VII SA/Wa 1698/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-12-03

Skład orzekający: Leszek Kamiński, Małgorzata Miron, Elżbieta Zielińska - Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego odmawiające wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji, które dotyczy kwestii spornych między stronami i ma znaczenie dla stosunków cywilnoprawnych, podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Postanowienie Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego odmawiające wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji, które dotyczy kwestii spornych między stronami i ma znaczenie dla stosunków cywilnoprawnych, nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Sprawy o charakterze cywilnoprawnym, nawet jeśli dotyczą postanowień wydanych w trybie art. 113 § 2 k.p.a., należą do właściwości sądów powszechnych, w tym przypadku Sądu Okręgowego jako sądu ochrony konkurencji i konsumentów.
Stan faktyczny
Spółka [...] S.A. złożyła skargę na postanowienie Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego (Prezes UTK) z maja 2012 r., które utrzymało w mocy wcześniejsze postanowienie odmawiające wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji z grudnia 2011 r. Wątpliwości dotyczyły interpretacji § 16 ust. 5 decyzji w zakresie ograniczenia rozporządzenia wierzytelnościami i prawidłowości oznaczenia wierzyciela wekslowego oraz klauzuli "nie na zlecenie". Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów k.p.a. oraz prawa wekslowego i cywilnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono uiszczony wpis sądowy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński (spr.), , Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant spec. Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi [...] S.A.w [...] na postanowienie Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego z dnia [...] maja 2012 r. znak: [...], nr sprawy: [...] w przedmiocie odmowy wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji postanawia: I. odrzucić skargę, II. zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz [...] S.A. w [...] kwotę 100 (sto) zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego. Prezes Urzędu Transportu Kolejowego postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. znak [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 1207 § 3 oraz art. 113 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.), zw. dalej k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku [...] S.A. z siedzibą w [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymał w mocy postanowienie własne z dnia [...] marca 2012 r. znak [...] odmawiające wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji Prezesa [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. znak [...] w zakresie wskazania, czy celem powyższego postanowienia jest ograniczenie każdej formy rozporządzenia wierzytelności względem drugiej strony stosunku prawnego bez zgody drugiej strony, a także czy prawidłowa wykładnia ww. postanowienia zakłada, że oznaczenie spółki [...] S.A. z siedzibą w [...] jako wierzyciela wekslowego w treści wydawanego weksla oraz zaopatrzenie weksla w klauzulę "nie na zlecenie", jest działaniem zgodnym z decyzją. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ omówił stan faktyczny sprawy wskazując, że Prezes [...] w dniu [...] grudnia 2011 r. wydał decyzję, która zastępuje umowę o udostępnienie infrastruktury kolejowej. Decyzja została doręczona Spółce [...] Sp. z o.o., zw. dalej [...] oraz [...] w dniu [...] stycznia 2012 r. Pismem z dnia [...] lutego 2012 r. [...] złożyły wniosek o wyjaśnienie wątpliwości co do treści ww. Decyzji Prezesa [...]. Powzięte przez [...] wątpliwości dotyczyły następujących kwestii: 1. czy celem postanowienia § 16 ust. 5 decyzji jest ograniczenie każdej formy rozporządzenia przez adresatów Decyzji wierzytelnościami względem drugiej strony stosunku prawnego bez zgody drugiej Strony, w tym również ograniczenie zbywania wierzytelności z uzupełnionego weksla zabezpieczającego wystawionego przez [...] na rzecz [...], 2. czy w przypadku pozytywnej odpowiedzi na pytanie nr 1 - prawidłowa wykładnia decyzji zakłada, że oznaczenie spółki [...] jako wierzyciela wekslowego w treści wydawanego weksla oraz zaopatrzenie weksla w klauzulę "nie na zlecenie", jest działaniem zgodnym z decyzją. [...] w dniu [...] marca 2012 r. złożyła pismo w którym wskazała, że dążenie interpretacyjne [...] nie może zostać uznane za właściwe, gdyż: 1) stosunek zobowiązaniowy pomiędzy [...] a [...] został ukształtowany w oparciu o zabezpieczenie roszczeń [...] poprzez złożenie przez Przewoźnika weksla in blanco w zakresie, o jakim mowa w treści Załącznika nr 8 do decyzji, 2) decyzja w omawianym zakresie jest jasna i precyzyjna, a co za tym idzie nie wymaga wykładni autentycznej organu, 3) proponowana przez [...] interpretacja doprowadzi do zmiany decyzji, w trybie do tego nie przeznaczonym i z naruszeniem prawa, 4) proponowane przez [...] rozwiązanie, polegające na naniesieniu na dokumencie weksla klauzuli "nie na zlecenie" oraz wpisaniu nazwy remitenta pozbawia ustanowione przez Prezesa [...] zabezpieczenie jego dotychczasowych cech. Mając na uwadze powyższy stan faktyczny i prawny, Prezes [...] w dniu [...] marca 2012 r. wydał postanowienie nr [...], w którym odmówił wyjaśnienia wątpliwości co do treści § 16 ust. 5 decyzji Prezesa [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. ([...]). Pismem z dnia [...] marca 2012 r. spółka [...] złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, po rozpoznaniu którego zapadło zaskarżone do sądu postanowienie z dnia [...] maja 2012 r. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ przywołał treść art. 113 § 2 k.p.a. i podzielił argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu z dnia [...] marca 2012 r. Następnie odniósł się do zarzutu strony dotyczącego obrazy prawa materialnego, polegającej na przyjęciu, że zapis § 16 ust. 5 decyzji nie wymaga interpretacji, z uwagi na jego jednoznaczność, precyzyjność oraz fakt, że nie budzi on wątpliwości, przy jednoczesnym dokonaniu jego wykładni w części motywacyjnej postanowienia wyjaśnił, że nie prawdą jest jakoby Prezes [...] w uzasadnieniu postanowienia dokonał wykładni omawianego przepisu. Działanie, na które wskazuje we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Skarżący jest bowiem jedynie parafrazą wspólnych ustaleń woli umawiających się Stron niniejszego postępowania, poczynionych w toku ustaleń negocjacyjnych. W przypadku dokonania przez Prezesa [...] wykładni powyższego przepisu, skutkowałoby to arbitralnym wskazaniem na konieczność podjęcia przez strony konkretnych i z góry określonych działań. Innymi słowy działań narzuconych przez Prezesa [...] w wykładni interpretacyjnej. W takiej sytuacji strony zostałyby zobowiązane do wypełnienia narzuconego w wykładni Prezesa [...] postępowania, tj. bez możliwości samodzielnego ukształtowania swoich stosunków zobowiązaniowych we wzajemnych relacjach. Czynniki decyzyjne, od których zależy czy wynikające z decyzji wierzytelności mają zostać zbyte czy też nie, pozostają w gestii umawiających się stron. Nadto, ciężar podjęcia określonych działań po podjęciu decyzji dotyczącej ewentualnego zbycia wierzytelności na osoby trzecie, spoczywa na umawiających się stronach. W związku z powyższym, Prezes [...] nie może także przychylić się do twierdzenia [...], jakoby "narzucił" stronom wzór weksla czy deklaracji wekslowej, stanowiących Załącznik nr 8 do decyzji. Taki zabieg skutkowałby bezpośrednią ingerencją Prezesa [...] w kształtowanie stosunków zobowiązaniowych pomiędzy [...] a [...]. Ponadto, jak to zostało wskazane w Załączniku nr 8 do decyzji Prezesa [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., jak również we wniosku [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy, mowa jest o wzorach dokumentów. Innymi słowy, o przykładowym wzorcu, który stanowi modelowy schemat dokumentu, do wykorzystania przez strony kształtujące w przyszłości swój stosunek zobowiązaniowy. Nie oznacza to jednak, że strony nie mogą tego weksla uzupełnić według swojego uznania. A zatem, ani przedstawienie wykładni interpretacyjnej, ani obligatoryjne narzucenie rekwizytów weksla, czy też deklaracji wekslowej nie było zamiarem Prezesa [...] oraz nie znalazło odzwierciedlenia w zapisach decyzji. Odnosząc się natomiast do zarzutu strony dotyczącego błędnego przyjęcia przez Prezesa [...], że spółka [...] uprawniona jest we własnym zakresie obarczyć weksel klauzulą "nie na zlecenie", w wypadku, gdy z zapisów decyzji Prezesa [...] uprawnienie takie Przewoźnikowi nie przysługuje, należy uznać w całej rozciągłości za błędne. Uzupełnienie weksla poprzez wpisanie w jego treści: oznaczenia remitenta oraz klauzuli "nie na zlecenie" w żadnym wypadku nie podważa zabezpieczającej funkcji weksla in blanco. Jest to działanie rozsądne oraz konieczne do zabezpieczenia formalnego interesu wystawcy weksla, a z perspektywy wierzyciela wekslowego jest neutralne. Dodanie klauzuli "nie na zlecenie" jest konieczne dla dostosowania treści weksla do treści decyzji Prezesa [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., określonego w postanowieniu § 16 ust. 5 w przypadku nie wyrażenia przez [...] zgody na przelew ich wierzytelności wynikających z decyzji Prezesa [...]. Brak takiej klauzuli uniemożliwi osiągniecie celu wskazanego w przedmiotowym § 16 ust. 5 decyzji, bowiem Zarządca mógłby uzupełnić i indosować weksel na podmiot trzeci bez zgody [...]. W ocenie Prezesa [...] stanowić to będzie naruszenie zapisów decyzji, a co za tym idzie konieczne jest dostosowanie treści weksla do faktycznych postanowień stron decyzji. Istotne jest przy tym, że do Decyzji został załączony jedynie wzór weksla i deklaracji wekslowej, które podlegają uzupełnieniu przez strony (na wekslu - np. oznaczenie wystawcy, na deklaracji wekslowej - np. wskazanie adresu). We wzorze weksla dodano specjalnie oznaczone miejsce na klauzule wekslowe, co sugeruje, że ich dodanie (z zasady przez wystawcę, czyli [...]) jest w przedmiotowym wypadku konieczne (i w kontekście uzasadnienia do treści rozstrzygnięcia w zakresie § 16 ust. 5 decyzji). Ponadto, oznaczenie remitenta redukuje do zera ryzyko związane z kradzieżą lub zgubieniem weksla i wpisaniem do weksla danych podmiotu trzeciego jako pierwotnego wierzyciela wekslowego. Wpis klauzuli "nie na zlecenie" wyłącza z kolei dopuszczalność przenoszenia praw z weksla w drodze indosu. Indos stanowi "uproszczoną" formę przeniesienia praw z weksla, którą charakteryzuje odmienność techniki (konieczność odpowiedniego wpisu i wręczenia weksla) oraz odmienność skutków prawnych. I tak dłużnik wekslowy nie może zasłaniać się wobec nabywcy weksla w drodze indosu (indosatariusza) zarzutami, który służy mu wobec pierwotnego wierzyciela wekslowego (art. 17 ustawy z dnia 28 kwietnia 1936 r. Prawo wekslowe (Dz. U. Nr 37, poz. 282 ze zm.), zw. dalej "Prawo wekslowe". Skutkiem prawnym indosowania uzupełnionego weksla na podmiot trzeci działający w dobrej wierze jest nabycie przez ten podmiot pełni praw z weksla (art. 16 Prawa wekslowego). Zatem, jeżeli wierzyciel wypełniłby weksel nieprawidłowo oraz następnie indosował go na podmiot trzeci, działający w zaufaniu do treści weksla oraz nieznający okoliczności wystawienia weksla ani treści deklaracji wekslowej, to podmiot taki nabywa do wystawcy (w tym wypadku - [...]) prawa z treści weksla - z pominięciem ograniczeń z deklaracji wekslowej. W związku z powyżs2,ym, najważniejszym aspektem umieszczenia na wekslu dla [...] klauzuli "nie na zlecenie" jest dostosowanie treści weksla do celu i treści § 16 ust. 5 Decyzji, a także do postanowień Stron w tym zakresie. Niemniej jednak [...], zgodnie ze wzorem deklaracji wekslowej, stanowiącej Załącznik nr 8 do Decyzji Prezesa [...], ma ponadto prawo opatrzyć weksel w każdym czasie na sumę odpowiadającą wartości roszczeń, datą płatności według swego uznania, wpisać klauzulę bez protestu oraz uzupełnić wszystkimi brakującymi elementami zawiadamiając Zarząd. Co więcej na uwagę zasługuje fakt, że weksel obarczony wpisaną nazwą remitenta oraz proponowaną przez [...] Sp. z o.o. klauzulą "nie na zlecenie" nie będzie innym papierem wartościowym o kompletnie innych cechach. Zdaniem Prezesa [...] przedstawione przez [...] stanowisko jest błędne. Zaopatrzenie weksla w klauzulę "nie na zlecenie" nie tylko nie pozbawi [...] formy ustanowionego zabezpieczenia, ale nadto nie będzie skutkowało zmianą charakteru treści zobowiązania wekslowego. Jednocześnie, zabieg polegający na wpisaniu klauzuli "nie na zlecenie" będzie skutkował wypełnieniem postanowienia § 16 ust. 5 Decyzji Prezesa [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. W pouczeniu Prezes [...] zawarł informację, że na postanowienie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargę na powyższe postanowienie Prezesa [...] z dnia [...] maja 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła [...] S.A. wnosząc o jego uchylenie w całości oraz uchylenie poprzedzającego go postanowienia z dnia [...] marca 2012 r. W skardze zarzuciła: 1. obrazę przepisów postępowania mających wpływ na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia, tj. art. 113 § 2 k.p.a., poprzez przyjęcie, iż zapis § 16 ust. 5 decyzji Prezesa [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. ([...]) nie wymaga interpretacji, z uwagi na jego jednoznaczność, precyzyjność oraz fakt, iż nie budzi on wątpliwości, przy jednoczesnym dokonaniu jego wykładni w części motywacyjnej postanowienia z dnia [...] marca 2012 r. ([...]), co w konsekwencji doprowadza do niezgodności komparycji zaskarżonych postanowień z ich uzasadnieniem; 2. obrazę art. 509 § 1 k.c. oraz art. 11 ustawy z dnia 28 kwietnia 1936r. prawo wekslowe (Dz.U. Nr 37, poz. 282 ze zm.) poprzez błędne utożsamianie dwóch różnych instytucji prawnych tj. przelewu wierzytelności na gruncie prawa cywilnego i indosowania weksla na gruncie prawa wekslowego, co w konsekwencji skutkowało niezasadnym przyjęciem, iż Spółka [...] Sp. z o.o. działająca jako dłużnik wekslowy, uprawniona jest we własnym zakresie obarczyć weksel klauzulą "nie na zlecenie" oraz wpisać nazwę remitenta, w wypadku, gdy z zapisów decyzji Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego z dnia z dnia [...] grudnia 2011 r. ([...]) oraz z treści załączników do niniejszego orzeczenia (deklaracji wekslowej i wzoru weksla in blanco) uprawnienie takie ww. Spółce nie przysługuje. W skardze wskazała, że całe fragmenty uzasadnienia postanowienia stanowią interpretację decyzji z dnia [...] grudnia 2011 r., organ daje bowiem wyraźne wskazówki jak należy rozumieć określony przepis. Jednocześnie stanowią pełne zadośćuczynienie dążeń [...] Sp. z o.o. wskazanych we wniosku o interpretacje. Wobec powyższego, [...] S.A. wniosła o wyeliminowanie z obrotu prawnego rozstrzygnięć Prezesa [...], w których z jednej strony Organ podziela stanowisko skarżącej o jednoznaczności § 16 ust. 5 decyzji-umowy, z drugiej zaś strony wykładni tego przepisu dokonuje w części motywacyjnej. Jest to postępowanie sprzeczne z art. 113 § 2 k.p.a., zwłaszcza, iż na tle zaskarżonych postanowień istnieje niezgodność ich komparycji z pisemnym uzasadnieniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Właściwość sądów administracyjnych wyznacza przepis art. 184 Konstytucji RP. Oceniając kwestie właściwości sądownictwa administracyjnego podkreśla się w orzecznictwie, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w zakresie określonym w ustawie. Ustawa określająca właściwość sądów administracyjnych może zatem pozostawić poza zakresem kontroli sądu administracyjnego określone przejawy działalności administracji publicznej, co nie narusza innej zasady konstytucyjnej, wyrażonej w art. 77 ust. 2 Konstytucji RP, która zakazuje zamykania drogi sądowej dochodzenia naruszonych wolności lub praw. Należy bowiem pamiętać, że określenie w ustawie zakresu kontroli działalności administracji publicznej sprawowanej przez sądy administracyjne wyznacza jedynie właściwość sądów administracyjnych, co nie zamyka drogi sądowej, ponieważ we wszystkich sprawach, które ustawowo nie zostały zastrzeżone do właściwości innych sądów, wymiar sprawiedliwości sprawują sądy powszechne (art. 177 Konstytucji RP). Z unormowań art. 177 i 178 Konstytucji RP wynika domniemanie właściwości sądów powszechnych, które znajduje potwierdzenie w art. 184 Konstytucji stanowiącym, że sądy administracyjne sprawują, w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności administracji publicznej. Konstrukcja prawna sprawy cywilnej oparta jest na kryterium materialnoprawnym, tj. charakteru danego stosunku prawnego i na kryterium formalnym, wyrażającym się w przekazaniu określonej sprawy do zakresu działania sądów powszechnych. W sensie materialnoprawnym sprawami cywilnymi są sprawy, w których ochrona prawna jest przewidziana ze względu na stan prawny oraz prawa i obowiązki podmiotów stosunków prawnych o charakterze równorzędnym. Natomiast, jeżeli źródłem roszczenia jest stosunek administracyjnoprawny, to sprawa nie ma charakteru cywilnego według kryterium materialnoprawnego, choć może podlegać rozpoznaniu na podstawie k.p.c. jako sprawa cywilna. Przesądzającym elementem wskazującym na stosunek administracyjnoprawny jest występowanie organu państwowego lub społecznego wobec innego uczestnika, z pozycji wykonywania władzy zwierzchniej, w ramach zarządzającej działalności Państwa (postanowienie SN z dnia 4 kwietnia 2003 r., sygn. akt III CZP 11/03, LEX nr 78812). Jednakże, gdy dana sprawa administracyjna została poddana pod kognicję sądu powszechnego, staje się ona sprawą cywilną w oparciu o kryterium formalno-prawne, ze wszelkimi płynącymi z tego konsekwencjami. Por. Uchwała NSA z dnia 23 lutego 2010 r., sygn. akt II GPS 6/09 Jak stanowi art. 14 ust. 5 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2007 r., Nr 16, poz. 94, ze zm.) od decyzji wydanych przez Prezesa [...] rozstrzygających co do istoty w sprawach, o których mowa w art. 29 ust. 1i przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w [...] - sądu ochrony konkurencji i konsumentów, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Ocena prawna istoty sprawy rozstrzyganej na podstawie wymienionego przepisu należy zatem do sądu powszechnego, a nie administracyjnego. Przedmiotem sprawy kontrolowanej obecnie przez Sąd Wojewódzki jest postanowienie podjęte na podstawie art. 113 § 2 k.p.a. Przepis ten stanowi, iż organ, który wydał decyzję, wyjaśnia w drodze postanowienia na żądanie organu egzekucyjnego lub strony wątpliwości co do treści decyzji. W orzecznictwie i judykaturze podkreśla się, że postanowienie wyjaśniające (a także odmawiające wyjaśnienia określonej kwestii) ma doniosłe znaczenie prawne dla uprawnień lub obowiązków stanowiących przedmiot aktu objętego wyjaśnieniem wątpliwości co do sposobu jego rozumienia. Wyjaśnianie wątpliwości co do treści decyzji sprawia, że w obrocie prawnym funkcjonuje pierwotna wersja decyzji wraz z postanowieniem wydanym w tym trybie, w celu jej wyjaśnienia (W. Chróścielewski, Organ administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym, Warszawa 2002, s. 134). W takiej sytuacji, Sądy są związane nie tylko samymi decyzjami organów administracji w granicach ustawowych kompetencji tych organów, lecz również wyjaśnieniami dokonanymi przez nie w trybie przewidzianym w art. 113 k.p.a. Wyjaśnienie treści decyzji przez organ wywołuje ten skutek, że decyzja już od daty jej wydania posiada treść nadaną jej przez organ dokonujący wyjaśnienia. Jest to skutek ex tunc, a to powoduje, że w zakresie, w jakim chodzi o wykonanie decyzji i korzystanie z uprawnień z niej płynących, wyjaśnienie wątpliwości co do jej treści mieć będzie cechy elementu trwale złączonego z decyzją. Por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 maja 2011 r., sygn. akt I GSK 240/10, LEX nr 990062. Prezentowany pogląd, który w pełni podziela skład orzekający Sądu Wojewódzkiego skutkuje tym, że treść wyjaśnienia, a także odmowa wyjaśnienia określonych we wniosku strony wątpliwości funkcjonuje w obrocie prawnym zawsze w łączności z decyzją której dotyczy. Inaczej mówiąc, przyjęta dla wyjaśnienia wątpliwości forma (postanowienie) ma jedynie znaczenie procesowe, natomiast samo rozstrzygnięcie zawarte w postanowieniu, w znaczeniu materialnoprawnym, tak jak powiedziano w przywołanym wyżej orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, jest elementem trwale związanym z decyzją. Postanowieniem, załatwiana jest również sprawa uzupełnienia decyzji (art. 111 k.p.a.), czy też sprostowania decyzji (art. 113 § 1 k.p.a.). Wprawdzie na postanowienie wydane w trybie art. 111 k.p.a. zażalenie nie służy, podobnie jednak jak w przypadkach opisanych w art. 113 § 1 i § 2 k.p.a. (umieszczonych w rozdziale 7 zatytułowanym - Decyzje), wszystkie te akty odnoszą się do rozstrzygnięcia w formie decyzji. W orzecznictwie i piśmiennictwie prawniczym podkreśla się, że zarówno sprostowania jak i wyjaśnienia ujęte w art. 113 k.p.a. nie mogą prowadzić do zmiany merytorycznego rozstrzygnięcia. Wyjaśnienie wątpliwości w trybie art. 113 k.p.a. nie może prowadzić ani do nowej oceny stanu faktycznego lub prawnego, ani powodować zmiany merytorycznej rozstrzygnięcia. Wyjaśnienie treści decyzji nie może być bowiem wykorzystywane przez stronę w celu kwestionowania samej zasadności decyzji. Por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 2531/10, LEX nr 1138176. Sądowa kontrola dokonanego przez organ wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji, jak też odmowa wyjaśnienia, w odniesieniu do konkretnych okoliczności zawartych w decyzji, sprowadza się zatem do oceny, czy określone zwroty lub wskazane w treści takiej decyzji przepisy, o których mowa w postanowieniu wydanym na podstawie art. 113 § 2 k.p.a., zostały prawidłowo przez organ ocenione i wyjaśnione. Nie jest to zatem kontrola o charakterze formalnym, lecz przeciwnie wkraczającym w materię decyzji. Dokonanie takiej oceny przez sąd administracyjny przesądzałoby o sposobie rozumienia decyzji, co więcej wiązałoby w tej sprawie nie tylko organy, ale i sąd ochrony konkurencji i konsumentów, przed którym, jak wynika z oświadczeń stron, zawisła sprawa rozpatrzenia odwołania od opisanej decyzji. Zważyć przy tym należy, że okoliczności poddane procedurze wyjaśnienia stanowiły przedmiot sporu pomiędzy stronami, i – między innymi – stały się powodem poddania rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji. Okoliczności te są ważne i zasadnicze dla ułożenia wzajemnych stosunków pomiędzy przewoźnikiem i operatorem trakcji kolejowej, zarówno w sprawie obecnie rozpoznawanej (dotyczącej 2011 r.), jak i podobnych porozumień zawieranych na lata przyszłe. Jak wynika z treści postanowienia wyjaśniającego spór co do rozumienia powyższych okoliczności przeniósł się na tryb opisany w art. 113 § 2 k.p.a. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przedmiot wyjaśnienia ściśle merytorycznych kwestii będących przedmiotem decyzji poddanej pod kognicję sądu ochrony konkurencji i konsumentów, pomimo iż podlega załatwieniu na podstawie art. 113 § 2 k.p.a. w formie postanowienia, jest częścią sprawy cywilnej z wszelkimi płynącymi z tego konsekwencjami, jak powiedziano to w przywołanej wcześniej uchwale NSA z dnia 23 lutego 2010 r., sygn. akt II GPS 6/09. Skoro zaskarżone postanowienie nie podlega kognicji sądu administracyjnego, również zarzuty skargi nie mogą być przedmiotem kontroli sądu. W związku z powyższym, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Sąd orzekł jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło