VII SA/Wa 2041/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Bogusław Cieśla po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu S. R. od postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 18 października 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 2041/17 o odmowie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. R. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].08.2017 r. [...]. w przedmiocie odmowa wznowienia postępowania administracyjnego postanawia: utrzymać w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 18 października 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 2041/17. Do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Warszawie w dniu 16 sierpnia 2017 r. wpłynęła skarga S. R. na postanowienie GINB z dnia [...].08.2017 r. znak : [...]. S. R. złożył także wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie sygn. VII SA/Wa 2041/17. Z treści wniosku wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżącym pozostaje żona. S. R. posiada mieszkanie o powierzchni około 69 m2. Skarżący wraz z małżonką uzyskują emerytury i dodatki pielęgnacyjne w łącznej wysokości 3849,87 zł netto miesięcznie. S. R. do wydatków zaliczył: opłaty za energię elektryczną – 150 zł (co 2 miesiące), za odpady – 80 zł (co 2 miesiące), za telewizor – 80 zł miesięcznie, telefon – 33 zł, za wodę i ścieki – 30 zł, wydatki na butle gazowe – 140 zł, wydatki na leki – 600 zł, na wyżywienie – 1500 zł, na zakup opału – 1900 zł (na sezon zimowy), ubezpieczenie na życie – 105,90 zł (co kwartał), ubezpieczenie domu – 520 zł rocznie, podatek od nieruchomości – 116 zł rocznie. Postanowieniem z dnia 18 października 2017 r. w sprawie VII SA/Wa 2041/17 starszy referendarz sądowy odmówił przyznania w/w prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W ustawowym terminie sprzeciw od w/w orzeczenia wniósł skarżący. Wnoszący sprzeciw kwestionuje ustalenia poczynione przez starszego referendarza sądowego. Podkreśla przy tym, że wbrew poczynionym zapatrywaniom, zarówno on jak i jego małżonka nie są w stanie poczynić oszczędności celem opłacenia profesjonalnego pełnomocnika. Ponadto skarżący powołał się na inne toczące się postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, w których uzyskał prawo pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm., dalej: P.p.s.a.), w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2012 r. na podstawie art. 2 w związku z art. 1 pkt 73 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6–8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy (§ 1). W sprawach, o których mowa w § 1 przywołanego przepisu, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (§ 2). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (§ 3). Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. osobie fizycznej prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W związku z tym, ciężar wykazania tej przesłanki spoczywa na osobie składającej wniosek. W niniejszej sprawie wnioskodawca wskazał, że posiada mieszkanie o powierzchni około 69 m2, przy czym wraz z żoną uzyskują emerytury i dodatki pielęgnacyjne w łącznej wysokości 3849,87 zł netto miesięcznie. W zakresie zaś ponoszonych wydatków wskazano, iż ponosi następujące wydatki tj. opłaty za energię elektryczną – 150 zł (co 2 miesiące), za odpady – 80 zł (co 2 miesiące), za telewizor – 80 zł miesięcznie, telefon – 33 zł, za wodę i ścieki – 30 zł, wydatki na butle gazowe – 140 zł, wydatki na leki – 600 zł, na wyżywienie – 1500 zł, na zakup opału – 1900 zł (na sezon zimowy), ubezpieczenie na życie – 105,90 zł (co kwartał), ubezpieczenie domu – 520 zł rocznie, podatek od nieruchomości – 116 zł rocznie. Dokonując zestawienia posiadanych przez wnioskodawcę dochodów, jak i przedstawionych wydatków, Sąd w pełni podziela ustalenia poczynione przez starszego referendarza w niniejszej sprawie. Podkreślenia przy tym wymaga, że znaczna część przedstawionych przez skarżącego wydatków – regulowana jest w okresach cyklicznych, tj. opłata za energię elektryczną oraz odpady – co 2 miesiące, ubezpieczenie na życie – co 3 miesiące, czy też są regulowane raz w roku – ubezpieczenie domu, podatek od nieruchomości oraz zakup opału zimowego. W zakresie zaś co miesięcznych wydatków skarżący wskazał, że ponosi koszty zakupu leków (600 zł), wyżywienia (1 500 zł), telewizor (80 zł), telefon (33 zł), woda i ścieki (30 zł) oraz wydatki na gaz butlowy (140 zł), tj. co wynosi kwotę łączną 2 383 zł. Skarżący zadeklarował przy tym, że co miesięczne jego oraz małżonki wynoszą kwotę 3849,87 zł netto miesięcznie. Zestawienie zaś powyższych kwot pozwala ustalić, iż w tym zakresie w/w pozostaje w przybliżeniu kwota wolna w wysokości 1 466, 87 zł. Uwzględniając w tym kontekście konieczność poniesienia przez skarżącego pozostałych wydatków przedstawionych we wniosku (tj. wydatków cyklicznych), - w dalszym czasie pozostanie w/w kwota wolna umożliwiająca opłacenie chociażby profesjonalnego pełnomocnika. Mając na uwadze powyższe, sąd w pełni podziela ustalenia referendarza sądowego, iż rzeczywiście wnioskodawca posiada wolne środki umożliwiające poczynienie oszczędności, i w pełni zasadnie odmówił wnioskowanego prawa pomocy. Bez wpływu na merytoryczną ocenę orzeczenia referendarza pozostaje uwypuklona w uzasadnieniu sprzeciwu okoliczność, że w innych toczących się sprawach w WSA w Warszawie wnioskodawca uzyskał korzystne dla siebie rozstrzygnięcie w przedmiocie udzielenia prawa pomocy. Nie ulega również przy tym wątpliwości, iż sytuacje majątkowe wnioskodawców mają dynamiczny charakter, przez co orzeczenia wydawane w przedmiocie kosztów w innych sprawach nie posiadają charakteru precedensowego, kreującego sytuacje cyklicznego ich zwalania w kolejnych wnoszonych sprawach. W przypadku zaś przedłożenia kolejnego wniosku, sytuacja majątkowa wnioskodawcy jest badana indywidualnie, z perspektywy jego aktualnej sytuacji materialnej. W niniejszym zaś przypadku, w ocenie referendarza sądowego, sytuacja materialna wnioskodawcy nie uzasadniała przyznania postulowanej pomocy prawnej - co skutkowało odmową przyznania w/w prawa pomocy w zakresie całkowitym jak i ustanowienia obrońcy. Skarżący, wnosząc skargę do tutejszego Sądu, musi mieć świadomość, że postępowanie sądowe wiąże się z ponoszeniem kosztów, a wyjątkiem od zasady odpłatności za wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego jest możliwość uzyskania zwolnienia np. z obowiązku uiszczenia wpisu. Jednak "prawo pomocy nie jest instytucją przysługującą osobom uznającym się za niezamożne, a osobom, które taki fakt wykażą stosownymi dokumentami i oświadczeniami" (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 stycznia 2015 r., sygn. akt I OZ 21/15, LEX nr 1 640 412). W tym stanie rzeczy Sąd – na mocy art. 260 P.p.s.a. – orzekł jak w sentencji postanowienia.