VII SA/Wa 2014/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Leszek Kobylski Sędziowie: sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.) asesor WSA Katarzyna Tomiło Nawrocka Protokolant: starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2024 r. sprawy ze skargi D. G. i P. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 14 kwietnia 2023 r. znak: DOA.7110.40.2023.ACK w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia 2 stycznia 2023 r., znak: IR-IV.7840.39.2022.11, na podstawie art. 105 § 1, w związku z art. 157 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm., dalej "k.p.a."), po wszczęciu na wniosek D. G. i P. G. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2022 r. udzielającej pozwolenia na budowę zbiornika na gnojowicę na działce nr ewid. [...], akr. [...], obręb ewid. [...] – S., gmina O. - umorzył postępowanie. W uzasadnieniu Wojewoda Wielkopolski wskazał, że w dniu 17 października 2022 r. wpłynął wniosek D.G. i P.G. o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z [...] marca 2022 r. zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielającej Spółdzielni K. w K., pozwolenia na budowę zbiornika na gnojowicę na działce nr ewid. [...], w S., gmina O.. Wnioskodawcy podnosili, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., m.in. z uwagi na brak przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Wojewoda Wielkopolski wezwał wnioskodawców do przedstawienia dokumentu potwierdzającego tytuł prawny do nieruchomości położonej w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji. D.G. i P. G. wyjaśnili, że są właścicielami nieruchomości bezpośrednio sąsiadujących z działką inwestycyjną, tj. działek o numerach ewid. [...] ([...]) i [...] ([...]). Działka nr [...] stanowi grunty orne, nieużytki oraz tereny mieszkaniowe, zaś na działce nr [...] znajduje się budynek mieszkalny, w którym wnioskodawcy mają własność lokalu mieszkalnego oraz udział w nieruchomości z tym związany. Po tych wyjaśnieniach organ stwierdził, że podstawą prawną uznania podmiotu za stronę postępowania w sprawie pozwolenia na budowę jest przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, będący normą szczególną w stosunku do art. 28 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei w myśl art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. Powyższa definicja obowiązuje w Prawie budowlanym od 19 września 2020 r., a wprowadzając tę regulację ustawodawca zawęził definicję strony postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Obecnie przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć tylko taki teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, które to przepisy wprowadzają związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. Ograniczenia, które nie są wynikiem istnienia przepisów prawnych nie dają podstawy do uznania danego podmiotu za stronę postępowania w sprawie, której przedmiotem jest wydanie pozwolenia na budowę. Zarówno w sprawie o pozwolenie na budowę prowadzonej w zwykłym trybie, jak i w trybach nadzwyczajnych (stwierdzenia nieważności), krąg podmiotów uznanych za strony, powinien być ustalony na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Z danych zawartych w księgach wieczystych nr [...] i [...] wynika, że D.G. i P. G. są właścicielami działki nr [...], na której znajduje się budynek mieszkaniowy (informacja z rejestru gruntów z 2 stycznia 2023 r.) oraz lokalu mieszkalnego i udziału w nieruchomości związanego z własnością lokalu, zlokalizowanego na działce nr [...]. Projektowany zbiornik na gnojowicę zlokalizowany jest w stosunku do obiektów budowlanych o charakterze mieszkaniowym, znajdujących się na działkach wnioskodawców w odległości około 30 m wobec budynku położonego na działce nr [...] i około 40 m wobec budynku na działce o nr [...] (ustalenia na podstawie wyrysu z mapy ewidencyjnej). Z kolei do granicy nieruchomości należącej do wnioskodawców usytuowanej najbliżej projektowanego zbiornika na gnojowicę odległość ta wynosi około 15,5 m. Zaprojektowany zbiornik spełnia wymogi odległościowe wynikające z rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U. z 2014 r., poz. 81). Zgodnie z § 6 ust. 4 ww. rozporządzenia, odległości zamkniętych zbiorników na płynne odchody zwierzęce oraz zamkniętych zbiorników na produkty pofermentacyjne w postaci płynnej, mierzone od pokryw i wylotów wentylacyjnych, powinny wynosić co najmniej: 1) 10 m od pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi na działkach sąsiednich, jednak nie mniej niż 15 m od otworów okiennych i drzwiowych w tych pomieszczeniach; 2) 15 m od magazynów środków spożywczych, a także od obiektów budowlanych służących przetwórstwu artykułów rolno-spożywczych; 3) 4 m od granicy działki sąsiedniej; 4) 5 m od budynków magazynowych pasz i ziarna; 5) 5 m od silosów na zboże i pasze; 6) 5 m od silosów na kiszonki. Kwestionowany obiekt budowlany nie będzie zacieniał i przesłaniał działek sąsiednich. Zgodnie z opisem przedstawionym w projekcie budowlany zbiornik na gnojowicę będzie miał w najwyższym punkcie wysokość 8,53 m , co przy zachowaniu znacznych odległości w stosunku do granic nieruchomości sąsiednich oraz usytuowanych na nich budynków świadczy o spełnieniu wymagań § 13 i § 57 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r., poz. 1225 ze zm.) . W zatwierdzonym projekcie budowlanym wskazano również, że wody opadowe z powierzchni utwardzonych oraz dachów odprowadzane będą powierzchniowo na tereny biologicznie czynne, czyli bez zmian stosunków gruntowo-wodnych na działkach sąsiednich (zgodność z § 29 warunków technicznych). W opisie technicznym projektu budowlanego projektant wskazał, że emisja zanieczyszczeń nie spowoduje przekroczenia dopuszczalnych poziomów stężeń w powietrzu substancji zanieczyszczających określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2010 r., nr 16, poz. 87). Dodatkowo, że eksploatacja inwestycji nie będzie stanowiła uciążliwości hałasowej dla środowiska oraz życia i zdrowia ludzi w porze dnia (55dB) i w porze nocy (45dB), zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014 r., poz. 112). Powstająca gnojowica będzie gromadzona w szczelnych zbiornikach, co wyeliminuje dostawanie się zanieczyszczeń do środowiska wodno-gruntowego. Zdaniem organu fakt bezpośredniego sąsiedztwa nie miał znaczenia dla uznania za stronę. Niezbędne było wskazanie konkretnego przepisu wykluczającego bądź ograniczającego zabudowę działki sąsiedniej w związku z powstaniem projektowanego zamierzenia. W rozpatrywanym przypadku taka sytuacja nie zachodzi. Nieruchomości należące do wnioskodawców nie znajdują się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji, gdyż nie powoduje ona jakichkolwiek ograniczeń, które wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa, w zakresie możliwości zgodnego z prawem ich zabudowania. D.G. i P. G. nie posiadają interesu prawnego z uwagi na brak normy, z której wynikałyby bezpośrednio dla wnioskodawców określone prawa lub obowiązki. Jakkolwiek wnioskodawcy mogą posiadać interes faktyczny w postępowaniu o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, to jednak interes faktyczny nie może być utożsamiany z interesem prawnym. Zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. w przypadku gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 14 kwietnia 2023 r. DOA.7110.40.2023. ACK, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania D.G. i P.G. od decyzji Wojewody Wielkopolskiego z 2 stycznia 2023 r., w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że zgodnie z art. 157 § 2 k.p.a., postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Stosownie do art. 28 k.p.a., stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny pojawia się wówczas, gdy istnieje związek między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegający na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 kwietnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1711/17). W postępowaniu w sprawie dotyczącej pozwolenia na budowę, tak rozumiany interes prawny ustala się w oparciu o przepis art. 28 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.), który jest przepisem szczególnym wobec art. 28 k.p.a. i ogranicza pojęcie strony do: inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przez obszar oddziaływania obiektu budowlanego należy rozumieć, stosownie do art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. Celem art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego jest zawężenie kręgu stron w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę jedynie do wymienionych tam podmiotów, dla których planowana inwestycja może powodować ograniczenia w zabudowie ich nieruchomości. Skarżący D. i P. G. nie brali udziału w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją Starosty [...] z [...] marca 2022 r. Swój interes prawny do udziału w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji, wywodzą z tytułu przysługującego im prawa własności działki nr [...] w miejscowości S., która graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji (KW Nr [...] prowadzona przez Sąd Rejonowy w S., [...] Wydział Ksiąg Wieczystych) oraz z tytułu przysługującego im prawa własności lokalu mieszkalnego nr [...] (w budynku na działce nr [...]) i związanego z nim udziału w prawie własności działki nr [...] (KW Nr [...] prowadzona przez Sąd Rejonowy w S., [...] Wydział Ksiąg Wieczystych). Przedmiotem decyzji Starosty [...] z [...] marca 2022 r., nr [...], jest budowa naziemnego zbiornika na płynne odchody zwierzęce, w kształcie zbliżonym do kołowego, na działce nr [...], obręb [...] S., gmina O.. Zbiornik został zaprojektowany w konstrukcji mieszanej: żelbetowej monolitycznej (płyta denna oraz słup centralny) oraz żelbetowej prefabrykowanej (ściany z prefabrykatów żelbetonowych "Acontank"). Zbiornik ma być zadaszony - przekrycie namiotowe z membrany wg systemowego rozwiązania. Projektowany zbiornik służy do magazynowania gnojowicy odzwierzęcej, która następnie przekazywana może być do wykorzystania w biogazowni lub/i jako nawóz zgodnie z obowiązującymi przepisami (Proj. zagospodarowania terenu, 5. Projektowane zagospodarowanie działki lub terenu, str. 14). Analiza projektu zagospodarowania terenu oraz mapy (www.geoportal.gov.pl) wykazała, że sporny zbiornik na gnojowicę został zaprojektowany w odległości 33,88 m od granicy działki nr ewid. [...] oraz w odległości ok. 56 m od budynku (w którym znajduje się lokal mieszkalny należący do skarżących) na działce nr [...] oraz ok 85,0 m od budynku mieszkalnego na działce nr [...]. Mając na uwadze usytuowanie spornej inwestycji względem działek nr [...] i [...] oraz znajdujących się na nich budynków mieszkalnych, GINB stwierdził, że działka nr [...] (należąca do D. i P. G.) oraz lokal mieszkalny znajdujący się w budynku na działce nr [...], nie znajdują się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji. Sporne przedsięwzięcie nie powoduje jakichkolwiek ograniczeń - które wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa - w zakresie możliwości zabudowy działki nr [...]. Wnioskodawcy mogą bez przeszkód zabudować należącą do nich działkę, a realizacja inwestycji w najmniejszym stopniu nie wpływa na możliwość jej zabudowy. Nieruchomości należące do skarżących nie znajdują się w obszarze oddziaływania projektowanego przedsięwzięcia, wyznaczonym zwłaszcza w oparciu o przepisy § 12 (dopuszczalne odległości budynków na działce budowlanej od granicy z sąsiednią działką budowlaną), § 13 (przesłanianie obiektów), § 60 (pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w żłobku, klubie dziecięcym, przedszkolu, innych formach opieki przedszkolnej oraz szkole, z wyjątkiem pracowni chemicznej, fizycznej i plastycznej, powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia wynoszący co najmniej 3 godziny w dniach równonocy w godzinach 8-16, natomiast pokoje mieszkalne - w godzinach 7-17) - rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r., poz. 1225). W myśl § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 13 stycznia 2023 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U. z 2023 r., poz. 297) odległości zamkniętych zbiorników na nawozy naturalne płynne oraz zamkniętych zbiorników na produkty pofermentacyjne w postaci płynnej, mierzone od pokryw i wylotów wentylacyjnych tych zbiorników, powinny wynosić co najmniej: 1) 10 m od pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi na działkach sąsiednich, jednak nie mniej niż 15 m od otworów okiennych i drzwiowych w tych pomieszczeniach; 2) 15 m od magazynów środków spożywczych, a także od obiektów budowlanych służących przetwórstwu artykułów rolno-spożywczych; 3) 5 m od silosów na kiszonki; 4) 5 m od budynków magazynowych pasz i ziarna; 5) 5 m od silosów na zboże i pasze; 6) 4 m od granicy działki sąsiedniej. Nieruchomości skarżących nie znajdują się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji wyznaczonym w oparciu o przepisy ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 13 stycznia 2023 r. Z uwagi na skalę inwestycji oraz położenie w terenach rolnych jej oddziaływanie nie będzie znaczące, a standardy jakości środowiska będą dotrzymane. Przedsięwzięcie nie będzie ponadnormatywnie oddziaływać na środowisko zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu. Eksploatacja inwestycji nie będzie stanowiła nadmiernej uciążliwości hałasowej dla środowiska oraz życia i zdrowia ludzi w porze dnia (55dB) i w porze nocy (45dB) zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Oddziaływanie obiektu mieścić się będzie w granicy działki inwestora (Proj. zagospodarowania działki str. 17). Organ odwoławczy nie dopatrzył się ograniczeń w możliwości zabudowy nieruchomości skarżących na skutek realizacji spornej inwestycji. Reasumując, stwierdził, że działka nr ewid. [...] oraz lokal mieszkalny znajdujący się w budynku mieszkalnym na działce nr ewid. [...] - należące do D.G. i P.G. nie znajdują się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, a tym samym nie przysługuje im przymiot strony, w rozumieniu art. 28 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. GINB za bezzasadne uznał zarzuty dotyczące naruszenia art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. W szczególności uznał, że zarzut, iż inwestor planuje zwiększyć liczbę hodowanej trzody chlewnej pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie, gdyż projekt budowlany zatwierdzony decyzją Starosty [...] z [...] marca 2022 r., przewiduje jedynie budowę zbiornika na gnojowicę. Przedmiotem oceny było jedynie ustalenie czy taka inwestycja, wprowadza ograniczenia w zabudowie nieruchomości skarżących. Zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. W przypadku, gdy organ w trakcie postępowania stwierdzi, iż podmiot w nim występujący nie ma przymiotu strony, powinien umorzyć postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. (wyrok WSA w Warszawie z 11 czerwca 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 2986/18). GINB podkreślił, że z uwagi na formalnoprawny charakter rozstrzygnięcia merytoryczne zarzuty odwołania dotyczące naruszenia: art. 33 ust. 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego w związku z art. 1, 5, 29, 30, 31, 33, 71, 72 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2002 r. o ochronie przyrody; § 4 ust. 1 uchwały nr XXIX/753/17 Sejmiku Województwa Wielkopolskiego z 27 marca 2017 r. w sprawie [...] Parku krajobrazowego; art. 10a Dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z 27 czerwca 1985 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne - nie mogły zostać rozpatrzone. D.G. i P. G. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 14 kwietnia 2023 r. utrzymującą w mocy decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 2 stycznia 2023r. w przedmiocie umorzenia postępowania. Domagali się uchylenia decyzji Głównego Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 14 kwietnia 2023 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 2 stycznia 2023 r. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: 1) naruszenie przepisów postępowania: a) art. 7 k.p.a. polegające braku obiektywnej oceny sprawy oraz braku uwzględnienia okoliczności mogących mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia, jak również niedostateczne uzasadnienie co do odmowy wiarygodności i mocy dowodowej podnoszonych przez skarżących faktów, b) art. 7 k.p.a. polegające na niedopełnieniu obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, mając na względzie słuszny interes strony i w sposób dla niej korzystny, jeśli nie sprzeciwia się temu interes społeczny, c) art. 8 § 1 k.p.a. polegające na niedopełnieniu obowiązku prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, d) art. 28 k.p.a. polegające na odmowie przyznania skarżącym statusu strony, pomimo wykazania interesu prawnego, e) pomimo, iż z okoliczności faktycznych i prawnych sprawy wynika, iż status ten powinien zostać uwzględniony, tj. art. 145 § 1 pkt 4 kpa f) pomimo, iż z okoliczności faktycznych i prawnych sprawy wynika, iż status powinien zostać uwzględniony, tj. art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, g) pomimo, iż z okoliczności faktycznych i prawnych sprawy wynika, iż status powinien zostać uwzględniony ze względu na pozostawanie w obszarze oddziaływania obiektu, tj. art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane, h) pomimo, iż nieruchomości skarżących pozostają w obszarze oddziaływania obiektu, tj. art. 3 pkt 20 ustawy z dnia Prawo budowlane i) pomimo, iż status powinien zostać uwzględniony, tj. art. 10a Dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 27 czerwca 1985 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne (Dz.Urz. UE z 5 lipca 1985 r.,L175). j) art. 77 k.p.a. brak rozpatrzenia zgromadzonego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, k) art. 107 § 3 k.p.a. brak wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione oraz dowodów, na których się oparł, a ponadto brak wskazania przyczyn, z powodu których dowodom skarżących odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, l) art. 7, 77 i 80 k.p.a., poprzez nieustalenie prawdy obiektywnej, a także nie uwzględnienie interesu społecznego oraz słusznego interesu skarżących, 2) naruszenie przepisów prawa materialnego: a) art. 33 ust. 1 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 1, 5, 29, 30 31, 33, 71 oraz 72 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę bez uprzedniego przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, 1) art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, poprzez zaniechanie sprawdzenia zgodności projektu architektoniczno-budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, 2) art. 62a. ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko z uwagi na brak wydania Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia, b) art. 6 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody poprzez wydanie decyzji pomimo zakazu realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, c) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko, d) § 4 ust. 1 uchwały nr XXIX/753/17 Sejmiku Województwa Wielkopolskiego z dnia 27 marca 2017 r. w sprawie [...] Parku Krajobrazowego, poprzez wydanie decyzji pomimo zakazu realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, e) art. 10a Dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 27 czerwca 1985 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne (Dz. Urz. UE z 5 lipca 1985 r., L 175), f) art. 3 pkt 1 i 15 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, g) art. 36 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, h) art. 73 ustawy Prawo ochrony środowiska. W uzasadnieniu skargi wskazano, że w związku z decyzją o pozwoleniu na realizację zbiornika na gnojowicę i prowadzoną produkcją zwierzęcą polegającą na chowie trzody chlewnej, doszło do nieprawidłowości w procedurze uzyskiwania pozwoleń, w szczególności przez nieprzyznanie im statusu strony. W decyzji tej nie uwzględnione zostały aspekty społeczno-gospodarcze, środowiskowe i techniczne związane z planowaną inwestycją i jej związkiem z prowadzoną produkcją zwierzęcą, tj. z przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, ustawy Prawo budowlane, ustawy o ochronie przyrody. Procedura uzyskania pozwolenia na budowę zbiornika na gnojowicę o pojemności 2600 m3 została przeprowadzona bez powiadamiania władz gminy O. i mieszkańców miejscowości i bez podania informacji do publicznej wiadomości. Budowa zbiornika spowoduje zwiększenie obsady zwierząt, a przedsięwzięcie będzie zakwalifikowane do zawsze znacząco oddziałujących na środowisko i powinno uzyskać decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. Społeczność lokalna powinna mieć prawo do udziału w postępowaniu. Działka, na której realizowana ma być inwestycja, leży na obszarze [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu, jak i na obszarze [...] Parku Krajobrazowego, co ma istotny wpływ na uwarunkowania środowiskowe i ochronę przyrody. Wydano pozwolenie na budowę zbiornika na gnojowicę bez związku z budynkiem, w którym prowadzona jest produkcja zwierzęca o zmiennych parametrach ilościowych. Wystąpiono jedynie o pozwolenie na budowę zbiornika na gnojowicę, nie informując mieszkańców o zamierzonym zwiększeniu produkcji ponad dwukrotnie. Poprzedni właściciel Spółdzielnia K. w K. składała wniosek i nabyła pozwolenie, a potem zbyła nieruchomość spółce A. sp. z o.o. Niezrozumiałe jest niepołączenie inwestycji budowy zbiornika na gnojowicę z prowadzoną produkcją zwierzęcą. Koniecznym było uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w związku z planowanym zwiększeniem rozmiaru hodowli, co przy ilości 3000 szt. zwierząt, będzie kwalifikowane do przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Inwestor wystąpił tylko o pozwolenie na budowę zbiornika na gnojowicę, które nie wymaga spełnienia wielu warunków, a które jest realizowane w bezpośrednim związku z produkcją trzody chlewnej w dotychczasowym budynku, nieprzystosowanym do zwiększonej wielkości produkcji. Dla uzyskania statusu strony wystarczyło, że ich nieruchomości znajdują się w zasięgu oddziaływania inwestycji. Przemawia za tym treść art. 10a Dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 27 czerwca 1985 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne, gdzie mowa jest o konieczności zapewnienia członkom zainteresowanej społeczności dostępu do procedury odwoławczej przed sądem lub innym niezależnym i bezstronnym organem, jeśli tylko przedstawiciele tej społeczności mają "wystarczający interes". Przymiot strony zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego nie jest zależny od tego, czy oddziaływanie zamierzonej inwestycji na nieruchomości sąsiednie przekracza normy, lecz wynika z samego faktu potencjalnego oddziaływania. Działka skarżących położona jest w obszarze zabytkowego zespołu urbanistyczno-krajobrazowego. Zbiornik na gnojowicę podlega opróżnianiu i będzie to uciążliwe dla sąsiednich zabytkowych nieruchomości, których przeznaczenie to usługi i funkcja mieszkaniowa. Skarżący podnosili, że mają pozwolenie konserwatorskie na renowację zabytkowego dworu sąsiadującego ze zbiornikiem na gnojowicę, generującym uciążliwości zapachowe i widokowe. Planują remont dworu oraz oficyny, przywrócenie im historycznego wyglądu, rewitalizację parku dworskiego. Park wokół dworu, budynki dworu i oficyny mają służyć funkcjom społecznym. Powstać miały gabinety rehabilitacji i fizjoterapii, oferujące masaże lecznicze, jogę oraz zabiegi lecznicze spa oparte na medycynie naturalnej z możliwością noclegu. Budowa zbiornika uniemożliwi funkcjonowanie obiektu. Wskazali również, że budynek dworu i oficyny stanowił część folwarku, powstałego w latach 1850-70. W roku 1995 Gmina podzieliła budynek oficyny na mieszkania komunalne, które zostały przekazane potrzebującym rodzinom. Skarżący wykupili mieszkania w oficynie w celu przywrócenia stanu sprzed podziału i połączenia go z dworem, co wiązało się z wieloma trudnościami. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Skarga była bezzasadna. Kontrolowana decyzja wydana została w ramach postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2022 r. udzielającej pozwolenia na budowę zbiornika na gnojowicę na działce nr ewid. [...], w miejscowości S., gmina O.. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się jednolicie, że niezależnie od różnic postępowania o pozwolenie na budowę oraz postępowania nadzwyczajnego w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę, do ustalenia kręgu stron w obu tych procedurach, zastosowanie mają przepisy art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego (wyrok NSA z 2 lutego 2023r., sygn. akt II OSK 287/20). Stosownie do art. 28 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.) stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, w wersji obowiązującej obecnie - wprowadzonej ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r., poz. 471), przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. Z powyższych przepisów wynika, że w celu ustalenia stron postępowania o pozwolenie na budowę należy badać, czy na podstawie konkretnych przepisów prawa materialnego, inwestycja oddziałuje na inne nieruchomości w sposób wpływający na możliwość ich zabudowy. Przymiot strony nie przysługuje z samej racji posiadania prawa własności sąsiedniej nieruchomości, czy oddziaływania inwestycji w sposób inny niż zdefiniowany w art. 3 pkt 20 prawa budowlanego. Znaczenie ma tylko to, czy w oparciu o obwiązujące przepisy prawa materialnego, można ustalić że dojdzie do oddziaływania przez inwestycję na inne nieruchomości w sposób ograniczający ich zabudowę. Status strony w postępowaniach o udzielenie pozwolenia na budowę oceniany jest bowiem wyłącznie w oparciu o art. 28 ust. 2 prawa budowlanego w zw. z art. 3 pkt 20 prawa budowlanego. Obszar oddziaływania ustala się na podstawie przepisów odrębnych, które z uwagi na cechy obiektu budowlanego wprowadzają ograniczenia w zabudowie terenu sąsiedniego. Skarżący powołując oddziaływanie planowanej inwestycji na ich nieruchomości podnosili, że zbiornik na gnojowicę znajdzie się w bezpośrednim sąsiedztwie zabytkowego dworu, generując uciążliwości związane z immisjami zapachowymi i widokowymi. Wskazali, że planują remont budynku dworu i oficyny oraz rewitalizację parku dworskiego. W obiektach tych miały powstać gabinety rehabilitacji, fizjoterapii, zabiegi spa oparte na medycynie naturalnej z możliwością noclegu. Budowa zbiornika na gnojowicę uniemożliwi funkcjonowanie takiego obiektu. Podkreślali, że wydano pozwolenie na budowę zbiornika na gnojowicę bez związku z obiektem inwentarskim, w którym prowadzona jest hodowla trzody chlewnej. Ich zdaniem budowa zbiornika spowoduje zwiększenie obsady zwierząt do 3000 sztuk, co będzie kwalifikowane do przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. W odniesieniu do tej argumentacji stwierdzić należy, że zgodnie z zatwierdzanym projektem budowlanym, przedmiotem kwestionowanej decyzji był wyłącznie zbiornik na gnojowicę na działce nr ewid. [...]. Zatem formułowanie zarzutów związanych z potencjalnym zwiększeniem obsady zwierząt i ewentualnym zakwalifikowaniem takiego przedsięwzięcia do mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko - było co najmniej przedwczesne, albowiem decyzja Starosty [...] z dnia [...] marca 2022 r. z pewnością nie jest pozwoleniem na zwiększenie ilości hodowanej trzody chlewnej. Analiza projektu zagospodarowania terenu oraz mapy (www.geoportal.gov.pl) wykazała, że zbiornik na gnojowicę został zaprojektowany w odległości 33,88 m od granicy działki nr ewid. [...] oraz w odległości ok. 56 m od budynku (w którym znajduje się lokal mieszkalny skarżących) na działce nr [...] oraz ok 85,0 m od budynku mieszkalnego na działce nr [...]. Zaprojektowany zbiornik spełnia normy odległościowe wynikające z rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U. z 2014 r., poz. 81). Nieruchomości należące do skarżących nie znajdują się w obszarze oddziaływania projektowanego przedsięwzięcia, wyznaczonym w oparciu o przepisy § 12 (odległości budynków na działce budowlanej od granicy z sąsiednią działką budowlaną), § 13 (przesłanianie obiektów), § 60 (czas nasłonecznienia) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r., poz. 1225). Planowany obiekt budowlany nie będzie zacieniał i przesłaniał działek sąsiednich. Zgodnie z opisem przedstawionym w projekcie budowlanym zbiornik na gnojowicę będzie miał w najwyższym punkcie wysokość 8,53 m (rysunek nr PAB-1), co przy uwzględnieniu odległości do granic nieruchomości sąsiednich oraz usytuowanych na nich budynków, świadczy o spełnieniu wymagań rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W zatwierdzonym projekcie budowlanym wskazano, że wody opadowe z powierzchni utwardzonych oraz dachów odprowadzane będą powierzchniowo na tereny biologicznie czynne (zgodność z § 29 warunków technicznych). W opisie technicznym projektu budowlanego projektant wskazał, że emisja zanieczyszczeń nie spowoduje przekroczenia dopuszczalnych poziomów stężeń w powietrzu substancji zanieczyszczających określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2010 r., nr 16, poz. 87). Dodatkowo, że eksploatacja inwestycji nie będzie stanowiła uciążliwości hałasowej zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014 r., poz. 112). Mając powyższe na uwadze, GINB zasadnie stwierdził, że działka nr [...] oraz lokal mieszkalny w budynku na działce nr [...], nie znajdują się w obszarze oddziaływania kwestionowanej inwestycji. Sporne przedsięwzięcie nie powoduje jakichkolwiek ograniczeń - które wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa - w zakresie możliwości zabudowy ich nieruchomości. Okoliczność bezpośredniego sąsiedztwa nie miała decydującego znaczenia dla uznania skarżących za stronę. Niezbędne było wskazanie konkretnego przepisu wykluczającego bądź ograniczającego zabudowę działki sąsiedniej w związku z powstaniem zbiornika na gnojowicę. Wytwarzanie nieprzyjemnego zapachu należy do tzw. immisji pośrednich. Fakt immisji może uzasadniać powstanie po stronie osób poszkodowanych odpowiednich roszczeń o charakterze cywilnoprawnym. Sąd podkreśla również, że w związku z realizacją inwestycji musi wystąpić prawne ograniczenie w możliwości zabudowy innej nieruchomości, a nie tylko potencjalna możliwość jakiegokolwiek oddziaływania obiektu. Ograniczenia wyprowadzane z przepisu prawa administracyjnego muszą być rzeczywiste, a nie hipotetyczne (spekulatywne). W odniesieniu do merytorycznych zarzutów stawianych decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2022 r., to w sytuacji kiedy decyzja ta ma walor decyzji ostatecznej, a wnioskodawcom nie może być przyznany przymiot strony w postępowaniu nadzwyczajnym, to zarówno organ, jak i Sąd nie mogą weryfikować zgodności z prawem decyzji ostatecznej. Z tych przyczyn, w kontrolowanym postępowaniu zarzuty skarżących, że decyzja o pozwoleniu na budowę jest niezgodna z prawem, nie mogły być merytorycznie analizowane. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego słusznie uznał, że zaistniała przeszkoda prawna do prowadzenia - z wniosku D. i P. G. - postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z [...] marca 2022 r., nr [...], którą był brak podmiotowy po stronie wnioskodawców tego postępowania. Konkludując należy stwierdzić, że organ dokonał wyczerpującej i prawidłowej oceny, z której wynika, że skarżącym nie przysługuje w przedmiotowym nadzwyczajnym postępowaniu przymiot strony. Z tych przyczyn skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.