VII SA/Wa 1918/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Leszek Kamiński (spr.), Sędzia WSA Ewa Machlejd, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2011 r. sprawy ze skargi T. W. na niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2003 r., w sprawie o sygn. akt OSA1/03 przez Szpital [...] w [...] I. skargę oddala, II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata J. G., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 307,50 zł (trzysta siedem złotych pięćdziesiąt groszy), w tym tytułem zastępstwa prawnego kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych), tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 57,50 zł (pięćdziesiąt siedem złotych pięćdziesiąt groszy). Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na niewykonanie prawomocnego wyroku składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 maja 2003 r., OSA 1/03 (ONSA 2003, nr 4, poz. 114) w przedmiocie czynności udostępnienia dokumentacji medycznej, po uprzednim pisemnym wezwaniu Szpitala [...] w [..], zw. dalej Szpitalem, złożyła T. W., wnosząc o wymierzenie Szpitalowi grzywny w wysokości 25000 złotych za niewykonanie ww. wyroku; zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania wg norm przepisanych; oraz wydanie, w trybie art. 155 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zw. dalej p.p.s.a, postanowienia sygnalizacyjnego w związku ze znaczną przewlekłością postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazano, że wyrokiem z 19 maja 2003 r. OSA 1/03 NSA uwzględnił skargę skarżącej w przedmiocie uznania uprawnień wynikających z przepisów prawa, dot. dostępu do dokumentacji medycznej. Kolejno, prawomocnym wyrokiem z 15 kwietnia 2005 r., sygn. akt OSK 1389/04, NSA utrzymał w mocy wyrok WSA w Warszawie z 3 marca 2004 r., sygn. akt I SA 1809/03, wymierzający grzywę 6000 zł podmiotowi obowiązanemu do udostępnienie żądanej dokumentacji medycznej, za bezczynność po ww. wyroku NSA. W ocenie skarżącej do dnia dzisiejszego ww. wyrok NSA nie został w całości wykonany. Faktem jest, że po prawomocny wyroku NSA z 15 kwietnia 2005 r. podmiot, który nadal jest zobowiązany, nie podjął żadnej czynności w sprawie. Postanowieniem z 14 czerwca 2010 r., sygn. akt VII SA/Wa 2403/10, WSA w Warszawie odrzucił kolejną skargę skarżącej na dalsze niewykonywanie ww. wyroku NSA. Natomiast obecna skarga jest w pełni uzasadniona. Od 2005 r., tj. od wydania przez NSA wyroku utrzymującego wyrok WSA w Warszawie w sprawie wymierzenia grzywny, podmiot zobowiązany nie podjął w sprawie żadnej czynności (nie udostępnił jakiejkolwiek dokumentacji i nie związał się oceną prawną NSA). Z tej przyczyny skarżąca wniosła o wymierzenie grzywny w górnej granicy. Odpowiadając na skargę Szpital wniósł oddalenie skargi w całości i rozpoznanie sprawy pod nieobecność organu. W ocenie Szpitala ww. wyrokiem NSA uznał uprawnienie T. W. do udostępnienia dokumentacji medycznej zbiorczej w zakresie dotyczącym osoby T. W. w formie wyciągów, odpisów, kopii. Szpital wykonał zobowiązanie wynikające z ww. wyroku NSA, na dowód czego wskazał na pisma do skarżącej: z dnia 16 maja 2001 r. (udostępnienie dokumentacji szpitalnej przesłanej w załączeniu ww. pisma); z dnia 17 czerwca 2003 r. (przekazanie badań dotyczący grupy krwi, badania histopatologicznego, wypisy z ksiąg pracowni analitycznej, badań rentgenowskich, badań USG); z dnia 2 czerwca 2003 r. (przekazanie wypisów z księgi Izby Przyjęć, protokołu operacji, zapisów z księgi badań laboratoryjnych - badań serologicznych w dniach 29 maja 1998 - 1 czerwca 1998 r., zapisów Księgi Pracowni USG i RTG, zleceń lekarskich i raportów pielęgniarskich); z dnia 12 lipca 2001 r. (udostępnienie historii choroby za okres 29 maja 1998 r. - 2 czerwiec 1998 r. wraz z załącznikami, karty informacyjnej leczenia szpitalnego z dnia 12 maja 1998 r., karty ambulatoryjnej przychodni przyszpitalnej); z dnia 23 stycznia 2001 r. (udostępniono kartę informacyjną, epikryzę, historię choroby); z dnia 30 czerwca 2010 r. (udostępniono opis operacji, skierowanie na badania histopatologiczne, wynik badania histopatologicznego); pismo z dnia 27 lipca 2010 r. (udostępniono kartę badania histopatologicznego, opis operacji); z dnia 13 lipca 2010 r. (udostępniono kartę badania histopatologicznego, opis operacji); z dnia 27 lipca 2010 r. (udostępniono kartę badania histopatologicznego, opis operacji). W ocenie Szpitala z powyższej dokumentacji wynika, iż udostępniono skarżącej dokumentację medyczną dotyczącą: badań grupy krwi, badania histopatologicznego, wypisy z ksiąg pracowni analitycznej, badań rentgenowskich, badań USG, wypisów z księgi Izby Przyjęć, protokół operacji, zapisy z. księgi badań laboratoryjnych badań serologicznych w dniach 29 maja 1998 r. - 1 czerwca 1998 r., zapisy z. Księgi Pracowni USG i RTG, zlecenia lekarskie i raporty pielęgniarskie), historię choroby za okres 29 maja 1998 r. - 2 czerwiec 1998 r. wraz z załącznikami, kartę informacyjną leczenia szpitalnego z dnia 12 maja 1998 r., kartę ambulatoryjną przychodni przyszpitalnej, kartę informacyjną, epikryzę, historię choroby, opis operacji, skierowanie na badania histopatologiczne, wynik badania histopatologicznego, kartę badania histopatologicznego, opis operacji. Zatem dokumentacja medyczna dotycząca skarżącej została jej udostępniona. Ponadto Szpital wskazał, że skarżąca żądała także dokumentów, które nazwała "protokół z księgi bloku operacyjnego", "zapis księgi osób oczekujących na operacją", "protokół z posiedzenia konsylium lekarskiego", "zeszyt osób oczekujących na operację", "księga raportów lekarskich". Tymczasem Szpital nie posiada takowych dokumentów. Poza tym zgodnie z ówcześnie (1998 r.) obowiązującym rozporządzeniem Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 17 grudnia 1992 r. w sprawie rodzajów dokumentacji medycznej, sposobu jej prowadzenia oraz szczegółowych warunków jej udostępniania, w skład dokumentacji medycznej nie wchodzą takie dokumenty jak: księga osób oczekujących na operację, zeszyt osób oczekujących na operację, protokół z posiedzenia konsylium lekarskiego. Poza tym zgodnie z orzecznictwem (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 2008 r. sygn. akt II SAB/Bk 14/08) podmiot zobowiązany jest tylko do udostępnienia takich informacji lub dokumentów, które posiada, nie jest natomiast zobowiązany do udostępnienia informacji lub dokumentów, których nie posiada. Dlatego nie można wymagać od Szpitala udostępnienia dokumentów, których Szpital nie ma. O fakcie, iż określonych dokumentów Szpital nie posiada informowano skarżącą w pismach z dnia 17 czerwca 2003 r., 2 czerwca 2003 r., 12 lipca 2001 r., 27 lipca 2010 r., 13 lipca 2010 r., 27 lipca 2010 r. (pisma w załączeniu). Skarżąca żądała także zapisów dotyczących jej osoby w księdze Pracowni serologicznej z dnia 7 lutego 1998 r. Tymczasem nie ma takich zapisów, o czym pisemnie powiadomiono skarżącą (pismo z dnia 2 czerwca 2003 r.) Zatem Szpital udostępnił skarżącej wszelką dokumentację medyczną dotyczącą jej osoby posiadaną przez Szpital, wybrane dokumenty przesyłano kilkakrotnie. Szpital nie posiada innej dokumentacji. Nie można także od Szpitala wymagać udostępnienia jakiejś dokumentacji, która nie jest w posiadaniu Szpitala. Odnośnie wniosków skarżącej z dnia 30 sierpnia 2010 r. oraz z dnia 9 września 2010 r. Szpital wskazał, że miesięczne opóźnienie w przekazaniu skargi wraz z odpowiedzią wynikało ze złożoności sprawy, która trwa już kilkanaście lat, dużej ilości dokumentów zgromadzonych w sprawie, konieczności odszukania dokumentów wykazujących wykonanie wyroku (dokumenty były wystawione na przestrzeni 10 lat), potrzeby zapoznania się rozstrzygnięciem analogicznej sprawy toczącej się pod sygnaturą akt. VII SA/WA 2403/09 (odpis postanowienia Szpital otrzymał w dniu 20 września 2010 r.). Z uwagi na powyższe okoliczności, jak i stosunkowo niewielkie opóźnienie, przepraszając za opóźnienie, Szpital wniósł o odstąpienie od wymierzania grzywny. W dniu 16 czerwca 2011 r. Sąd postanowił odroczyć rozprawę i zobowiązał pełnomocnika organu do przedłożenia w terminie 1 miesiąca pisma Dyrektora Szpitala [...] w [...], z którego będzie wynikało: a) czy Szpital w okresie pobytu T. W. prowadził zbiorczą dokumentację, o której mowa w § 10 pkt 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 17 grudnia 1992 r. w sprawie rodzajów dokumentacji medycznej, sposobu jej prowadzenia oraz szczegółowych warunków jej udostępniania (Dz. U. z 1993 r., Nr 3, poz. 13, ze zm.), zw. dalej "rozporządzeniem", w postaci ksiąg, o których mowa w literach od a do h z wyszczególnieniem każdej księgi; b) czy w wymienionych księgach występowało nazwisko T. W.; c) czy i ewentualnie kiedy przekazał skarżącej wypisy z tych ksiąg odnoszące się do T. W.; d) w razie przekazania wypisów [Sąd wskazał, że] należy załączyć dowód doręczenia takiego wypisu. W odpowiedzi na ww. zobowiązanie Szpital wskazał, że w okresie pobytu T. W. Szpital prowadził dokumentację zbiorczą, o której mowa w § 10 pkt 2 rozporządzenia z wyszczególnieniem każdej księgi, jednakże księga raportów lekarskich obejmowała tylko blok porodowy. Ponadto w zakresie takich dokumentów jak: zlecenia dla operatora, księgi planowanych operacji, zeszytu osób oczekujących na operację, księgi osób oczekujących na operację, protokołu z posiedzenia konsylium lekarskiego - Szpital wskazał, że rozporządzenie takich dokumentów nie przewiduje, jak i Szpital ich nie posiada. Szpital także nie posiada księgi raportów lekarskich. W odpowiedzi na ww. zobowiązanie Sądu Szpital wskazał, że w ww. księgach występowało nazwisko T. W. Szpital przekazał T. W. dokumentację pismami z dnia 16 maja 2001 r., 12 lipca 2001 r., 2 czerwca 2003 r., 17 czerwca 2003 r. Szpital przekazał także Sądowi Okręgowemu [...] pismem z dnia 26 września 2001 r., 10 marca 2004 r., 30 czerwca 2005 r., 11 października 2005 r., 5 czerwca 2006 r. 25 września 2006 r. W załączeniu przekazano poświadczone za zgodność z oryginałem ww. pisma przekazujące dokumentację. Jednocześnie Szpital wskazał, że wysyłał pisma za potwierdzeniem nadania (książka pocztowa). W archiwum Szpitala odnaleziono dowody nadania pism z dnia 2 czerwca 2003 r., 17 września 2003 r., i 10 marca 2004 r. Pozostałych dowodów nadania nie odnaleziono. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie natomiast do art. 154 § 1 p.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ z uwagi na okoliczności faktyczne niniejszej sprawy, Szpital był pozbawiony możliwości wykonania w pełni wyroku Sądu sygn. akt OSA 1/03. W tym miejscu wskazania wymaga, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a., cena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Związanie oceną prawną oznacza, że zarówno Sąd przy ponownym rozpoznaniu sprawy, jaki i organ administracyjny nie mogą formułować nowych ocen prawnych, które byłyby sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz są zobowiązane do podporządkowania się temu poglądowi w pełnym zakresie. A zatem zapadłe orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki na przyszłe postępowania sądowoadministracyjne oraz postępowania administracyjne. Przez ww. skutki należy rozumieć to, iż ani Sąd, ani organ administracyjny nie może formułować nowych ocen prawnych sprzecznych z wcześniej wyrażonym poglądem zawartym w orzeczeniu. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie ww. przepisu został związany zapadłymi w niniejszej sprawie wyrokami: Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2003 r. sygn. akt OSA 1/03, z dnia 15 kwietnia 2005 r. sygn. akt OSK 1389/04 oraz WSA w Warszawie z dnia 3 marca 2004 r. sygn. akt I SA 1809/03. Zgodnie z wyrokiem NSA sygn. akt OSA 1/03, co również zostało potwierdzone w wyroku WSA w Warszawie sygn. akt I SA 1809/03, w niniejszej sprawie udostępnieniu mogły podlegać tylko dotyczące skarżącej dane z dokumentacji zbiorczej Szpitala, dokumentowane w księgach, które Szpital miał obowiązek prowadzić na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 17 grudnia 1992 r. W związku z tym Sąd nie podzielił stanowiska T. W., że niewykonanie wyroku polega także na nieudostępnieniu jej innej dokumentacji, poza wymienioną w § 10 rozporządzenia, a która w przekonaniu skarżącej była przez Szpital prowadzona. A zatem w zakresie przedmiotowym ww. wyroki, w tym wyrok NSA sygn. akt OSA 1/03, dotyczyły wydania skarżącej dokumentacji medycznej zbiorczej, o której była mowa w § 10 pkt 2 lit. a, c-h rozporządzenia. W tym też zakresie skarżąca, powołując się na wyrok OSA 1/03, mogła domagać się udostępnienia dokumentacji medycznej dotyczącej jej osoby. W związku z treścią art. 153 p.p.s.a. wskazania wymaga, że WSA w Warszawie, kontrolując już raz kwestię niewykonania wyroku OSA 1/03, ustalił, iż wyrok ten nie został w pełni wykonany przez Szpital, ponieważ skarżącej nie zostały udostępnione zapisy z księgi raportów lekarskich. W zakresie wydania innych dokumentów, o których mowa w § 10 rozporządzenia, Sąd nie stwierdził żadnych uchybień, o jakich mowa w art. 154 p.p.s.a. Jak wynika z akt sprawy w ramach korespondencji kierowanej przez Szpital wydano skarżącej następujące dokumenty, a mianowicie dotyczące: badań histopatologicznych, wpisów do ksiąg pracowni analitycznej, badań rentgenowskich, USG, księgi raportów pielęgniarskich, opisu/protokołu operacji, skierowania na badanie histopatologiczne, grupy krwi, zapisów z księgi przyjęć, zapisów zaleceń lekarskich, historii choroby, karty informacyjnej leczenia szpitalnego, karty ambulatoryjnej. Jak wynika z akt sądowych sprawy sygn. akt I SA 1809/03, wszystkie te dokumenty zostały wydane skarżącej już na etapie orzekania przez Sąd w tej sprawie. Nie ulega więc wątpliwość, że Szpital wydał skarżącej wszystkie dokumenty do czego był obowiązany zgodnie z wyrokiem sygn. akt OSA 1/03, z wyjątkiem zapisów z księgi raportów lekarskich (§ 10 pkt 2 lit. d rozporządzenia), której zapisów nie prowadził. Wydając jednak w sprawie sygn. akt I SA 1809/03 wyrok Sąd nie posiadał żadnej informacji w tym przedmiocie. Okoliczność ta została potwierdzona w wyroku NSA sygn. akt OSK 1389/04, w którym NSA stwierdził, że "okoliczność, iż Szpital, wbrew wynikającego z cytowanego wyżej rozporządzenia obowiązku, nie prowadzi żądanej przez T. W. dokumentacji - zasygnalizowana dopiero w skardze kasacyjnej - jest bez znaczenia dla wyniku niniejszej sprawy". Ponadto ww. okoliczność została ponownie potwierdzona przez Szpital w piśmie z dnia 20 lipca 2011 r. stanowiącym odpowiedź na zobowiązanie Sądu z dnia 16 czerwca 2011 r. Z powyższego wynika, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do uznania skargi, z uwagi na fakt, iż Szpital nie prowadził księgi raportów lekarskich. A zatem faktycznie Szpital nie mógł wydać skarżącej tej dokumentacji zgodnie z wyrokiem NSA sygn. akt OSA 1/03. Z tych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. W pkt. II. wyroku orzeczono na podstawie 250 p.p.s.a.