VII SA/Wa 175/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak, Asesor WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska (spr.), Protokolant Agnieszka Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2007 r. sprawy ze skargi W. i E.G., K.G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Pismem z dnia 16 lipca 2005r. K. G. wniosła o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z [...] lipca 2001 r. o warunkach zabudowy oraz decyzji Burmistrza Miasta i Gminy G. z dnia [...] października 2001 r. ( nr [...] ) dotyczącej pozwolenia na budowę podnosząc, że wskazaną decyzję wydano z rażącym naruszeniem prawa, nadmieniając jednocześnie, że bez jej udziału jako strony postępowania, zostały wydane decyzje na budowę dwóch domów w ostrej granicy z jej działką nr [...], położonej we wsi K. gm. G. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2006r. ( [...] ) Wojewoda [...], działając na podstawie art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 kpa -po wszczęciu postępowania zainicjowanego powyższym wnioskiem - stwierdził nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy G. z dnia [...] października 2001r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej W. i E. G. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, dwurodzinnego na działce nr ew. [...] we wsi K. gm. G. W uzasadnieniu organ wskazał m.in., że lokalizacja przedmiotowej inwestycji została ustalona w prawomocnej decyzji Burmistrza Miasta i Gminy w G. ( nr [...]) z dnia [...] lipca 2001 r. ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, w której nakazano zachowanie min. 80% ekologicznie czynnej powierzchni działki wolnej od zainwestowania kubaturowego. W ocenie organu wymóg ten nie został zachowany, bowiem w opisie technicznym projektu budowlanego zawarto bilans powierzchni z którego wynika, że powierzchnia ekologicznie czynna wynosi jedynie 58% powierzchni działki. Organ stwierdził ponadto, że w aktach kontrolowanej sprawy brak jest zawiadomienia o wszczęciu postępowania, co może świadczyć o niedopełnieniu powyższego obowiązku i wydaniu decyzji bez udziału stron postępowania, w tym K. G. W ocenie organu wydanie decyzji administracyjnej bez udziału stron postępowania narusza zasadę czynnego udziału stron w postępowaniu, wyrażoną w art. 10 § 1 kpa. Wojewoda [...] podniósł również, że znajdujący się w aktach sprawy projekt zagospodarowania działki nr ew. [...] narusza art. 34 ust 3 pkt 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. - Prawo budowlane ( Dz.U. z 2001 r. Nr 106, poz. 1126 ) oraz § 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 03 listopada 1998r. - w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego ( Dz.U. z 1998r. Nr 140, poz. 906 ) jest bowiem sporządzony na kserokopii mapy, nie zawiera sieci i przewodów uzbrojenia terenu (...). Nadto w projekcie brak jest -przewidzianych w §11 ust 2 pkt 3 ww. rozporządzenia - założeń przyjętych do obliczeń konstrukcji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2006r. ([...]), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa - po rozpatrzeniu odwołania E.G. - utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2006r. W motywach ww. decyzji organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, wskazując że decyzja o pozwoleniu na budowę i zatwierdzony nią projekt pozostaje w sprzeczności z decyzją o warunkach zabudowy, co wypełnia przesłankę określona w art. 156 § 1 pkt 2 kpa i obliguje organ do usunięcia jej z obrotu prawnego. Skargi na powyższą decyzję złożyli inwestorzy W. i E. G. oraz K. G.. W skardze W. i E. G. wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji, z uwagi na naruszenie prawa materialnego oraz przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, zarzucając organowi II instancji: * niewłaściwe zastosowanie przepisów kpa tj. art. 138 § 1, bowiem organ nie rozpoznał sprawy ponownie merytorycznie w jej całokształcie; * nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego z poszanowaniem art. 7 i 77 kpa; * naruszenie prawa materialnego ( przepisów prawa miejscowego ) tj. Planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego gm. G. oraz Planu szczegółowego osiedla K.; * niezastosowanie we właściwy sposób art. 156 § 2 kpa w zakresie, że nie stwierdza się nieważności decyzji, gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne; * • nieprzedstawienie obligatoryjnych składników decyzji wymienionych w art. 107 kpa. W skardze K.G. podniesiono, że w zaskarżonej decyzji nie wyjaśniono, czy prawo budowlane zezwala na wydanie decyzji na budowę domu w ostrej granicy z działką skarżącej nr [...] położonej we wsi K., gm. G., bez jej udziału jako strony w tym postępowaniu. W odpowiedziach na obydwie skargi organ podtrzymał stanowisko zaprezentowane w sprawie. Z uwagi na zajście przesłanek z art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd połączył ww. sprawy w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Stosownie do treści art. 134 § 1 ww. ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W związku z tym sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego także wówczas, gdy dany zarzut nie zostanie podniesiony w skardze. Mając na uwadze powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7 i 77 kpa. Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z treścią art. 61 §1 kpa postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Nie ulega wątpliwości, że postępowanie w rozstrzyganej sprawie zostało zainicjowane wnioskiem skarżącej K. G. z dnia 16 lipca 2005r. Z zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 kpa wynikają dla organu administracji publicznej określone obowiązki, które sprowadzają się również do dokładnego ustalenia treści żądania strony, bowiem żądanie to wyznacza rodzaj sprawy będącej przedmiotem postępowania. Treść wniosku o prowadzenie sprawy administracyjnej wyznacza stosowaną normę prawa materialnego lub prawa procesowego, która ma decydujące znaczenie dla ustalenia zakresu postępowania dowodowego. Podkreślić trzeba, że organ związany jest żądaniem strony, nie mogąc z urzędu dokonać jego zmiany, zatem zobligowany jest z urzędu do podjęcia czynności w celu wyjaśnienia jego treści ( por. wyrok NSA z dnia 07 kwietnia 1992r. IV SA 1378/91, niepubl.). Jak wynika z akt niniejszej sprawy takich ustaleń organy nie poczyniły pomimo, iż we wniosku z dnia 16 lipca 2005r. K. G. wskazała, że nie brała udziału w postępowaniu w którym, zostały wydane decyzje na budowę dwóch domów w ostrej granicy z jej działką nr [...]. Powołanie we wniosku art. 156 kpa nie zwalniało organu od wyjaśnienia rzeczywistych intencji strony, wobec jednoczesnego wskazania na brak udziału skarżącej w postępowaniu przed organem architektoniczno - budowlanym. Z tej też przyczyny, w ocenie Sądu, organy w sposób nieuprawniony wszczęły i prowadziły postępowanie o stwierdzenie nieważności wskazanej decyzji. Umknęło uwadze organów, iż nie jest dopuszczalne przyjęcie, że którakolwiek z przesłanek stanowiących podstawę do wznowienia postępowania mogłaby stanowić jednocześnie jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji. Podkreślić bowiem trzeba, że pozbawienie strony możliwości wzięcia udziału w postępowaniu administracyjnym, będące podstawą do wznowienia postępowania na mocy art. 145 § 1 kpt 4 kpa - który to fakt podnosiła skarżąca K. G. zarówno w powołanym wniosku jak i w skardze - nie może być uznane za wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa. W takiej sytuacji doszłoby niewątpliwie do obejścia wymogu badania przesłanek niezbędnych do wszczęcia postępowania wznowieniowego, a w szczególności ustalonego w art. 148 kpa terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania ( por. wyrok WSA z dnia 05 maja 2005r., VII SA/Wa 826/04, LEX nr 168040 , wyrok NSA z dnia 16 stycznia 1998r. IV SA 533/96, LEX nr 45664). Z wyżej przedstawionych przyczyn zarzuty przedstawione w skardze W. i E. G. pozostawały bez wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organów będzie przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem przedstawionego powyżej stanowiska Sądu. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w punkcie I sentencji. W zakresie punktu II orzeczono na podstawie art. 152 ww. ustawy.