwolenia na budowę ww. obiektu.
Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. znak:[...] .
W czasie kontroli przy realizacji budynku gospodarczo-garażowego organ nie stwierdził żadnych, a tym bardziej istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków pozwolenia na budowę. Ustalił nadto, że roboty prowadzone są zgodnie z pozwoleniem na budowę i pod nadzorem kierownika budowy posiadającego wymagane uprawnienia budowlane.
Nie stwierdzono również zalewania wodami opadowymi ściany budynku mieszkalnego J. i D. S. spowodowanych budową budynku gospodarczo-garażowego.
Na rozprawie w dniu 30 listopada 2011 r. T. S. oświadczył, że jego działka jest położona o 10-15 centymetrów niżej niż działka skarżących. Oświadczył, iż nie podwyższał terenu pod budowę budynku gospodarczo- garażowego. Wskazał, także, że w czerwcu 2008 r. w trakcie przeprowadzonej wizji na działce i ustalono wzajemne usytuowanie działek, stwierdzono także, że z działki skarżących są przeprowadzone dreny na działkę uczestnika.
W zaistniałym stanie faktycznym i prawnym zdaniem Sądu organy nadzoru budowlanego prawidłowo postąpiły uznając, iż brak było podstaw do prowadzenia dalszego postępowania z uwagi na brak jego przedmiotu co oznacza, że organ nadzoru budowlanego w ramach swych kompetencji nie miał podstaw faktycznych i prawnych do wydawania merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie.
Nie sposób także uznać, iż żądanie skarżących zawarte we wniosku wszczynającym postępowanie dotyczące "sprawdzenia posesji sąsiada" w szczególności "interwencji w sprawie podtapiania budynku", "wybudowania budynku gospodarczego, który przylega do domu skarżących" obligował organ do merytorycznego rozstrzygnięcia w tym przedmiocie.
Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w skardze stwierdzić należy, iż pozostają one bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Wskazać bowiem należy, iż kompetencje nadzoru budowlanego sprowadzają się w zasadzie do działań z zakresu inspekcji i kontroli tak w zakresie prawidłowości przebiegu procesu budowlanego, jak i utrzymywania obiektów budowlanych. Oznacza to, że organy nadzoru budowlanego w przypadku stwierdzenia, że roboty budowlane zostały wykonane zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę nie mają prawa ingerować i zobowiązane są do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego. Taka sytuacja zachodziła w niniejszej sprawie. Organy nadzoru budowlanego nie mają kompetencji badania zgodności z prawem wydanego pozwolenia na budowę. Nie mają także wpływu na naturalne ukształtowanie terenu, które może przyczyniać się do zalewania posesji skarżących szczególnie przy niesprzyjających warunkach atmosferycznych.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie , orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło