VII SA/Wa 1975/12

WyrokWSA w Warszawie2013-02-15

Skład orzekający: Daria Gawlak-Nowakowska, Bogusław Cieśla, Bożena Więch-Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy montaż drzwi wejściowych do lokalu mieszkalnego otwierających się na zewnątrz, na klatkę schodową, która stanowi drogę ewakuacyjną, może zostać uznany za roboty budowlane wykonane w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, jeśli po całkowitym otwarciu drzwi zachodzą na drzwi sąsiedniego lokalu, zwężając drogę ewakuacyjną lub wyjście ewakuacyjne?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że organy nie poczyniły wystarczających ustaleń faktycznych co do tego, czy montaż drzwi otwieranych na zewnątrz faktycznie narusza przepisy dotyczące bezpieczeństwa ludzi i dróg ewakuacyjnych. Brak jednoznacznych ustaleń uniemożliwił prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego, co stanowiło istotne naruszenie przepisów postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia do zgodności z prawem kierunku otwierania drzwi wejściowych do lokalu mieszkalnego nr [...], które otwierały się na zewnątrz, na klatkę schodową. Organy nadzoru budowlanego uznały, że takie rozwiązanie stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa, ponieważ drzwi po otwarciu zachodzą na drzwi sąsiedniego lokalu, zwężając drogę ewakuacyjną. Skarżący kwestionował te ustalenia, wskazując na inne pomiary, możliwość ewakuacji w przypadku instalacji gazowej oraz trudności w transporcie medycznym z uwagi na jego niepełnosprawność.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant ref. staż. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2013 r. sprawy ze skargi K.T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia do zgodności z prawem I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego K.T. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2012r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2010 Nr 243 poz.1623 z późn. zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.) po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej zmiany kierunku otwierania drzwi wejściowych do lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. G. w W. nakazał K. T. - doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem, kierunku otwierania drzwi wejściowych do lokalu nr [...] w budynku przy ul. G. w W., obecnie otwierających się na zewnątrz. W uzasadnieniu organ podał, że postępowanie dotyczące nakazu przywrócenie zgodnego z prawem kierunku otwierania drzwi wejściowych do lokalu nr [...] w budynku przy ul. G. w W., toczy się od wielu lat, a w jego toku zapadały różne rozstrzygnięcia . Miedzy innymi [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].03.2010r. uchylił w całości poprzednią decyzje organu powiatowego z dnia [...].01.2010r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując jednocześnie, że sprawa winna zostać rozpoznana w trybie przepisów art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane. W ramach ponownego postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu 18.04.2012r. dokonał oględzin lokalu Nr [...] w budynku przy ul. G. w W.. Ustalenia wykazały, że drzwi wejściowe do lokalu Nr [...] otwierają się na podest klatki schodowej. Drzwi są antywłamaniowe i posiadają wymiary 90 x 200. K. T. oświadczył, że drzwi zamontował w roku 2001-2002 w miejsce poprzednio istniejących drzwi, również otwierających się na klatkę schodową. Drzwi zostały zamontowane w odległości 5 cm od sąsiednich drzwi lokalu nr [...]. Przy otwarciu drzwi wejściowych lokalu [...] (ponad 90° kąt otwarcia) odległość skrzydła od ściany w której znajduje się otwór drzwiowy lokalu nr 121 - wynosi 135 cm, przy ściętym węgarku. Podczas oględzin organ stwierdził istnienie zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia. Wskazał, iż pomimo, że drzwi przy otwarciu skrzydła ponad 90° nie zmniejszają odległości 120 cm (jest 135 cm.), to mogą stwarzać zagrożenie dla mieszkańców lokalu nr [...], gdyż osoba otwierająca lokal nr [...] zostanie na drodze ewakuacyjnej wypchnięta skrzydłem drzwiowym lokalu nr [...]. Organ wyjaśnił, że przepisy dopuszczają montaż drzwi otwierających się na zewnątrz mieszkania, a ograniczenie tej możliwości następuje wówczas, kiedy rozwiązanie to stoi w kolizji z wymaganiami bezpieczeństwa ludzi określonymi w przepisach dotyczących zagrożeń przeciwpożarowych. Zgodnie z § 236 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), z pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi powinna być zapewniona możliwość ewakuacji w bezpieczne miejsce na zewnątrz budynku lub do sąsiedniej strefy pożarowej, bezpośrednio lub drogami komunikacji ogólnej, zwanymi "drogami ewakuacyjnymi", a wyjścia z pomieszczeń na drogi ewakuacyjne powinny być zamykane drzwiami. Drzwi mieszkania w budynku wielomieszkaniowym, prowadzące na klatkę schodową stanowią zatem, w rozumieniu przytoczonych przepisów, wyjście ewakuacyjne na drogę ewakuacyjną. Zgodnie z treścią § 242 ust. 4 w/w rozporządzenia skrzydła drzwi stanowiących wyjście na drogę ewakuacyjną nie mogą po ich całkowitym otwarciu zmniejszać wymaganej szerokości tej drogi, która wynosi co najmniej 0,6 m na 100 osób, lecz nie mniej niż 1,4 m. Dopuszczalne jest zmniejszenie szerokości drogi ewakuacyjnej do 1,2 m, jeżeli jest ona przeznaczona do ewakuacji nie więcej niż 20 osób. Nie jest dozwolony montaż drzwi otwierających się na zewnątrz, jeśli drzwi te, po całkowitym otwarciu zmniejszają szerokość drogi ewakuacyjnej określoną w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury. W przedmiotowym przypadku szerokość ta po całkowitym otwarciu drzwi dla lokalu nr [...] wynosi 135 cm. Otwarcie drzwi pod katem większym niż 90° pozwala na zachowanie wymogu odpowiedniej szerokości drogi ewakuacyjnej. Niemniej jednak organ wskazał na drugi aspekt sprawy, tj. bezpieczeństwo otwierania tak zainstalowanych drzwi. W tym przypadku istnieje kolizja z § 291 rozporządzenia, który stanowi, że budynek i urządzenia z nim związane powinny być projektowane i wykonane w sposób niestwarzający niemożliwego do zaakceptowania ryzyka wypadków w trakcie użytkowania. Przy pełnym otwarciu drzwi lokalu nr [...] zasłaniają one częściowo światło otworu z drzwiami wejściowymi do lokalu nr [...], co zawęża szerokość drogi ewakuacyjnej do 90 cm. Zdaniem organu stan faktyczny sprawy wypełnił przesłankę zawartą w art. 51 ustawy Prawo budowlane, gdyż montaż drzwi otwierających się na zewnątrz naruszający przepisy przeciwpożarowe, zakwalifikował jako roboty budowlane wykonane w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia. Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt. 2 cyt. ustawy Prawo budowlane "właściwy organ w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania". Od powyższej decyzji odwołał się K. T., wnosząc o jej uchylenie. Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji i przywołał § 239 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w myśl którego drzwi stanowiące wyjście ewakuacyjne powinny otwierać się na zewnątrz pomieszczeń zagrożonych wybuchem, wskazując przy tym, iż jego lokal wyposażony jest w instalację gazową. Dalej wywodził, że nielogiczne są stwierdzenia organu, iż nie jest dozwolony montaż drzwi otwierających się na zewnątrz jeśli te, po całkowitym otwarciu zmniejszają szerokość drogi ewakuacyjnej określoną w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury, skoro po całkowitym otwarciu drzwi jego lokalu szerokość ta wynosi 1, 35 m.", a zgodnie z treścią § 242 ust. 4 dopuszczalne jest zmniejszenie szerokości drogi ewakuacyjnej do 1,2 m, jeśli jest ona przeznaczona do ewakuacji nie więcej niż 20 osób." W lokalach [...] i [...] mieszka łącznie 4-5 lokatorów. Nie zgodził się ze stwierdzeniem zawartym w protokole oględzin, iż odległość drzwi lokalu [...] do drzwi lokalu [...] wynosi 5 cm. Jego zdaniem odległość ta wynosi 35 cm. Wskazał, że otwierane drzwi na klatkę schodową jest mu potrzebne albowiem jako inwalida I grupy (o znacznym stopniu niepełnosprawności) był wielokrotnie wynoszony na noszach do karetki pogotowia ratunkowego. Zmiana kierunku otwierania drzwi znacznie utrudniłaby transport, co stwarzałoby zagrożenie dla życia lub zdrowia. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2012r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania K. T. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...].04.2012 r. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, iż sprawa przedmiotowych drzwi wejściowych do lokalu mieszkalnego nr [...], toczy się od wielu lat. PINB dla [...] - po uprzednim dokonaniu w dniu 16.12.2009 r. oględzin z których sporządzony został protokół nr [...], materiał zdjęciowy, szkic sytuacyjny - wydał w dniu [...].01.2010 r. decyzję nakazującą K. T. przywrócenie zgodnego z prawem kierunku otwierania się drzwi wejściowych do lokalu nr [...], obecnie otwierających się na zewnątrz. [...] WINB decyzją nr [...] z dnia [...].03.2010 r., uchylił w całości zaskarżoną przez K. T. decyzję pierwszoinstancyjną i przekazał sprawę organowi powiatowemu do ponownego rozpatrzenia. Organ I instancji - po ponownym przeprowadzeniu w dniach 17.07.2012 r. i 18.04.2012 r. dokonał czynności kontrolnych i wydał na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane decyzję z dnia [...].04.2012 r.. Organ odwoławczy wskazał, że przepisy Prawa budowlanego dopuszczają montaż drzwi otwierających się na zewnątrz mieszkania. Ograniczenie takiej możliwości następuje wówczas, gdy takie rozwiązanie stoi w kolizji z wymaganiami bezpieczeństwa ludzi określonymi w przepisach dotyczących zagrożeń przeciwpożarowych, w szczególności, jeżeli sposób umieszczenia i otwierania drzwi zwęża drogę ewakuacyjną. Zgodnie z brzmieniem § 236 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm.): "Z pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi powinna być zapewniona możliwość ewakuacji w bezpieczne miejsce na zewnątrz budynku lub do sąsiedniej strefy pożarowej, bezpośrednio albo drogami komunikacji ogólnej, zwanymi dalej "drogami ewakuacyjnymi". Wyjścia z pomieszczeń na drogi ewakuacyjne powinny być zamykane drzwiami." Drzwi mieszkania w budynku wielomieszkaniowym, prowadzące na klatkę schodową stanowią zatem - w rozumieniu przytoczonych wyżej przepisów - wyjście z pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi na drogę ewakuacyjną a więc muszą spełniać wymogi § 239 ust. 1 ww. rozporządzenia, określające szerokość drzwi w świetle, stanowiących wyjście ewakuacyjne z pomieszczenia. Zgodnie z tym przepisem: "Łączną szerokość drzwi w świetle, stanowiących wyjścia ewakuacyjne z pomieszczenia, należy obliczać proporcjonalnie do liczby osób mogących przebywać w nim równocześnie, przyjmując co najmniej 0,6 m szerokości na 100 osób, przy czym najmniejsza szerokość drzwi w świetle ościeżnicy powinna wynosić 0,9 m, a w przypadku drzwi służących do ewakuacji do 3 osób - 0,8 m. ". Stosownie zaś do treści ust. 4 § 242 ww. rozporządzenia: "Skrzydła drzwi, stanowiących wyjście na drogą ewakuacyjną, nie mogą, po ich całkowitym otwarciu, zmniejszać wymaganej szerokości tej drogi". Warunki, jakim musi odpowiadać szerokość drogi ewakuacyjnej unormowane są w ust. 1 i ust. 2 § 242. Zgodnie z tymi przepisami: "Szerokość poziomych dróg ewakuacyjnych należy obliczać proporcjonalnie do liczby osób mogących przebywać jednocześnie na danej kondygnacji budynku, przyjmując co najmniej 0,6 m na 100 osób, lecz nie mniej niż 1,4 m. Dopuszcza się zmniejszenie szerokości poziomej drogi ewakuacyjnej do 1,2 m, jeżeli jest ona przeznaczona do ewakuacji nie więcej niż 20 osób. " Jak wynika z powyższych przepisów, nie jest dozwolony montaż drzwi otwierających się na zewnątrz, prowadzących na klatkę schodową, której korytarz stanowi jednocześnie drogę ewakuacyjną dla mieszkańców budynku, jeżeli drzwi te - po całkowitym otwarciu - przesłonią drzwi (wyjście ewakuacyjne) innego pomieszczenia mieszkalnego, zwężając szerokość tego wyjścia poniżej szerokości podanej w § 239 ust. 1 ww. rozporządzenia, lub też, jeżeli po całkowitym otwarciu, zmniejszą szerokość klatki schodowej (poziomej drogi ewakuacyjnej) opisaną w § 242 ust. 1 tego rozporządzenia. W ocenie organu II instancji stan faktyczny sprawy wypełnił przesłankę z art. 50 § 1 pkt 2 Prawa budowlanego, gdyż montaż drzwi otwierających się na zewnątrz w sposób naruszający ww. przepisy przeciwpożarowe należy zakwalifikować jako roboty budowlane wykonane w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska. Przepis art. 50 § 1 pkt 2 Prawa budowlanego dotyczy zarówno robót budowlanych realizowanych samowolnie, jak i na podstawie wymaganego pozwolenia (zgłoszenia), a także robót budowlanych nie podlegających tym obowiązkom, o ile są one prowadzone w sposób, o którym mowa wyżej. Dlatego w sprawie znajdzie zastosowanie tryb z art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane, przy uwzględnieniu zapisu ust. 7 art. 51, zgodnie z którym: "Przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. W sytuacji, gdy otwarte drzwi wejściowe jednego z lokali mieszkalnych "zachodzą" na drzwi sąsiedniego lokalu, to istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma zbadanie, czy osoby mieszkające w sąsiednim lokalu nie zostały narażone na niebezpieczeństwo utrudnienia ewakuacji z tego lokalu i nie zostały naruszone przepisy regulujące te kwestie. W niniejszej sprawie pełne otwarcie drzwi wejściowych do lokalu mieszkalnego nr [...], pod kątem większym niż 90°, pozwala na zachowanie wymogu odnośnie zakazu zmniejszenia wymaganej przepisami prawa szerokości drogi ewakuacyjnej, to jednak w omawianym przypadku dochodzi jeszcze inny aspekt sprawy, tj. kwestia dotycząca otwierania tak zamontowanych drzwi dla zachowania bezpieczeństwa mieszkańców sąsiedniego lokalu mieszkalnego w razie zaistnienia potrzeby opuszczenia go, zwłaszcza w warunkach zagrożenia dla życia lub mienia. Z kolei zgodnie z § 291 ww. rozporządzenia: "Budynek i urządzenia z nim związane powinny być projektowane i wykonane w sposób niestwarzający niemożliwego do zaakceptowania ryzyka wypadków w trakcie użytkowania." W trakcie otwierania drzwi wejściowych do lokalu mieszkalnego nr [...] przesłonięciu ulega światło otworu drzwiowego do sąsiedniego lokalu mieszkalnego nr [...], co oznacza, że sposób zamontowania drzwi wejściowych do lokalu mieszkalnego nr [...] może stwarzać potencjalne zagrożenie dla bezpieczeństwa mieszkańców lokalu nr [...], bowiem osoba otwierająca lokal nr [...] może zostać wypchnięta - na tzw. drodze ewakuacyjnej - skrzydłem drzwiowym lokalu nr [...]. Zdaniem organu II instancji przywołany przez skarżącego przepis § 239 ust. 2 ww. rozporządzenia nie znajduje w niniejszej sprawie zastosowania, bowiem samo wyposażenie lokalu mieszkalnego w instalację gazową nie stanowi o zagrożeniu wybuchem w rozumieniu tej regulacji. K. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zarzucił, że decyzja oparta została na błędnej interpretacji stanu faktycznego, a przez to jest niezgodna z prawem. Domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu skargi wskazał, że przedstawiciele Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w dniu 16.12.2009r., działając pod jego nieobecność, wykonali pomiary które nie są prawdziwe i różnią się od pomiarów wykonanych przez [...] WINB w dniu 17.07.2012r. Skarżący podniósł, że szerokość drogi ewakuacyjnej wynosi 135 cm, natomiast odległość drzwi lokalu [...] od drzwi lokalu [...] - to około 35 cm. Twierdzenie, organu że "osoba na drodze ewakuacyjnej mogłaby być wypchnięta przez skrzydło drzwiowe lokalu nr [...] ", zdaniem skarżącego nie jest prawdziwe, a mimo że drzwi zamontowano ok. 11 lat temu taka sytuacja nigdy nie miała miejsca. Twierdzenie, iż otwierające się na zewnątrz "stwarzają niemożliwe do zaakceptowania ryzyko wypadków w trakcie użytkowania" spowodowane było, błędną oceny pracowników organu. W niemal identycznej sprawie inne zdanie miał Sąd we Wrocławiu (II SA/Wr 240/10 - wyrok WSA we Wrocławiu z 2012.01.31). Dalej skarżący wywodził, że w odległości ok. 0,5 m od drzwi przebiega instalacja z gazem co klasyfikuje jego jednopokojowe mieszkanie jako strefę zagrożoną wybuchem. Zmieniając kierunek otwierania drzwi nie dopuścił się samowoli budowlanej, co potwierdzają orzeczenia: Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24.09.1999r., sygn. IV SA 1530/97; Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5.04 2006r., sygn. II OSK 704/05, WSA w Warszawie z 23.01.2006r., sygn. VII SA/Wa 1431/2005, WSA w Gliwicach z 30.11.2007r., sygn. II SA/GL 524/07. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012r., poz., dalej p.p.s.a.). Skargę należało uwzględnić. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowanego Powiatowego naruszają przepisy prawa w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c wymienionej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co powoduje że decyzje te podlegają usunięciu z obrotu prawnego. Analiza wydanych rozstrzygnięć wskazuje, że organy ustaliły, iż jakkolwiek przedmiotowe drzwi przy otwarciu skrzydła ponad 90° nie zmniejszają drogi ewakuacyjnej - odległości 120 cm (jest 135 cm.), to mogą stwarzać zagrożenie dla mieszkańców lokalu nr [...], gdyż osoba otwierająca lokal nr [...] zostanie na drodze ewakuacyjnej wypchnięta skrzydłem drzwiowym lokalu nr [...]. Stwierdzić należy, że z materiału dowodowego taka konstatacja nie wynika. Biorąc pod uwagę materiał zdjęciowy to istnieją wątpliwości co do pomiarów wskazanych na szkicu sytuacyjnym stanowiącym podstawę wydania przedmiotowej decyzji. W ocenie Sądu, wątpliwości co do ustaleń faktycznych nie pozwalały dokonać stwierdzeń jakie organ poczynił, wnioski organu przekraczały granice zasady swobodnej oceny dowodów, wynikającą z art. 80 k.p.a. W świetle powyższych ustaleń stwierdzić należy, że wydanie w niniejszej sprawie kwestionowanych decyzji było co najmniej przedwczesne. Niemniej jednak zauważyć należy, że podstawą materialnoprawną kontrolowanych decyzji jest przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.). Przepisy prawa budowlanego dopuszczają montaż drzwi otwierających się na zewnątrz mieszkania. W orzecznictwie wskazuje się, że ograniczenie takiej możliwości następuje wówczas, gdy takie rozwiązanie stoi w kolizji z wymaganiami bezpieczeństwa ludzi określonymi w przepisach dotyczących zagrożeń przeciwpożarowych (por. wyrok NSA z dnia 13 lipca 2000r., sygn. akt II SA/Gd 980/98; wyroki WSA w Warszawie: z dnia 4 lipca 2006r. sygn. VII SA/Wa 387/06 Lex nr 243033; z dnia 21 lutego 2007r. sygn. VII SA/Wa 1766/06 Lex nr 323583), w takich sytuacjach mogą one stanowić przedmiot zainteresowania organów nadzoru budowlanego. Prawnym ograniczeniem otwierania na zewnątrz drzwi prowadzących na klatkę schodową, której korytarz stanowi jednocześnie drogę ewakuacyjną dla mieszkańców budynku jest zmniejszenie szerokości lub przesłonienie drzwi sąsiedniego mieszkania, poniżej najmniejszej szerokości drzwi w świetle ościeżnicy podanej w § 239 rozporządzenia lub też zmniejszenie wymaganej szerokości drogi ewakuacyjnej, mierzonej po całkowitym otwarciu drzwi na zewnątrz, poniżej wartości podanej w § 242 ust. 1 rozporządzenia. Inaczej mówiąc, nie jest dozwolony montaż drzwi otwierających się na zewnątrz, jeżeli drzwi te po całkowitym otwarciu przesłonią drzwi (tj. wyjście ewakuacyjne) innego pomieszczenia mieszkalnego, zwężając szerokość tego wyjścia poniżej szerokości podanej w § 239 ust. 1 ww. rozporządzenia, lub też, jeżeli po całkowitym otwarciu, zmniejszą szerokość klatki schodowej (poziomej drogi ewakuacyjnej) opisaną w § 242 ust. 1 cyt. rozporządzenia. Z protokołu oględzin z dnia 17 stycznia 2012 r. znajdującego się w aktach nie wynika, aby drzwi mieszkania skarżącego otwierające się na zewnątrz, stwarzały niebezpieczeństwo dla lokalu sąsiedniego oraz aby naruszały któryś z wymienionych przepisów. Jednocześnie organy obu instancji zgodnie przyznają, że szerokość drogi ewakuacyjnej po całkowitym otwarciu drzwi, wynosi 1,35 m. Co istotne z notatki urzędowej organu z dnia 20 marca 2012 r. (nieznanego autorstwa), wynika że dokonywane dotychczas oględziny wykazywały rozbieżności w ustalaniu stanu faktycznego. Po tej notatce, przedstawiciele Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego wykonali kolejne oględziny w dniu 18 kwietnia 2012 r., w ich toku ustalono, że przedmiotowe drzwi "mogą stwarzać zagrożenie dla mieszkańców lokalu nr [...]". Taki stan rzeczy powoduje, iż treść rozstrzygnięcia i jego uzasadnienie stwarzają wrażenie braku poczynienia przez organ jednoznacznych ustaleń. W sytuacji gdy otwarte drzwi skarżącego zachodzą - na drzwi sąsiedniego lokalu, to organ winien ustalić czy osoby mieszkające w tym lokalu są obiektywnie narażone na niebezpieczeństwo utrudnienia ewakuacji z tego lokalu i czy nie zostały naruszone przepisy regulujące te kwestie (przy czym chodzi tu jedynie o fizyczne parametry w odniesieniu do konkretnego przepisu prawa materialnego, a nie o ogólnie określone poczucie bezpieczeństwa) . W sytuacji gdy organ nie poczynił w tym zakresie niezbędnych ustaleń faktycznych, zapadłe decyzje muszą zostać wyeliminowane z obrotu prawnego, ponieważ uchybienie przepisom postępowania mogło w sposób istotny mieć wpływ na wynik sprawy. Wobec braku prawidłowych i pełnych ustaleń w tym zakresie, organ nie mógł również prawidłowo zastosować normy prawa materialnego. Ponownie rozpoznając sprawę organ nadzoru budowlanego winien poczynić ustalenia w kierunku wskazanym w uzasadnieniu, a następnie dokonać oceny czy montaż drzwi otwieranych na zewnątrz nie spowodował, że doszło do naruszenia konkretnej normy prawnej, w stosunku do osób zamieszkujących w sąsiednim lokalu nr [...]. Niezależnie od tego Sąd stwierdza, że powołanie się na przepis prawa i jego stosowanie należy poprzedzić jego wykładnią aby stwierdzić, czy dany przepis będzie miał zastosowanie do ustalonego stanu faktycznego. Zatem naruszenie prawa w niniejszej sprawie polega przede wszystkim na niedostatecznym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.), spowodowanym niedopełnieniem obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 85 § 1 k.p.a.). Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 75 § 1 k.p.a. dowodem w postępowaniu administracyjnym może być wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Dowodem powinny być zatem, dokładnie przeprowadzone oględziny (dokładność ich przeprowadzenia powinna być weryfikowalna poprzez protokół), a także inne źródła wiadomości o okolicznościach istotnych dla rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy (zdjęcia, rysunki, szkice). Każdorazowo wynik czynności dowodowych podlega ocenie organu pod względem jego doniosłości dowodowej. W ocenie Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwala dokonać prawidłowych ustaleń faktycznych, mających znaczenie z punktu widzenia stosowanej normy prawnej. Z tych przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, p.p.s.a.), Sąd uchylił zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję. Przy ponownym rozpoznaniu wniosku, organ zobowiązany będzie uwzględnić powyższe wskazania. Zgodnie z art. 152 ww. ustawy, zaskarżona decyzją nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Koszty postępowania zasądzono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło