VII SA/Wa 1766/12
WyrokWSA w Warszawie2012-10-24
Skład orzekający: Paweł Groński, Małgorzata Jarecka, Joanna Gierak-Podsiadły
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie jest właścicielem nieruchomości bezpośrednio sąsiadującej z terenem inwestycji, ale twierdzi, że jej interes prawny wynika z potencjalnego oddziaływania całego przedsięwzięcia (np. rozbudowy lotniska), ma status strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę konkretnego obiektu (np. stacji transformatorowej)?Ratio decidendi
Skarżący nie posiada statusu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, jeśli jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania konkretnego obiektu budowlanego, zgodnie z definicją z Prawa budowlanego. Interes prawny musi wynikać z konkretnej normy prawa materialnego, a nie z potencjalnego, ogólnego oddziaływania całego przedsięwzięcia lub jego części, które nie są przedmiotem danego postępowania. W przypadku braku statusu strony, organ odwoławczy prawidłowo umarza postępowanie.Stan faktyczny
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (GINB) umorzył postępowanie odwoławcze P. P. od decyzji Wojewody zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę zasilania elektroenergetycznego lotniska. P. P. twierdził, że posiada interes prawny jako współwłaściciel sąsiednich działek, a inwestycja, będąca częścią rozbudowy lotniska, negatywnie oddziałuje na jego nieruchomości. GINB uznał, że nieruchomości skarżącego nie znajdują się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji, a jego interes ma charakter faktyczny, nie prawny, co skutkowało umorzeniem postępowania. WSA w Warszawie oddalił skargę P. P., podzielając stanowisko GINB.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę P. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania odwoławczego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Groński (spr.), , Sędzia WSA Małgorzata Jarecka, Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Protokolant ref. staż. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2012 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2012 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego skargę oddala
Decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: GINB), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r., Kodeks postępowania administracyjnego -tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. (dalej kpa) w związku z odwołaniem P. P. od decyzji Wojewody [...]z dnia [...]maja 2012 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany oraz udzielającej Portowi Lotniczemu [...]pozwolenia na budowę zasilania elektroenergetycznego lotniska [...] obejmującą: budynek stacji transformatorowej [...], przyłącze energetyczne SN-15 kV zasilające stację transformatorową [...], sieć energetyczną SN-15 kV zasilającą projektowane budynki Portu Lotniczego, na działkach [...],[...],[...]obr. [...][...], gmina [...], jako część inwestycji p.n. "Rozbudowa Portu lotniczego [...], na części lotniska wojskowego [...] w zakresie umożliwiającym obsługę samolotów lotnictwa cywilnego", ujętej w punkcie 21 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 grudnia 2009 r. w sprawie wykazu przedsięwzięć euro 2012 (Dz. U. z 2010 r. Nr 8, poz. 52), umorzył postępowanie odwoławcze.
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że decyzją z dnia [...]maja 2012 r., nr [...] Wojewoda [...]zatwierdził projekt budowlany oraz udzielił P. Lotniczemu [...] pozwolenia na budowę zasilania elektroenergetycznego lotniska [...] obejmującą: budynek stacji transformatorowej [...], przyłącze energetyczne SN-15 kV zasilające stację transformatorową [...], sieć energetyczną SN-15 kV zasilającą projektowane budynki Portu Lotniczego, na działkach [...],[...],[...]obr. [...][...], gmina [...], jako część inwestycji p.n. "Rozbudowa Portu lotniczego [...], na części lotniska wojskowego [...] w zakresie umożliwiającym obsługę samolotów lotnictwa cywilnego", ujętej w punkcie 21 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 grudnia 2009 r. w sprawie wykazu przedsięwzięć euro 2012 (Dz. U. z 2010 r. Nr 8, poz. 52).
Od powyższej decyzji odwołanie do GINB pismem z dnia [...]maja 2012 r. złożył P. P..
GINB po rozpatrzeniu odwołania wskazał, że przedsięwzięcie polegające na budowie zasilania elektroenergetycznego lotniska [...] na działkach [...],[...],[...], obr. [...][...], gmina [...]obejmuje swym zakresem realizację budynku stacji transformatorowej [...] (1 kondygnacja), przyłącza energetycznego SN-15 kV zasilającego stację transformatorową [...]oraz sieci energetycznej SN-15 kV zasilającej projektowane budynki Portu Lotniczego.
P. P. wywodzi swój interes prawny z faktu bycia współwłaścicielem zabudowanej działki nr ew. [...], położonej przy ul. [...] w [...], oraz działek o numerach ew. [...],[...],[...],[...],[...] i [...], co potwierdza treść Księgi Wieczystej Nr [...].
Z analizy akt sprawy, w szczególności z wyrysu z ewidencji gruntów, wynika, że działka inwestycyjna nr ew. [...], jest oddalona od granicy z najbliżej położoną działką należącą do wnioskodawcy (dz. nr ew. [...] - droga dojazdowa) o ok. 500,00 m; ponadto działki o numerach ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...]nie graniczą bezpośrednio z działką inwestycyjną nr ew. [...], obr. [...], gm. [...]- są od niej oddzielone działkami o numerach ew. [...],[...],[...] (położonymi w [...]),[...] i [...] (obr. [...], gm. [...]). Ponadto działka inwestycyjna nr ew. [...], jest oddalona od granicy z najbliżej położoną działką należącą do wnioskodawcy (dz. nr ew. [...]- droga dojazdowa) o ok. 750,00 m; ponadto działki o numerach ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...]i [...] nie graniczą bezpośrednio z działką inwestycyjną nr ew. [...]- są od niej oddzielone działkami o numerach ew. [...],[...],[...] (położonymi w [...]),[...],[...]i [...] (obr. [...], gm. [...]). Działka inwestycyjna nr ew. [...], jest oddalona od granicy z najbliżej położoną działką należącą do wnioskodawcy (dz. nr ew. [...]- droga dojazdowa) o ok. 800,00 m; ponadto działki o numerach ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] nie graniczą bezpośrednio z działką inwestycyjną nr ew. [...] - są od niej oddzielone działkami o numerach ew. [...],[...],[...] (położonymi w [...]), [...],[...]i [...] i [...] (obr. [...], gm. [...]). Mając na uwadze przedstawione wyżej usytuowanie działek inwestycyjnych, jak również charakter spornego przedsięwzięcia (instalacja zasilająca projektowane obiekty budowlane), gabaryty zamierzonego budynku stacji transformatorowej [...] (1 kondygnacja, 4,11 m; oddalony od granicy z najbliżej położoną działką należącą do wnioskodawcy - nr ew. [...] o ponad 1250,00 m), organ stwierdził, że nieruchomości należące do P. P. z całą pewnością nie znajdują się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji. Sporne przedsięwzięcie nie powoduje bowiem jakichkolwiek ograniczeń - które wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa - w zakresie możliwości zagospodarowania działek o numerach ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...]i [...]. Innymi słowy, P. P. może bez przeszkód zagospodarować działki będące jego własnością zaś sąsiedztwo spornej inwestycji w najmniejszym nawet stopniu nie wpływa na zakres - wyznaczony przepisami prawa - dopuszczalnego zagospodarowania. W szczególności GINB podkreślił, że projektowana inwestycja nie niesie ze sobą ograniczeń związanych z przesłanianiem obiektów (zarówno istniejących, jak i potencjalnych) na działkach o numerach ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...]. Powyższą kwestię normuje wyczerpująco przepis § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. W sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Ponadto nieruchomości należące do P. P. nie znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji wyznaczonym w oparciu o przepis § 12 (odległość budynku od granicy z sąsiednią działką budowlaną), przepis § 19 (odległość wydzielonych miejsc postojowych dla samochodów osobowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi), przepis § 23 (odległość miejsc na pojemniki na odpady stałe od budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na stały pobyt ludzi), przepis § 36 (odległość pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe, dołów ustępów nieskanalizowanych o liczbie miejsc nie większej niż 4 i podobnych urządzeń sanitarno-gospodarczych o pojemności do 10 m3), § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi) oraz § 60 ust. 1 (m. in. nasłonecznienie pokoi mieszkalnych). Dokumentacja projektowa nie przewiduje zmiany spływu wód powierzchniowych na nieruchomości należące do skarżącego (przepis § 29 ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.), planowane rozwiązania nie wpływają na warunki ochrony przeciwpożarowej (§271 i n. ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.) usytuowanych na nich obiektów (zarówno istniejących, jak i potencjalnych), jak również nie pozbawiają powyższych nieruchomości dostępu do drogi publicznej oraz dostępu do szeroko rozumianych mediów (woda, ciepło, prąd, telekomunikacja). Sporna inwestycja nie niesie ze sobą również ponadnormatywnych uciążliwości w zakresie emisji pól elektromagnetycznych (przepis § 314 ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. oraz rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów - Dz. U. z 2003 r. Nr 192, poz. 1883). GINB podkreślił, że realizacja spornej inwestycji, z całą pewnością nie przewiduje też wykonywania robót budowlanych, które obejmowałyby swym zakresem działki o numerach ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...]i [...].
W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego fakt, iż sporne przedsięwzięcie polega na realizacji obiektów niejako "wchodzących w skład" większej całości, tj. lotniska, pozostaje bez najmniejszego wpływu na legitymację procesową Pana P. P. do udziału w niniejszym postępowaniu. Pogląd taki jest zgodny ze stanowiskiem wyrażanym w judykaturze. Organ powołał się w tym miejscu na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA) z dnia 21 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 497/06, wydanym na gruncie sprawy o zbliżonym stanie faktycznym, w którym uznano, że cyt. "Obszaru ograniczonego użytkowania dla terenów, na których są położone nieruchomości skarżących, ustanowionego na podstawie odrębnych przepisów w związku z istnieniem portu lotniczego jako całości, w niniejszej sprawie nie można utożsamiać z obszarem oddziaływania obiektów (art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego), będących przedmiotem pozwolenia na budowę (rozbudowę), bowiem te obiekty (budynki terminali i budynki im towarzyszące) same w sobie nie rodzą skutku w postaci ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania dla nieruchomości skarżących, jak też nieruchomości te niewątpliwie, ze względu na odległość od obiektów objętych pozwoleniem oraz charakter tych obiektów, znajdują się poza obszarem oddziaływania obiektów w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego".
Podzielając w pełni ww. stanowisko NSA GINB jako niedopuszczalne ocenił wywodzenie interesu prawnego skarżącego do udziału w przedmiotowym postępowaniu z faktu ograniczenia w zagospodarowaniu należących doń nieruchomości, które to ograniczenia nie są jednak związane z realizacją zasilania elektroenergetycznego lotniska [...], lecz wynikają wyłącznie z użytkowania już istniejącego lotniska, jako całości. Na tym etapie realizacji zamierzonej inwestycji, ocenie w aspekcie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego może podlegać więc tylko ewentualne oddziaływanie konkretnego, projektowanego obiektu budowlanego na tereny otaczające. Nie może to być ocena funkcjonującego lotniska jako całego przedsiębiorstwa - czego domaga się skarżący.
Zdaniem GINB, bez wpływu na ocenę legitymacji procesowej P. P. do skutecznego wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...]z dnia [...]maja 2012 r., nr [...] pozostają podnoszone w odwołaniu argumenty związane z funkcjonowaniem lotniska jako całości oraz ewentualnym negatywnym oddziaływaniem tego funkcjonowania na nieruchomości skarżącego. W konsekwencji podnoszone przez P. P. argumenty dotyczące ewentualnych uciążliwości związanych z użytkowaniem spornego obiektu, zwłaszcza zaś emisji hałasu, nie mają wpływu na ustalenie kręgu stron postępowania w przedmiotowej sprawie. Stanowić mogą jedynie o interesie faktycznym, a nie prawnym. Niejako na marginesie, czyniąc zadość zasadzie przekonywania (art. 11 kpa), należy w tym miejscu zauważyć, że sporna inwestycja, z uwagi na jej charakter oraz odległość dzielącą ją od nieruchomości należących do P. P., z całą pewnością nie emituje na działki skarżącego jakichkolwiek ponadnormatywnych uciążliwości.
Niezależnie od powyższego GINB zwrócił uwagę, że bez wpływu na treść podjętego rozstrzygnięcia pozostaje fakt, iż sporne przedsięwzięcie, tj. budowa zasilania elektroenergetycznego lotniska [...], została określona w sentencji decyzji organu wojewódzkiego, jako część inwestycji p.n. "Rozbudowa Portu Lotniczego [...], na części lotniska wojskowego [...] w zakresie umożliwiającym obsługę samolotów lotnictwa cywilnego". Organ podkreślił, że interes prawny P. P. winien być oceniany wyłącznie z punktu widzenia przedmiotu pozwolenia na budowę udzielonego decyzją Wojewody [...]z dnia [...]maja 2012 r., nr [...]. P. P. kwestionuje bowiem konkretną decyzję administracyjną dotyczącą konkretnego zamierzenia, obejmującego samodzielne obiekty budowlane. GINB wskazał, że do tej pory wydano szereg decyzji dotyczących pozwolenia na budowę przedsięwzięć będących częścią inwestycji p.n. "Rozbudowa Portu Lotniczego [...], na części lotniska wojskowego [...] w zakresie umożliwiającym obsługę samolotów lotnictwa cywilnego": Odnośnie tych inwestycji, na których budowę udzielono już pozwoleń, GINB zauważył, że ich charakter oraz fakt, że są realizowane w całości na działce o numerze ew. [...] (jak wskazano wyżej oddalonej od granicy z najbliżej położoną działką należącą do wnioskodawcy o ok. 500,00 m) uniemożliwia uznanie, iż skutkują one prawnym ograniczeniem P. P. w zagospodarowaniu należących do niego działek. Z kolei odnośnie dalszych inwestycji, co do których postępowania są w toku, GINB podkreślił, że całkowicie niedopuszczalną jest ocena interesu prawnego danej osoby przez pryzmat inwestycji, na które nie udzielono pozwolenia na budowę i co do których w istocie nie wiadomo, czy takie pozwolenie kiedykolwiek zostanie udzielone.
Powyższa decyzja GINB z dnia [...]czerwca 2012 r., znak: [...] stała się przedmiotem skargi P.P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wniósł o jej uchylenie z powodu niewłaściwego określenia rodzaju obiektu jego funkcji oraz strefy oddziaływania i w konsekwencji pozbawienia skarżącego statusu strony w postępowaniu.
W ocenie P. P. w decyzji błędnie dokonano analizy oddziaływania jedynie budowy zasilania elektroenergetycznego Portu Lotniczego [...] mimo, że jak zapisano w tytule decyzji jest ona częścią portu lotniczego. Skarżący negatywnie ocenił stanowisko organu podnosząc argument, że można by wybudować każdą ze składowych części portu lotniczego czyli: terminal, budynek straży, płyty postojowe, oświetlenie nawigacyjne i wiele innych a żadna z tych budowli nie powodowałaby samodzielnie negatywnej immisji na sąsiadujące tereny. Tymczasem - jak podniósł - w wyniku takiej działalności powstałby port lotniczy, który jako funkcjonalna całość inwestycji wchodzi z potężną immisją na sąsiadujące tereny, których właściciele zostaliby pozbawieni możliwości obrony swoich praw. W jego ocenie wadliwość decyzji GINB polega na niewłaściwym ustaleniu obszaru oddziaływania spornej inwestycji i bezprawnym pozbawieniu skarżącego statusu strony w tym postępowaniu. P. P. zarzucił, że wydanie decyzji zezwalającej na budowę zasilania jako części portu lotniczego należy uznać jako bezprawną budowę lotniska cywilnego w [...]bez wymaganej zgody Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego na założenie lotniska cywilnego. Budowa elementów lotniska cywilnego jest zakładaniem lotniska cywilnego. Nie podzielił też poglądu GINB, że niniejsze postępowanie dotyczy jednego elementu istniejącego lotniska [...]tj. budowy zasilania, która umożliwi obsługę samolotów lotnictwa cywilnego. Port lotniczy oraz obsługa samolotów lotnictwa cywilnego nie mieszczą się w pojęciu lotniska wojskowego, zaś budowa zasilania portu Lotniczego nie jest elementem lotniska wojskowego [...] jak twierdzi GINB i to nie Lotnisko Wojskowe [...] jest rozbudowywane, lecz Port Lotniczy [...], czyli lotnisko cywilne, co zapisano w tytule decyzji wojewody. Zdaniem skarżącego decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa poprzez niezgodne ze stanem faktycznym oraz Prawem Lotniczym określenie przedmiotu inwestycji jako "rozbudowa portu lotniczego". P. P. zauważył, że budowa portu lotniczego wprowadza istotną negatywną immisję na jego nieruchomość, a zatem budowa jego części, jakim jest budowa zasilania również powoduje ten sam skutek. W decyzji określono, że budowa sieci nie jest samodzielną inwestycją tylko częścią budowy portu lotniczego i w ten sam sposób winien być rozpatrywany wpływ tej inwestycji na tereny sąsiadujące. Skarżący wskazał, że budowa sieci na terenie oznaczonej działki nie miałaby wpływu na nieruchomość, gdyby nie określenie funkcji, jaką ma spełniać oraz określenie, że stanowi część większej inwestycji, jaką jest port lotniczy. W tym kontekście należy rozpatrzyć wpływ nie tylko pojedynczej budowy całości inwestycji na sąsiadujące tereny. W ocenie P. P. nie można rozdzielić jaki wpływ na tereny sąsiadujące ma budowa klitki z części portu lotniczego. Budowa portu lotniczego składa się z szeregu powiązanych funkcjonalnie budowli takich jak:: budowa terminala, budowa budynku straży pożarnej, budowa stacji paliw, budowa płyty postojowej oraz wielu innych części. Dopiero całość inwestycji port lotniczy oddaje pełny obraz skali immisji na sąsiadujące tereny.
Skarżący zarzucił, że decyzja została wydana na podstawie nierzetelnej i niezgodnej ze stanem faktycznym mapie, wykonanej na kopii mapy z 2008 r., otoczenia projektowanego lotniska, gdyż nie naniesiono na niej jego zabudowań, które położone są w odległości 170 m. od krawędzi pasa startowego i 200 m. od przedłużenia osi drogi startowej. Budynki przebijają płaszczyznę podejścia projektowanego lotniska jeden na głębokość 4 m. a drugi 2 m. Budynek gospodarczy został wybudowany w 2009 r. a budynek mieszkalny w stanie surowym zamkniętym stanął w maju 2011 roku. W budynku skarżący zamieszkuje i jest w nim zameldowany od 1 lutego 2010 r. P. P. podniósł, że w dacie wydania decyzji zezwalającej na budowę, we wrześniu 2011, znana była z urzędu, wojewodzie, aktualna na maj 2011 r., ortofotomapa miasta [...], ogólnodostępna na serwerze [...] pod adresem [...], na której widniały budynki skarżącego w formie aktualnych zdjęć. Wskazał, że kolizja projektowanego lotniska z istniejącą zabudową nierzetelne i niezgodne ze stanem faktycznym mapy oraz rozbudowa nieistniejącego lotniska zawarte w decyzji wojewody stanowią rażące naruszenie prawa będące podstawą do unieważnienia wydanej decyzji o zezwoleniu na budowę. Uznał, że budowa lotniska spowoduje zagrożenie katastrofą lotniczą dla jego zabudowy oraz statków powietrznych w niemożliwych do przewidzenia rozmiarach. Podniósł, że dokonana w czerwcu 2011, z rażącym naruszeniem prawa rejestracja przez Ministra Obrony Narodowej Lotniska Wojskowego [...]została przez niego zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Ponadto P. P. zwrócił się o uwzględnienie stanowiska zawartego w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 maja 2012 w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 715/12 ze skargi P. P. na decyzję GINB dotyczącej zezwolenia na budowę terminalu w [...]uwzględniającego jego skargę.
W odpowiedzi na skargę GINB wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do argumentu dotyczącego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 maja 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 715/12 uwzględniającego skargę P. P. w analogicznej sprawie organ wskazał, że orzeczenie to jest nieprawomocne a ponadto wydane zostało w prawie dotyczącej do innej inwestycji. Niemniej jednak organ dokonał analizy wpływu na nieruchomość skarżącego nie tylko projektowanego zasilania elektroenergetycznego lotniska [...], ale także szeregu innych przedsięwzięć objętych zakresem szerszego zamierzenia p.n. "Rozbudowa Portu Lotniczego [...], na części lotniska wojskowego [...] w zakresie umożliwiającym obsługę samolotów lotnictwa cywilnego".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r. poz. 270 (dalej: ppsa) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Biorąc pod uwagę powyższe kryteria Sąd uznał, iż skarga powinna zostać oddalona, gdyż zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem.
Zgodnie z art. 28 kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zwrócić należy w tym miejscu uwagę, że interes prawny strony powinien wynikać z konkretnej i zindywidualizowanej normy prawa materialnego wpływającej na sytuację prawną wnoszącego dany wniosek, żądanie, czy skargę. Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie podkreślany jest w szczególności realny i aktualny charakter interesu prawnego wynikający z zastosowania konkretnej normy prawnej. Należy przy tym zaznaczyć także, iż interes prawny powinien mieć charakter obiektywny, a nie wynikać z subiektywnego przekonania podmiotu o jego naruszeniu, czy wreszcie jego woli prowadzenia określonego postępowania. Ponadto, od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, czyli sytuację, w której dany podmiot jest co prawda bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednakże nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji.
Pojęcie strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę precyzuje art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei art. 3 pkt 20 tej ustawy stanowi, iż przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu.
Organ II instancji prowadząc postępowanie odwoławcze zobowiązany jest w pierwszej kolejności ustalić czy podmiot wnoszący zażalenie ma interes prawny w zgłoszonym żądaniu, a zatem czy dysponuje statusem strony tego postępowania.
Brak przymiotu strony powoduje, że postępowanie wszczęte na skutek wniesionego odwołania staje się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 kpa. W takim przypadku organ administracji publicznej zobowiązany jest wydać rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania. W świetle obowiązującego porządku prawnego oraz utrwalonych poglądów doktryny nie ulega wątpliwości, że brak statusu strony lub jego utrata w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego powoduje bezprzedmiotowość postępowania o charakterze podmiotowym. W konsekwencji w przypadku, gdy organ II instancji stwierdzi, że postępowanie odwoławcze jest bezprzedmiotowe umarza to postępowanie.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie GINB w sposób prawidłowy uznał, że P. P. nie legitymuje się interesem prawnym uprawniającym do skutecznego wywiedzenia odwołania od decyzji Wojewody [...]z dnia [...]maja 2012 r., nr [...].
Decyzją tą zatwierdzono projekt budowlany oraz udzielono pozwolenia na budowę zasilania elektroenergetycznego lotniska [...] obejmującą: budynek stacji transformatorowej [...], przyłącze energetyczne SN-15 kV zasilające stację transformatorową [...], sieć energetyczną SN-15 kV zasilającą projektowane budynki Portu Lotniczego, na działkach [...],[...],[...]obr. [...][...], gmina [...].
Z analizy ewidencji gruntów, wynika, że działka inwestycyjna nr ew. [...], jest oddalona od granicy z najbliżej położoną działką należącą do skarżącego (dz. nr ew. [...]- droga dojazdowa) o ok. 500,00 m., natomiast działka inwestycyjna nr ew. [...]jest oddalona od granicy z najbliżej położoną działką należącą do wnioskodawcy (dz. nr ew. [...]- droga dojazdowa) o ok. 750,00 m. Dodatkowo należy zauważyć, że działki o numerach ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...]i [...] nie graniczą bezpośrednio z działką inwestycyjną nr ew. [...]- są od niej oddzielone działkami o numerach ew. [...],[...],[...] (położonymi w [...]),[...],[...]i [...] (obr. [...], gm. [...]). Działka inwestycyjna nr ew. [...], jest oddalona od granicy z najbliżej położoną działką należącą do wnioskodawcy (dz. nr ew. [...]- droga dojazdowa) o ok. 800,00 m; ponadto działki o numerach ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...]i [...]nie graniczą bezpośrednio z działką inwestycyjną nr ew. [...]- są od niej oddzielone działkami o numerach ew. [...],[...],[...] (położonymi w [...]),[...],[...]i [...]i [...] (obr. [...], gm. [...]).
W związku z powyższym nie można uznać, że nieruchomości należące do skarżącego znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji czyli budynku stacji transformatorowej [...], przyłącza energetycznego SN-15 kV zasilającego stację transformatorową [...]oraz sieci energetycznej SN-15 kV zasilającej projektowane budynki Portu Lotniczego, na działkach [...],[...],[...]obr. [...][...]. Jak słusznie zauważył organ nieruchomości należące skarżącego nie doznają z powodu realizacji inwestycji żadnych ograniczeń w zakresie możliwości ich zagospodarowania. Co istotne sam skarżący wskazuje na posadowienie i wykorzystywanie budynków zlokalizowanych na tych działkach. Ze względu na charakter spornej inwestycji (sieć zasilająca i stacja transformatorowa) i odległość od granic działek należących do P. P. takiego oddziaływania nie można oprzeć na żadnej normie prawa materialnego, z której skarżący mógłby skutecznie wywodzić swój interes prawny. GINB prawidłowo zauważył, że normy takiej nie można w niniejszym przypadku wywieźć z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. W sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm.), czy też rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów - Dz. U. z 2003 r. Nr 192, poz. 1883).
Podstawowy zarzut i argumentacja P. P. sprowadzają się do ustalenia właściwego zakresu inwestycji, która w ocenie skarżącego nie polega wyłącznie na budowie stacji transformatorowej, czy też sieci energetycznej ale na budowie portu lotniczego, która wprowadza istotną negatywną immisję na jego nieruchomość. Zdaniem skarżącego nie można skutecznie oddzielić części tej inwestycji od całego zamierzenia, które jako całość wywołuje tak daleko idący wpływ na nieruchomości stanowiące jego własność, że uzasadnia to przyznanie legitymacji procesowej w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę. Należy podkreślić, że czym innym jest interes prawny w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w postępowaniu dotyczącym określonego obiektu budowlanego, a czym innym sfera oddziaływania całego portu lotniczego. Nie można wykluczyć, że P. P. mógłby mieć legitymację procesową do występowania w postępowaniu prowadzonym na podstawie odrębnych przepisów np. dotyczącym oceny oddziaływania na środowisko lub decyzji lokalizacyjnej polegającej na rozbudowie Portu lotniczego [...]. Niemniej jednak odmiennie powinien być oceniany interes prawny w postępowaniu administracyjnym dotyczącym realizacji inwestycji polegającej na budowie kilku konkretnych samodzielnych obiektów budowlanych pozostających poza jakimkolwiek oddziaływaniem na nieruchomości skarżącego. Wprawdzie w tytule spornej decyzji Wojewody [...]z dnia [...]maja 2012 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany oraz udzielającej Portowi Lotniczemu [...] pozwolenia na budowę znalazło się określenie wskazujące, że stanowi ona cześć inwestycji p.n. "Rozbudowa Portu lotniczego [...], na części lotniska wojskowego [...] w zakresie umożliwiającym obsługę samolotów lotnictwa cywilnego", niemniej jednak należy podkreślić, że nie jest to równoznaczne z budową części zamierzenia inwestycyjnego w rozumieniu art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego, natomiast w przypadku zamierzenia budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt, pozwolenie na budowę może, na wniosek inwestora, dotyczyć wybranych obiektów lub zespołu obiektów, mogących samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem. W takiej jednak sytuacji inwestor jest obowiązany przedstawić projekt zagospodarowania działki lub terenu, o którym mowa w art. 34 ust. 3 pkt 1, dla całego zamierzenia budowlanego. Taka sytuacja nie ma miejsca w rozpatrywanej sprawie. Nazwa podana w tytule decyzji związana jest z charakterem inwestycji jako ujętej w punkcie 21 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 grudnia 2009 r. w sprawie wykazu przedsięwzięć euro 2012 (Dz. U. z 2010 r. Nr 8, poz. 52), a nie będącej cząstkową formą realizacji większego zamierzenia inwestycyjnego w rozumieniu art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego. Ponadto Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę w całości podzielił, podobnie jak GINB, stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku : NSA z dnia 21 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 497/06, który wyraźnie rozróżnił obszar ograniczonego użytkowania dla terenów położonych w bliskim sąsiedztwie portu lotniczego (tak jak nieruchomości skarżącego) od obszaru oddziaływania obiektów w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
Nie ulega wątpliwości, że organ prowadząc postępowanie dotyczące pozwolenia na budowę powinien bardzo często uwzględniać sprzeczne interesy, z jednej strony inwestora, z drugiej zaś osób, których prawa mogą zostać poprzez realizację inwestycji naruszone. Czym innym jednak jest interes prawny, którego granice zakreślają powołane wyżej przepisy Prawa budowlanego, a czym innym postulaty, oczekiwania i życzenia obywateli dotyczące prowadzenia określonej polityki planowania przestrzennego i realizowanych inwestycji. Jak słusznie podniósł Wojewoda [...]praktycznie każda inwestycja powoduje uciążliwości i utrudnienia dla najbliższych sąsiadów, w szczególności w zwartej zabudowie śródmiejskiej, co nie jest równoznaczne z przyznaniem tym osobom przymiotu strony zainteresowanej w administracyjnym rozstrzygnięciu dopuszczalności realizacji określonej inwestycji. Argumenty podnoszone przez skarżącą Spółdzielnię w skardze do Sądu należy zatem rozpatrywać w kontekście przedstawionego wyżej interesu faktycznego wiążącego się z ewentualnymi uciążliwościami wynikającymi z użytkowania dodatkowego wjazdu, a nie kwalifikowanego interesu prawnego, wynikającego ze ściśle określonych norm prawa materialnego. Interes faktyczny zaś, pomimo, iż istotny dla zainteresowanych nie daje podstaw do uznania za stronę postępowania w świetle art. 28 kpa i art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego wydania decyzji na podstawie nierzetelnej i niezgodnej ze stanem faktycznym mapie, wykonanej na kopii mapy z 2008 r., należy zauważyć, że stanowi on zarzut o charakterze merytorycznym, który nie może być rozpatrywany na wstępnym etapie postępowania obejmującym badanie legitymacji procesowej skarżącego.
Bez znaczenia pozostaje także zarzut zlokalizowania zabudowań skarżącego położonych w odległości 170 m. od krawędzi pasa startowego i 200 m. od przedłużenia osi drogi startowej oraz bliskiej odległości tych budynków do płaszczyzny podejścia projektowanego lotniska, skoro interes prawny skarżącego był badany w niniejszej sprawie na podstawie analizy obszaru oddziaływania w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego inwestycji polegającej na budowie budynku stacji transformatorowej [...], przyłącza energetycznego SN-15 kV oraz sieci energetycznej. Argumenty skarżącego dotyczą w istocie obszaru ograniczonego użytkowania wokół terenu portu lotniczego, a nie obszaru oddziaływania w rozumieniu Prawa budowlanego.
Niezasadny jest także argument wskazujący na konieczność uwzględnienia stanowiska zawartego w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 maja 2012 w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 715/12. Sąd z przyczyn zawartych w niniejszym uzasadnieniu nie podzielił poglądu wyrażonego w ww. wyroku, który jest nieprawomocny
Reasumując, GINB w sposób prawidłowy ocenił zebrany materiał dowodowy ustalając, że P. P. nie może być uznany za stronę w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Interes prawny skarżącego nie wynika również z innej skonkretyzowanej normy prawa materialnego. W tej sytuacji GINB podjął właściwe rozstrzygnięcie wydając decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego.
Sąd kontrolując sprawę z urzędu i nie będąc związany zarzutami i wnioskami Skarżącej nie dostrzegł innych wad powodujących konieczność eliminacji zaskarżonej decyzji z obiegu prawnego. GINB przeprowadzili postępowanie wnikliwie i zgodnie z regułami dowodowymi określonymi procedurą administracyjną, w trym art. 7 i 77 § 1 kpa, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada wymogom art. 107 § 3 kpa, przy szczególnej – co należy podkreślić – dbałości o realizację zasady przekonywania strony wyrażonej w art. 11 kpa.
W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ppsa, należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło