VII SA/Wa 2050/15

WyrokWSA w Warszawie2016-07-28

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Tadeusz Nowak, Tomasz Stawecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę, wydana na podstawie braku rażącego naruszenia prawa, jest zgodna z prawem, gdy skarżący podnoszą zarzuty o kumulatywnym charakterze naruszeń?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, ponieważ postępowanie nadzwyczajne w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji może być uruchomione tylko w ściśle określonych przypadkach, gdy decyzja obarczona jest wadliwością o charakterze rażącego naruszenia prawa. Sąd podkreślił, że rażące naruszenie prawa wymaga oceny łącznej przesłanek: oczywistości naruszenia, charakteru przepisu oraz skutków społeczno-gospodarczych. W niniejszej sprawie, mimo podnoszonych przez skarżących zarzutów, nie stwierdzono rażącego naruszenia prawa, a jedynie potencjalne naruszenia, które nie miały takiego charakteru.
Stan faktyczny
Skarżący V. i A. B. domagali się stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na nadbudowę i rozbudowę budynku gospodarczego na sąsiedniej działce. Zarzucili, że projekt narusza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, linię zabudowy, wielkość powierzchni zabudowy, geometrię budynku, a także przepisy dotyczące odległości od granicy działki i miejsc postojowych. Organy administracji (Prezydent Miasta, Wojewoda, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego) odmówiły stwierdzenia nieważności decyzji, uznając, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa. Skarżący wnieśli skargę do WSA, podnosząc, że suma pojedynczych naruszeń ma charakter rażący.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Tomasz Stawecki, Protokolant Ref. staż. Marcin Sieradzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2016 r. sprawy ze skargi V. B. i A. B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania V. B. i A. B. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2015 r., znak: [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], znak: [...]; zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej E. Ch. i J. Ch. pozwolenia na nadbudowę z rozbudową budynku gospodarczego o część przeznaczoną na mieszkanie wraz z urządzeniami budowlanymi, na działce nr ewid. [...], obręb [...], przy ul. [...] w [...].Wnioskodawcy postępowania nadzwyczajnego V. B. i A. B. są właścicielami działki nr ewid. [...] w [...] (KW nr [...]), graniczącej bezpośrednio z nieruchomością inwestycyjną (działka nr ewid. [...] w [...]), która stanowi własność E. Ch. i J. Ch. (KW nr [...]). Jak wynika z projektu budowlanego zatwierdzonego kontrolowaną decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], znak: [...], sporne przedsięwzięcie obejmuje swym zakresem nadbudowę z rozbudową 1 - kondygnacyjnego budynku gospodarczego o poddasze użytkowe (część mieszkalną) wraz z urządzeniami budowlanymi. V. i A. małż. B. we wniosku o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Prezydenta Miasta [...] zarzucili decyzji Prezydenta Miasta [...], że: - została wydana z naruszeniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wskazującego, iż na nieruchomości mogą znajdować się nie więcej niż dwa odrębne lokale mieszkalne, a na dz. nr [...] już znajdują się dwa odrębne lokale mieszkalne w ramach istniejącego budynku mieszkalnego, projekt narusza linię zabudowy, projekt narusza wielkość powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki, geometrię budynku. Wojewoda [...] odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...] stwierdził w uzasadnieniu, ze teren inwestycyjny, działka nr [...] obręb [...][...] stanowiąca, zgodnie z księgą wieczystą - [...], własność E. Ch. i J. Ch. znajduje się według obowiązującej zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla [...] w [...] na obszarze położonym za torami kolejowymi w rejonie ul. [...], zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1997 r., na terenie oznaczonym symbolem [...],[...],[...]. Organ stwierdził, że plan zarówno w zapisach szczegółowych jak i ogólnych nie określa dopuszczalnych parametrów zabudowy takich jak, np.: maksymalna powierzchnia zabudowy w stosunku do powierzchni działki, maksymalna wysokość zabudowy, ilość kondygnacji, geometria dachu itp. Zatem zarzut dotyczący naruszenia wielkości powierzchni zabudowy do powierzchni działki oraz ..geometrii budynku" ,zdaniem Wojewody, należy uznać za nietrafiony. Organ wskazał, że dla tego terenu obowiązują następujące ustalenia ogólne: § 3 - Na terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, na każdej działce należy zapewnić dwa miejsca postojowe dla samochodów osobowych (...) wliczając w to garaż. oraz ustalenia szczegółowe: § 4 - Teren przeznaczony dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej wolnostojącej. (...). Wojewoda wyjaśnił, że na załączniku graficznym do ww. planu w skali 1:2000 została wrysowana nieprzekraczalna linia zabudowy przebiegająca, m.in., przez działkę nr [...] w odległości około 4,0 m od granicy z terenem elementarnym oznaczonym symbolem [...] i stanowiącym drogę - ul. [...]. Na działce inwestycyjnej zgodnie z projektem zagospodarowania terenu zostały zaprojektowane dwa miejsca postojowe w odległości 3,0 m od granicy z działką nr [...] i około 9,0 m od ściany budynku mieszkalnego na działce nr [...]. § 19 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia z dnia 12 kwietnia 2002 r. określa odległość wydzielonych miejsc postojowych (...) dla samochodów osobowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku mieszkalnym (...), która dla wydzielonych dwóch miejsc postojowych nie może być mniejsza niż 7 m. Jak wynika z projektu zagospodarowania odległość dwóch miejsc postojowych na działce nr [...] od okien budynku mieszkalnego na działce nr [...] została zaprojektowana w odległości większej (około 9,0 m) niż wymagana przepisami (7,0 m) odległość. Miejsca postojowe na działce inwestycyjnej zostały zaprojektowane zgodnie z miejscowym planem i rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Projekt budowlany przedmiotowej inwestycji przedstawia nadbudowę istniejącego parterowego budynku gospodarczego o jedną kondygnację oraz rozbudowę poprzez powiększenie powierzchni piętra i dobudowę schodów zewnętrznych prowadzących na projektowane piętro. Nadbudowane piętro przeznaczone zostało na funkcję mieszkalną, natomiast parter nadal spełniałby dotychczasową funkcję pomieszczeń gospodarczych. Zdaniem Wojewody, projektowana inwestycja to budynek wolnostojący jednorodzinny, który spełnia wymóg zapisu § 4 obowiązującej zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla [...] w [...], żadne przepisy ustawy - Prawo budowlane czy też ww. obowiązująca zmiana miejscowego planu nie zakazują wybudowania na działce budowlanej kolejnego budynku jednorodzinnego wolno stojącego tak jak to zaplanowano na działce nr [...]. W tym też kontekście nie ma znaczenia, czy w już istniejącym budynku jednorodzinnym wolno stojącym na tej działce znajdują się dwa lokale mieszkalne, czy też jeden. Zgodnie z art. 3 pkt 2a ustawy - Prawo budowlane budynkiem jednorodzinnym jest budynek wolno stojący (...) służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni nieprzekraczajacej 30 % powierzchni całkowitej budynku. Wojewoda wyjaśnił również, że istniejący rozbudowywany i nadbudowywany budynek gospodarczy został zlokalizowany na działce nr [...] w odległości 4,22 m od granicy działki od strony ul. [...] czyli o 0.22 m dalej od granicy, niż wskazuje określona w obowiązującej zmianie miejscowego planu nieprzekraczalna linia zabudowy usytuowana w odległości 4,0 m od granicy działki od strony ul. [...] czyli lokalizacja ww. inwestycji od strony ogrodu nie narusza nieprzekraczalnej linii zabudowy wyznaczonej planem. Od strony działki nr [...] przedmiotowy budynek, ścianą pełną, został zaprojektowany w odległości 3,02 m od granicy działki. Ściana ta w nadbudowanym obiekcie została na pierwszym piętrze częściowo cofnięta, na odległość 4,02 m od granicy z działką nr [...], i w tej części ściany przewidziano drzwi wejściowe na piętro. Zdaniem Wojewody analiza projektu zagospodarowania terenu wykazała, że lokalizacja inwestycji na działce [...] nie narusza przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich lokalizacja dotyczące; § 12 odnośnie odległości budynków od granicy działki budowlanej, § 13 odnośnie przesłaniania budynków sąsiednich przez nowo projektowany, § 57 odnośnie dostępu światła, § 271 odnośnie spełnienia warunków ochrony przeciwpożarowej w stosunku do istniejącej zabudowy na sąsiedniej działce. Inwestycja nie powoduje także ograniczeń dla sąsiednich działek co do możliwości korzystania z mediów (woda, ciepło, prąd, telekomunikacja) i nie pozbawia sąsiednich działek dostępu do drogi publicznej. Reasumując zdaniem Wojewody [...] projekt budowlany ww. inwestycji nie narusza rażąco obowiązujących przepisów prawa wobec powyższego na podstawie art. 157 § 1 i § 2, art. 158 § 1 Kpa orzeczono jak w sentencji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymując w mocy decyzję Wojewody [...] stwierdził, że "na nieruchomości mogą znajdować się nie więcej niż dwa odrębne lokale mieszkalne, a na działce nr [...] już wcześniej znajdowały się dwa odrębne lokale mieszkalne w ramach głównego budynku mieszkalnego (...)", wyjaśnił, że zarówno przepisy Prawa budowlanego, jak i zapisy ww. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie zakazują wybudowania na jednej działce budowlanej drugiego budynku mieszkalnego. Ponadto w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, sporny obiekt budowlany to budynek mieszkalny jednorodzinny w rozumieniu art. 3 pkt 2 a) Prawa budowlanego ("należy przez to rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku")- Zgodnie bowiem z zatwierdzonym projektem budowlanym na parterze zaplanowano część gospodarczą budynku, a na poddaszu zaprojektowano część mieszkalną, składającą się z sześciu pokoi, pomieszczenia gospodarczego, kuchni, dwóch łazienek oraz WC (rzut parteru, rys. nr 2; rzut poddasza, rys. nr 3). Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego analiza projektu zagospodarowania terenu zatwierdzonego kontrolowaną decyzją organu stopnia podstawowego nie wykazała, żeby sporna inwestycja, rażąco naruszała ustalenia wskazanego wyżej miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Tym samym, w analizowanym przypadku nie doszło do rażącego naruszenia przepisu art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego potwierdził, że projekt zagospodarowania ww. działki nr ewid. [...] oraz pozostała dokumentacja sprawy wskazują, że sporny budynek (w jego zaprojektowanym kształcie) usytuowany jest w odległości 3,02 m od granicy z nieruchomością Skarżących (działka nr ewid. [...]). Natomiast od strony granicy z ww. działką nr ewid. [...], we wnęce ściany drugiej (nadbudowanej) kondygnacji budynku, w odległości 4,02 m od nieruchomości Skarżących, zaprojektowany został otwór drzwiowy. Uwzględniając powyższe, usytuowanie spornej inwestycji, w jej zaprojektowanym kształcie, zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie narusza rażąco przepisu § 12 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.. Brak jest bowiem niemożliwych do zaakceptowania skutków społeczno - gospodarczych powyższego naruszenia. Wskazał, że zaprojektowany otwór drzwiowy, w części ściany drugiej kondygnacji spornego budynku, znajduje się w odległości 4,02 m od granicy z nieruchomością Skarżących. Sporna inwestycja nie narusza także rażąco przepisu § 12 ust. 5 pkt 1 ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. ("Odległość od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie może być mniejsza niż 1,5 m do okapu, gzymsu, balkonu lub daszku nad wejściem, a także do takich części budynku jak galeria, taras, schody zewnętrzne, pochylnia lub rampa"). Projekt zagospodarowania terenu spornej inwestycji przewiduje bowiem schody zewnętrzne w odległości 2,02 m od granicy z nieruchomością Skarżących. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że projekt zagospodarowania terenu spornej inwestycji przewiduje dwa miejsca postojowe dla samochodów osobowych, w odległości 3,00 m od granicy nieruchomości Skarżących (ww. działki nr ewid. [...]) oraz ok. 9,00 m od budynku mieszkalnego usytuowanego na powyższej działce nr ewid. [...]). Zaprojektowane miejsca postojowe nie naruszają więc rażąco § 19 ust. 1 pkt 1 (minimalna odległość wydzielonych miejsc postojowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku mieszkalnym - 7,00 m) oraz § 19 ust. 2 pkt 1 (minimalna odległość wydzielonych miejsc postojowych od granicy działki budowlanej — 3,00 m) ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. Analiza projektu zagospodarowania terenu zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], nie wykazała więc, żeby przyjęte rozwiązania projektowe uchybiały rażąco przepisom rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., według stanu na dzień wydania kontrolowanego rozstrzygnięcia. Odnosząc się do zarzutu Skarżących dotyczącego braku ściany oddzielenia przeciwpożarowego, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że brak takiego rozwiązania w projekcie budowlanym zatwierdzonym kontrolowanym pozwoleniem na budowę nie oznacza rażącego naruszenia § 271 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., a skutkuje ograniczeniem w zagospodarowaniu ww. działki nr ewid. [...], z uwagi na wymóg zachowania minimalnej odległości między budynkami, które nie mają ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Inny słowy, projektowany budynek nie musi mieć ściany oddzielenia przeciwpożarowego, jednak w takiej sytuacji zachowane muszą być minimalne odległości, określone w § 271 ust. 1 powyższego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Stosownie bowiem do powyższego przepisu minimalna odległość między budynkami w przedmiotowej sprawie powinna wynosić 8,00 m. Natomiast sporny budynek znajduje się w odległości 9,00 m od budynku usytuowanego na nieruchomości Skarżących. Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że kontrolowana decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], nie jest obarczona żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., tj. decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem przepisów obowiązujących w dniu jej wydania, w tym przepisów ustawy Prawo budowlane oraz aktów wykonawczych. Ponadto decyzja nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną; nie została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie; nie była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność nie miała charakteru trwałego, w razie jej wykonania nie wywołałaby czynu zagrożonego karą oraz nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa. V. i A. B. wnieśli skargę do Sadu domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji ponieważ zdaniem skarżących, mające w sprawie pojedyncze naruszenia występują w takim natężeniu i ilości, że jedno łączne naruszenie w tej sprawie (jako suma naruszeń pojedynczych) z pewnością ma charakter "rażący". Dlatego też skarga w niniejszej sprawie jest jak zasadna. Zdaniem Skarżących, usytuowanie spornej inwestycji na działce nr [...], w jej zaprojektowanym kształcie, narusza przepis § 12 ust. 1 pkt. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., nr 75, poz. 690 ze zm.) a zaprojektowane miejsca postojowe naruszają treść § 19 ust. 1 pkt. 1 w/w rozporządzenia z uwagi na nie zachowanie minimalnych odległości. Podobnie brak ściany oddzielenia przeciwpożarowego w projekcie budowlanym narusza § 271 w/w rozporządzenia. Powyższe, zdaniem Skarżących, skutkuje ograniczeniem w swobodnym zagospodarowaniu nieruchomości skarżących, tj. działki nr [...], z uwagi na wymóg zachowania minimalnej odległości między budynkami, które nie mają ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Skarżący nie będą mogli z tego powodu zagospodarować swojej działki i dokonać żadnej inwestycji budowlanej w odległości bliższej, niż ich obecna ściana budynku, tj. 9,00 m minimalnej odległości. A logicznym jest, że jeśli chcieliby coś wybudować (altanę, szopę, ogród zimowy na tarasie, itp.), to jednak w pasie pomiędzy budynkiem już istniejącym a granicą działki. A zatem w ten sposób naruszone są także przepisy art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane oraz art. 59, 61, 61 ust. 6 i 7, 64 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. 2012 r. poz. 647 j.t.). Wskazując na powyższe, Skarżący podkreślają, że nawet jeśli żadnemu z tych naruszeń nie można pojedynczo przypisać "rażącego" charakteru, to łącznie z pewnością taki "rażący" charakter mają, nawet tylko z uwagi na ilość tych naruszeń. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych polega na badaniu ich zgodności z prawem (art. 1 §2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze (art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -Dz. U. z 2012 r. poz. 270 dalej: ppsa) Skargi nie można było uwzględnić, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Na wstępie należy stwierdzić, że postępowanie nadzwyczajne, jakim jest tryb stwierdzenia nieważności, inaczej niż w przypadku postępowania odwoławczego czy zażaleniowego, może być uruchamiane tylko w przypadkach ściśle określonych przez art. 156 kpa. Przypadki te dotyczą takich sytuacji, gdy decyzja administracyjna jest obarczona tak poważną, wadliwością, że trwałość decyzji ostatecznej i związana z nią pewność porządku prawnego musi ustąpić wymaganiom płynącym z zasady praworządności. Rażące naruszenie prawa, określa się jako oczywiste i bezsporne naruszenie przepisu prawa, a przy tym takie, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawa urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. W odniesieniu do przepisów proceduralnych rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość decyzji wskutek naruszenia norm prawnych regulujących działania administracji publicznej w indywidualnych sprawach, w szczególności przepisów prawa procesowego o dużym ciężarze gatunkowym. Zachodzi ono w przypadku gdy czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy (zob. wyrok NSA, II SA 1726/00, LEX nr 51233). O rażącym naruszeniu prawa z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną przez proste ich zestawienie ze sobą (wyrok NSA z 11 sierpnia 2000 r., III SA 1935/99, zob. także wyrok NSA z 27 października 1998 r., II SA 1202/98). W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa, a skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa. / por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2005 r. , sygn. akt OSK 1134/04, LEX nr 165717. Jednocześnie dodać należy, iż w orzecznictwie zwraca się uwagę i podkreśla, że ani oczywistość naruszenia przepisu, ani jego charakter nie są wystarczające do uznania, że miało miejsce rażące naruszenie prawa. Obok oczywistego naruszenia prawa i charakteru przepisu, który został naruszony, jako kryterium rażącego naruszenia prawa winny być traktowane społeczno-gospodarcze skutki wywołane wadliwą decyzją. Na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę m.in. w wyroku z 25 września 2007 r. (sygn. akt II OSK 1111/06, lex nr 494728), w którym to wskazał, iż "O tym, czy naruszenie prawa jest "rażącym", decyduje ocena skutków społeczno-gospodarczych, jakie dane naruszenie za sobą pociąga. Za "rażące" należy uznać wyłącznie takie naruszenie prawa, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia zasady praworządności. Utożsamianie zatem tego pojęcia z każdym naruszeniem jest oczywiście wadliwe. Nie każde, nawet oczywiste, naruszenie prawa może być uznane za rażące, nie jest też decydujący charakter przepisu, jaki został naruszony. Przy kwalifikowaniu naruszenia prawa do kategorii naruszenia rażącego chodzi nie o sam fakt zachowania się organu niezgodnie z normą prawną, lecz o skutki, których dotkliwości dla strony niczym nie można usprawiedliwiać. Ponadto o "rażącym" naruszeniu prawa można mówić jedynie wtedy, gdy stwierdzone naruszenie ma znacznie większą wagę aniżeli stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej (...)". W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę powyższe kryteria, rozstrzygnięcie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy decyzję Wojewody [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] jest prawidłowe. Sąd nie podziela twierdzenia Skarżących, że występowanie pojedynczych naruszeń prawa tworzy tego rodzaju kumulację, która powoduje iż ich występują w łączne naruszenie w tej sprawie (jako suma naruszeń pojedynczych) z pewnością ma charakter "rażący", bowiem każde naruszenie należy ocenić odrębnie pod kątem oczywistości naruszenia prawa, charakteru przepisu, który został naruszony oraz racji ekonomicznych lub gospodarczych, które przez to naruszenie wywołuje decyzja. Stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej może nastąpić jedynie wówczas, gdy bezspornie ustalone zostanie istnienie choćby jednej przyczyny nieważności określonej w art. 156 § 1 k.p.a. i nie zachodzą przesłanki negatywne, o których mowa w art. 156 § 2 k.p.a. Celem tej instytucji jest eliminacja z obrotu prawnego decyzji obarczonej ciężką wadą określoną w art. 156 § 1 k.p.a. Oznacza to, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej obowiązkiem organu administracji publicznej jest rozpatrywanie sprawy wyłącznie w granicach określonych przez przepis art. 156 § 1 k.p.a, V. B. i A. B. są właścicielami działki nr ewid. [...] w [...] (KW nr [...]), graniczącej bezpośrednio z nieruchomością inwestycyjną (działka nr ewid. [...] w [...]). Powyższa nieruchomość inwestycyjna (ww. działka nr ewid. [...]) jest objęta zakresem obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - uchwały Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] grudnia 1997 r., nr [...], w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla [...] w [...] na obszarze położonym za torami kolejowymi w rejonie ul. [...] (Dz. Urz. Wojewody [...] z 1998 r., nr [...], poz. [...]), zatem inwestorzy nie mieli obowiązku uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Jak wynika z projektu budowlanego zatwierdzonego kontrolowaną decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], znak: [...] , sporne przedsięwzięcie obejmuje swym zakresem nadbudowę z rozbudową 1 - kondygnacyjnego budynku gospodarczego o poddasze użytkowe (część mieszkalną) wraz z urządzeniami budowlanymi. Stosownie do treści art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ sprawdza: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7. Zgodnie z ww. miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego powyższa nieruchomość inwestycyjna (działka nr ewid. [...]) położona jest na obszarze oznaczonym symbolem [...],[...], [...] - teren dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej wolnostojącej (§4). Powyższy plan dopuszcza uzupełnienie funkcji mieszkalnej na terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej funkcją drobnych usług nieuciążliwych dla mieszkalnictwa (§3 ust. 1 pkt 1) oraz uzupełnienie funkcji usługowej funkcją mieszkaniową na wyższych kondygnacjach (§ 3 ust. 1 pkt 2). W powyższym planie wprowadzony został wymóg zapewnienia na terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, na każdej działce dwóch miejsc postojowych dla samochodów osobowych (w tym samochodów dostawczych) wliczając w to garaż. Projekt zagospodarowania terenu spornej inwestycji przewiduje dwa miejsca postojowe dla samochodów osobowych. Wyjaśnienia wymaga także, że w uzasadnieniu skarżonej decyzji GINB z dnia [...] lipca 2015 r., znak: [...], nie zostało wskazane, że zaprojektowane miejsca postojowe naruszają § 19 ust 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm.). W powyższym przepisie mowa jest bowiem o odległościach miejsc postojowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku mieszkalnym, które zostały zachowane (9 m, przy wymaganej minimalnej odległości 7 m). Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, poza powyższymi zapisami, dla terenu [...],[...], [...], nie określa wymagań w zakresie parametrów zabudowy takich jak: maksymalna wysokość zabudowy, liczba kondygnacji, maksymalna powierzchnia zabudowy w stosunku do powierzchni działki, geometria dachu. Odnosząc się jednocześnie do zarzutu Skarżących, że "na nieruchomości mogą znajdować się nie więcej niż dwa odrębne lokale mieszkalne, a na działce nr [...] już wcześniej znajdowały się dwa odrębne lokale mieszkalne w ramach głównego budynku mieszkalnego (...)", należy także wyjaśnić, że zarówno przepisy Prawa budowlanego, jak i zapisy ww. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie zakazują wybudowania na jednej działce budowlanej drugiego budynku mieszkalnego. Ponadto w ocenie Sądu sporny obiekt budowlany to budynek mieszkalny jednorodzinny w rozumieniu art. 3 pkt 2 a) Prawa budowlanego ("należy przez to rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku")- Zgodnie bowiem z zatwierdzonym projektem budowlanym na parterze zaplanowano część gospodarczą budynku, a na poddaszu zaprojektowano część mieszkalną, składającą się z sześciu pokoi, pomieszczenia gospodarczego, kuchni, dwóch łazienek oraz WC (rzut parteru, rys. nr 2; rzut poddasza, rys. nr 3). Podsumowując, analiza projektu zagospodarowania terenu zatwierdzonego kontrolowaną decyzją organu stopnia podstawowego nie wykazała, żeby sporna inwestycja, rażąco naruszała ustalenia wskazanego wyżej miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Projekt zagospodarowania ww. działki nr ewid. [...] oraz pozostała dokumentacja sprawy wskazują, że sporny budynek (w jego zaprojektowanym kształcie) usytuowany jest w odległości 3,02 m od granicy z nieruchomością Skarżących (działka nr ewid. [...]). Natomiast od strony granicy z ww. działką nr ewid. [...], we wnęce ściany drugiej (nadbudowanej) kondygnacji budynku, w odległości 4,02 m od nieruchomości Skarżących, zaprojektowany został otwór drzwiowy. Uwzględniając powyższe, usytuowanie spornej inwestycji, w jej zaprojektowanym kształcie, narusza przepis § 12 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., jednak nie w stopniu rażącym. Brak jest bowiem niemożliwych do zaakceptowania skutków społeczno - gospodarczych powyższego naruszenia. Wskazać bowiem należy, że zaprojektowany otwór drzwiowy, w części ściany drugiej kondygnacji spornego budynku, znajduje się w odległości 4,02 m od granicy z nieruchomością Skarżących. Sporna inwestycja nie narusza także rażąco przepisu § 12 ust. 5 pkt 1 ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. ("Odległość od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie może być mniejsza niż 1,5 m do okapu, gzymsu, balkonu lub daszku nad wejściem, a także do takich części budynku jak galeria, taras, schody zewnętrzne, pochylnia lub rampa"). Projekt zagospodarowania terenu spornej inwestycji przewiduje bowiem schody zewnętrzne w odległości 2,02 m od granicy z nieruchomością Skarżących. Analiza projektu zagospodarowania terenu zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], nie wykazała więc, żeby przyjęte rozwiązania projektowe uchybiały rażąco przepisom rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., według stanu na dzień wydania kontrolowanego rozstrzygnięcia. Odnosząc się w tym miejscu do zarzutu Skarżących dotyczącego braku ściany oddzielenia przeciwpożarowego, należy wyjaśnić, że brak takiego rozwiązania w projekcie budowlanym zatwierdzonym kontrolowanym pozwoleniem na budowę nie oznacza rażącego naruszenia § 271 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., a skutkuje ograniczeniem w zagospodarowaniu ww. działki nr ewid. [...], z uwagi na wymóg zachowania minimalnej odległości między budynkami, które nie mają ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Inny słowy, projektowany budynek nie musi mieć ściany oddzielenia przeciwpożarowego, jednak w takiej sytuacji zachowane muszą być minimalne odległości, określone w § 271 ust. 1 powyższego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Stosownie bowiem do powyższego przepisu minimalna odległość między budynkami w przedmiotowej sprawie powinna wynosić 8,00 m. Natomiast sporny budynek znajduje się w odległości 9,00 m od budynku usytuowanego na nieruchomości Skarżących. Tym samym, w analizowanym przypadku nie doszło do rażącego naruszenia przepisu art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika więc, że kontrolowana decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], znak: [...], nie jest obarczona żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., tj. decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem przepisów obowiązujących w dniu jej wydania, w tym przepisów ustawy Prawo budowlane oraz aktów wykonawczych. Ponadto decyzja nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną; nie została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie; nie była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność nie miała charakteru trwałego, w razie jej wykonania nie wywołałaby czynu zagrożonego karą oraz nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa. Strona skarżącą winna mieć na względzie, że decyzja o pozwoleniu na budowę nie ma charakteru uznaniowego. Jak wynika z treści art. art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego, w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Zatem skoro inwestor spełnił w niniejszej sprawie wszystkie wymagania konieczne do udzielenia pozwolenia na budowę to organ nie mógł odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę inwestorowi. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego obiekt budowlany należy projektować i budować w sposób zapewniający ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich. Nie wszystkie jednakże interesy osób trzecich podlegają ochronie; chronione są wyłącznie interesy prawne, a nie są chronione interesy jedynie faktyczne. Wyznacznikiem zakresu, w jakim wydający decyzję organ ma obowiązek chronić uprawnienia osób trzecich, są przepisy prawa materialnego. Naruszenie interesu prawnego rozumiane jest jako naruszenie konkretnych norm prawa materialnego, obowiązujących w procesie inwestycyjnym (por. wyrok NSA z dnia 7 lipca 1999 r., sygn. akt IV SA 1492/98). Zarzuty dotyczące szeregu utrudnień dla otoczenia w przypadku zrealizowania zamierzonej inwestycji nie mogą być prawnie skuteczne, gdyż dotyczą jedynie naruszenia interesów faktycznych skarżących, a nie interesu prawnego, rozumianego jako naruszenie konkretnych norm prawnych. Stwierdzić należy, iż w zasadzie każda inwestycja przy intensywnej zabudowie powoduje uciążliwości i utrudnienia dla najbliższych sąsiadów. Jednakże, gdy w sprawie uzyskano wszelkie wymagane prawem uzgodnienia i opinie, to nie można stawiać skutecznego zarzutu, iż wydana decyzja o zatwierdzeniu projektu i udzieleniu pozwolenia budowlanego jest niezgodna z prawem. Kończąc powyższe rozważania, Sąd zauważa, że planowana inwestycja może spowodować szereg utrudnień dla otoczenia. W zasadzie każda inwestycja powoduje uciążliwości i utrudnienia dla najbliższych sąsiadów. Jednakże, gdy w sprawie uzyskano wszelkie wymagane prawem uzgodnienia i opinie, to nie można stawiać skutecznego zarzutu, iż ostateczna decyzja o zatwierdzeniu projektu i udzieleniu pozwolenia budowlanego – etap I rażąco narusza prawo. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę jako bezzasadną oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło