VII SA/Wa 1862/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Iwona Ścieszka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 września 2024 r. sprawy ze skargi M. L., K. C., W. J. na uchwałę Rady Gminy W. z dnia [...] czerwca 2000 r. nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu osiedli P. i Z. postanawia: odrzucić skargę M. L., K. C. i W. J. (dalej: "skarżący") pismem z 22 czerwca 2024 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Rady Gminy Warszawa – Wilanów nr 268 z 29 czerwca 2000 r. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta Stołecznego Warszawy wniosła o odrzucenie skargi, bądź jej oddalenie. Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi pełnomocnik Rady wyjaśniał, że do organu nie wpłynęło żadne wezwanie skarżących do usunięcia naruszenia prawa w tym zakresie, pokrywającym się ze złożoną skargą. Zarządzeniem z 30 lipca 2024 r. skarżący zostali wezwani do wskazania – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi – czy przed wniesieniem skargi złożyli do organu wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zaskarżoną uchwałą oraz do nadesłania kopii tego wezwania wraz z potwierdzeniem doręczenia bądź przedłożenia organowi. Pismem z 19 sierpnia 2024 r. skarżący nadesłali odpowiedź, w której nie ustosunkowali się do wezwania Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 52 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako p.p.s.a.), skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia rozumieć należy sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. W świetle art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W warunkach rozpoznawanej sprawy istotnym pozostaje, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga odpowiada trybowi uregulowanemu w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r. poz. 609). Przepis ten w dacie wydania zaskarżonej uchwały stanowił, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Przepis ten wymagał zatem, by skarga na ww. akty poprzedzona była wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. W tym miejscu należy wskazać, że przepis ten został zmieniony ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935) i od dnia 1 czerwca 2017 r. otrzymał następujące brzmienie: "każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego". Ustawodawca zniósł więc warunek wniesienia skargi na uchwałę lub zarządzenie organu gminy, w postaci bezskuteczności wezwania organu gminy do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego. Jednakże na mocy art. 16 i art. 17 ust. 2 powołanej ustawy zmieniającej, zmiany te dotyczą wyłącznie aktów lub czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie tej ustawy. Wnosząc zatem skargę na akt prawa miejscowego wydany przed dniem 1 czerwca 2017 r., strona skarżąca zobowiązana jest do wyczerpania szczególnego trybu zaskarżenia tego aktu do sądu administracyjnego. Zaskarżony w niniejszej sprawie akt został wydany przed 1 czerwca 2017 r., co powoduje, że skarga do sądu administracyjnego na tę uchwałę powinna być poprzedzona wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, a co więcej – należy ją wnieść w określonym w przepisach p.p.s.a. terminie od tego wezwania (uchwała siedmiu sędziów NSA z 2 kwietnia 2007 r., II OPS 2/07, ONSAiWSA 2007/3/60). W uzasadnieniu tej uchwały NSA wskazał, że przepis art. 53 § 2 p.p.s.a. wprowadza dwa terminy do wniesienia skargi. Pierwszy termin dotyczy sytuacji, gdy właściwy organ udzielił odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa (termin ten wynosi trzydzieści dni i liczy się od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie), oraz drugi termin, który dotyczy sytuacji, gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie - termin ten wynosi sześćdziesiąt dni i liczy się od dnia wniesienia do organu wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Po wniesieniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa rozpoczyna już bieg drugi z tych terminów, jeżeli jednak przed jego upływem organ doręczy odpowiedź na wezwanie, termin ten staje się bezprzedmiotowy, a rozpoczyna bieg termin trzydziestodniowy liczony od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie. Jeżeli natomiast organ nie doręczy odpowiedzi na wezwanie przed upływem sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania, to w tym terminie – sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania - powinna być wniesiona skarga. W realiach rozpoznawanej sprawy istotnym pozostaje, że skarga złożona przez M. L., K. C. i W. J. nie została poprzedzona stosownym wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa, takie zaś wezwanie – jak wskazano powyżej - stanowi warunek konieczny do możliwości kwestionowania planów miejscowych uchwalonych przed 1 czerwca 2017 r. Jak wynika z odpowiedzi na skargę strona skarżąca nie wniosła wezwania do usunięcia naruszenia prawa przed złożeniem skargi na opisaną wyżej uchwałę z 29 czerwca 2000 r., a zatem nie spełniła wymogu wyczerpania trybu, o jakim mowa w art. 101 § 1 u.s.g. Brak wezwania do usunięcia naruszenia prawa uniemożliwia zaś wniesienie skargi i w konsekwencji skutkuje odrzuceniem przez Sąd skargi jako niedopuszczalnej, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.