VII SA/Wa 176/25
WyrokWSA w Warszawie2025-02-21
Skład orzekający: Szczepan Borowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy miał podstawę do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. w sprawie wznowienia postępowania o pozwolenie na budowę?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdyż organ pierwszej instancji nieprawidłowo ocenił status strony postępowania, nie wyjaśniając istotnych okoliczności dotyczących obszaru oddziaływania inwestycji i statusu wnioskodawczyni jako strony. Konieczne było ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem tych okoliczności, co jest zgodne z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Prezydent W. wydał decyzję z 13 grudnia 2023 r. zatwierdzającą projekt zagospodarowania terenu i udzielającą pozwolenia na budowę 6 budynków mieszkalnych dla A. J. Wnioskodawczyni A. M., właścicielka sąsiednich nieruchomości, złożyła wniosek o wznowienie postępowania, wskazując na brak zawiadomienia i potencjalne utrudnienia w dostępie do swojej nieruchomości. Organ pierwszej instancji wznowił postępowanie, ale odmówił uchylenia decyzji. Wojewoda uchylił tę odmowę i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na niewłaściwą ocenę statusu strony przez organ pierwszej instancji. A. J. złożył sprzeciw od decyzji Wojewody.Rozstrzygnięcie
Oddalił sprzeciw A. J. od decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia 20 grudnia 2024 r. nr 1694/OPO/2024.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Szczepan Borowski (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 lutego 2025 r. sprawy ze sprzeciwu A. J. od decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia 20 grudnia 2024 r. nr 1694/OPO/2024 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania oddala sprzeciw
Zaskarżoną decyzją z 20 grudnia 2024 r. nr 1694/OPO/2024 Wojewoda Mazowiecki (dalej jako: organ lub Wojewoda) uchylił decyzję Prezydenta W. (dalej także jako organ pierwszej instancji) z 7 października 2024 r. odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji z 13 grudnia 2023 r., zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielającej pozwolenia na budowę i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Decyzja ta została wydana w następującym stanie sprawy.
Decyzją z 13 grudnia 2023 r., Prezydent W. zatwierdził projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielił pozwolenia na budowę dla A. J. (dalej także jako: skarżący) obejmującego budowę 6 budynków mieszkalnych jednorodzinnych wolnostojących dwulokalowych na dz. ew. nr [...] z obrębu [...] przy ul. K. w Dzielnicy B. W. .
W dniu 13 maja 2024 r. A. M. (dalej także jako wnioskodawczyni) wystąpiła z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ww. ostateczną decyzją Prezydenta W. z 13 grudnia 2023 r. Wnioskodawczyni wskazała, że jako właściciel nieruchomości składającej się z działki ew. nr [...] , na której znajduje się budynek mieszkalny oraz jako współwłaściciel nieruchomości składającej się z działki ew. nr [...] , na której znajduje się droga dojazdowa do ww. nieruchomości, obręb [...] , przy ul. K. w W. , nie została formalnie zawiadomiona, a tym samym nie brała czynnego udziału w postępowaniu zakończonym decyzją z 13 grudnia 2023 r. Jej zdaniem, skala planowanego przedsięwzięcia deweloperskiego niewątpliwie uniemożliwi lub znacznie utrudni przejazd do należącej do niej, zabudowanej nieruchomości nr [...] poprzez drogę zlokalizowaną na działce nr [...] .
Postanowieniem z dnia 20 maja 2024 r. organ pierwszej instancji wznowił postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta W. z 13 grudnia 2023 r.
Decyzją z 7 października 2024 r. Prezydent W. odmówił uchylenia swojej decyzji z 13 grudnia 2023 r. Zdaniem organu pierwszej instancji
projektowana zabudowa nie oddziałuje na możliwość zabudowy sąsiednich działek budowlanych (w tym działki nr [...] należącej do A. M. ) tylko dostosowuje się parametrami do wydanych wcześniej pozwoleń na budowę w taki sposób, aby spełnić wszystkie przepisy zawarte w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Stąd też w sprawie nie zaistniała żadna przesłanka określona w art. 145 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. ze zm., dalej jako k.p.a.).
Od tej decyzji skarżąca wniosła odwołanie.
Wspomnianą na wstępie decyzją z 20 grudnia 2024 r. Wojewoda Mazowiecki, działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2024 r., poz. 725) uchylił decyzję organu pierwszej instancji z 7 października 2024 r. i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wskazał, że organ pierwszej instancji przystępując do wstępnego etapu rozpatrywania wniosku wznowieniowego nie zbadał prawidłowo czy przedmiotowy wniosek został złożony przez podmiot uznający się za stronę postępowania. Po wznowieniu postępowania organ nie wezwał wnioskodawczyni do sprecyzowania własnego indywidualnego interesu prawnego upoważniającego do występowania w postępowaniu w charakterze strony, poprzez wskazanie naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, który powodowałby ograniczenie w możliwości zagospodarowania, w tym zabudowania nieruchomości będącej jej własnością na skutek wydania decyzji Prezydenta W. . Organ zwrócił uwagę, że na etapie postępowania odwoławczego wnioskodawczyni wskazała, że decyzja udzielająca pozwolenia na budowę obejmuje rozbiórkę ogrodzenia wzdłuż granicy z działką nr [...] , które jest własnością współwłaścicieli nieruchomości drogowej, nie skarżącego, a zatem inwestycja ingeruje w przysługujące jej prawo własności, co może wskazywać na interes do występowania w ww. postępowaniu w charakterze strony, do czego organ pierwszej instancji się nie odniósł.
Zdaniem organu kwestia dotycząca rozbiórki ogrodzenia, który jak wskazuje inwestor w projekcie - znajduje się od strony południowej, wzdłuż granicy z działką
nr [...] , a która nie została ujęta we wniosku o pozwolenie na budowę, wymaga przeanalizowania przez organ pierwszej instancji. Wątpliwości Wojewody wzbudziło usytuowanie ogrodzenia, biorąc pod uwagę zastrzeżenia wnioskodawczy ni wskazane w odwołaniu oraz możliwość przyznania jej na tej podstawie statusu strony.
Wojewoda zwrócił uwagę i przeanalizował pojęcie obszaru oddziaływania obiektu w znaczeniu określonym w art. 3 ust. 20 Prawa budowlanego. Jego zdaniem obszar oddziaływania budowanego obiektu budowlanego będzie to obszar, w stosunku, do którego ten obiekt wprowadzi ograniczenia możliwości budowy innych obiektów budowlanych ze względu na wymogi przepisów odnoszące się do zabudowy (a nie ze względu na to, że obiekt wprowadzi jakiekolwiek subiektywne uciążliwości). Interes prawny, wynikający z obszaru oddziaływania planowanej inwestycji, będący konieczną przesłanką do uznania danego podmiotu za stronę postępowania musi istnieć obiektywnie, a nie odnosić się do subiektywnych odczuć.
Po analizie akt sprawy Wojewoda stwierdził, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji odmawiające uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta W. z 13 grudnia 2023 r., wydane zostało przedwcześnie, z naruszeniem przepisów dotyczących instytucji wznowienia postępowania, co w zestawieniu z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego powoduje konieczność jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Organ wskazał, że mając na względzie weryfikację statusu wnioskodawczyni jako strony postępowania o pozwolenie na budowę wyjaśnienia wymaga, że w postępowaniach tego rodzaju, w tym również w postępowaniu wszczętym na skutek wznowienia postępowania zakończonego udzieleniem pozwolenia na budowę, normą materialnoprawną określającą krąg stron postępowania powinien być przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę. Zaznaczył, że organ w ponownie prowadzonym postępowaniu powinien raz jeszcze przeanalizować czy wnioskodawczyni nie będzie przysługiwał status strony postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę, a przyznając status stron postępowania, oraz rozpoznając ponownie merytorycznie sprawę pozwolenia na budowę z jej udziałem, ponownie przeanalizuje projekt budowlany pod kątem
zgodności z art. 35 Prawa budowlanego. Wojewoda zaznaczył, że przedmiotowe postępowanie nie miało na celu ponownej oceny projektu budowlanego, a ustalenie czy wnioskodawczyni mógł przysługiwać status strony w postępowaniu zakończonym decyzją z 13 grudnia 2023 r.
W związku z powyższym Wojewoda stwierdził, że rolą organu pierwszej instancji przy ponownym przeprowadzeniu postępowania będzie ponowna analiza, czy w świetle okoliczności przedstawionych we wniosku o wznowienie postępowania oraz w odwołaniu, istnieje podstawa uznania wnioskodawczyni za stronę w postępowaniu o pozwolenie na budowę. W przypadku uznania wnioskodawczyni za stronę postępowania organ pierwszej instancji będzie miał za zadanie merytoryczną weryfikację decyzji będącej przedmiotem postępowania wznowieniowego zgodnie z wymogami procedury administracyjnej, a więc przy ich uwzględnieniu, organ w sposób wyczerpujący sprawdzi projekt budowlany zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, dając temu wyraz w uzasadnieniu wydanej decyzji.
A. J. złożył od opisanej decyzji sprzeciw wnosząc o jej uchylenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:
1. art. 7 k.p.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie i nienależyte zapoznanie się ze stanem faktycznym postępowania i projektem budowlanym inwestycji;
2. art. 138 § 2 k.p.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie i bezpodstawne uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu skargi skarżący zwrócił uwagę, że w świetle przepisów o warunkach technicznych jego inwestycja nie powoduje żadnych ograniczeń w zabudowie działki wnioskodawczyni, co wyklucza ją jako stronę postępowania o pozwolenie na budowę dla tej inwestycji. Tym samym nie został spełniony warunek określony w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., uprawniający żądanie ponownego przeprowadzenia postępowania o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę.
Zdaniem skarżącego bezpodstawny jest zarzut, że organ pierwszej instancji nie odniósł się do kwestii ogrodzenia znajdującego się na granicy z działką inwestycyjną. Skarżący wskazał, że aktualnie przedmiotowe betonowe ogrodzenie
należące do właścicieli sąsiednich posesji, z nielegalnie zawieszonymi panelami fotowoltaicznymi (instalacja częściowo znajduje się na działce inwestora) jest niekonserwowane, zniszczone i fragmentami przechyla się na działkę inwestora, grożąc zawaleniem. Zaskarżona wnioskiem o wznowienie postępowania decyzja o pozwoleniu na budowę nie obejmuje jednak ani rozbiórki ogrodzenia, ani jego odbudowy. Wynika to bezpośrednio z brzmienia treści tej decyzji oraz zakresu projektu budowlanego. Skarżący zwrócił uwagę, że decyzja o pozwoleniu na budowę nie obejmuje rozbiórki, ani budowy nowego ogrodzenia. Kwestia ta została przez organ pierwszej instancji wyjaśniona w uzasadnieniu decyzji z 7 października 2024 r. odmawiającej uchylenia zaskarżonego pozwolenia na budowę. Tym samym, nietrafny jest sformułowany przez Wojewodę wniosek, że zastrzeżenia wnioskodawczyni dotyczące ogrodzenia tworzą "możliwość przyznania im na tej podstawie statusu strony".
Stąd też zdaniem skarżącego Wojewoda bezpodstawnie zastosował art. 138 § 2 k.p.a. Unikając przeprowadzenia własnego postępowania wyjaśniającego, organ uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, powołując się wyłącznie na swoje "wątpliwości". W ocenie skarżącego analiza uzasadnienia decyzji Wojewody wykazuje, że organ omówił owe wątpliwości i zalecił ich wyjaśnienie przez organ I instancji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy w sytuacji gdy przesłanki dla zastosowania trybu kasacyjnego w niniejszej sprawie nie występują.
Wojewoda w odpowiedzi na sprzeciw wniósł o jego oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw.
W art. 64e p.p.s.a. ustawodawca określił granice kontroli takiej decyzji przez Sąd, stanowiąc, że przy rozpoznaniu sprzeciwu od decyzji, ocenia się jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji kasacyjnej (art. 138 § 2 k.p.a.). Zasadniczo spod kontroli sądowej sprawowanej w tym trybie, wyłączona została możliwość
oceny prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego. Sąd bada, czy organ odwoławczy miał podstawę do wydania decyzji kasacyjnej, czy też bezpodstawnie uchylił się od merytorycznej oceny sprawy. Często jednak zakres postępowania wyjaśniającego determinują przepisy stanowiące podstawę rozstrzygnięcia merytorycznego, dlatego kwestie materialnoprawne nie mogą być przez sąd administracyjny całkowicie zignorowane.
W myśl przepisu art. 138 § 2 k.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Z powyższego wynika, że warunkiem zastosowania tej normy jest stwierdzenie, że organ rozpoznający sprawę naruszył przepisy postępowania, a jednocześnie konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Niezbędne jest wykazanie, że zaistnienie tych przesłanek następuje na określonej podstawie materialnoprawnej. Tylko niewyjaśnienie istotnych okoliczności faktycznych daje podstawy do ustalenia, że spełniona jest przesłanka, według której konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie (zob. B. Adamiak (w.) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H. Beck 2017, s. 728). W ramach badania przesłanek do wydania decyzji, której podstawę stanowił będzie przepis art. 138 § 2 k.p.a., do czego uprawnia art. 64e p.p.s.a., mieści się ocena materialnoprawna warunkująca przyjęcie, że zaistniała przesłanka konieczności wyjaśnienia zakresu sprawy mającego wpływ na rozstrzygnięcie.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie.
W zaskarżonej sprzeciwem decyzji Wojewoda działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił decyzję organu pierwszej instancji odmawiającej uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Wojewoda wskazał, że powodem wydania decyzji kasacyjnej była niewłaściwa, niepełna ocena organu w odniesieniu do posiadania przez
wnioskodawczynię statusu strony. Organ wskazał, że organ pierwszej instancji nie wyjaśnił kwestii wpływu na status strony wnioskodawczyni zapisu w projekcie zagospodarowania terenu planowanej inwestycji dotyczącego infrastruktury niezbędnej do funkcjonowania projektowanych budynków (w tym m.in. ogrodzeń zewnętrznych). W ocenie Wojewody fakt, że wnioskodawczyni jest współwłaścicielką działki ew. nr [...] , stanowiącą drogę dojazdową do nieruchomości inwestycyjnej, na której obecnie znajduje się należące do współwłaścicieli ogrodzenie, a zgodnie z zatwierdzonym projektem zagospodarowania terenu wzdłuż działki planowana jest budowa ogrodzenia przez inwestora mogło stanowić istotną okoliczność w kontekście posiadania przez wnioskodawczynię statusu strony postępowania o pozwolenie na budowę budynków mieszkalnych jednorodzinnych wolnostojących dwulokalowych na działce ew. nr [...] .
Skarżący w sprzeciwie stanął na stanowisku, że ustalenia organu pierwszej instancji w zakresie interesu prawnego wnioskodawczyni były wystarczające i pozwalały na stwierdzenie, że takiego interesu skarżąca w niniejszej sprawie nie posiada, a zatem nie było podstaw do uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę.
W ocenie Sądu zarzuty skarżącego nie zasługują na uwzględnienie, a zaskarżona decyzja nie narusza art. 138 § 2 k.p.a. aczkolwiek nie wszystkie argumenty Wojewody zasługują na uwzględnienie.
Organ prawidłowo wskazał, że ustalenie kręgu stron postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę (także wznowieńiowym) podlega ograniczeniu wynikającemu z treści art. 28 ust. 2 i art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisami stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu, przez który należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. W aktualnym stanie prawnym (obowiązującym od 19 września 2020 r.) wymagane jest wykazanie konkretnych ograniczeń, co do możliwości zabudowy terenu sąsiedniego. W sytuacji, gdy z przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane, wynikają ograniczenia w zabudowie sąsiednich nieruchomości, należy uznać, że dana nieruchomość znajduje się w obszarze
oddziaływania planowanej inwestycji. Zaznaczyć przy tym należy, iż przy ocenie czy dany podmiot jest stroną w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę obiektu budowlanego, nie ma znaczenia czy został naruszony interes prawny tego podmiotu, a jedynie czy interes taki podmiotowi przysługuje. Celem tej regulacji jest więc przesądzenie w ustawie, że osoby trzecie mogą skutecznie kwestionować zamierzenie inwestycyjne jedynie wówczas, gdy mają w sprawie interes prawny i tylko w takim zakresie, w jakim zamierzenie to koliduje z ich uzasadnionym interesem opartym na konkretnym przepisie prawa materialnego (por. wyrok NSA z 17 września 2024 r., sygn. akt II OSK 2630/21). Stroną postępowania na gruncie art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego są nie tylko osoby, których prawa zostały jednoznacznie naruszone określonym rozwiązaniem projektowym, ale też takie, na których nieruchomości obiekt budowlany tylko potencjalnie może oddziaływać, nawet jeśli z zatwierdzonego projektu budowlanego może wynikać, że inwestor spełnił wszystkie wymagania wynikające z prawa budowlanego i przepisów odrębnych. Stosownie do art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego przymiot strony nie zawsze jest ściśle uzależniony od tego, czy oddziaływanie inwestycji na nieruchomości sąsiednie przekracza ustalone w tym względzie normy, lecz wynika z samego faktu potrzeby ustalenia w postępowaniu administracyjnym zakresu tego oddziaływania w powiązaniu z konkretnymi przepisami regulującymi dopuszczalne granice oddziaływania danej inwestycji (por. wyrok NSA z 3 października 2024 r., sygn. akt II OSK 2762/21). Przy ustalaniu kręgu stron na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego należy uwzględnić okoliczności związane z potencjalną zabudową działek sąsiednich, gdy właściciele sąsiednich nieruchomości zgłoszą konkretne zastrzeżenia związane z własnymi planami inwestycyjnymi. W takich przypadkach zachodzi potrzeba dokonania wyważenia interesów inwestora i właścicieli działek sąsiednich, a co za tym idzie, uwzględnienia zarówno istniejącej na tych działkach zabudowy, jak i możliwości ich zabudowy w przyszłości (por. wyrok WSA w Rzeszowie z 28 maja 2024 r., sygn. akt II SA/Rz 85/24).
W świetle powyższego organ prawidłowo przyjął, że organ pierwszej instancji niewłaściwie ocenił przesłanki, które miały mogły mieć wpływ do przyznania skarżącej statusu strony postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta W. z 13 grudnia 2023 r.
Należy zwrócić uwagę, że wspomnianą decyzją nie tylko udzielono pozwolenia na budowę i zatwierdzono projekt budowlany. Przedmiotem tej decyzji było także zatwierdzenie projektu zagospodarowania terenu. Skarżący w skardze wskazał, że w projekcie budowlanym znajdują się fragmenty dotyczące "odtworzenia ogrodzenia" wzdłuż działki ewid. nr [...] , tym samym potwierdził, że takie zamierzenie objęte było zatwierdzonym projektem. Skoro zaś tak, to Wojewoda zasadnie uznał, że kwestia ustalenia czy nieruchomość stanowiąca prywatną drogę (działka ewid. nr [...] ), znajduje się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji, nie została dostatecznie wyjaśniona przez organ pierwszej instancji. Ponadto organ pierwszej instancji przeanalizował projekt budowlany zatwierdzony decyzją z 13 grudnia 2023 r. wyłącznie w odniesieniu do działki stanowiącej własność skarżącej, czyli działki o nr [...] . Nie przeanalizował czy sporna inwestycja spełnia warunki określone w przepisach szczególnych w odniesieniu do działki nr [...] , która stanowi współwłasność skarżącej.
Niezależnie jednak od powyższego, co należy zaznaczyć, do stwierdzenia, czy przedmiotowa inwestycja może negatywnie oddziaływać na nieruchomość, której skarżąca jest właścicielem, jak również na nieruchomość należącą do niej na zasadzie współwłasności oraz czy spełnia ona wszystkie konieczne normy prawa i odpowiada warunkom technicznym, jakim powinno odpowiadać, konieczne jest poczynienie w tym zakresie konkretnych ustaleń. Niezależnie od ich wyniku, sam fakt, że muszą być one poczynione, sprawia, że wymienione nieruchomości mogą należeć do obszaru oddziaływania tego zamierzenia inwestycyjnego.
Należy zgodzić się ze skarżącym, że ustalenie na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, czy wnioskodawczyni przysługiwał status strony postępowania w sprawie zakończonej decyzją o pozwoleniu na budowę nie wymagało samo w sobie wydawania decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., to jednak należy zwrócić uwagę, że w przypadku uznania, że przesłanka niezawinionego pozbawienia strony możliwości udziału w postępowaniu (art. 145 §1 pkt 4 k.p.a.) uruchamia od nowa postępowanie w sprawie głównej, a zatem w niniejszej sprawie powoduje konieczność ponownej oceny wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego, projektu zagospodarowania terenu oraz wydania pozwolenia na budowę. Stąd też należy mieć na względzie, że decyzja wydawana przez organ odwoławczy, nie może naruszyć ustanowionej w art. 15 k.p.a., a mającej też
konstytucyjne umocowanie (art. 176 Konstytucji RP) zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy nie może zgodnie z tą zasadą orzekać po raz pierwszy tj. orzekać w kwestiach co do których nie wypowiedział się organ pierwszej instancji.
Z uwagi na powyższe należało uznać, że kontrolowana decyzja organu odwoławczego była w pełni prawidłowa. Organ pierwszej instancji, wznowił wprawdzie postępowanie, ale odmówił uchylenia decyzji objętej wznowieniem, wskazując że wnioskodawczyni nie była stroną postępowania o pozwolenie na budowę, gdyż jej nieruchomość nie znajdowała się w obszarze oddziaływania zamierzenia objętego pozwoleniem na budowę. Wobec tego, że organ odwoławczy uznał, że istnieje poważna wątpliwość co do prawidłowości takiego rozstrzygnięcia słusznie uchylił zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.
Z tych względów należało uznać, że zachodzą w niniejszej sprawie przesłanki kasacyjne, gdyż decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie (art 138 § 2 k.p.a.).
Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art 151a § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
-----------------------
sygn. akt VII SA/Wa 176/25
#
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło