VII SA/Wa 1808/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, , Protokolant Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi R.K. i L.K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia skargę oddala Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu wniosku L.K. i wniosku K.B. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] stwierdzającym nieważność postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w części dotyczącej rozpatrzenia zażalenia L.K. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] znak: [...] w pozostałej części odmawiającym stwierdzenia nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] znak : [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzją z dnia [...] znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. nakazał K. i J. B. wykonać, w celu doprowadzenia budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na dz. nr [...] w B. do stanu zgodnego z prawem, balustradę przy schodach oraz balkonach zgodnie z § 298 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie; w terminie do dnia 29 marca 2002 r. Sporny obiekt budowlany został wykonany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej przez Urząd Miejski w B. z dnia [...] znak: [...], lecz z licznymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego. Decyzją z dnia [...] znak: [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził na wniosek L.K. nieważność w/w decyzji ostatecznej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...]. Decyzją ostateczną z dnia [...] znak: [...] GINB utrzymał w mocy w/w decyzję [...] WINB z dnia [...]. W uzasadnieniu w/w decyzji z dnia [...] podkreślił, że organ nadzoru budowlanego I instancji prowadząc postępowanie w sprawie odstępstw od udzielonego pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] w B. przy ul. [...] naruszył przepis art. 77 § 1 Kpa, m.in. poprzez oparcie decyzji z dnia [...] znak: [...] na opinii biegłego – A. M. z dnia [...], która w żaden sposób nie odnosiła się do stwierdzonych odstępstw od udzielonego pozwolenia na budowę. Postanowieniem z dnia [...] znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. zobowiązał K. i J. B. do dostarczenia dwóch egzemplarzy ekspertyzy technicznej stanu technicznego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] w B. przy ul. [...], w terminie do dnia 31.07.2009 r. W uzasadnieniu w/w postanowienia z dnia [...] organ nadzoru budowlanego I instancji wskazał, że inwestorzy dokonali istotnych odstępstw od zatwierdzonej dokumentacji projektowej, polegających na: zwiększeniu wysokości budynku do wymiarów 11, 52 m - 11, 31 m od poziomu terenu do kalenicy dachu, zwiększeniu kubatury budynku, zwiększeniu powierzchni zabudowy budynku, wykonaniu w elewacji południowej dodatkowego okna w przyziemiu budynku, parteru oraz na strychu, wykonaniu w elewacji zachodniej w poziomie przyziemia zamiast dwóch okien - dwóch mniejszych, pojedynczych, wykonaniu w elewacji wschodniej w poziomie przyziemia zamiast dwóch okien – jednego większego, zlikwidowaniu otworu okiennego w poziomie parteru, zmianie kształtu dachu z trójspadowego na dwuspadowy, rezygnacji z jaskółki w części wschodniej budynku, podniesieniu poziomu parteru (poziom 0,00) o 115 cm w stosunku do zatwierdzonego projektu. Postanowieniem z dnia [...] znak: [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] znak: [...] ( zobowiązujące K. i J. B. do dostarczenia dwóch egzemplarzy ekspertyzy technicznej stanu technicznego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] w B. przy ul. [...], w terminie do dnia 31.07.2009 r.) i zobowiązał K.B. do przedłożenia dwóch egzemplarzy ekspertyzy technicznej budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] w B., przy ul. [...] zawierającej ocenę techniczną robót budowlanych wykonanych przy budowie w/w budynku, ich zgodności ze sztuką budowlaną i obowiązującymi przepisami oraz wskazującymi sposób doprowadzenia przedmiotowego budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z prawem; w terminie do dnia 30.04.2010r. Orzekając w postępowaniu o stwierdzenie nieważności za nienaruszające prawa w sposób rażący organ uznał nałożenie postanowieniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] na K.B. obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej spornego obiektu budowlanego, zawierającej ocenę techniczną robót budowlanych wykonanych przy budowie w/w budynku, ich zgodności ze sztuką budowlaną i obowiązującymi przepisami oraz wskazującymi sposób doprowadzenia przedmiotowego budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z prawem, bowiem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dawał jednoznacznej podstawy do jakiejkolwiek oceny w w/w zakresie. Organ stwierdził, że w postępowaniu zażaleniowym zakończonym postanowieniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] przymiot strony nie służył L. K. W postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 81 c ust. 2 przymiot strony służy jedynie właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego, a nie właścicielowi nieruchomości sąsiedniej, choćby to na jego wniosek wszczęto postępowanie w sprawie odstępstw od pozwolenia na budowę spornego obiektu budowlanego (vide: wyrok NSA z dnia 22.11. 2006 r., sygn. akt II OSK 1407/05, Lex nr 321507 i w wyrok WSA w Warszawie z dnia 21.01.2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 567/09, opubl. na www. orzeczenia, nsa.gov.pl). Skoro zatem zobowiązanymi do dostarczenia nałożonej postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] znak: [...] ekspertyzy technicznej budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] w B. przy ul. [...] byli jedynie K. i J. B., to rozstrzygnięcie to nie wywierało, bezpośredniego wpływu na sytuację prawną sąsiada L. K., który nie posiadał interesu prawnego w postępowaniu zażaleniowym zakończonym postanowieniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...]. Organ podniósł, że wniesienie zażalenia przez podmiot nie będący stroną postępowania, winno skutkować umorzeniem postępowania zażaleniowego. Tym samym więc wojewódzki organ nadzoru budowlanego winien, na zasadzie art. 138 § 1 pkt 3 Kpa w zw. z art. 144 Kpa, umorzyć postępowanie zażaleniowe na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] znak: [...] w związku z zażaleniem L. K. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego doszedł do przekonania, że postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...], w części dotyczącej rozpatrzenia zażalenia L. K. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] znak: [...] było obarczone wadą prawną z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, tj. zostało wydane z rażącym naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 Kpa w zw. z art. 144 Kpa, podczas gdy zastosowanie winien znaleźć art. 138 § 1 pkt 3 Kpa w zw. z art. 144 Kpa w części dotyczącej wniesionego przez L.K. zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] znak: [...]. Wobec braku przymiotu strony L.K. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] znak: [...] stwierdził nieważność postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w stosunku do L. K. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego R. i L.K. wnosili o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia go poprzedzającego, zarzucając organom nadzoru budowlanego prowadzenie postępowania w niewłaściwym trybie, a mianowicie zdaniem skarżących winien mieć zastosowanie tryb z art. 48 ustawy Prawo budowlane , a nie tryb z art. 50 i 51 Prawa budowlanego. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Na podstawie zaś art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej ppsa/ uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Taka sytuacja nie ma miejsca w niniejszej sprawie i dlatego skarga została oddalona. Kontrolowanym przez Sąd postanowieniem Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w części dotyczącej rozpatrzenia zażalenia L. K. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] znak: [...] w pozostałej części odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...]. Postanowieniem z dnia [...][...] Wojewódzkie Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 i art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (jednolity tekst z 2000r. Dz. U. Nr 98 poz. 071 z późn. zm.), art.80 ust.2 oraz art. 83 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (jednolity tekst z 2006r. Dz. U. Nr 156 poz.1118 z późn. zm.). po rozpatrzeniu zażaleń: K. B. oraz L. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] znak: [...], którym zobowiązano Państwa K. i J. B. do doręczenia 2 egz. ekspertyzy technicznej stanu technicznego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] w B., przy ul. [...] wykonanej przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane i zawierającej: - ocenę stanu technicznego budynku wraz z zaleceniami odnośnie usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w przedmiotowym obiekcie i niezbędnymi zabezpieczeniami, -kserokopię decyzji osoby sporządzającej dokumentację o nadaniu uprawnień budowlanych -kserokopią wpisu osoby sporządzającej dokumentację na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego, potwierdzonego zaświadczeniem wydanym przez tą izbę w terminie do 31 lipca 2009 r. uchylił zaskarżone postanowienie w całości. Po uchyleniu zaskarżonego postanowienia organ orzekł co do istoty sprawy w ten sposób, że zobowiązał K. B. do przedłożenia 2 egz. ekspertyzy technicznej budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] w B. przy ul. [...] zatwierdzającej ocenę robót budowlanych wykonanych przy budowie w/w budynku, ich zgodności ze sztuka budowlaną i obowiązującymi przepisami oraz wskazującymi sposób doprowadzenia przedmiotowego budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z prawem w terminie do 30 kwietnia 2010r. Postanowienie w/w zostało wydane w toku prowadzonego postępowania o doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem budynku mieszkalnego w związku z istotnymi odstępstwami od decyzji o pozwoleniu na budowę dokonanymi w trakcie jego budowy. W toku postępowania naprawczego prowadzonego w trybie przepisów art. 50-51 Prawa budowlanego organ I instancji wydał postanowienie na podstawie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego. Postanowienie to ma charakter dowodowy, zaś obowiązki tym postanowieniem nakładane mogą być jedynie na uczestników procesu budowlanego tj. osoby wymienione w ust. 1 art. 81c tj. właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Organ ustalił, na podstawie wypisu z rejestru gruntów (dla działki nr [...] w B. na której realizowany jest budynek mieszkalny), iż współwłaścicielami działki są J. i K. B. Po śmierci zaś J. B. faktycznym zarządcą masy spadkowej po nim jest K. B. W tej sytuacji obowiązek na podstawie art. 81c mógł być nałożony jedynie na K. B. jak również zażalenie na postanowienie przysługiwało wyłącznie K.B. Nałożenie więc obowiązku na K.B. w postanowieniu [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] prawa nie narusza skoro w postępowaniu naprawczym prowadzonym na podstawie art. 50 i 51 Prawa budowlanego organ miał uzasadnioną wątpliwość co do jakości wykonanych robót budowlanych, ich zgodności ze sztuką budowlaną i obowiązującymi przepisami. Organ zobowiązał także do wskazania w ekspertyzie sposobu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem. Zastosowany przez organy tryb naprawczy z art. 50 i 51 Prawa budowlanego należy uznać za prawidłowy bowiem nie ma podstaw prawnych do prowadzenia postępowania na podstawie art. 48 Prawa budowlanego czego domagają się skarżący. Tryb z art. 48 Prawa budowlanego ma bowiem jak, trafnie wskazał organ, zastosowanie wyłącznie do obiektu zrealizowanego bez pozwolenia na budowę, a więc do tzw. samowoli budowlanej. Inwestor uzyskał natomiast decyzję o pozwoleniu na budowę wydaną przez Urząd Miejski w B. [...] znak [...] która nie została wyeliminowana z obrotu prawnego. Należy natomiast zgodzić się z organem, że skarżący L. K. jest stroną postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] z uwagi na fakt, że w związku z wniesionym przez niego zażaleniem na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] znak [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał postanowienie z dnia [...] znak [...]. Jednakże organ ten z uwagi na brak przymiotu strony L. K. winien postępowanie zażaleniowe w stosunku do tego skarżącego umorzyć na podstawie art. 138 § 1 kpa. Skoro tego organ nie uczynił rażąco naruszył art. 138 § 1 pkt. 2 kpa w związku z art. 144 kpa co uzasadniało stwierdzenie nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] w części dotyczącej rozpatrzenia zażalenia L. K. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...]. Z powyższych względów skoro zaskarżone postanowienie prawa nie narusza skargę należało oddalić na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi .