VII SA/Wa 1864/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-09-14

Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który posiada dochody z emerytury i najmu, a także dom mieszkalny i zabytkowy budynek w ruinie, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że wnioskodawca, pomimo podeszłego wieku i schorzeń, posiada stałe dochody z emerytury i najmu, które pozwalają mu na pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Ponadto, wnioskodawca uiścił już wpis od skargi, a ewentualne przyszłe koszty są niewielkie i rozłożone w czasie.
Stan faktyczny
Wnioskodawca K. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Wnioskodawca wraz z żoną utrzymują się z emerytury i dochodów z najmu, posiadają dom mieszkalny i zabytkowy budynek w ruinie. Wskazał na swój podeszły wiek, schorzenia oraz koszty związane z leczeniem i pomocą domową.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono K. Z. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 września 2018r. po rozpoznaniu wniosku K. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi K. Z. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] czerwca 2018r. , znak: [...] w przedmiocie odmowy skreślenia z listy zabytków postanawia: odmówić K. Z. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy K. Z., w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca gospodarstwo domowe prowadzi z żoną. Wspólnie utrzymują się dochodów uzyskiwanych przez wnioskodawcę z tytułu emerytury w wysokości 2509,44 złotych miesięcznie oraz z najmu lokali mieszkalnych i użytkowych kwoty 631,30 złotych, w sumie 3140,74 złotych miesięcznie. Posiada z żoną dom mieszkalny, piętrowo-parterowy, ogółem o pow. 202 m² oraz zabytkowy budynek mieszkalny piętrowy o pow. 60 m². Dodał, że ten drugi dom jest w stanie ruiny. Z uzasadnienia wniosku wynika, że wnioskodawca (rok ur. 1928r.) wraz z małżonką są osobami starszymi i bardzo schorowanymi. Wskazał, we wniosku choroby na jakie z żoną chorują. Zaznaczył, że ostatnio tj. 2016r. żona miała operację obu oczu (zaćmę) oraz w ubiegłym roku operację kości szyjki udowej. Obecnie porusza się przy pomocy osób trzecich, laski oraz "chodzika". Wnioskodawca podniósł, że koszty utrzymania w ich zaawansowanym wieku są zwiększone i nieprzewidywalne. Wyjaśnił, że małżonka nie otrzymuje ani renty ani emerytury. Skarżący podał, że ponoszą koszty utrzymania pomocy domowej. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018r., poz. 1302), zwanej dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania ( pkt 1), a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a). Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny należy rozumieć dopiero takie zachwianie sytuacji materialnej i bytowej wnioskodawcy, iż nie byłby on w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt: II FZ 137/05). Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia). Z przepisu tego wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wskazać należy, iż z danych zawartych w formularzu wynika, że wnioskodawca z małżonką utrzymują się ze stałych dochodów tytułu emerytury w wysokości 2509,44 złotych miesięcznie oraz z dochodu z tytułu najmu lokali mieszkalnych i użytkowych kwoty 631,30 złotych, w sumie 3140,74 złotych miesięcznie, które przeznaczają na bieżące utrzymanie. Nie można więc uznać, że skarżący jest osobą pozbawioną zupełnie środków do życia, a niewątpliwie do takich przypadków powinno sprowadzać się udzielenie prawa pomocy. Wysokość uzyskiwanych dochodów pozwala na przyjęcie, że wnioskodawca nawet przy uwzględnieniu koniecznych wydatków związanych z utrzymaniem i leczeniem jest w stanie – bez uszczerbku utrzymania koniecznego – ponieść koszty sądowe w sprawie. Rozpatrując niniejszy wniosek uwzględniono przede wszystkim wysokość wymagalnych kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Podkreślić należy, iż w niniejszej sprawie wnioskodawca uiścił wpis sądowy od wniesionej skargi w wymaganej wysokości 200,00 złotych, zatem na obecnym wnioskodawca nie jest zobowiązany do ponoszenia jakichkolwiek kosztów. Natomiast wysokość innych wpisów, które mogą (lecz nie muszą) pojawić się na dalszym etapie postępowania wynosiłaby 100 zł, a ponadto koszty te byłyby rozłożone w czasie. Pozwala to na przyjęcie, że wnioskodawca jest w stanie z posiadanych środków pieniężnych wygospodarować środki na poniesienie pozostałych kosztów sądowych w sprawie. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło