VII SA/Wa 2051/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr), , Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2009 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania skargę oddala. W związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2006r. sygn. VII SA/Wa 1807/06 w sprawie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oraz - wydaną w jego następstwie – decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2007r. uchylającą decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] kwietnia 2006r. i przekazującą sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, sprawę wniosku E. i K. K. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną organu wojewódzkiego z dnia [...] września 2002r., w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku socjalno – gospodarczego, rozpatrywał ponownie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, który decyzją z dnia [...] sierpnia 2008r. odmówił wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu tej decyzji organ wojewódzki wskazał następujący stan sprawy: K. i E. K., współużytkowniczki wieczyste nieruchomości numer [...] przy ulicy [...] w M. pismem z 25 października 2005r. wystąpiły o wznowienie postępowania administracyjnego, w którym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję z dnia [...] czerwca 2002r. nakazującą I. J. rozbiórkę budynku socjalno – gospodarczego wybudowanego na w/w nieruchomości. Decyzją ostateczną w przedmiocie rozbiórki była decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2002r. utrzymująca w mocy decyzję organu powiatowego. Zainteresowane podniosły, iż nigdy nie odbierały osobiście korespondencji dotyczącej przedmiotowej sprawy (czynił to ich chory ojciec), a nadto pisma do sióstr przychodziły jedną przesyłką, co wskazuje na nieprawidłowość doręczenia i przyczynę braku wiedzy o postępowaniu rozbiórkowym. E. K. wskazała, że o nakazie rozbiórki dowiedziała się w dniu 14 października 2005r. w czasie rozmowy telefonicznej z matką, wcześniej przebywając kilkaset kilometrów od K. nie miała wiedzy, że wszczęto postępowanie w stosunku do jej nieruchomości. Identyczny w treści wniosek o wznowienie złożyła K. K. Decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2006r. odmawiająca wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie, utrzymana została w mocy decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2006r. Uchylenie tej decyzji organu odwoławczego wyrokiem sądowym z dnia 20 grudnia 2006r. ze wskazaniem nie budzącej wątpliwości daty 23 września 2002r. doręczenia decyzji E. K. oraz nie przeprowadzenia stosownego postępowania wyjaśniającego co do daty powzięcia wiadomości o decyzji ostatecznej przez K. K., stanowiło podstawę do wydania w dniu [...] maja 2007r. decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie uchylenia decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] kwietnia 2006r. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia ze wskazaniem przywołującym stanowisko wyrażone w wyroku sądowym. Rozpatrujący ponownie sprawę organ wojewódzki uzupełnił akta o uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa załączonego do sprawy prowadzonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie SA/Sz 283/02 i wskazał, iż powyższe pełnomocnictwo zostało udzielone przez K. i E. K. w dniu 21 lutego 2005r. radcy prawnemu C. K. " do zastępstwa prawnego w sprawie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego przed sądem I i II instancji sygn. akt SA/Sz 283/02". Z załączonego do akt wyroku wynika, że sprawa dotyczyła skargi I. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2002r., a zatem nie sposób przyjąć – jak podkreślił organ rozpatrujący wniosek o wznowienie – że K. K. nie zapoznała się z decyzjami organów obu instancji, udzielając takiego pełnomocnictwa. Przyjmując datę udzielenia pełnomocnictwa jako najpóźniejszą do powzięcia wiadomości o decyzji, złożenie w dniu 2 listopada 2005r. (data wpływu do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego) wniosku o wznowienie nastąpiło po upływie miesięcznego terminu do jego wniesienia, co stanowi o zasadności odmowy wznowienia. Stanowisko to podzielił Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpatrujący sprawę w postępowaniu odwoławczym, który decyzją z dnia [...] października 2008r. [...] utrzymał w mocy decyzję organu wojewódzkiego. W uzasadnieniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zauważył, iż okoliczności przedstawione przez wnioskodawcę w celu uprawdopodobnienia zachowania terminu dla złożenia wniosku o wznowienie, mogą być kwestionowane przez organ w sytuacji, gdy w określonych okolicznościach doświadczenie życiowe może przemawiać przeciwko przyjęciu ich za prawdopodobne. Tak też w przedmiotowej sprawie, z uwagi na łączące strony więzi rodzinne i doświadczenie życiowe, twierdzenie K. K., iż o rozbiórce dowiedziała się od matki dopiero 14 października 2005r., nie zasługuje na uwzględnienie. Podobnie doświadczenie życiowe nie pozwala przyjąć za wiarygodne twierdzenia, że udzielając pełnomocnictwa radcy prawnemu w sprawie nakazu rozbiórki obiektu prowadzonej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie, K. K. nie wiedziała że postępowanie to toczy się ze skargi jej matki na decyzję z [...] września 2002r. Dlatego też – w ocenie organu odwoławczego - prawidłowo przyjął [...] WINB przekroczenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie. Co do zarzutu nie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron organ wyjaśnił skarżącym, iż w postępowaniu administracyjnym nie istnieje taki obowiązek, a dowód taki może być przeprowadzany, jeżeli innymi środkami dowodowymi nie zostały wyjaśnione fakty istotne. W niniejszej sprawie udzielone pełnomocnictwo wskazywało na wiedzę K. K. o przeprowadzonym postępowaniu, a zatem organ mógł odstąpić od przesłuchania stron, skoro istotne dla sprawy fakty zostały wyjaśnione. Skargę sądową na powyższą decyzję wniosła K. K. domagając się uchylenia obu decyzji. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 kpa w zw. z art. 148 § 2 kpa, art. 149 § 3 kpa i 75 § 1, 86, 77 § 1 i 78 § 1 kpa wskutek nie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron na wniosek, jak również z urzędu. Skarżąca uważa, że treść pełnomocnictwa, na którym opierały się organy, w żadnym razie nie przesądza o jej wiedzy na temat decyzji z dnia [...] września 2002 r., bowiem w pełnomocnictwie decyzja ta nie jest wymieniona ani nie jest określony organ orzekający, ani obiekt budowlany, którego rozbiórka miałaby dotyczyć. Ponieważ organ nie wskazał żadnych dowodów potwierdzających wiedzę skarżącej o decyzji rozbiórkowej to jej zdaniem, konieczne było przesłuchanie stron, tym bardziej, że treść przywoływanego pełnomocnictwa jest lakoniczna i konieczne byłoby ustalenie jaką wiedzę przekazano skarżącej przy podpisywaniu tego pełnomocnictwa. Osobą, która realizowała zakwestionowanie roboty była matka skarżącej, samodzielnie dysponująca nieruchomością na podstawie umów z córkami, a córki które są stronami postępowania z racji posiadania tytułu prawnego do nieruchomości, nie biorą udziału w prowadzonej tam działalności i stąd ich wiedza na temat nieruchomości nie jest pełna. Zdaniem skarżącej organ administracji nie może pozbawić strony prawa do wznowienia postępowania jedynie w oparciu o przypuszczenie o jej wiedzy na temat toczącego się postępowania, oparte na podstawie bardzo nieprecyzyjnie sporządzonego dokumentu pełnomocnictwa. Ponieważ strona musi udowodnić, kiedy dowiedziała się o okolicznościach do wznowienia, organ nie może jej pozbawić możliwości przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Kontrolą sądową objęta jest decyzja organu odwoławczego z dnia 15 października 2008r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji wydaną na podstawie art. 149 § 3 kpa w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną o rozbiórce obiektu socjalno – gospodarczego na nieruchomości będącej w użytkowaniu wieczystym skarżącej oraz jej siostry. Odmowa wznowienia nastąpiła z uwagi na stwierdzone przez organ uchybienie terminu z art. 148 § 1i 2 kpa do złożenia wniosku o wznowienie. W myśl art. 148 § 1 i 2 kpa podanie o wznowienie postępowania wnosi się w terminie 1 miesiąca od dnia w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawą wznowienia, przy czym termin ten w przypadku gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4), biegnie od dnia w którym strona dowiedziała się o decyzji. W przedmiotowej sprawie organ prowadząc postępowanie wyjaśniające w kwestii zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie przez K. K. ustalił, że skarżąca w sprawie sądowej prowadzonej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie w dniu 21 lutego 2005r. udzieliła pełnomocnictwa radcy prawnemu do zastępstwa prawnego w sprawie nakazu rozbiórki przed sądem I i II instancji ze wskazaniem sygn. SA/Sz 283/02. Jak wynika z materiału dowodowego powyższa sprawa sądowa dotyczyła skargi na decyzję organu wojewódzkiego z dnia [...] września 2002r. w przedmiocie rozbiórki, a więc decyzji o której – jak twierdzi skarżąca – nie posiadała ona wiedzy aż do dnia rozmowy telefonicznej z matką tj. do dnia 14 października 2005r. Analiza materiału sprawy wskazuje, że pełnomocnik ustanowiony 21 lutego 2005r. przez K. i E. K. wystąpił natychmiast – na jego podstawie – z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie oddalającego skargę matki skarżącej na decyzję z dnia [...] września 2002r. Zgodzić się więc należy ze stanowiskiem organu, że w tych okolicznościach doświadczenie życiowe przemawia przeciwko daniu wiary twierdzeniom skarżącej, że o rozbiórce dowiedziała się dopiero z rozmowy telefonicznej w dniu 14 października 2005r. Trudno bowiem przyjąć za wiarygodne, że udzielając w dniu 21 lutego 2005r. omawianego pełnomocnictwa radcy C. K. w sprawie nakazu rozbiórki, skarżąca K. K. nie wiedziała, iż postępowanie to toczy się ze skargi I. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2002r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2002r. nakazującą rozbiórkę budynku socjalno – gospodarczego. Trafnie więc przyjął organ prowadzący postępowanie z wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją WINB z dnia [...] września 2002r., że K. K. o decyzji w przedmiocie rozbiórki powzięła wiadomość najpóźniej w dniu 21 lutego 2005r. tj. w dniu udzielenia pełnomocnictwa do prowadzenia sprawy rozbiórki. Tym samym złożenie wniosku o wznowienie postępowania w dniu 25 października 2005r. nastąpiło z uchybieniem miesięcznego terminu z art. 148 kpa, skutkując odmowę wznowienia postępowania w oparciu o art. 149 § 3 kpa. Wbrew zarzutom skargi, omawianego pełnomocnictwa nie można uznać za lakoniczne, skoro wskazuje - jako przedmiot - sprawę o rozbiórkę i sygn. akt sądowych postępowania ze skargi na decyzję z dnia [...] września 2002r. Nie można tez zgodzić się z zarzutem, że brak przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron uniemożliwił stronie wykazanie, kiedy dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia i że stanowił naruszenie art. 75 § 1 i 86 kpa, bowiem jak trafnie wyjaśnił Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego – w postępowaniu administracyjnym nie istnieje obowiązek organu skorzystania z tego środka dowodowego, zaś udzielone przez skarżącą pełnomocnictwo radcy prawnemu do występowania w sprawie rozbiórki spornego obiektu, wskazywało na jej wiedzę o prowadzonym postępowaniu i wyjaśniało w ocenie organu ten istotny fakt dla rozstrzygnięcia kwestii terminu. Wyjaśnienie tego faktu przy użyciu innego środka dowodowego (dokumentu pełnomocnictwa) pozwalało organowi odstąpić od przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron, mającego charakter posiłkowy. Mając powyższe na uwadze i nie znajdując podstaw do kwestionowania prawidłowości zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę jako bezzasadną na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270).