VII SA/Wa 1651/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata K. F. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi I. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na użytkowanie postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie adwokatowi K. F. kwotę 240,00 złotych (dwieście czterdzieści złotych) podwyższoną o stawkę 23 % podatku od towaru i usług tj. kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), łącznie kwotę 295,20 złotych (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy), stanowiącą wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 marca 2012 r. oddalił skargę I. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na użytkowanie. Na wniosek skarżącej, postanowieniem z dnia 23 maja 2012 r. przyznano jej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata (k. 110 akt sprawy). Okręgowa Rada Adwokacka w [...] wyznaczyła w niniejszej sprawie dla skarżącej pełnomocnika z urzędu w osobie adw. K. F. (k. 124 akt sprawy). Adwokat K. F. wniósł w imieniu skarżącej skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 marca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 1761/11. Pełnomocnik w skardze kasacyjnej wniósł o "zasądzenie od Skarbu Państwa, na moją rzecz, jako pełnomocnika z urzędu skarżącej, wynagrodzenia za nieopłaconą ani w całości, ani w części pomoc prawną świadczoną z urzędu skarżącej I. K., wg norm przepisanych w podwyższonej stawce". Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 3 kwietnia 2014 r., w sprawie o sygn. akt II OSK 2656/12 stawił się pełnomocnik skarżącej adw. K. F. (k-223 akt sprawy). Rozprawa przed Naczelnym Sądem Administracyjnym została odroczona z uwagi na uzyskanie przez Sąd informacji o zgonie skarżącej. Adwokat K. F., pismem z dnia 31 sierpnia 2015 r., wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu w podwyższonej stawce wskazując na stopień skomplikowania sprawy przekładający się na zwiększony nakład pracy oraz przyczynienie się przez pełnomocnika, którego skarga kasacyjna została uwzględniona, do rozstrzygnięcia sprawy. Oświadczył jednocześnie, że uczestniczył w pierwszej rozprawie wyznaczonej przez NSA. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 22 października 2015 r. odmówiono adwokatowi K. F. przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zakresie złożenia skargi kasacyjnej i reprezentowania przed sądem II instancji. Referendarz sądowy wskazał, że wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu nie zawiera oświadczenia, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Nie może być bowiem uznane sformułowanie użyte we wniosku złożonym w skardze kasacyjnej oraz w piśmie z dnia 23 kwietnia 2015 r., gdyż w ocenie referendarza jest ono jedynie zawartym we wniosku przytoczeniem ww. przepisu, a nie samodzielnym oświadczeniem. Sprzeciw od postanowienia referendarza złożył w terminie adw. K. F. Pełnomocnik wskazał, że ustawodawca nie wskazał, w jakim trybie czy czasie owo oświadczenie ma być złożone, zatem dopuścił pewną dowolność w jego gramatycznym sformułowaniu. W ocenie pełnomocnika sformułowanie zawarte w skardze kasacyjnej jest oświadczeniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z obowiązującym w niniejszej sprawie (w której postępowanie sądowe zostało wszczęte przed dniem 15 sierpnia 2015 r.) brzmieniem art. 259 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), określanej dalej jako p.p.s.a., od postanowień wydanych przez referendarza sądowego przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. W wypadku wniesienia sprzeciwu postanowienie lub zarządzenie, przeciwko któremu został wniesiony traci moc, a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym (art. 260 p.p.s.a.). Na wstępie wskazać należy, że w ocenie Sądu sformułowanie pełnomocnika zawarte w skardze kasacyjnej, że wnosi o "zasądzenie od Skarbu Państwa, na moją rzecz, jako pełnomocnika z urzędu skarżącej, wynagrodzenia za nieopłaconą ani w całości, ani w części pomoc prawną świadczoną z urzędu skarżącej I. K., wg norm przepisanych w podwyższonej stawce" spełnia wymóg z § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461). Zgodnie z art. 250 p.p.s.a., wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej adwokata uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461), zwanym dalej rozporządzeniem. W § 18 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, zostały wskazane konkretne czynności procesowe, za które przysługuje zwrot kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, w drugiej instancji. Z przepisu tego wynika, że zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej należy się pełnomocnikowi z urzędu, między innymi za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia. Powyższy przepis stanowi jednocześnie, że wysokość stawki minimalnej opłaty za te czynności wynosi 100% stawki minimalnej, określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat, który brał udział w sprawie przed Sądem I instancji. Stosownie zaś do § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", to jest takiej, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, albo adwokat nie sporządził skargi i nie brał udziału w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi 240 zł. Ponadto w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłaty za czynności adwokata ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. W niniejszej sprawie adwokat K. F. został ustanowiony (wyznaczony) pełnomocnikiem skarżącej po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyroku z dnia 9 marca 2012 r., czyli w drugiej instancji. Jak wynika z akt sprawy, pomoc udzielona stronie, za którą należy się pełnomocnikowi wynagrodzenie, polegała na wniesieniu skargi kasacyjnej od wyżej wskazanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz na udziale w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w dniu 3 kwietnia 2014 r., w sprawie z wniesionej skargi kasacyjnej, sygn. akt II OSK 2656/12. Odnosząc się do wniosku pełnomocnika o zasądzenie wynagrodzenia w podwyższonej stawce należy podzielić stanowisko Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 25 czerwca 2014 r., sygn. akt V ACa 60/14, Lex nr 1496420, OSA 2015/1/14-25, zgodnie z którym "Jeśli żadne nadzwyczajne okoliczności nie wystąpiły, a skala aktywności pełnomocnika pozostała na przeciętnym poziomie, to nie istnieją przesłanki do zasądzenia w sprawie wynagrodzenia wyższego od stawek minimalnych." W niniejszej sprawie w ocenie Sądu aktywność pełnomocnika pozostała na przeciętnym poziomie. Nadto pełnomocnik nie poinformował NSA o zgonie skarżącej (pomimo wcześniejszej wiedzy o tym), co przyczyniło się do odroczenia rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 3 kwietnia 2014 r. i wpłynęło na długość postępowania oraz wygenerowało dodatkowe koszty. Należało więc przyjąć, że w niniejszej sprawie podstawą ustalenia minimalnej stawki wynagrodzenia adwokata jest § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia. Równocześnie, jak wynika z powołanego wyżej przepisu, wskaźnik procentowy stawki, określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia, wynosi w tym wypadku 100%. Oznacza to, że należne pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie wynosi 100% stawki minimalnej, czyli 240 zł. Z kolei - stosownie do § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłata przyznana adwokatowi powinna być podwyższona o podatek od towarów i usług, który na dzień wydania niniejszego postanowienia - wynosi 23%. Oznacza to, że w tym przypadku, kwota podatku wynosi 55,20 zł. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 250 p.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia, postanowiono, jak w sentencji. Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.).